3.0 Derde raadsinformatiebrief situatie Oekraïne versie 6 april.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 april 2022 Burgemeester Duco Stuurman

Onderwerp

Situatie Oekraïne in Amsterdam

Datum Portefeuillehouder(s):

Bijlage

Brief aan Tweede Kamer 30 maart inzake aanpak opvang ontheemden uit Oekraïne

Geachte leden van de gemeenteraad, De situatie in Oekraïne verslechtert met de dag en het aantal ontheemden neemt daardoor drastisch toe. Dagelijks komen vluchtelingen uit Oekraïne aan in Amsterdam, vermoeid, verdrietig en vol zorgen over de toekomst. De precieze gevolgen van deze oorlog zijn nog ondoorgrondelijk en we doen alles wat in onze macht ligt om deze mensen een goede plek te geven in onze stad. Veel Amsterdammers willen ook graag iets doen- of doen al. Zo zijn de bedden op de boten bij Java-eiland mede door buurtgenoten opgemaakt, zijn er bloembakken aan de boot gehangen om een warm welkom te organiseren. Er zijn veel spullen langsgebracht bij de verschillende opvanglocaties. Kinderen (Oekraïense, maar ook Syrische en andere) werden uitgenodigd voor een middag kermis; zij werden met de bus opgehaald in Zuidoost en West. En zo is er een groot aantal voorbeelden van initiatief van Amsterdammers om vluchtelingen te helpen en welkom te heten. Op 9 maart informeerden wij u over de eerste stappen die het college heeft gezet naar aanleiding van de situatie in Oekraïne. Op 23 maart ontving u een tweede voortgangsbrief. Zoals we aangaven volgen de ontwikkelingen elkaar snel op. Hierbij ontvangt u een derde update.

1.

Opvang en verblijf Oekraïners 1.1. Opvang Het college heeft de eerste prioriteit gelegd bij het organiseren van veilige tijdelijke opvang vanwege de permanente toestroom van vluchtelingen uit Oekraïne. Elke veiligheidsregio heeft van het Ministerie van Justitie en Veiligheid de opdracht gekregen (op 8 maart 2022) om 2000 plekken te regelen. Op 9 maart 2022 openden we het Humanitarian Service Point Amsterdam (HSP-A) in de RAI. Op 21 maart is de instroomlocatie voor Oekraïense vluchtelingen verhuisd van de RAI naar Amsterdam Centraal Station. Sinds 9 maart zijn er 8.900 vluchtelingen uit Oekraïne geregistreerd (tot 5 april 2022). Hiervan zijn ongeveer 2.200 vluchtelingen opgevangen bij gastgezinnen en de overige 6.700 zijn doorverwezen naar een opvanglocatie in de Nederlandse veiligheidsregio’s. Er is op dit moment op het Amsterdam Centraal Station een continue instroom van circa 320 vluchtelingen per dag. Tot en met 5 april 2022 zijn er 1.660 opvangplekken gerealiseerd in de

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 2 van 9

gemeente Amsterdam. Van de beschikbare opvangplekken in Amsterdam zijn er op dit moment 744 bezet. De vluchtelingen uit Oekraïne worden in de gemeente Amsterdam opgevangen op de volgende locaties:  Savoy Hotel, Zuid  WOW-hotel, Nieuw-West  Boot ‘Bellini’, Oost  De Kleine Kapitein, Oost  Hart van Weesp, Weesp  Vondel Garden, Zuid  Botel, Noord  Holiday Inn Express, Noord Een van deze opvanglocaties is bedoeld voor mensen uit de LHBTQI+ gemeenschap. Om snel te kunnen anticiperen op een eventuele aanvullende opdracht van het kabinet om meer Oekraïners op te vangen wordt doorgezocht naar potentiële nieuwe locaties. Op 25 maart is besloten om de opvang op een van de opvangboten te beëindigen. Belangrijkste reden daarvoor was de wens van de organisatie om bij de toewijzing van opvangplekken selectie toe te passen op vluchtelingen uit Oekraïne. Het college hanteert als uitgangspunt bij de opvang dat alle vluchtelingen welkom zijn en een veilige plek verdienen en dat er geen onderscheid wordt gemaakt op grond van etniciteit of geslacht. De mensen die op de boot verbleven zijn op een andere locatie in de stad ondergebracht. Naast de inspanningen vanuit de gemeente om vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen zijn er verschillende particuliere initiatieven met hetzelfde doel gestart.

