3.1 Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland deel I - boek.pdf

- Steigereiland beperkte ruimte voor bomen en HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter verlaging verblijfskwaliteit (van 2x1 naar 2x2 vanaf de rooilijn rijbanen). 106 - Verbeteren fietsverbinding met de stad met een nieuwe fietsbrug naast de Amsterdamsebrug en de definitieve pont Sluisbuurt.

Cruciale Mijl HOV op maaiveld

Voorbeeld profiel scenario 2 HOOGSTEDELIJKE PLINT

SPORTHELDENBUURT

Kabels en Leidingen ALLES HERPLAATSEN Cruciale Mijl AUTOTUNNEL AUTO FIETS 30 km/h

HOV TRAM

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn

Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok

67,5m

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

Huidig profiel

HUIDIGE SITUATIE IJBURGLAAN

SPORTHELDENBUURT

TIJDELIJKE BEBOUWING STARTBLOK

HOV TRAMLIJN 26

AUTO 50 km/h

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

Huidige Kabels en Leidingen

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn 127 m

Gemeente Amsterdam

65

Visuele uitwerking axo scenario 1: ZeeburgerPLEIN

66

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

ZeeburgerPLEIN Tijdelijke bebouwing startblok

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

Scenario 1

Kenmerken

Vanuit de afweging tussen ruimtelijke kwaliteit, Auto-onderdoorgang van max. 250 meter lengte. Aandacht geluidsbelasting doorstroming van OV, fiets en auto en kosten is dit Een groene ruimte met extra oversteek. Gevel SO Cruciale Mijl het voorkeursscenario vanuit het project Cruciale Een stedelijk blok met niet-wonen en voorzie2x3 rijbanen + HOV Zo smal mogelijke profiel Mijl. Voor doorgaand verkeer heeft het dezelfde ningen in de hoek van Baaibuurt Oost, mits de verbetering als scenario 2, echter voor leefbaargevaarlijke stoffenroute dit toelaat. heid en ontwikkelpotentie scoort het aanzienlijk Stedelijk plein met voorzieningen bij de halte SCENARIO 1 min IJBURGLAAN minder. Verbetering van de leefbaarheid en meer voor tram 26. HOOGSTEDELIJKE SPORTHELDENPLINT BUURT ruimte voor langzaam verkeer wordt bereikt op het Door de groei van autoverkeer op de IJburglaan Zeeburgerplein, door middel van een lange ondergeluidsoverlast tussen het Zeeburgerplein en de doorgang voor doorgaand verkeer. Door de lengte Bob Haarmslaan voor huidige en toekomstige Kabels en Leidingen (BIJNA) ALLES HERPLAATSEN van de onderdoorgang zijn de hoeken van de vier woningen (verslechtering t.o.v. BUURTSTRAAT huidige situatie, BUURTSTRAAT HOV AUTO 30 km/h 30 km/h TRAMLIJN 50 km/h FIETS buurten geschikt voor intensieve woningbouw en ook voor de Sportheldenbuurt, en een uitdaging publieke functies.

Door meer rijbanen en de voorom in de Baaibuurt Oost een goed leefmilieu te spelde groei van autoverkeer wordt de leefbaarheid creëren). HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter langs het oostelijke deel van de IJburglaan juist Goede doorstroming van tram 26, fiets en vanaf de rooilijn verslechterd. Het profiel is afhankelijk de gevaarlijke autoverkeer, tram 26 naar de noordzijde van de 106 stoffenroute en de inpassing van het autoverkeer. IJburglaan. Tramstalling + logistieke HUB Oostpunt. Tijdelijke Steigereiland beperkte ruimte voor bomen en ROOILIJN BAAIBUURT-OOST bebouwing startblok verlaging verblijfskwaliteit (van 2x1 naar 2x2 rijbanen). Aandacht geluidsbelasting Gevel

Voorbeeld profiel scenario 1

CRUCIALE MIJL 2x3 rijbanen + HOV Zo smal mogelijke profiel

SCENARIO 1 IJBURGLAAN HOOGSTEDELIJKE PLINT

SPORTHELDENBUURT

BUURTSTRAAT 30 km/h

AUTO 50 km/h

HOV TRAMLIJN

BUURTSTRAAT 30 km/h

FIETS

Kabels en Leidingen (BIJNA) ALLES HERPLAATSEN

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok

106

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

Huidig profiel

Cruciale Mijl HOV op maaiveld

HUIDIGE SITUATIE IJBURGLAAN

TIJDELIJKE BEBOUWING STARTBLOK

SPORTHELDENSPORTHELDENBUURT BUURT

HOOGSTEDELIJKE PLINT

HOV TRAMLIJN 26

AUTO 50 km/h

Huidige Kabels Kabels en en Leidingen Leidingen BUURTSTRAAT ALLES HERPLAATSEN 30 km/h

FIETS

Cruciale Mijl AUTOTUNNEL AUTO FIETS 30 km/h

HOV TRAM

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn 127 m

Gemeente Amsterdam

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn 67,5m

67

Visuele uitwerking axo scenario 1-: VerkeersVIADUCT

68

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

SCENARIO 1minmin IJBURGLAAN

VerkeersVIADUCT HOOGSTEDELIJKE PLINT

Scenario 1-

Dit scenario is vanuit financieel opzicht interessant en voldoet wel aan de doelstelling van verbeterde HOV doorstroming, maar niet aan verbeterde leefbaarTRAMLIJN heid. Met een minder lange auto-onderdoorgang worden verbeteringen van leefbaarheid op het Zeeburgerplein uit scenario 1 gereduceerd tot oversteken. Woningbouw en publieke functies op de hoek van Baaibuurt-Oost worden door extra rijbanen, geluidsoverlast en de gevaarlijke stoffenroute niet realiseerbaar. De kosten zijn iets lager dan in scenario 1, maar de nadelen zijn groot. Het profiel is afhankelijk de gevaarlijke stoffenroute en de inpassing van het autoverkeer.