Over het algemeen bieden deze particuliere initiatieven een platform met als doel om mensen die opvang willen bieden, bijvoorbeeld door tijdelijk mensen in huis te nemen, te koppelen aan vluchtelingen die op zoek zijn naar een dak boven hun hoofd. Er zijn ook veel mensen die via eigen/andere contacten Oekraïners opvangen. Er komen veel vragen hierover binnen. Binnen de gemeentelijke regels is dit mogelijk. Op de website van Amsterdam.nl wordt een uitleg gegeven over de mogelijkheden om vluchtelingen tijdelijk in huis op te vangen. Deze zijn:  B&B verhuur met vergunning, akkoord aan maximaal 4 personen. Als het om nietcommerciële opvang van Oekraïense vluchtelingen gaat gelden de regels voor toeristische verhuur van woonruimte niet en gaat het om inwoning.  Inwoning bij een hospita, akkoord aan 1 huishouden.  Verhuur (of in gebruik geven) van een vrije sector woning, akkoord aan een huishouden door rechthebbende verhuurder.  Een tweede woning/pied-à-terre kan gebruikt worden voor de opvang van vluchtelingen. Zodra de woning bewoond wordt, is het tijdelijk geen tweede woning meer. Zodra de vluchtelingen vertrekken en de woning komt weer leeg te staan, wordt het weer een tweede woning.  Kamerverhuur, kamerverhuur akkoord met en conform vergunning. Het college heeft onderzocht of de opvang van vluchtelingen kan worden vrijgesteld van de toeristenbelasting.

We hanteren als lijn dat voor de opvang van vluchtelingen in hostels en hotels geen toeristenbelasting hoeft te worden betaald op grond van de hardheidsclausule. Belastingen Amsterdam benadert de hotels waarmee de gemeente overeenkomsten heeft afgesloten voor de opvang van vluchtelingen om afspraken te maken over de wijze van administreren en aangifte.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 3 van 9

Amsterdammers die vluchtelingen op eigen initiatief hebben ondergebracht in een hostel of hotel en daarvoor de kosten hebben gedragen, kunnen zich tot Belastingen Amsterdam wenden voor een maatwerkoplossing voor de betaalde toeristenbelasting. Er is geen duidelijk beeld van het aantal mensen dat op dit moment via particuliere initiatieven wordt opgevangen. Het college benadrukt daarom nogmaals de urgentie van goede registratie om de vraag en het aanbod voor sociale voorzieningen goed op elkaar af te kunnen stemmen. Gezien de onzekerheid van de duur van het verblijf van de Oekraïense vluchtelingen buigt het college zich ook over de vraag van (semi) permanentere opvang. Er zijn bijvoorbeeld gesprekken gestart met woningcorporaties over de vraag of ze ruimte hebben voor de opvang vluchtelingen. Een paar corporaties hebben beschikbaarheid van woningen op de korte termijn en op de langere termijn, in vastgoed dat getransformeerd kan worden, concreet gemaakt en een aantal heeft locaties genoemd die nog nader onderzoek vergen. Zodra er meer duidelijkheid komt over de verblijfsstatus van de vluchtelingen en wat dit voor gevolgen voor huisvesting zou kunnen betekenen, kunnen we in overleg met de corporaties gaan concretiseren. 1.2.

Registratie en inschrijving Basisregistratie Persoonsgegevens (BRP) Op dit moment kunnen vluchtelingen uit Oekraïne zich elke dag (ook in het weekend) zonder afspraak melden bij het HSP-A in het stationsgebouw De Oost bij Amsterdam Centraal Station om zich te registreren en waar zij, indien nodig, doorverwezen kunnen worden naar een tijdelijk verblijfsplaats binnen of buiten Amsterdam. De bedoeling is dat alle vluchtelingen uit Oekraïne die in Amsterdam verblijven, ingeschreven worden in de Basisregistratie Persoonsgegevens (BRP) van Amsterdam. Dit is essentieel voor de aanspraak die zij vervolgens kunnen maken op leefgeld, openen bankrekening, zoeken van werk etc. De inschrijving in de BRP is een secuur proces en deze grote aantallen vragen veel van onze organisatie. Het is een uitdaging om voldoende opgeleide medewerkers hierop in te zetten. Daar wordt hard aan gewerkt. Tot 31 maart jl. zijn er circa 740 vluchtelingen uit Oekraïne ingeschreven in de BRP. Deze week staan circa 400 inschrijvingen ingepland. Vanaf 11 april as. kunnen zij binnen 48 uur terecht voor een afspraak. Stadsloket Zuid is speciaal ingericht voor de registratie in de BRP van Oekraïners en daar wordt vervolgens ook meteen een BNG-pas verstrekt waar het leefgeld op gestort wordt. Stadsloket Zuid is daarom tijdelijk gesloten voor het aanvragen/verlengen van bijvoorbeeld reisdocumenten.

Naar verwachting zal dit 3 weken duren. Het Sociaal Loket en Vergunningen in stadsloket Zuid blijven normaal geopend en ook de geplande huwelijken vinden doorgang. Amsterdammers kunnen voor hun reisdocument terecht op de zeven andere stadsloketten. Mensen die nog afspraken hadden staan in stadsloket Zuid zijn persoonlijk gebeld om de afspraak te verplaatsen naar een andere locaties (en/of om te kijken of er maatwerk nodig is). Inschrijving in de BRP van vluchtelingen uit Oekraïne heeft prioriteit; zonder inschrijving komt de vluchteling niet in aanmerking voor leefgeld. Dit betekent dat Amsterdammers langer moeten wachten om een afspraak te maken voor bijvoorbeeld het aanvragen/verlengen van reisdocumenten. Om de wachttijden te beperken, worden momenteel extra medewerkers ingehuurd en opgeleid/getraind. 1.3. Leefgeld Het college heeft op 29 maart jl. een tijdelijke Amsterdamse leefgeldregeling vastgesteld tot dat de landelijke Leefgeldregeling gereed is. Met deze tijdelijke regeling worden ontheemden uit Oekraïne die zich in de Amsterdamse opvang en particuliere opvang bevinden en in geldnood

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 4 van 9

verkeren financieel ondersteund. De regeling houdt in dat alle Oekraïners die zich daarvoor melden een bedrag krijgen van € 60,- per persoon per week, met daarnaast de mogelijkheid om vergoeding van buitengewone kosten aan te vragen. De regeling is per persoon per week, ook voor kinderen, maar wordt voor minderjarigen verstrekt aan de ouder/ voogd. Voor alleenstaande minderjarige ontheemden geldt een andere regeling, uitgevoerd door het COA en Nidos. Deze tijdelijke regeling wordt sinds vorige week uitgevoerd en wordt ook al dagelijks verstrekt. De landelijke leefgeldregeling zou nog 4 weken op zich laten wachten, maar afgelopen vrijdag 1 april werd duidelijk dat deze per 1 april in werking treedt. Deze regeling verschilt op een aantal punten van de tijdelijke Amsterdamse regeling (TALOO: Tijdelijke Amsterdamse Leefgeldregeling Oekraïense Ontheemden) en zijn daar ook gemeentelijke keuzes in te maken. In het college van 5 april jl. is het besluit genomen deze landelijke regeling vast uit te voeren voor de Oekraïense ontheemden in de particuliere opvang (POO), omdat zij met de landelijke regeling ook een wooncomponent uitbetaald zullen krijgen en vanwege het van rechtswege vervallen van de tijdelijke regeling.

Ontheemden in de POO worden voorzien van een maandelijkse verstrekking (of naar rato voor de eerste maand van latere melders) van € 2o5 leef- en € 55 kleedgeld per maand per persoon én een maandelijkse wooncomponent van € 215 per maand per volwassen en € 55 per meereizend minderjarig kind. Voor de ontheemden in de gemeentelijke opvang biedt de landelijke regeling gemeenten de ruimte om zelf te bepalen of er bovenop de in natura verstrekkingen van opvang en voorzieningen ook het bedrag aan leefgeld wordt verstrekt. Het college buigt zich hier op korte termijn over en zal u over de uitkomst informeren. De landelijke leefgeldregeling is voor een periode van 3 maanden en wordt daarna geëvalueerd. De VNG is daar nauw bij betrokken. 1.4. Kinderen en (jeugd)zorg Eerder gaven we aan zorgen te hebben over alleenstaande minderjarige vluchtelingen uit Oekraïne. Op 28 maart is een notitie gepubliceerd over de handelswijze bij alleenstaande minderjarige Oekraïense vluchtelingen (https://www.nidos.nl/wpcontent/uploads/2022/03/Scenarios-oekraiense-amv.pdf). Hiermee is er meer duidelijkheid over de handelswijze bij deze kwetsbare doelgroep. Oekraïense vluchtelingen worden geïnformeerd over de mogelijkheid om zich te laten vaccineren tegen COVID op een van de vaccinatie locaties. Daarnaast vraagt de GGD actief bij elke locatie na of er behoefte is aan voorlichting over corona vaccinatie.