Tijdelijke bebouwing startblok

SPORTHELDENBUURT

Kenmerken

- Een korte auto-onderdoorgang. - Autovrije omgeving halte tram 26 + Huidige Kabels en Leidingen AUTO AUTO BUURTSTRAAT voorzieningen. 50 km/h 50 km/h FIETS 30 km/h - Groei autoverkeer IJburglaan plus geluidsoverlast voor huidige en toekomstige woningen (verslechtering HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE t.o.v. huidige situatie) met als Rijbaan 30 meter gevolg dove gevels langs de hele IJburglaan in vanaf de rooilijn 106 Baaibuurt-Oost. - Doorstroming tram 26 en Autoverkeer. tram 26 in de noordligging. - Tramstalling + logistieke HUB Oostpunt. - Met de gevaarlijke stoffenroute is onzeker of de hoek in de Baaibuurt-Oost aan het Zeeburgerplein bebouwd kan worden. - Steigereiland beperkte ruimte voor bomen en verlaging verblijfskwaliteit (van 2x1 naar 2x2 rijbanen)

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

Aandacht geluidsbelasting Gevel

Voorbeeld profiel scenario 1-

SO Cruciale Mijl 2x3 rijbanen + HOV Zo smal mogelijke profiel

SCENARIO 1 min IJBURGLAAN HOOGSTEDELIJKE PLINT

SPORTHELDENBUURT

BUURTSTRAAT 30 km/h

HOV TRAMLIJN

AUTO 50 km/h

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

Kabels en Leidingen (BIJNA) ALLES HERPLAATSEN

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn 106

Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok

Huidig profiel

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST Tijdelijke bebouwing startblok

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

Aandacht geluidsbelasting Gevel

HUIDIGE SITUATIE IJBURGLAAN

SCENARIO 1 TIJDELIJKE IJBURGLAAN BEBOUWING STARTBLOK

CRUCIALE MIJL 2x3 rijbanen + HOV Zo smal mogelijke profiel

SPORTHELDENBUURT SPORTHELDENBUURT

HOOGSTEDELIJKE PLINT

HOV TRAMLIJN 26 BUURTSTRAAT 30 km/h

AUTO 50 km/h AUTO 50 km/h

FIETS HOV TRAMLIJN

FIETS

Huidige Kabels en Leidingen BUURTSTRAAT Kabels en Leidingen 30 km/h (BIJNA) ALLES HERPLAATSEN BUURTSTRAAT 30 km/h

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE vanaf de rooilijn Rijbaan 30 meter 127 m vanaf de rooilijn

Gemeente Amsterdam

106

69

Visuele uitwerking axo scenario 0+: IJburgLAAN

70

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

IJBURGLAAN

TIJDELIJKE BEBOUWING STARTBLOK

SPORTHELDENBUURT

IJburgLAAN REMISE

Scenario 0+, tijdelijke maatregelen

HOV TRAMLIJN 26

AUTO 50 km/h

Kenmerken

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

Huidige Kabels en Leidingen

In dit scenario worden de doelen van de bestuursop- IJburglaan vergroenen en met bomenrijen 127m dracht waarschijnlijk niet volledig bereikt (afhankelijk vormgeven tot stadslaan, met alle autoverkeer op van ontwikkeling autoverkeer), vooral wat betreft de maaiveld. oversteekbaarheid voor voetganger en fietser, de - Zeeburgerplein: meer ruimte voor fietsers en doorstroming van het verkeer tussen de A10 en de voetgangers t.o.v. autoverkeer Piet Heintunnel en de betrouwbaarheid van de tram - Beperking auto’s die kruisen met tram 26 op het Het doorrijden van tram 26 bij de uitgang van de kruispunt (bv. geen linksaf vanaf de IJburglaan Optionele rooilijn tunnel kan verbeterd worden door het verminderen richting Amsterdamsebrug of geen afslaande Vergroenen IJburglaan bij behoud huidig profielop de kruising. van het aantal rijstroken voor auto’s bewegingen tussen de Piet Heintunnel en de Met meer afslagen vanaf de A10 kan filevorming op Zuiderzeeweg). SCENARIO 0+ de TRAMREMISE A10 voorkomen worden. Het doorrijden van tram - Tram 26 blijft in de huidige zuidligging, wat leidt IJBURGLAAN 26 blijft een knelpunt dat alleen met een noordligging tot problemen bij de afslagen A10. ter plekke van de afslagen opgelost kan worden; dit - Ontwikkelen Baaibuurt-West en –Oost, echscenario kan een doorgroeimodel zijn.