Indien er veel animo is wordt een mobiel vaccinatie team ingezet. 1.5. Onderwijs In Amsterdam volgen we de lijn van het ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschap (OCW) dat leerplichtige kinderen en jongeren uit Oekraïne terechtkomen in het nieuwkomersonderwijs en indien dit niet direct mogelijk is, zorgt de gemeente samen met de nieuwkomersscholen voor een tijdelijk onderwijsprogramma. In het primair onderwijs (po) gaat het om de nieuwkomersscholen en in het voortgezet onderwijs (vo) de internationale schakelklassen. Deze scholen hebben het specialisme en de nodige kennis en expertise om leerlingen goed onderwijs te bieden met aandacht voor trauma’s en welzijn van de leerlingen. Tevens zijn deze scholen eraan gewend om leerlingen gedurende het schooljaar in te laten stromen. Dit is echter een grote opgave omdat alle nieuwkomersgroepen momenteel vol zijn vanwege de toename van de reguliere instroom van nieuwkomers als gevolg van het opheffen van coronabeperkingen en de van komst van twee COA-noodopvanglocaties in Amsterdam Zuidoost begin dit jaar. Tevens hebben de scholen extra personeel nodig om het aantal nieuwkomersgroepen op te kunnen schalen en alle nieuwe vluchtelingen in de stad een plek in het nieuwkomersonderwijs te bieden. Momenteel zijn alle nieuwkomersscholen in het po en vo leerkrachten aan het werven om de

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 5 van 9

nieuwe groepen op te kunnen richten. Tegelijkertijd zet de gemeente samen met schoolbesturen een tijdelijk onderwijsprogramma op voor kinderen en leerlingen die nog niet terecht kunnen op de nieuwkomersscholen. In dit tijdelijke onderwijsprogramma is deels Nederlandstalig onderwijs mogelijk, deels Oekraïens en deels is er aandacht voor welzijn, sport en cultuur. Voorschool Alle Oekraïense kinderen tussen 2 en 4 jaar oud in de noopopvang en particuliere opvang kunnen gebruik maken van het voorschool aanbod zoals dat geldt voor alle peuters in Amsterdam. De voorschoolorganisaties zijn gevraagd om de eigen bijdrage niet in rekening te brengen bij de Oekraïense ouders. De gemeente compenseert deze ouderbijdrage (4%). Er is door de gemeente een database ingericht waarin de kinderopvangorganisaties het aantal peuters uit Oekraïne in de kinderopvang kunnen bijhouden zodat we beter zicht krijgen het aantal peuters dat gebruik maakt van de voorschool. Primair nieuwkomersonderwijs en tussenprogramma Jaarlijks bieden de nieuwkomersscholen onderwijs aan gemiddeld 600-675 leerlingen. Er zijn 45 groepen waarin momenteel 690 leerlingen nieuwkomersonderwijs volgen. We zien dat de aanmeldingen van kinderen uit Oekraïne op basisscholen via twee routes aankomen op de scholen; via de noodopvanglocaties en via gastgezinnen en particuliere opvang.

Om een beter beeld te krijgen hoeveel kinderen uit Oekraïne zich al op scholen hebben aangemeld, zijn alle basisscholen gevraagd om de kinderen aan te melden bij het Centraal Meldpunt Nieuwkomersonderwijs (CMN). Dit CMN werkt in opdracht van de schoolbesturen met nieuwkomersonderwijs, houdt het aantal aanmeldingen bij en kan zodra er een plek vrijkomt in een nieuwkomersgroep een kind plaatsen. Het aantal aanmeldingen dat is binnengekomen (dd. 1 april 2022) is 133. Hiervan komen 98 uit Oekraïne en 35 uit andere landen. Deze leerlingen staan op de wachtlijst om zo snel mogelijk in te stromen in een nieuwkomersklas. Zeven nieuwkomersschoolbesturen zijn vanwege het toegenomen aantal nieuwkomers in de stad én vanwege de komst van Oekraïense vluchtelingen bezig om extra groepen op te richten in West, Oost, Zuid, Noord en Zuidoost. In deze stadsdelen is de vraag het grootst, onder meer vanwege de komst van de opvanglocaties. In Amsterdam West en Zuid is inmiddels een tijdelijk onderwijsprogramma opgezet voor kinderen uit de noodopvang Savoy hotel en kinderen uit de noodopvang WOW-hotel. Voor alle kinderen uit de noodopvang WOW-hotel tussen de 2 en 12 jaar (37 in totaal) is nu een aanbod gecreëerd. Er zijn 12 voorschoolkinderen ingestroomd op de voorscholen van Akros en Impuls.

De kleuters van 4-6 (14 kinderen) starten in de eerste week van april in de kleutergroepen op de Roos, de Toekomst en de Globe en de 6-12 jarigen (11 leerlingen) starten ook in de eerste week van april op de Roos, Multatuli en de Toekomst. Het aanbod is in de eerste week laagdrempelig (activiteiten) en wordt de komende weken opgebouwd naar les in het Oekraïens en Nederlands en sport. In Zuid vindt het tijdelijke onderwijsprogramma momenteel vooral plaats op twee basisscholen; de Springstok en de Oscar Carré. Op deze scholen zijn samen twee groepen van 16 Oekraïense leerlingen gestart die Nederlandse les volgen, les krijgen van Oekraïense leerkrachten, online lessen volgen die vanuit Oekraïne geboden worden en voor beweging en cultuur meedraaien met de reguliere jaargroepen. De gemeente bereidt zich voor stadsdeel Zuid ook voor op een tijdelijk onderwijsprogramma voor een tweede noodopvanglocatie dat binnenkort open gaat. Naar alle waarschijnlijkheid zal dit tijdelijke onderwijsprogramma niet op de scholen maar op de locatie zelf plaatsvinden. Voortgezet Onderwijs / Internationale schakelklassen Gemiddeld geven de Internationale Schakelklassen (ISK) Mundus en Montessori Lyceum Oostpoort jaarlijks les aan 800 leerlingen. Hierin werken zij samen met DENISE en de Luca

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 6 van 9

Praktijkschool. De ISK’s geven aan ruim 250 nieuwe plekken te kunnen creëren, mits zij personeel vinden. De gemeente heeft aangeboden te ondersteunen bij de werving. In samenwerking met het Samenwerkingsverband VO wordt gewerkt aan een tijdelijk onderwijsprogramma. De ISK’s hebben sinds januari 2022 al extra plekken gecreëerd voor 100 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV’ers) in de COA-noodopvang in Zuidoost (6 nieuwe groepen). Daarnaast kunnen 50 jongeren uit de andere noodopvang in Zuidoost (A&O hostel) naar verwachting in april starten. Tevens zijn op dit moment 94 Oekraïense leerlingen op de scholen aangemeld. Mbo Op het Mbo zijn er momenteel geen aanmeldingen van Oekraïense vluchtelingen. We werken samen met het Mbo om de aanmeldroutes voor toekomstige Oekraïense Mbo-studenten vorm te geven. We faciliteren gesprekken tussen het ISK en het MBO om doorstroom van het ISK naar het Mbo spoediger te laten verlopen. De ISK’s en de ROC’s gaan nauwer gaan samenwerken om 16 en 17 jarigen die een praktijkopleiding kunnen volgen, sneller door te laten stromen vanuit het ISK naar het Mbo-onderwijs. Zo ontstaat er meer en sneller plek om nieuwe leerlingen te laten instromen in de ISK’s. Daarnaast wordt er samen met het Mbo verkend hoe de aanmelding en intake voor Oekraïense jongeren die naar het Mbo willen, georganiseerd kan worden.