Vergroening ter niet optimaal, ook vanwege handhaven TIJDELIJKE SPORTHELDENvan de IJburglaan met bomen en heesters, zowel aan tramstalling. BEBOUWING BUURT de zijkanten als STARTBLOK in de middenberm, is al gerealiseerd - Op het Steigereiland minimale maatregelen, beals tijdelijke maatregel en zal bijdragen aan de verbehoud van leefbaarheid; wel minder doorstroming. Huidige Kabels en Leidingen tering van de leefbaarheid. Het profiel is afhankelijk HOV AUTO AUTO BUURTSTRAAT REMISE TRAMLIJN 26 50 km/h FIETS 30 km/h de gevaarlijke stoffenroute en de inpassing van het 50 km/h autoverkeer. 106m 127m

Voorbeeld profiel IJburglaan SCENARIO0+ 0+ scenario VERPLAATSEN metTRAMREMISE nieuwe IJBURGLAAN in tramstallling Baaibuurt Oost SPORTHELDENBUURT

HOOGSTEDELIJK PLINT Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok

HOV TRAMLIJN

AUTO 50 km/h

AUTO 50 km/h

FIETS

BUURTSTRAAT 30 km/h

Huidige Kabels en Leidingen

ROOILIJN BAAIBUURT-OOST

106m

Huidig profiel HUIDIGE SITUATIE IJBURGLAAN

SCENARIO 0+ VERPLAATSEN TRAMREMISE HERINRICHTING IJBURGLAAN

SPORTHELDENBUURT

TIJDELIJKE BEBOUWING STARTBLOK

Rooilijn tijdelijke bebouwing startblok

HOV TRAMLIJN 26

AUTO 50 km/h

FIETS

HOOGSTEDELIJK PLINT

FIETS

HUIDIGE GEVAARLIJKE STOFFEN ROUTE Rijbaan 30 meter vanaf de rooilijn AUTO HOV AUTO 30 km/h TRAMLIJN 30 km/h FIETS 127 m

BUURTSTRAAT 30 km/h

Huidige Kabels en Leidingen

SPORTHELDENBUURT

BUURTSTRAAT 30 km/h

Kabels en Leidingen 50% herplaatsen

71

Gemeente Amsterdam 85 m

4.2 Tramstalling Uitgangspunten De huidige tramstalling in Baaibuurt Oost is circa 20 jaar geleden aangelegd als tijdelijke stalling voor tram 26. In 2021 is deze stalling uitgebreid, waarmee de totale opstelcapaciteit op dit moment 32 trams bedraagt. In 2025 en rond 2034 wordt het tracé van de huidige tram 26 in twee fases verlengd tot en met het Strandeiland. Ook wil het GVB de capaciteit van tram 26 zelf vergroten om aan de toenemende vervoersvraag te kunnen voldoen, door de frequentie te verhogen. Dit leidt ertoe dat rond 2034 de huidige, tijdelijke stalling onvoldoende opstelcapaciteit heeft voor het materieel van tram 26. Er zijn vanaf dat moment minimaal 38 stallingsplekken nodig voor tram 26. Daarnaast wordt er rekening mee gehouden dat in de toekomst een extra tramlijn naar het Zeeburgereiland (Sluisbuurt) wordt aangelegd, waarvan een deel van de trams ook op het Zeeburgereiland gestald moeten worden. Om deze mogelijkheid open te houden, wordt in het ontwerp van de nieuwe stalling een ruimtereservering opgenomen voor nog eens 16 trams.

Zoeklocaties nieuwe tramstalling; Baaibuurt Oost of Oostpunt

Het moment waarop de definitieve tramstalling gereed moet zijn, wordt dus bepaald door de capaciteitsvraag, maar ook door de planning van de gebiedsontwikkeling. Uitgangspunt is nu dat 2032 het moment is dat de nieuwe stalling in gebruik moet zijn. In 2032 kan dan (na aflopen van huidige grondhuurcontracten) gestart worden met de woningbouw in Baaibuurt Oost, na voorbereidende grondwerkzaamheden; daarvoor zal de tijdelijke stalling voor tram 26 verwijderd moet worden.

4: Oostpunt - nieuwe inpandige stalling

Oude visual Tramhalte Bob Haarmslaan naast de tramstalling

Impressie tramstalling op de Oostpunt (Movares) 72

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

Locatie

Meervoudig ruimtegebruik

Gelet op de stedenbouwkundige ambities voor Baaibuurt Oost en de doorstromingsproblemen van de tram met de afslagen van de A10 is verdere uitbreiding van de tramstalling op de huidige locatie niet mogelijk. De huidige stalling vormt een te grote fysieke barrière voor een goede ruimtelijke ontwikkeling en de bouw van een nieuwe stalling in de Baaibuurt Oost conflicteert sterk met de behoefte om hier woningen te bouwen. Daarom is vanaf 2018 in een aantal stappen gezocht naar een locatie voor de bouw van een nieuwe, definitieve stalling voor tram 26. De uiteindelijke conclusie is dat het verplaatsen van de stalling naar de Oostpunt van het Zeeburgereiland de beste optie is. De afweging hiervoor is opgenomen in de Nota van Uitgangspunten voor de tramstalling. De belangrijkste argumenten zijn: - De aanleg van een tramstalling op de Oostpunt conflicteert niet met woningbouw, omdat op de Oostpunt geen woningen gebouwd kunnen worden, vanwege de buitendijkse ligging nabij de A10. - Op de Oostpunt is nog voldoende ruimte om de tramstalling landschappelijk goed in te passen. Op dit moment zijn op de Oostpunt alleen tijdelijke functies aanwezig. - Op de Oostpunt liggen meerdere ruimteclaims, waaronder de aanleg van een logistieke hub en een afvaloverslagpunt. De aanleg van een tramstalling biedt kansen om functies te stapelen in een gebouw met meervoudig ruimtegebruik.

- Een tramstalling op de Oostpunt sluit aan bij de voorkeur vanuit het project Cruciale Mijl om de trambaan te verplaatsen naar de noordzijde van de IJburglaan. Vanaf die zijde is de Oostpunt gemakkelijk te bereiken, zonder een extra tramkruising op de IJburglaan te introduceren. - De kosten voor de bouw van een tramstalling op de Oostpunt zijn niet hoger dan de kosten voor een nieuwe stalling in Baaibuurt Oost.