Ook onderzoekt de gemeente mogelijkheden voor passende taalschakeltrajecten voor Oekraïense volwassenen, zodat zij sneller aan een Mbo-opleiding kunnen starten. De opgave voor het onderwijs is met name door het toegenomen aantal nieuwkomers in de stad (Oekraïners én andere vluchtelingen en statushouders) een uitdaging. Vooral het snel kunnen vinden van geschikt personeel gaat moeizaam. De gemeente bespreekt dit ook in G5 verband met het ministerie van OCW. Tevens is de verwachting dat het aantal Oekraïense vluchtelingen verder toeneemt. De gemeente bereidt scenario’s voor wat grootschalige opvang in of rondom Amsterdam betekent voor het nieuwkomersonderwijs, de scholen, onderwijspersoneel, huisvesting, etc. 1.6. Sport en activiteiten Voor de opvanglocaties wordt een sport- en spelprogramma opgezet in samenwerking met lokale aanbieders. Zo wordt bijvoorbeeld het Johan Cruijff court dat op 50 meter afstand van het WOWhotel ligt gebruikt om sportactiviteiten aan te bieden. Dit is georganiseerd in samenwerking met Combiwel. Daarnaast worden alle locaties voorzien van materialen voor sporten en spelen. Verder zijn er vele warme initiatieven van verenigingen en andere maatschappelijke (vrijwilligers) initiatieven in de sportwereld.

Voorbeelden hiervan zijn zwemvereniging De Dolfijn die zwemlessen aanbiedt voor vluchtelingen, Omni vereniging AMVJ die verschillende sportactiviteiten aanbiedt op sportpark t ’Loopveld en sportverenigingen Swift en SDW die Oekraïense vluchtelingen de mogelijkheid bieden om bij hun vereniging te komen voetballen. Het Sportpunt, gemeentelijk loket voor de sport verzamelt alle initiatieven op het gebied van sport en bewegen, geeft het aanbod door aan de opvanglocaties, neemt vragen van vluchtelingen en/of begeleiders in behandeling en legt de koppeling met Wij Amsterdam. 1.7. Behoeften in beeld In de stadsdelen Oost, West en Zuid worden gesprekken gevoerd met de zorgaanbieders om te kijken hoe het loopt in en om de locaties en om de behoefte van de vluchtelingen uit Oekraïne nader in kaart te brengen. Stadsdelen brengen per opvanglocatie in beeld welk aanbod binnen de sociale basis beschikbaar is voor de doelgroep.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 7 van 9

2. Openbare Orde en Veiligheid Bij eerdere vluchtelingenstromen waren signalen dat vluchtelingen in (de omgeving van) de opvang geronseld werden voor zowel criminele, seksuele als arbeidsmatige uitbuiting. Er zijn signalen die erop duiden dat dit nu weer het geval is. De politie, de gemeente en HVO-Querido geven daarom training aan beveiligers en medewerkers op de opvanglocaties in het herkennen van signalen mensenhandel. Er zijn ook routekaarten beschikbaar voor de medewerkers waarmee zij signalen van mensenhandel kunnen herkennen inclusief een meldroute zodat die signalen bij de juiste instanties terecht komen. Mede door de opening van de HSP-A op het Amsterdam Centraal Station worden de handhavende partijen daar, zoals politie en de gemeentelijke handhavers, maar ook beveiligers en NS-personeel geïnstrueerd over het herkennen van signalen met betrekking tot ronselaars. Daarnaast is een landelijke flyer verspreid onder de opvanglocaties waarin vluchtelingen (in verschillende talen) onder meer worden gewezen op (arbeids-)rechten, maar waarin ze ook worden gewaarschuwd voor mensenhandelaren en het risico op uitbuiting.

Onlangs is bekend geworden dat vluchtelingen uit Oekraïne mogen werken vanaf 1 april 2022 en daarom is er een flyer voor de regio Amsterdam ontwikkeld met daarin informatie over rechten op het gebied van (seks)werk, waaronder websites en telefoonnummers van instanties zoals Fairwork en P&G292. Daarnaast worden websites waarop seksadvertenties staan gemonitord op signalen van mensenhandel.

3. Signalen uit de samenleving Waar de aandacht in de eerste weken vooral gericht was op de vluchtelingen en de eerste opvang van de vluchtelingen, wordt het van belang dat we het accent van de communicatie verleggen van eerste opvang naar essentiële zaken voor de vluchtelingen zoals werk en inkomen en onderwijs. De website amsterdam.nl/oekraine wordt wekelijks geüpdatet en uitgebreid met meer informatie over bijvoorbeeld werk, inkomen en onderwijs in het Oekraïens voor de vluchtelingen. Op de opvanglocaties wordt de actuele informatie aangeboden via een papieren bulletin. Dat bulletin verschijnt op een vast moment in de week. Per onderwerp wordt aanvullende informatie (indien nodig) ontsloten via bijgeleverde QR-codes. Als er naast de bulletins behoefte is aan meer informatie kan een spreekuur worden ingesteld. Veel Amsterdammers melden zich bij de gemeente met initiatieven en vervolgvragen. De website www.WijAmsterdam.nl is hiervoor het eerste loket. Er zijn inmiddels bijna 300 particulieren die zich hebben gemeld en een 30-tal aanbiedingen van bedrijven c.q. maatschappelijke instellingen. Er is veel aanbod voor kleding en huisraad, maar ook praktische hulp, zoals opvang voor huisdieren en tolken, laptops voor schoolgaande kinderen.

Grotere aanbiedingen van bedrijven of maatschappelijke partners worden actief verder gebracht in de gemeentelijke organisatie en gekoppeld aan de juiste afdelingen c.q. instanties. Er is daarnaast een netwerk opgezet tussen de stadsdelen, de locatiemanagers, hulpinstanties en de centrale stad, waarbinnen vraag en aanbod samen kunnen komen. In afstemming met de stadsdelen wordt een scan gemaakt van sentimenten in de samenleving rond de Oekraïense situatie. Daarbij zal ook gebruik worden gemaakt van landelijke overzichten en de inzichten van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 8 van 9

4. Amsterdamse banden met Rusland 4.1. Russische bedrijven en financiële stromen Amsterdam inbusiness (aib) is verantwoordelijk voor de acquisitie en het relatiebeheer van buitenlandse bedrijven in de Metropool Regio Amsterdam. Gelet op het Europees sanctiebeleid tegen Rusland en Belarus en het beleid van de Netherlands Foreign Investment Agency (NFIA) wordt er voorlopig geen ondersteuning geleverd aan Russische en Belarussische bedrijven. Uitzondering hierop zijn de bedrijven die naar Amsterdam willen komen om het regime in Rusland of Belarus te ontvluchten. Uiteraard geldt daarbij dat bedrijven die op de sanctielijst staan of gelieerd zijn aan bedrijven en/of personen op de sanctielijst niet worden geholpen. Indien er vragen van bedrijven komen vanuit Oekraïne wordt er waar nodig extra hulp ingezet en zal er met de dienstverleners worden overlegd of diensten of kantoorruimte tegen gunstige voorwaarden aangeboden kunnen worden. We maken ons zorgen over de overige Russische belangen in onze steden, wetende dat ook Russisch bedrijfsleven, al dan niet via brievenbusfirma’s, hier op grote schaal actief is. De lokale mogelijkheden om de omvang van de bezittingen van de Russische elite rondom Poetin in kaart te brengen beperkt zijn echter beperkt, onder meer vanwege de privacywetgeving.

We zijn daarover in gesprek met het Rijk, zodat we bijvoorbeeld vanuit het Kadaster en het Handelsregister kunnen screenen welk vastgoed en welke ondernemingen in Russische handen zijn. Vanuit het kabinet is een interdepartementale werkgroep ingesteld om de uitvoering van het sanctiebeleid te versterken. De gemeente wil de bevindingen van die werkgroep in dit verband afwachten. Als gaat om erfpachtcontracten wordt bekeken of het mogelijk is deze te matchen met de namen op de EU-sanctielijst. IN Amsterdam volgt de lijn vanuit de Immigratie- en Naturalisatiedienst en het Ministerie van Justitie en Veiligheid en Buitenlandse Zaken voor wat betreft het wel/niet kunnen inreizen en verblijven van kennismigranten met de Russische, Belarussische of Oekraïense nationaliteit. Vooralsnog betekent dit dat we de dienstverlening aan deze kennismigranten continueren, voor zover toegestaan. Waar mogelijk halen we hun afspraak naar voren, maar dit zal niet altijd mogelijk zijn in verband met beperkte capaciteit van immigratie specialisten BRP. Bedrijven uit de MRA lijden mogelijk schade door de situatie in Oekraïne. Om meer inzicht te krijgen in de impact wordt, in samenwerking met onder andere de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, een informatie- en discussiesessie georganiseerd voor bedrijven die zaken doen in en met Oekraïne en Rusland.