Gelet op het stadsbrede ruimtegebrek voor grote, logistieke functies, is de nadrukkelijke ambitie om de nieuwe stalling op de Oostpunt te realiseren in een landschappelijk ingepast gebouw met meervoudig ruimtegebruik (gestapeld). De onderste laag wordt daarbij als tramstalling ingericht. Daarboven kunnen andere logistieke functies een plek krijgen, zoals bijvoorbeeld een goederenhub of een overslaglocatie voor afval en bouwmaterialen die via het water worden aangevoerd (passend binnen de gestelde randvoorwaarden). Op het dak kan een park worden gerealiseerd. De haalbaarheid van het combineren van verschillende functies in één gebouw hangt af van de financierbaarheid. Over de financiële dekking van een puur functionele tramstalling, gebouwd in de open lucht op de Oostpunt, zijn reeds principe-afspraken gemaakt tussen de gemeente, de Vervoerregio en het rijk. De financierbaarheid van een gebouw met meerdere logistieke functies zal de komende twee jaar worden onderzocht, als onderdeel van het ontwikkelen van een plan voor de Oostpunt, in samenspraak met andere gemeentelijke programma’s (waaronder programma Hubs), directies (waaronder Afval & Grondstoffen en Stadswerken), en met marktpartijen (waaronder distributiebedrijven). De scope van de tramstalling beperkt zich tot de realisatie van de voldoende stallingsplekken en functionaliteiten voor de tram.

Ruimtebeslag De nieuwe tramstalling moet plaats bieden aan 38 trams voor tram 26 en een ruimtelijke reservering voor nog eens 16 stallingsplekken. Naast de opstelplekken voor trams bevat de nieuwe stalling ook een wasstraat, een zandvulinrichting, een quick-servicespoor, een kantoorruimte en parkeerplaatsen voor personeel. Het totale ruimtebeslag, inclusief ruimtereservering voor de toekomst, bedraagt circa 3 ha. De stalling kan op het land worden gebouwd, en er zijn nieuwe verbindingen nodig voor trams en auto’s om de stalling bereikbaar te maken. Deze verbindingen worden via bruggen over het water vanaf de IJburglaan naar de Oostpunt gerealiseerd. De aanleg van deze verbindingen is onderdeel van de scope van de tramstalling.

Gemeente Amsterdam

Planning en faseerbaarheid Om de nieuwe tramstalling in 2032 operationeel te hebben, moet de bouw starten rond 2029. Bij voorkeur direct inpandig in een gebouw met meerdere functies. Mocht het de komende twee jaar niet lukken om financieringsafspraken te maken voor een gebouwde tramstalling met meervoudig gebruik, dan zal aan het eind van PBI-fase 3 (2025) een bestuurlijk besluit worden gevraagd om een gefaseerde aanpak te hanteren. Daarbij wordt gestart met de bouw van een functionele tramstalling in de open lucht op de Oostpunt. Het uitvoeringsbesluit (PBI-4) daarvoor kan dan in 2027 genomen worden, zodat tijdig gestart kan worden met de aanbestedingsprocedure. De mogelijkheid bestaat om dan op een later moment alsnog de stalling te overbouwen met een complex voor meerdere functies. In het ontwerp van de openluchtstalling wordt rekening gehouden met die faseerbaarheid. Kort samengevat: Voorkeursbesluit - locatie Oostpunt (PBI2): 2023 Definitiebesluit type stalling;open/gebouw (PBI3):2025 Uitvoeringsbesluit - krediet (PBI4): 2027 Start bouw: 2029 Ingebruikname nieuwe stalling: 2032

73

Huidige situatie Amsterdamsebrug

LEGENDA LEGENDA Rooilijn Actieve plint Rooilijn Actieve plint Hoofdfietsroute Fietsnetwerk Hoofdfietsroute Reservering fietsbrug Fietsnetwerk brug Amsterdamse Pontverbinding Reservering fietsbrug Amsterdamse brug Groen voorzieningen Pontverbinding NNN Groen voorzieningen Zoekgebied NNN NNN Primaire waterkeringen Zoekgebied NNN Secundaire waterkeringen Primaire waterkeringen Secundaire waterkeringen Voetgangersgebied Recreatie Voetgangersgebied Tramen bushaltes Recreatie Bestaande trambaan Tram- en bushaltes Trambaan noordliging Bestaande trambaan Reservering OV Trambaan noordliging Reservering trambrug Reservering OV Amsterdamsebrug ReserveringA10 trambrug Verbreding Amsterdamsebrug Verbreding A10 Water Voorgesteld water Water Baaibuurten Voorgesteld Reservering water Baaibuurten Amsterdamrijnkanaal Reservering Amsterdamrijnkanaal

Uitsnede Amsterdamsebrug Randvoorwaardenkaart Zeeburgereiland

74

0m

100m

200m

300m

400m

500m

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

4.3 Verbinding Zeeburgereiland De Amsterdamsebrug is voor OV, fiets, voetgangers en auto een belangrijke verbinding tussen Zeeburgereiland en Amsterdam Oost en het Centrum. Voor de verdere ontwikkeling en de bereikbaarheid van Zeeburgereiland zijn o.a. nieuwe fiets- en OV verbindingen via de route Amsterdamsebrug nodig. Het project Verbinding Zeeburgereiland onderzoekt wat daar voor nodig is. Het is één van de maatregelen van het samenhangende pakket van maatregelen van het Mobiliteitsplan Zeeburgereiland en IJburg op tijd op orde. Voor de Verbinding Zeeburgereiland wordt een milieueffectrapport (PlanMER) opgesteld, waarin de probleemanalyse en de effecten van verschillende maatregelen worden beschreven, om zo een keuze voor de best passende oplossing, het voorkeursalternatief te onderbouwen. De fietspaden op de bestaande Amsterdamsebrug zijn op dit moment al te smal voor het huidige aantal fietsers. Tot 2030 zal het aantal fietsers op deze route ten gevolge van de gebiedsontwikkeling op Zeeburgereiland en IJburg verdubbelen en in 2040 zelfs verdrievoudigen. Voor de toekomstige doorstroming is het noodzakelijk om de fietspaden op de route via de Amsterdamsebrug op termijn te verbreden. De bestaande Amsterdamsebrug kan niet verbreed worden; dat is constructief niet mogelijk.

Wel kunnen de rijbanen op de hellingen naar de boogbrug toe, de zogenaamde aanbruggen, anders worden ingedeeld zodat er alleen een nieuwe fietsbrug naast de bestaande boogbrug over het Amsterdam Rijnkanaal hoeft te worden gemaakt. N.B.: naar aanleiding van de inspraak is besloten voetgangserpaden toe te voegen op de aanbruggen. De fietsroute via de Amsterdamsebrug wordt niet alleen gebruikt om van en naar Zeeburgereiland te komen. Deze route is ook van belang als fietsroute van en naar IJburg. Daarom is, om fietsers een directere verbinding naar IJburg te bieden, een fietsbare op- en afrit aan de oostkant van het Amsterdam Rijnkanaal naar de ZuiderIJdijk onderdeel van het onderzoek. Ook kunnen fietsers dan via de ZuiderIJdijk naar de Baaibuurt West en naar de Sluisbuurt om zo het drukke kruispunt Zuiderzeeweg-IJburglaan te ontlasten.

Omdat de bestaande brug ook niet sterk genoeg is voor een tram, zal een nieuwe trambrug over het Amsterdam-Rijnkanaal inclusief aanbruggen gebouwd moeten worden (vanaf 2040). Bussen kunnen meerijden met het autoverkeer over de bestaande brug, daar is geen nieuwe brug voor nodig. Wanneer er een nieuwe trambrug komt, gaan de bussen over de trambaan rijden. Een toekomstige nieuwe tramlijn zal aansluiten op één van de bestaande tramlijnen die nu hun eindpunt hebben bij het Flevobad. Op het Zeeburgereiland zal de tram langs de Zuiderzeeweg richting de Schellingwouderbrug of door de Hoofdstraat in de Sluisbuurt kunnen gaan rijden. De voorgestelde ligging van de trambrug wordt met name bepaald door de ligging van het spoor van de tramlijnen in de Indische Buurt waarop wordt aangesloten, de appartementencomplexen aan de Flevoparkweg en de scherpte van de bocht van de aanbrug over de kom. Een nieuw trambrug komt op basis van deze aspecten aan de kant van Baaibuurt Oost, Camping Zeeburg en het Flevopark.. Een nieuwe fietsbrug komt daarmee i.v.m. de beschikbare ruimte aan de andere kant, in de binnenbocht. Het Rijk heeft de wens om het Amsterdam Rijnkanaal in de toekomst geschikt te maken voor containervaart met zogenaamde ‘high cube’ containers. De doorvaarhoogte van de huidige Amsterdamsebrug is 9.10 m.

Voor de doorvaar van de high cube containervaart, zouden alle bruggen over het Amsterdam Rijnkanaal naar 11.35m moeten. Geen van de bruggen over het kanaal voldoet op dit moment aan deze gewenste doorvaarhoogte. Ook wil het Rijk het kanaal voor een veiligere doorvaart van de scheepvaart ter plaatse van de Amsterdamsebrug verbreden,. Vanwege deze wensen worden er binnen het project Verbinding Zeeburgereiland brugalternatieven onderzocht met verschillende hoogtes (9,10m en 11.35m) en verschillende kanaalbreedtes (100 en 130m).

Voor de bereikbaarheid van Zeeburgereiland met openbaar vervoer is op termijn ook extra OV nodig. Dit kan door buslijn 37 te intensiveren, eventueel aanvullend met een extra buslijn. Daarmee wordt het OV netwerk ook robuuster; als er een lijn uitvalt, zijn er alternatieven. Een nieuwe tramlijn tussen Zeeburgereiland en de Indischebuurt biedt meer capaciteit, maar is pas nodig als de gebieden meer in gebruik zijn en er meer reizigers zijn.

Gemeente Amsterdam

75

15.00m 12.45m

10.20m

10.00m

5.00m

0.00m

AMSTERDAMSEBRUG Alternatief 2 AMSTERDAMSEBRUG Alternatief 3

AMSTERDAMSEBRUG Alternatief 1 AMSTERDAMSEBRUG Alternatief 2

Lange termijn

15.00m 12.45m

50

50

50

50 50

50

50

50

10.20m

10.00m

5.00m

0.00m

Alternatief 2.

Huidige situatie Amsterdamsebrug

50

50

50

50

Alternatief 1. - voorkeursvariant

Alternatief 3.

Alternatief 1: fietsbrug 9.10m naast bestaande brug | Alternatief 2: alternatief 1 + trambrug Alternatief 3: fietsbrug + trambrug en bestaande brug vervangen, allen op 11.35m Alternatieven MER verbinding Zeeburg

76

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

Voor het alternatief van een fietsbrug op 9.10m, is het voorstel om voetgangers in de toekomst op straatniveau naar de bestaande luie trappen te geleiden en het kanaal over de bestaande Amsterdamsebrug kunnen oversteken. Door de voetgangersroute niet meer over de bestaande aanbruggen te laten lopen wordt er extra ruimte gecreëerd om de fietspaden te verbreden. Op de aanbrug komt dan een breed 2 richtingenfietspad in de binnenboog (de kant van Baaibuurt West) en 2 rijstroken voor het autoverkeer en bussen aan de buitenboog (de kant van Baaibuurt Oost). N.B.: naar aanleiding van de inspraak is besloten voetgangserpaden toe te voegen op de aanbruggen. Over het Amsterdam Rijnkanaal moeten de auto’s vanwege de constructie van de bestaande brug tussen de stalen bogen rijden. Daarom is er naast de bestaande brug en aansluitend op het tweerichting fietspad op de hellingbanen een nieuwe fietsbrug nodig. Deze kan zo worden gebouwd dat hij in de toekomst opgevijzeld kan worden naar 11.35m. Het principe van de herindeling van de rijbanen op hellingbanen kan ook toegepast worden voor een fietsbrug op 11.35m. Aannemelijk in dat geval is echter dat een fietsbare op- en afrit vanaf de Zuider IJdijk naar de fietsbrug in de praktijk nauwelijks gebruikt zal worden. Dit omdat deze op- en afrit vanwege het grotere hoogteverschil bijna nauwelijks korter is dan de route naar IJburg via IJburglaan.

Daarom wordt in het ontwerp van de hoge fietsbrug geen op- en afrit meegenomen.

Uitgangspunt is dat de gemeente een door het Rijk uit te voeren eventuele verbreding van het kanaal niet onmogelijk maakt. Het verbreden van het kanaal zelf is echter geen opgave voor de gemeente. De relevante kenmerken voor een nieuwe brug die te maken hebben met de verschillende breedtes van het kanaal, zijn de locatie van de landhoofden waarop de brug rust en de zwaarte van de constructie. De huidige Amsterdamsebrug is in eigendom van het Rijk. De verwachte levensduur van de brug is na de renovatie in 2012, verlengd tot 2041 à 2050 . Tegen die tijd zal er duidelijkheid moeten komen of de brug op dat moment daadwerkelijk vervangen moet worden, of dat levensduur verlengend onderhoud nogmaals kan volstaan. Omdat de een richting fietspaden nu al te smal zijn, maar het OV de komende jaren nog wel voldoende capaciteit heeft, wordt binnen het project Verbinding Zeeburgereiland ook onderzocht op welk moment welke maatregel genomen moet worden. Bijvoorbeeld: een fietsbrug op 9.10m op korte termijn realiseren, de komende jaren intensiveren van bestaande buslijnen en op lange termijn een extra tramlijn en daarmee een trambrug wellicht op 11.35m. Dan kan tegen die tijd ook rekening gehouden worden met de mogelijke vervanging van de bestaande brug en eerder gebouwde fietsbrug ook naar 11.35m opvijzelen.

In een randvoorwaardenkaart wordt in ieder geval een ruimtereservering op Zeeburgereiland opgenomen die realisatie van alle bovengenoemde alternatieven in de toekomst mogelijk maakt.

Toekomstige fietsroute met Baaibuurten Gemeente Amsterdam

77

78

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

5

Gemeente Amsterdam

FASERING EN MODULES

79

het IJ

Sluisbuurt

1

9

Buiten-IJ

10

6 Hein

Sportheldenbuurt

tunn

el

Amster

16

8

kanaal dam-Rijn

17

11

Baaibuurt West

Zuiderzeeweg

Piet

2

5 IJ

7

bu

Baaibuurt Oost

3

rg

Bedrijvenstrook

la

an

15

4

Oostpunt

12

13 A10

IJmeer

14

Overzicht kortetermijnmaatregelen

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Tijdelijke fietsverbinding naar de pont Vergroening van de IJburglaan Herinrichting ZuiderIJdijk (Baaibuurten) Rainproof plantsoen Groenstrook met laarzenpad Broedplaats ‘Baggerbeest’ Tijdelijk initiatief Kokomo (maatschappelijke activiteiten/cultuur/horeca) 8. Silo’s en maaiveld eromheen 9. Plantsoen in de Sluisbuurt, cluster 5 en 6 10. Tijdelijke extra bushalte

11. Verbreding van het pad (onderdeel van rondje Zeeburgereiland 12. Steiger Baaibuurt-Oost tussen woonboten en Nautix 13. Boothelling veiliger maken/verwijderen onderwater obstakels 14. Waterrecreatie 15. Tijdelijke groenstrook/sport Baaibuurt-Oost 16. Vergroten capaciteit tramhalte en verbetering voetgangersoversteek 17. Verlenging bushalte (tussen de twee Baaibuurten)

Herinrichting Zuider IJdijk en park Baaibuurten (Concept DO Zuider-IJdijk)

80

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

5.1 Korte termijn en tijdelijkheid Voorbereiding, besluitvorming en uitvoering van grote infrastructurele projecten/de Cruciale Mijl en gebiedsontwikkeling zijn ingrijpend en duren lang. Om het eiland voor bewoners leefbaar en bereikbaar te houden, voeren we ook op kortetermijnmaatregelen uit die in sommige gevallen tijdelijk zijn. Deze kortetermijnmaatregelen sluiten aan bij de wensen van bewoners, die bij de verschillende participatiemomenten van onder andere het Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland zijn opgehaald. Veel gehoorde wensen zijn meer ruimte voor groen, meer horeca en andere voorzieningen, betere/recreatieve routes voor langzaam verkeer en mogelijkheden voor waterrecreatie.

Deze wensen en mogelijkheden zijn gefilterd en hebben geleid tot een aantal kortetermijnmaatregelen. Zie hiervoor de kaart hiernaast. Enkele hiervan zijn al uitgevoerd of in de planning voor uitvoer. Dit betekent dat er geld voor beschikbaar is gesteld. Andere maatregelen staan nog op de wensenlijst en behoeven nog nadere besluiten en budget. Zie bijlage 2 voor tekeningen die de gedekte- en niet gedekte kortetermijnmaatregelen weergeven.

Daarnaast heeft de gemeente in 2020-2021 zelf diverse studies gedaan die duidelijk maken dat de meeste winst te behalen is in het verbeteren van routes voor fietsers en voetgangers, verblijfskwaliteit voor zoveel mogelijk doelgroepen en het vooruit trekken van de aanleg van groene ruimtes. Zo draagt een veelzijdig en veilig netwerk van verbindingen voor voetgangers en fietsers tussen de buurten bij aan de leefbaarheid en daardoor aan het gezamenlijk gebruik van voorzieningen. Bestaande recreatieve routes langs het water moeten ruimte bieden aan steeds meer recreanten. De vraag naar recreatie aan het water neemt toe: de wens om aan het water te zitten/liggen en het water in de kunnen. Echter, waterrecreatie in de vorm van een bootje in een jachthaven neemt naar verwachting af.

IJburglaan met geplande beplanting - uitvoering 2023

Gemeente Amsterdam

81

5.2 Modules

12

13

11 10

Type ontwikkeling Gebiedsontwikkeling Ontsluitingsstudies

Optimalisatie watergebruik

9 5

Park/plein inrichting

Lokale waardecreatie

Nr.

Gebied

1

Oostpunt

2

Oren A10

3

Bedrijventerrein

4

IJburglaan

5

Zeeburgerplein

6

Baaibuurt-Oost

7

Zeeburger Baai

8

Baaibuurt-West

9

Piet-Heinpark

10

Sluisbuurt, lokale waardecreatie

11

Sluisbuurt, waterplein

12

Sluisbuurt, Sluispark

13

Sluisbuurt, knoop Schellingwoudebrug

4

8

3 1

6 7 2

Modules Zeeburgereiland

De ontwikkeling van het Zeeburgereiland als een stedelijke wijk is met het bouwen van de Sportheldenbuurt in gang gezet en zal in de komende jaren stapsgewijs doorgaan met vier woonwerkbuurten en twee bedrijfs- en logistieke terreinen. Naast nieuwe buurten, zal ook de eilandbrede openbare ruimte stapsgewijs veranderen. Vergroening is één aspect daarvan, met als doel het verbeteren van de leefbaarheid op het eiland. De hoofdinfrastructuur verandert ook. Voor het eiland zijn betere oversteken voor voetgangers, nieuwe fietsverbindingen en openbaar vervoer van het grootste belang. Voor het oostelijke deel van de stad speelt vooral de auto-ontsluiting over de IJburglaan een belangrijke rol. De eerste drie thema’s in de ontwikkeling van het eiland zijn speerpunten van de Visie Zeeburgereiland en dit Ruimtelijk kader; het vierde thema is ingebracht door de bestuursopdracht en project Cruciale Mijl: • • • •

82

In elk van de vier genoemde thema’s zijn ruimtelijke modules te onderscheiden. Voor de ontwikkelgebieden zijn dat de (toekomstige) GREX-grenzen. Voor de nieuwe parken en interventies in infrastructuur gaat het om indicatieve grenzen van projectgebieden. Bij dit Ruimtelijk kader en de drie infrastructuurprojecten op het eiland hoort een planning voor fasering. In deze planning wordt rekening gehouden met bekende randvoorwaarden, zoals bestaande contracten en onderlinge afhankelijkheden. Echter, door onvoorziene omstandigheden, financiële beperkingen of andere politieke keuzes kunnen/moeten onderdelen of modules in een andere volgorde tot uitvoering komen. Dat is de opgave voor de komende jaren. Vanuit het vergroten van de leefbaarheid is het belangrijk om het groen zo snel mogelijk aan te leggen. Vanuit inclusiviteit qua bereikbaarheid is het belangrijk om fietsverkeer en openbaar vervoer parallel aan de nieuwe woningen toe te voegen.

Stedelijke wijk (ontwikkeling gebieden) Groen en leefbaarheid Duurzaam verbinden (fiets en openbaar vervoer) Cruciale Mijl (auto maatregelen)

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

5.3 Fasering

Faseringskaart 2023 - 2025: Vergroening de IJburglaan en de Zuiderzeeweg. Broedplaatsen in de Sluisbuurt en tijdelijke pont. Bouw Sluisbuurt en Bedrijvenstrook

2023-2025 (korte termijn) Stedelijke wijk: • Sluisbuurt: Oplevering Hogeschool InHolland en eerste ca. 1.000 woningen • Bedrijvenstrook: warmtecentrale, stroomcentrale, recyclepunt • Sportheldenbuurt: oplevering silo’s • Tijdelijke broedplaats Baggerbeest Sluisbuurt • Tijdelijk initiatief Kokomo Baaibuurt Oost Zeeburgereiland totaal: 3.300 woningen

Groen en leefbaarheid: • Vergroening van de IJburglaan (bomen, heesters, bloemen) • Rainproofplantsoen Bedrijvenstrook • Groene strook langs de A10 • Inrichting Waterplein Sluisbuurt • Inrichting NNN-West • Eerste plantsoen Sluisbuurt Duurzaam verbinden: • Tijdelijke pont Sluisbuurt – Sporenburg • Tijdelijke fietsroute Sluisbuurt • Tijdelijke bushalte Zuiderzeeweg • Fietsverbinding Zuider IJdijk i.c.m. rondje Zeeburgereiland • Vergroten capaciteit tramhalte en verbeteren voetgangersoversteek • Verlengen bushalte Zuiderzeeweg (tussen de twee Baaibuurten)

Gemeente Amsterdam

83

Faseringskaart 2025 - 2030: Bouw fietsbrug (Amsterdamsebrug), Sluispark, park Oostpunt, InHolland en 1.800 woningen in de Sluisbuurt, functievrijmaken in Baaibuurt West. Park zuidrand Baaibuurt Oost; uitvoering Cruciale Mijl; fietsonderdoorgang Sluisbuurt - Sportheldenbuurt

2025-2030 Stedelijke wijk: • Sluisbuurt: oplevering ca. 1.700 woningen, middelbare- en basisschool, start bouw noordelijk deel • Baaibuurt West: voorbereiding bouw • Bedrijvenstrook: bouwmarkt, P+R (verplaatst van Baaibuurt West), kleinschalige bedrijven • Oostpunt: start bouw definitieve tramstalling Zeeburgereiland totaal: 5.300 woningen Groen en leefbaarheid: • Inrichting Park Oostpunt • Inrichting Sluispark • Inrichting Park Baaibuurt Oost • Inrichting Plantsoenen Sluisbuurt • Inrichting NNN-Oost

84

Duurzaam verbinden: • Fietsbrug over Amsterdam Rijnkanaal en herprofilering bestaande brug • Onderdoorgang voor fietsers en voetgangers tussen Sluisbuurt en Sportheldenbuurt • Luie trappen Schellingwouderbrug • Hogere frequentie tram 26 (oplevering woningen Strandeiland) Cruciale Mijl: • Verbreden afslagen A10 • Zeeburgereiland: tweelaagse kruising IJburglaan/ Zuiderzeeweg • Zeeburgereiland: tramspoor naar noordligging • Steigereiland: Extra rijstrook van A10 naar IJburg • Steigereiland: herprofilering IJburglaan • Steigereiland: extra fietsbrug naast Enneüs Heermabrug

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

Faseringskaart 2030 - 2035: Definintieve pont Sluisbuurt. 3.000 woningen in de Sluisbuurt. Start bouw Baaibuurt West. Start Bouw tramstalling. Werkzaamheden Cruciale Mijl (scenario 1). Bushalte bij de Schellingwoudebrug. Tramstalling en hub op de Oostpunt. Tweede HOV Zeeburgereiland.

2030-2035 Stedelijke wijk: • Sluisbuurt: oplevering 2.500 woningen (bij in gebruikname bushalte Schellingwouderbrug) • Baaibuurt West: oplevering 900 woningen • Baaibuurt Oost: voorbereiding bouw • Oostpunt: oplevering tramstalling; optie: dubbelgrondgebruik Zeeburgereiland totaal: ca. 8.000 woningen

Duurzaam verbinden: • Definitieve pont Sluisbuurt - Sporenburg • Definitieve bushalte op de Schellingwoudebrug • Doortrekken Bob Haarmslaan tot Baaibuurt Oost • Start uitvoering 2e HOV verbinding Zeeburgereiland (tram of bus)

Groen en leefbaarheid: • Park Baaibuurt West • Plantsoenen Sluisbuurt • Piet Heinpark • Inrichten Zeeburgerplein

Gemeente Amsterdam

85

Faseringskaart 2035 - 2040: Cruciale Mijl scenario 1; Oplevering Baaibuurt West; Start bouw Baaibuurt Oost.

2035 –2040 Stedelijke wijk: • Sluisbuurt: oplevering laatste woningen (totaal ca. 5.600) • Baaibuurt West: oplevering 500 – 900 woningen • Baaibuurt Oost: oplevering 500 – 700 woningen (bij tramstalling op de Oostpunt) • Groen op het dak van de tramstalling

2040 >> • • • • • •

Buurtgroen Baaibuurt Oost Realisatie reserveringen Verbreding A10 Verbreding Amsterdam Rijnkanaal Logistieke HUB en/of groen op het dak van de tramstalling 2e HOV verbinding Zeeburgereiland

Groen en leefbaarheid: • Buurtgroen Baaibuurt West Duurzaam verbinden: • eventueel uitgestelde maatregelen Cruciale Mijl: • eventueel uitgestelde maatregelen

86

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland

3D impressie ontwikkeling Zeeburgereiland 2025 - 2030

3D impressie ontwikkeling Zeeburgereiland 2040

Gemeente Amsterdam

87

COLOFON Product van Ruimte en Duurzaamheid in opdracht van Grond en Ontwikkeling. De hoofdstukken “Tramstalling”en Verbinding Zeeburgereiland” en de bijlagen “Kabels en Leidingen” zijn aangeleverd door het Ingenieursbureau. Financiële paragraaf en juridische paragraaf - Grond en Ontwikkeling. Impressies IJburglaan en 3D model van het eiland - Luma 3D Interactive Ltd. In mei 2023 was de conceptversie van het Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland gereed voor de ter inzagelegging voor inspraak. Dit is de definitieve versie. In het jaar tussen de ter inzagelegging en de definitieve vaststelling van het document zijn er zaken veranderd. Projecten die genoemd worden, zijn verder gevorderd en plannen en faseringen kunnen gewijzigd zijn. Dergelijke wijzigingen zijn niet doorgevoerd in de definitieve versie van het document. De enige wijzigingen ten opzichte van de conceptversie zijn correcties, verbeteringen of verduidelijkingen in/bij teksten en kaarten. Een inhoudelijke wijziging die uit de inspraak is gekomen, betreft de toevoeging van een voetgangersstrook op de aanbruggen van de fietsbrug Amsterdamsebrug (project ‘De Verbinding’). In de volgende fase van het project de Verbinding volgt optimalisatie van het ontwerp.

88

Informatie:

www.amsterdam.nl/

Contactpersoon:

Jan Straub | j.straub@amsterdam.nl

Versie:

d.d. 22 juni 2024

Ruimtelijk Kader Zeeburgereiland