Doel van de bijeenkomst is bedrijven te informeren over sancties en Nederlandse inzet voor ondernemers en te verkennen tegen welke problemen de sector aan loopt en of we daar als (lokale) overheid in kunnen ondersteunen. 4.2. Gas en energie Veel Amsterdammers maken zich terecht zorgen over de ongekend fors gestegen energieprijzen. Vorige week hebben we aan de eerste groep minima die bij de gemeente bekend is automatisch een bedrag van € 200 betaald, als eerste tranche van de energietoeslag. In april kunnen de minima die (nog) geen beroep doen op de minimaregelingen van de gemeente via de gemeentelijke website een aanvraag indienen. Omdat het Rijk het richtbedrag van de energietoeslag heeft verhoogd naar €800 euro zullen later in het jaar nog extra betalingen volgen. We informeren u zo snel mogelijk over hoe we het resterende bedrag van de energietoeslag gaan uitkeren. Het eerdere knelpunt dat het budget voor gemeenten niet toereikend was om € 800 uit te keren, lijkt opgelost nu minister Schouten in het kamerdebat van 30 maart jl. over de inflatie en de stijgende energieprijzen de garantie heeft gegeven dat gemeenten hiervoor worden gecompenseerd.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 april 2022 Pagina 9 van 9

De gevolgen van de gestegen energieprijzen en inflatie zijn groot en raken lagere inkomens extra hard omdat zij meestal onvoldoende buffers hebben. Energiearmoede was voor de sterke prijsstijging door de Russische inval in Oekraïne al een groot probleem. Vanwege de hoge inflatie in de laatste maanden van vorig jaar hebben wij onze aanpak van energiearmoede geïntensiveerd. Onderdeel hiervan is het verstevigen van de samenwerking tussen gemeente, energieleveranciers en woningcorporaties en particuliere verhuurders op het thema energiearmoede. Op 29 maart jongstleden heeft het eerste ambtswoninggesprek plaatsgevonden. De komende periode verkent een taskforce vanuit de aangehaakte organisaties in voorbereiding op een vervolggesprek waar we door slimme verbindingen te leggen Amsterdamse huishoudens beter en sneller kunnen helpen met het besparen van energie en het eerder voorkomen van betalingsproblemen en contractontbindingen.

5. Financiën De geschatte en begrote kosten voor het landelijke HSP-A punt voor de komende 6 maanden bedragen € 7,2 miljoen. Naar verwachting worden deze kosten, gezien de landelijke functie, op basis van werkelijke uitgaven worden vergoed. Voor de tijdelijke opvang inclusief maaltijden, tolken en basisdienstverlening, organisatiekosten, inclusief inschrijving in BRP en uitkeren van leefgeld zijn de begrote kosten ruim €70 miljoen tot en met het einde van het jaar. Dit is een grove inschatting, uiteindelijke kosten hangen af van bijvoorbeeld aantallen, duur en locaties. In deze begroting zijn de kosten voor welzijns- en sportactiviteiten, toeleiding naar onderwijs, werk en (jeugd)zorg nog niet meegenomen. Door het rijk is een normbedrag van € 100 per plek per dag vastgesteld, waarbij het nog onduidelijk is voor welke periode dit geldt. Het normbedrag dekt niet de door ons verwachte kosten. Daarover voert het college gesprekken (onder andere in VNG-verband) met het rijk. Het financiële risico bedraagt minimaal €18,5 miljoen, als het normbedrag niet omhoog gaat en het leefgeld hier ook uit wordt gedekt. Het financieel risico wordt groter als het aantal plekken dat gemeente Amsterdam moeten realiseren toeneemt Het college werkt een voorstel voor voorfinanciering uit wat aan u wordt voorgelegd.

6. Tot slot Uiteraard houdt de gemeente ook contact over de situatie in Oekraïne met andere gemeenten, het Rijk en internationale partners om voorbereid te zijn op verdere ontwikkelingen. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, b.a.

Femke Halsema Burgemeester

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl