2d Voortgangsrapportage Taalakkoord 2021

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

Bijlage Voortgangsrapportage Taalakkoord 2021 Inleiding In deze rapportage wordt verslag gedaan over de voortgang van het Amsterdams Taalakkoord in het jaar 2021. Het Amsterdamse Taalakkoord is in 2018 gestart en is een afspraak tussen bedrijven en uitvoerende organisaties uit de regio Groot Amsterdam met de gemeente Amsterdam. Het doel is om gezamenlijk op te trekken bij de aanpak van laaggeletterdheid. Partners van het Taalakkoord delen de ambitie om laaggeletterdheid binnen de organisatie op de kaart te zetten en beleidsmatig en/of praktisch te verankeren, zowel op bestuurlijk niveau als op de werkvloer. Om deze ambitie waar te maken zijn bij de start van het Taalakkoord de volgende drie pijlers opgesteld door de partners en de gemeente Amsterdam: Pijler 1: het creëren van meer bewustwording over het thema binnen de organisatie Pijler 2: het aanpassen van communicatie-uitingen naar een toegankelijker taalgebruik Pijler 3: het opleiden van eigen medewerkers op het gebied van taal-, reken- of digitale vaardigheden. In 2018 is het Taalakkoord gestart met enkele pilots waarvan de aanpak en ervaringen gedeeld zijn in het partnernetwerk. De twee jaren daarna is vooral ingezet op het uitbreiden van het netwerk met nieuwe partners en het stimuleren van verankering van de aanpak laaggeletterdheid bij de partners.

Voor 2021 was het streven om de zelfstandigheid van het netwerk te versterken en meer onderlinge samenwerking binnen het netwerk te stimuleren. Daarnaast is ingezet op het uitbreiden de aanpak naar de regiogemeenten en het verbinden van het taalakkoord aan een bredere aanpak van sociaal werkgeverschap waarin schulden en armoede ook worden meegenomen.

II. Resultaten 1. Ontwikkeling netwerk 1.1 Algemeen Eind 2021 bestond het netwerk van het Amsterdams Taalakkoord uit 65 organisaties. Het afgelopen jaar hebben vijf nieuwe organisaties zich aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord, namelijk: Evean, Lieven De Key, BloemBloem & Héman Catering Verhuur, Reade, Dignita/ Not for sale. Het streven was om in 2021 het netwerk uit te breiden met meer bedrijven in de stadsdelen Noord, Nieuw-West en Zuidoost gericht op taalscholing van medewerkers. Deze inzet was onsuccesvol. In totaal zijn ruim 130 bedrijven aangeschreven en de gebiedsmakelaars ingezet. Alleen BloemBloem & Héman Catering Verhuur is uiteindelijk aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord. Veel organisaties gaven aan dat zij geen taaltrajecten wilden opstarten in de coronaperiode. Ook was het voor een groot deel van de organisaties niet haalbaar te komen aan het minimale aantal deelnemers van vijf voor het opstarten van Taal op de Werkvloer. Deze organisaties zijn wel gewezen op het gratis taalaanbod voor Amsterdammers. 1.2 Intensiveren samenwerking en verzelfstandiging netwerk Voor de sectoren schoonmaak (6 organisaties), maatschappelijke opvang (3 organisaties), woningcorporaties (4 organisaties) en ziekenhuizen (3 organisaties) zijn bijeenkomsten georganiseerd om te bekijken waar intensiever samengewerkt kan worden. De samenwerking Pagina 1 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

tussen de ziekenhuizen heeft in potentie de meeste impact. De raad van besturen hebben eind 2021 groen licht gegeven voor een stadsbrede aanpak tussen het Amsterdam UMC, Boven IJ en OLVG. Afgesproken is daarbij om te starten met de aanschaf van beeldmateriaal dat geschikt is voor voorlichting bij Pharos en aansluitend een plan van aanpak op te stellen voor gezamenlijke activiteiten op het gebied van communicatie, scholing en voorlichting. In 2021 hebben de ziekenhuizen in de Week van Lezen en Schrijven al gezamenlijk een webinar georganiseerd voor medisch personeel over hoe je communiceert zodat laaggeletterden dit ook begrijpen. Voor de schoonmaak is besloten om jaarlijks twee voorlichtingsbijeenkomsten te organiseren voor de teamleiders om meer medewerkers te enthousiasmeren om taallessen te volgen en jaarlijks de activiteiten met elkaar te bespreken. Bij de eerste voorlichting in november 2021 waren 17 teamleiders aanwezig. Voor de maatschappelijke opvang is afgesproken om gezamenlijk de cursus omgaan met laaggeletterdheid aan te bieden aan medewerkers en jaarlijks overige activiteiten te bespreken.

Voor de woningcorporaties is een plan gemaakt met samenwerking op verschillende terreinen (cursus omgaan met laaggeletterdheid, trainingen eenvoudig schrijven, toetsen van communicatiemateriaal en taal op de werkvloer) echter moet dit plan nog wel geaccordeerd worden door alle organisaties. Naast het intensiveren van de samenwerking is ook ingezet om het netwerk meer te zelfstandigen. Voor de partners en andere organisaties die aan de slag willen met laaggeletterdheid is een handreiking gemaakt in samenwerking met ITTA. In deze handreiking worden werkgevers bij de hand genomen om met een van de drie pijlers aan de slag te gaan. De handreiking is verspreid onder de partners en bij bedrijven waarmee contact is geweest over het aansluiten bij het Amsterdams Taalakkoord. Daarnaast is ingezet om deze handreiking landelijk beschikbaar te maken. Deze handreiking wordt daarom meegenomen op de website www.taalwerkt.nl van Stichting Lezen en Schrijven gericht op het ondersteunen van werkgevers die in maart 2022 wordt gelanceerd. Verder is besloten om samenwerkingsafspraken op te stellen met de partners van het Amsterdams Taalakkoord. In deze samenwerkingsafspraken wordt aangegeven welke activiteiten jaarlijks ondernomen worden rondom de aanpak laaggeletterdheid en op welk gebied hierbij ondersteuning gewenst is vanuit de gemeente Amsterdam.

De bedoeling is dat medio 2022 met alle partners van het Amsterdams Taalakkoord er een samenwerkingsafspraak ligt. 1.3 Sociaal werkgeverschap De aanpak sociaal werkgeverschap is erop gericht om naast de taal en laaggeletterdheid ook schulden en armoederegelingen te agenderen bij werkgevers zodat zij hun werknemers ook op deze gebieden kunnen ondersteunen. In 2o21 is vanuit het taalakkoord vooral ingezet om het thema schulden van werknemers te agenderen bij de aangesloten werkgevers. Bij de partners is gepolst wat zij nu doen op dit gebied. Bij 16 organisaties was er aanleiding en behoefte om extra stappen te zetten bij de aanpak hiervan. Daarom hebben collega’s van schulden en armoedebestrijding van de gemeente Amsterdam hierover gesprekken gevoerd met de volgende organisaties: Amstelring, BloemBloem & Héman, Burger King, CSU, Dock, Dignita/Not for Sale, Eigen Haard, Evean, HvO Querido, OBA, Stichting Aanpak Overlast Amsterdam, Stichting Leven & Zorg, Victoria Schoonmaak, Vondel Hotels, Westerveld en ZGAO. De resultaten van deze gesprekken worden meegenomen in een evaluatie van de aanpak sociaal werkgeverschap, die in 2022 wordt uitgevoerd.

1.4 Regionale aanpak In 2021 is besloten door de gemeenten van de arbeidsmarktregio Groot-Amsterdam (Aalsmeer, Amstelveen, Amsterdam, De Ronde Venen, Diemen, Haarlemmermeer, Uithoorn) om het taalakkoord naar de regiogemeenten uit te breiden. Dit betekent dat de opzet en structuur van het Amsterdams Taalakkoord wordt uitgerold naar de regio en in deze gemeenten nieuwe partners worden geworven. In de eerste helft van 2022 worden in elke gemeenten inventarisaties gemaakt Pagina 2 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

en gesprekken gevoerd. Er wordt daarbij toegewerkt naar een officiële start van het regionaal taalakkoord in de Week van Lezen en Schrijven in september 2022. 1.5 Bijeenkomsten en communicatie In 2021 is een online-bijeenkomst en een fysieke bijeenkomst georganiseerd voor de partners van het Amsterdams Taalakkoord. De online-bijeenkomst had op het hoogtepunt ruim 80 volgers en had als thema Omgaan met Laaggeletterdheid. Naast een presentatie van de cursus Omgaan met laaggeletterdheid is de handreiking voor werkgevers gepresenteerd en heeft de SVB haar ervaringen rondom eenvoudige communicatie gedeeld. In oktober was er een fysieke bijeenkomst met ongeveer 35 aanwezigen. In deze bijeenkomst zijn de partners met elkaar in gesprek gegaan over wat je kan doen om laaggeletterdheid bij medewerkers aan te pakken en hoe de samenwerking versterkt kan worden. Naast deze twee bijeenkomsten voor de partners is in 2021 samen met stadsdeel Noord, de GGD, Participatiecentrum Adam & Eva en Stichting Lezen en Schrijven een bijeenkomst voorbereid over toegankelijke communicatie in de Volewijck in stadsdeel Noord. Vanuit de GGD kwamen signalen dat de communicatie van de maatschappelijke organisaties niet toegankelijk was voor de (laaggeletterde) bewoners in de wijk.

Daarom is gezamenlijk besloten om een bijeenkomst te organiseren met ruim 20 maatschappelijke organisaties die in de wijk actief zijn over hoe we de communicatie konden verbeteren. Helaas moest deze bijeenkomst doorgeschoven worden naar 2022 wegens de coronamaatregelen eind van het jaar. 6 keer per jaar wordt naar de partners een nieuwsbrief verstuurd. Het bereik van de nieuwsbrief is in 2021 gestegen van 256 naar 308 ontvangers. Verder is in 2020 gestart met een Linkedin-pagina waar de partners kennis konden delen. Doordat deze website onvoldoende werd gebruikt door de partners is besloten in 2021 om hier niet meer op in te zetten. Wel is in 2021 voor het eerst ingezet op een campagne in de Week van Lezen en Schrijven. Alle partners is gevraagd om tijdens de Week van Lezen en Schrijven content te delen over de aanpak van laaggeletterdheid en het Amsterdams Taalakkoord. Voor deze week is ook een promotiefilm gemaakt over het Amsterdams Taalakkoord. 2. Drie pijlers 2.1. Algemeen Het Amsterdams Taalakkoord zet in op activiteiten langs de drie pijlers: − − −

Pijler 1: het creëren van meer bewustwording over het thema binnen de organisatie Pijler 2: het aanpassen van communicatie-uitingen naar een toegankelijker taalgebruik Pijler 3: het opleiden van eigen medewerkers op het gebied van basisvaardigheden

De partners van het Amsterdams Taalakkoord kiezen voor de pijler die het beste aansluit bij hun werkzaamheden en organiseren activiteiten die aansluiten bij hun behoefte. In gesprek met elkaar proberen we daarbij altijd te kijken naar welke activiteiten nog op de andere pijlers genomen worden. In de bijlage is per werkgever een overzicht gegeven van de activiteiten van de partners rondom het Taalakkoord. Daarbij is onderscheid gemaakt tussen de 51 werkgevers die zijn aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord en de 14 netwerk ondersteunende organisaties. 2.2. Pijler 1: Bewustwording Vanuit het Amsterdams Taalakkoord wordt de training Omgaan met Laaggeletterdheid aangeboden om de kennis en bewustwording van medewerkers te vergroten. Deze training van twee dagdelen wordt gegeven door Leef en Leer! en is gericht op het herkennen, bespreekbaar Pagina 3 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

maken en doorverwijzen van laaggeletterdheid. In 2021 hebben binnen de gemeente Amsterdam 153 professionals deelgenomen aan deze training. Daarnaast is een verkorte inspiratiesessie aan 78 professionals gegeven. Dit is aanzienlijk meer dan 2020 waar 139 professionals een van de twee trainingen volgde. Deze stijging was mogelijk doordat het budget tussentijds verhoogd kon worden. We zien dat de behoefte aan de training Omgaan met Laaggeletterdheid groter is dan het huidige budget toelaat. Voor 2022 is daarom extra budget vrijgemaakt om verdere groei te faciliteren. 2.3. Pijler 2: Communicatie In 2021 is in samenwerking met de Stichting Lezen en Schrijven een train-de-trainer cursus eenvoudig communiceren voor de partners georganiseerd. Bedoeling is dat de deelnemers hierna de lessen verder uitdragen in hun organisatie. Aan deze cursus hebben in totaal 13 organisaties deelgenomen (GOM, Madizo, LCS, Leef en Leer!, Dock, Westerveld, T-zorg & CS, Hago Airport Services, HVO Querido, EW Faciliy Services, Luchtvaart Community Schiphol, Opera Ballet. Amsterdam UMC, Pantar). Naast deze cursus zetten organisaties van het Amsterdams Taalakkoord op verschillende manieren zich in om de communicatie te vereenvoudigen. Zo bieden veel partners trainingen schrijven op B1 niveau aan.

Verder is in 2021 ingezet om het testpanel van ervaringsdeskundigen van Stichting ABC in te zetten bij verschillende partners om hun communicatie te toetsen vanuit het perspectief van een laaggeletterde. 2.4. Pijler 3: taalscholing Taal op de werkvloer is een programma dat specifiek voor het Amsterdams Taalakkoord wordt ingezet waarbij medewerkers op hun werkplek hun taal kunnen verbeteren en dit meteen in de praktijk kunnen toepassen. In 2021 zijn 135 deelnemers gestart met een traject op de werkvloer van de werkgever via het taalakkoord. Deze deelnemers werken bij de volgende organisaties: Amstelring, Victoria Schoonmaak, BloemBloem, Cordaan, Stichting Aanpak Overlast Amsterdam, Amsta, Dignita/Not for Sale, Evean, GSA en Olympia en Pantar. Het aantal van 135 deelnemers taaltrajecten bij werkgevers van het taalakkoord is net als in 2020 (destijds 117 deelnemers) ruim onder het beoogde aantal (in 2021 was het streven 200 deelnemers en in 2020 was dit 150 deelnemers). Een belangrijke factor hiervoor is de impact van de coronacrisis geweest. Vanwege de coronamaatregelen was het voor veel bedrijven die zijn benaderd niet het goede moment om een taalscholingstraject op de werkvloer aan te bieden. De trajecten die wel zijn doorgegaan zijn in sommige gevallen tijdelijk stopgezet of online doorgezet. Het eind van het jaar nam de animo voor de taaltrajecten wel weer toe.

Het was echter niet mogelijk om deze taaltrajecten nog in 2021 te starten. Dit geeft echter wel voldoende aanleiding om ervan uit te gaan dat in 2022 wel het streefaantal qua trajecten wordt gehaald.

III. Terugblik en vooruitblik Inzet voor 2021 was om het netwerk van het taalakkoord meer te verzelfstandigen en de samenwerking onderling tussen de partners te bevorderen. Met het opstellen van de samenwerkingsafspraken en de start van sectorale overleggen zijn daarvoor goede stappen gezet. Wat we nog wel merken is dat het duurzaam verankeren van de aanpak van laaggeletterdheid en het voortzetten van de samenwerking momenteel nog een actieve rol van de gemeente vraagt om dit te ondersteunen. Er zijn organisaties die een voorbeeldfunctie hebben en de aanpak van laaggeletterdheid volledig hebben verankerd binnen de organisatie. Maar voor een groot deel van de organisaties is de aanpak van laaggeletterdheid nog steeds een bijzaak waardoor het Pagina 4 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

agenderen van het onderwerp belangrijk blijft. Door medio 2022 met elk van de partners een afspraken te maken over welke activiteiten jaarlijks worden ondernomen, kan de rol van de gemeente meer naar de achtergrond. In 2022 blijft het zelfstandigen van het netwerk daarmee een belangrijk doel. Daarnaast willen we voor de onderlinge samenwerking de structuur hebben staan waarmee de partners zelfstandig verder kunnen. Een belangrijk aandachtspunt is om de aanpak van activiteitenafspraken in samenwerking met Leef en Leer! en de Stichting Lezen en Schrijven uit te breiden naar maatschappelijke organisaties die actief zijn in de stadsdelen en veel met de doelgroep te maken hebben. Zodat hier ook de aanpak van laaggeletterdheid verankerd is en er goed wordt doorverwezen. Ook moet het komende jaar het regionale netwerk opgetuigd worden in samenwerking met de regiogemeenten van de arbeidsmarktregio Groot-Amsterdam. Met deze stappen moet de infrastructuur van het taalakkoord staan zonder dat de gemeente Amsterdam hier heel dicht op hoeft te zitten. In een nieuwe collegeperiode met een nieuw beleidsplan voor de algehele aanpak van laaggeletterdheid in de gemeente Amsterdam kunnen dan opnieuw keuzes gemaakt worden over op welke manier de gemeente Amsterdam wil sturen op de betrokkenheid van werkgevers en maatschappelijke organisaties bij de aanpak van laaggeletterdheid.

Overzicht partners en activiteiten Werkgevers

Activiteiten aanpak Laaggeletterdheid

AMSTA (zorg)

AMSTA zet structureel in op taalscholing van medewerkers. Jaarlijks zetten zij meerdere taaltrajecten op en in de begroting is hiervoor budget vrijgemaakt. Ook bij de communicatie zijn stappen gezet. Zij hebben net als de gemeente Amsterdam het project Taal voor Allemaal opgezet. Waarmee ze zowel beleidsmatig (schrijfwijzer) als praktisch (taalscholing) inzetten op eenvoudige communicatie. Voor het vergoten van de bewustwording van laaggeletterdheid geven ze de training Omgaan met Laaggeletterdheid en zetten ze in op het herkennen van laaggeletterdheid via de digicoaches.

Amstelring (zorg)

Amstelring is vooral actief op pijler 3: taalscholing van medewerkers. Aandachtspunt is daarvoor wel de organisatie hiervan zodat alle medewerkers die hieraan behoefte hebben ook gevonden worden. Op het gebied van bewustwording kunnen nog stappen gezet worden. Qua communicatie zet Amstelring weliswaar in op B1niveau, maar dit kan nog meer verankerd worden binnen de organisatie. Om de aanpak van schulden van medewerkers te versterken zijn gesprekken gevoerd met de gemeente. Voor de Alliantie is het belangrijkste de communicatie met hun klanten. Hiervoor bieden ze schrijftrainingen aan voor medewerkers en werken ze met een digitaal instrument om te toetsen hoe begrijpelijk de communicatie is. De samenwerking vanuit het Amsterdams Taalakkoord is de afgelopen jaren minder intensief geworden. In 202o is nog een webinar georganiseerd gericht op bewonerscommunicatie. Daarna zijn er geen specifieke activiteiten meer opgezet om de bewustwording te vergroten van dit thema.

Alliantie (woningcorporatie)

Pagina 5 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

ASITO (schoonmaak)

Voor ASITO is de taalscholing van medewerkers het belangrijkste. Naar schatting is ongeveer 40% van de medewerkers in de schoonmaakbranche laaggeletterd. ASITO biedt structureel taallessen aan die zij financieren vanuit de RAS. Uitdaging is om medewerkers te overtuigen dat zij hierbij belang hebben. Daarom is de bewustwording ook een belangrijk aandachtspunt. Om dit te vergroten worden jaarlijks in samenwerking met het Amsterdams Taalakkoord voorlichtingen gegeven aan teamleiders en bieden ze via GoodHabitz een training Omgaan met Laaggeletterdheid aan.

BloemBloem & Héman Catering Verhuur (hospitality)

BloemBloem & Héman Catering Verhuur is een bedrijf met werknemers die afkomstig zijn uit veel verschillende landen. Aangezien ze graag zien dat er Nederlands op de werkvloer wordt gesproken zetten zij in op taalscholing van werknemers die de taal nog niet spreken. In 2021 hebben ze zich aangesloten bij het taalakkoord en toen is meteen een Taal op de Werkvloertraject opgestart. Deze is wel onderbroken door de coronacrisis maar wordt weer opgepakt wanneer het kan.

Boven IJ (ziekenhuis)

Boven IJ zet in op alle drie de pijlers van het Taalakkoord met een focus op de communicatie met patiënten. B1 taalniveau is daarbij de standaard voor de communicatie en het voorlichtingsmateriaal (onen offline) is zoveel mogelijk hierop aangepast. Voor de nieuwe corporate website is specifiek ingezet op toegankelijkheid voor laaggeletterden en een ervaringsdeskundige is betrokken geweest bij de totstandkoming hiervan. Verder is in 2021 gestart met een digituin om laaggeletterden te helpen bij de digitalisering van het zorgproces. Een uitdaging is om het bewustzijn van de medisch specialisten over het thema te vergroten. Hiervoor is een workshop over het herkennen hiervan georganiseerd en is in 2021 gezamenlijk met de andere ziekenhuizen een webinar gegeven in de Week van Lezen en Schrijven. Ook is eenmalig een Taal op de Werkvloertraject gegeven aan medewerkers.

Burger King (hospitality)

Burger King wordt niet meer gezien als een actieve partner en dus ook niet meegeteld bij de 65 partners aangezien zij in de afgelopen jaren geen activiteiten hebben ondernomen. Wel zijn ze via het Amsterdams Taalakkoord in gesprek gegaan met de gemeente over de aanpak van schulden op de werkvloer.

CASA 400 (hospitality)

Casa 400 organiseert voor haar medewerkers zelf een taalcafé. Daarnaast hebben zij vanuit HR Taalmaatjes die de deelnemers begeleiden bij het verbeteren van hun taal. Ook verwijzen ze door naar het gemeentelijk aanbod wanneer deelnemers behoefte hebben aan meer lessen. Verder besteden ze aandacht aan het thema schulden via een workshop Eerste Hulp bij Financiën die ook intern wordt georganiseerd. Civic heeft als maatschappelijke organisatie vooral te maken met laaggeletterdheid bij hun cliënten. Om het herkennen en doorverwijzen te verbeteren bieden ze jaarlijks de training Omgaan met Laaggeletterdheid aan. Daarnaast hebben ze ingezet om hun communicatie eenvoudiger te maken door de website en brieven aan

CIVIC (maatschappelijk)

Pagina 6 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

te passen naar B1-niveau. Hiervoor hebben communicatiemedewerkers een training gevolgd. Combiwel (maatschappelijk)

De aandacht voor taal en laaggeletterdheid is bij Combiwel verankerd in de gebiedsplannen. In de praktijk blijkt dat de uitvoering hiervan een uitdaging is omdat bij multiproblematiek taal niet altijd het eerste is waar de aandacht naartoe gaat. Om de aandacht voor taal te versterken is het van belang dat het bewustzijn hierover wordt vergroot. Combiwel geeft trainingen aan medewerkers en vrijwilligers over het herkennen en doorverwijzen bij laaggeletterdheid. Verder schrijven ze hun communicatie waar mogelijk op A2-taalniveau.

Cordaan (zorg)

Cordaan zet vooral in op taalscholing van medewerkers voor wie ze structureel taallessen aanbieden. Medewerkers die dit nodig hebben verbeteren hier het lezen en schrijven gericht op de communicatie met de klant en de rapporten die ze voor de zorg moeten opstellen. Op de andere twee pijlers (bewustwording en communicatie) is weinig samenwerking geweest met het Amsterdams Taalakkoord.

CSU (schoonmaak)

Voor CSU is taalscholing van medewerkers de belangrijkste pijler maar ze pakken de aanpak taal en laaggeletterdheid breed op. CSU biedt structureel taallessen aan die ze financieren via de RAS. Ook bieden ze E-learnings aan waarmee medewerkers de taal kunnen oefenen. Aansluitend hierop blijft het belangrijk om het bewustzijn te vergroten over de toegevoegde waarde van taal. Hiervoor nemen ze deel aan voorlichtingen voor teamleiders. Verder proberen zij in hun communicatie zoveel mogelijk gebruik te maken van beeldmateriaal om laagtaalvaardige medewerkers beter te bereiken. Qua communicatie is CSU de eerste facilitaire dienstverlener met visuele arbeidsovereenkomsten. Hiervoor hebben ze een nationale prijs ontvangen en zijn ze genomineerd voor een Europese prijs voor diversiteitsbeleid. Voor de ondersteuning van medewerkers met schulden hebben ze budgetcoaches in dienst.

Dignita/Not for sale (hospitality)

Dignita/Not for sale is in 2021 lid geworden van het taalakkoord. Dignita heeft drie horecalocaties in Amsterdam. Vanuit de gelieerde stichting Not For Sale is de missie om slachtoffers van mensenhandel een nieuw perspectief op de toekomst te geven. Dit doet de stichting door het aanbieden van leerwerktrajecten in de sociale ondernemingen Dignita Amsterdam. Voor deze groep en andere medewerkers die de Nederlandse taal onvoldoende spreken wordt een taaltraject gestart via Taal op de Werkvloer. Ook is gekeken naar de aanpak schulden.

Dock (maatschappelijk)

Dock integreert als maatschappelijke organisatie de aanpak taal in haar buurtgerichte aanbod. Bijvoorbeeld door Taal op Recept aan te bieden waar het leren van de taal wordt gecombineerd met koken. Voor het vergroten van de bewustwording binnen de organisatie is afgesproken om jaarlijks de training Omgaan met laaggeletterdheid aan te bieden aan het personeel (had in 2020 stilgelegen). Verder richt Dock zich op een eenvoudige communicatie en schrijft Pagina 7 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

standaard op B1-niveau. Dynamo (maatschappelijk)

Dynamo biedt zelf taallessen aan als onderdeel van het buurtgerichte informele aanbod. Vanuit daar werken ze ook samen met Leef en Leer! om vrijwilligers te trainen. Voor het digitale aanbod wordt samengewerkt met de OBA. Voor de organisatie is het aanbieden van de training Omgaan met Laaggeletterdheid relevant, maar dit wordt nog niet structureel jaarlijks aangeboden. Op het gebied van communicatie hebben ze hun materiaal laten toetsen op het taalniveau en daar waar gewenst aangepast.

Eigen Haard (woningcorporatie)

Eigen Haard heeft de afgelopen jaren een voorbeeldrol op zich genomen voor hoe je de aanpak laaggeletterdheid kan verankeren binnen je organisatie. Vanaf 2020 zijn ze gestart met het breed oppakken van dit thema. Zo hebben ze voor elke afdeling binnen de organisatie een taalexpert getraind die toeziet dat de communicatie naar hun klanten begrijpelijk is. Daarnaast evalueren ze actief wat zij zelf maar vooral ook wat hun klanten vinden van hoe begrijpelijk ze communiceren. Eigen Haard heeft daarnaast een ervaringsdeskundige op het gebied van laaggeletterdheid in dienst genomen die ze van adviezen voorziet over hun communicatie. De aanpak van laaggeletterdheid draagt Eigen Haard ook landelijk uit via Aedes. Hiervoor is een film gemaakt waarin hun aanpak wordt toegelicht.

Evean (zorg)

Voor zorgorganisatie Evean is het belangrijk dat zij begrijpelijk communiceren met hun klanten. Evean is in 2021 in de eerste plaats aangesloten bij het taalakkoord om hun medewerkers taalscholing aan te bieden. Daarom is een Taal op de Werkvloer traject opgestart. Verder kijkt Evean ook naar eenvoudige communicatie en is Evean de samenwerking gestart met de gemeente Amsterdam om schulden onder medewerkers te agenderen.

EW Facilities Services (schoonmaak)

Voor EW Facilities Service ligt de prioriteit binnen de aanpak van taal en laaggeletterdheid bij taalscholing van medewerkers. Jaarlijks bieden zij hun medewerkers de mogelijkheid tot taalscholing. Dit wordt gefinancierd vanuit de RAS. Ondersteunend hieraan is afgesproken om jaarlijks voorlichting te geven aan teamleiders over het herkennen van laaggeletterdheid en hoe hierover het gesprek wordt aangegaan.

GOM (schoonmaak)

GOM heeft een brede aanpak rondom taal en laaggeletterdheid. Naast taalscholingstrajecten gefinancierd vanuit de RAS en de Telmeemettaal-subsidie, werken ze samen met Stichting Lezen en Schrijven om taalmaatjes te trainen die hun medewerkers helpen hun taal te verbeteren. Verder zetten zij in op een laagdrempelige communicatie op de werkvloer en maken ze in hun instructiemateriaal veel gebruik van beeldmateriaal. In 2021 hebben ze een onderzoek gedaan over hoe ze nog meer werknemers kunnen bereiken met de taallessen. Aandachtspunt hiervoor is om de teamleiders een belangrijkere rol te geven in het doorverwijzen naar het taalaanbod. Pagina 8 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

GVB (publieke sector)

GVB heeft eigen trainingsaanbod waarmee medewerkers helpen om richting B1-taalniveau te komen. Ook in de communicatie richting reizigers is taalniveau het uitgangspunt en zo hebben ze op de nieuwe website en app specifiek aandacht besteed om laaggeletterden beter te bereiken. Rondom de aanpak schulden op de werkvloer heeft de GVB een eigen schuldencoach en een schuldhulpverleningsfonds.

Holland Casino (hospitality)

Holland Casino Amsterdam is 2020 nieuw lid geworden van het Amsterdam Taalakkoord. Vooralsnog hebben ze zich vooral ingezet op taalscholing van het personeel, maar door organisatorische veranderingen is de aanpak taal en laaggeletterdheid niet meer bij iemand belegd. Er wordt daarom gekeken in 2022 of Holland Casino nog voldoende commitment heeft om partner te blijven.

Humanitas (maatschappelijk)

Humanitas heeft in haar aanbod taal en schulden gecombineerd via het project Taal en Administratie. Taal en Administratie is een gezamenlijk project van met Amsterdams Buurvrouwen Contact (ABC). Het project is er op gericht om mensen die de Nederlandse taal niet beheersen te helpen met administratie én financiën. Om het thema in de organisatie en bij vrijwilligers te agenderen biedt Humanitas jaarlijks de training Omgaan met laaggeletterdheid aan. Qua communicatie zetten zij zich vooral in op face-to-face om zo laagdrempelig mogelijk de klant te bereiken.

HVO/Querido (maatschappelijk)

HVO/Querido zet zich de afgelopen twee jaar in om het thema taal en laaggeletterdheid steviger te verankeren binnen de organisatie. Daarbij wordt aan de hand van een plan gewerkt om het onderwerp in de 50 teams steviger te verankeren. Ook is het thema laaggeletterdheid meegenomen in de training van medewerkers bij het gebruik van het nieuwe clientportaal. Op het gebied van de communicatie zijn clientmaterialen aangepast en wordt geïnventariseerd wie allemaal brieven versturen om hier ook een verbeterslag te maken.

INDAAD (maatschappelijk)

INDAAD neemt het thema taal en laaggeletterdheid mee als onderdeel in de training van personeel, maar voor de organisatie is het geen prioriteit aangezien INDAAD in het proces van klantbegeleiding vooral aan de achterkant staat. Qua communicatie zetten zij wel in op toegankelijk taalgebruik waarvoor zij hun medewerkers trainen.

Leven en Zorg (zorg)

Leven en Zorg is in 2020 lid geworden van het Amsterdams Taalakkoord. Prioriteit ligt daarbij voor hun bij de taalscholing van medewerkers. Via verschillende wegen (on- en offline) bieden zij hun medewerkers de mogelijkheid om hun taal te verbeteren. In 2021 is Leven en Zorg ook in samenwerking met de gemeente Amsterdam actief aan de slag gegaan met de aanpak schulden op de werkvloer. Daarbij zijn ze in contact gebracht met het buurtteam zodat zij bij schulden van werknemers hiernaartoe kunnen doorverwijzen.

Lieven De Key (woningcorporatie)

Lieven De Key had bij de start van het Amsterdams Taalakkoord besloten om geen partner te worden omdat zij zich vooral op Pagina 9 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

jongerenhuisvesting richten en onder deze doelgroep minder laaggeletterdheid speelt. De afgelopen jaren hebben ze desalniettemin verschillende stappen gezet om hun communicatie aan te passen en eenvoudiger te maken. Omdat zij daarbij merken dat ze in de praktijk toch veel te maken hebben met laaggeletterde huurders hebben ze besloten nu wel aan te sluiten. MADIZO (maatschappelijk)

Een groot deel van de doelgroep van MADIZO is laaggeletterd. Daarom biedt de organisatie structureel de training Omgaan met laaggeletterdheid aan voor hun medewerkers. Verder zetten zij in op de communicatie. Zo worden medewerkers getraind in het eenvoudig communiceren en hebben ze de afgelopen jaren hun communicatiemateriaal toegankelijker gemaakt.

MEE Amstel en Zaan (maatschappelijk)

MEE Amstel en Zaan ondersteunt mensen met een beperking, een deel van deze doelgroep is minder taalvaardig/laaggeletterd. Binnen het opleidingsprogramma van nieuwe medewerkers wordt aandacht besteedt aan het herkennen en doorverwijzen. Op het gebied van communicatie heeft MEE Amstel en Zaan een eigen panel van ervaringsdeskundigen. Verder zijn medewerkers getraind in het schrijven van teksten voor mensen met een laag taalniveau.

Mennens (techniek)

Mennens is sinds 2019 lid van het Taalakkoord en zet zich enkel in op taalscholing van medewerkers. In 2020 hebben zij een taalscholingstraject opgezet via Taal op de Werkvloer, hier is in 2021 geen vervolg aan gegeven omdat ze geen nieuwe groep konden samenstellen.

OBA (publieke sector)

OBA is met Leef en Leer! een belangrijke netwerkpartner voor de gemeente Amsterdam op het gebied van de aanpak van taal, laaggeletterdheid en basisvaardigheden. De samenwerking vanuit het Amsterdams Taalakkoord is vooral gericht op het geven van de training Omgaan met Laaggeletterdheid aan de partners. Deze training is ook gegeven aan het eigen personeel. Verder is eenmalig een traject Taal op de Werkvloer gegeven en zet OBA in via trainingen communiceren op B1 op eenvoudige communicatie.

OLVG (ziekenhuis)

Het OLVG is actief op alle drie de pijlers. Vanuit een werkgroep worden activiteiten gecoördineerd om heldere taal binnen de organisatie te verankeren. Zo zijn er taalpunten op de locaties die beheerd worden door vrijwilligers, wordt er ingezet om de communicatie te versimpelen via trainingen en zijn er trajecten voor taalscholing georganiseerd voor de helpenden en roomservice medewerkers. In samenwerking met de andere Amsterdamse ziekenhuizen zet het OLVG in op het aanschaffen van beeldmateriaal via Pharos zodat patiënten over medische ingrepen geïnformeerd worden met afbeeldingen die gemaakt zijn voor laaggeletterden.

Olympia (uitzendbureau)

Olympia Uitzendbureau biedt structureel taallessen aan voor medewerkers en traint aansluitend intercedenten op het herkennen en doorverwijzen van laaggeletterdheid. Aandachtspunt is dat er ook nog groepen mensen zijn die door hun taal niet in aanmerking komen Pagina 10 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

voor verschillende functies. Hiervoor is gekeken naar mogelijkheden om hen eerst in de taal te scholen. Qua communicatie zet Olympia in op taalniveau B1 en heeft daar haar communicatiematerialen op aangepast. Pantar (leer- en werkbedrijf)

Pantar bereikt een kwetsbare doelgroep. In samenwerking met de gemeente Amsterdam en taalaanbieder NL Training worden jaarlijks aan verschillende groepen Taal op de Werkvloer aangeboden. In 2021 is besloten om een deel van deze lessen in te richten als een taalcafé als pilot omdat dit mogelijk beter aansluit bij de behoefte van de doelgroep. In 2022 wordt op basis van deze pilot bekeken hoe de andere taallessen opgezet worden.

Plangroep (maatschappelijk)

Plangroep is financieel dienstverlener en omdat laaggeletterdheid vaak hand in hand gaat met schulden van cliënten besteden zij aandacht aan het onderwerp. Geconstateerd is daarbij wel dat het onderwerp nog meer aandacht vraagt en het goed zou zijn om de training Omgaan met laaggeletterdheid structureel aan te bieden aan medewerkers en meer aan voorlichting te doen. Hierover wordt een samenwerkingsafspraak gemaakt met de gemeente in 2022.

Reade (zorg)

Revalidatiecentrum Reade richt zich op de pijler eenvoudige communicatie. Zij zijn in 2021 aangesloten bij het taalakkoord toen ze aan het kijken waren naar hoe ze op de nieuwe website goed rekening konden houden met laaggeletterden. Binnen het taalakkoord wordt ook gekeken hoe Reade kan samenwerken met de aangesloten ziekenhuizen rondom eenvoudige communicatie.

Regenbooggroep (maatschappelijk)

De Regenboog bedient een doelgroep die vaak moeite heeft met de Nederlandse taal. Daarom hebben zij de training Omgaan met Laaggeletterdheid als structureel onderdeel van hun trainingsaanbod aan medewerkers en worden nieuwe medewerkers gevraagd om hieraan deel te nemen. Ook hebben ze ambassadeurs die aandacht besteden aan laaggeletterdheid in hun afdelingen. Verder communiceren zij op taalniveau B1 en hebben hun communicatiematerialen hierop aangepast met behulp van een panel van ervaringsdeskundigen.

Rochdale (woningcorporatie)

Voor Rochdale is de communicatie met huurders het speerpunt in de aanpak van taal en laaggeletterdheid. Daarbij is veel gedaan om deze communicatie zo eenvoudig als mogelijk te maken. Alle standaardbrieven en communicatie is aangepast naar minstens B1niveau en medewerkers worden getraind in het eenvoudig communiceren. Ook zijn er trainingen met Stichting Lezen en Schrijven gegeven om de bewustwording rondom het thema te vergroten.

SEZO (maatschappelijk)

SEZO heeft activiteiten ondernomen op alle drie de pijlers van het Amsterdams Taalakkoord. Zo is de training voor herkennen en doorverwijzen uitgezet en communiceren ze op B1 niveau, ook is er een taaltraining intern voor medewerkers georganiseerd. Aandachtspunt voor de organisatie is om de aanpak structureler te Pagina 11 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

verankeren. Hiervoor wordt een samenwerkingsafspraak in 2022 gemaakt. Stadgenoot (woningcorporatie)

Stadgenoot besteed met name aandacht aan de huurderscommunicatie. De activiteiten in samenwerking met het Amsterdams Taalakkoord hebben de afgelopen jaren stilgelegen. In 2022 wordt gekeken of zij nog partner willen blijven.

SAOA (maatschappelijk)

De Stichting Aanpak Overlast Amsterdam is in 2020 aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord. Prioriteit voor deze organisatie is taalscholing van de medewerkers zodat zij beter hun rapportage werkzaamheden kunnen invullen. Vanuit SAOA zijn verschillende taaltrajecten opgezet voor medewerkers en stagiairs.

Sociale Maatschap (maatschappelijk)

De Sociale Maatschap is als grote maatschappelijke organisatie een belangrijke doorverwijzer naar het taalaanbod. Daarom bieden ze structureel de training Omgaan met laaggeletterdheid aan voor hun medewerkers en is daarnaast gekeken hoe dit thema goed onder de aandacht gebracht kan worden van de buurtteams. Voor communicatie richten zij zich op B1-taalniveau waarvoor ze hun medewerkers trainen.

SVB (publieke sector)

De SVB heeft een brede aanpak om haar communicatie aan te passen en de bewustwording binnen de organisatie te vergroten. Qua website en communicatiemateriaal hebben ze een voorbeeldfunctie voor andere organisaties over hoe je toegankelijk en inclusief communiceert. Bij de SVB is dit een doorlopend proces waarbij ze op op basis van feedback van het klantenpanel verschillende aanpassingen doorvoeren in de communicatie. Daarnaast wordt jaarlijks voorlichting gegeven aan verschillende afdelingen over laaggeletterdheid.

UWV (publieke sector)

Het UWV werkt landelijk actief samen met Stichting Lezen en Schrijven om in haar dienstverlening rekening te houden met laaggeletterden. De afgelopen jaren zijn er met het UWV geen activiteiten meer ondernomen vanuit het Amsterdams Taalakkoord.

VEBEGO (schoonmaak)

VEBEGO richt zich op de taalscholing aan medewerkers. Via de RAS biedt zij taaltrajecten aan voor hun medewerkers. Met de andere schoonmaakbedrijven die actief zijn in Schiphol wordt samengewerkt om gezamenlijk in te zetten op het verbeteren van de digitale vaardigheden van medewerkers.

Victoria (schoonmaak)

Voor Victoria is de taalscholing van medewerkers het speerpunt. Jaarlijks zetten zij verschillende trajecten op om hun medewerkers te scholen. Victoria verwijst daarnaast door naar het gemeentelijk taalaanbod als medewerkers de taal onvoldoende spreken. Rondom de aanpak schulden hebben ze zelf een gediplomeerd budgetcoach in dienst.

Vondelhotels (hospitality)

Vondelhotels heeft sinds het is aangesloten bij het Amsterdams Taalakkoord tweemaal een Taal op de Werkvloertraject Pagina 12 van 13

Gemeente Amsterdam Werk en Participatie, Volwasseneneducatie Jaarrapportage Taaloffensief 2021

georganiseerd voor haar medewerkers. Hierdoor is het leren van de taal meer gaan leven binnen de organisatie en er wordt actief doorverwezen naar het gemeentelijk aanbod. Na gesprekken met de gemeente over schulden en armoederegelingen verwijzen ze ook op dit gebied hun medewerkers door naar het beschikbaar aanbod. VUmc (ziekenhuis)

Door een werkgroep is een visie opgesteld over gezondheidsvaardigheden waar de aanpak van laaggeletterdheid in geïntegreerd is. Op basis hiervan is gewerkt aan de uitvoering van een plan van aanpak. Jaarlijks organiseert het VUmc een webinar in de Week van Lezen en Schrijven om de bewustwording te vergroten en extra aandacht te vragen voor heldere taal. Ook hebben zij taaltrajecten voor medewerkers georganiseerd. Nu het VUmc samen is gegaan met het AMC en in totaal ruim 13.000 medewerkers telt, is het wel een zoektocht waar de aanpak laaggeletterdheid organisatorisch wordt ondergebracht.

Waternet (publieke sector)

Waternet is in 2020 taalpartner van het Amsterdams Taalakkoord geworden. Waternet is gestart met een taaltraject voor haar medewerkers en zet nu verder in om haar communicatie aan te scherpen zodat dit toegankelijker is voor laaggeletterden. Aandachtspunt daarvoor is nog wel dat de bewustwording over het thema groeit binnen de organisatie.

Westerveld (schoonmaak)

Westerveld zet in op het scholen van personeel en werkt hiervoor samen met het ROC waarbij ze basisvaardigheden modulair aanbieden (o.a. communiceren op de werkvloer en digitale vaardigheden.) Hiervoor maakt Westerveld gebruik van de middelen vanuit de RAS (CAO schoonmaak). Daarnaast zijn ze ook erg actief om de aanpak schulden onder de aandacht te brengen van medewerkers. Zo wordt hierover voorlichting gegeven op de locaties en is er ondersteuning voor medewerkers die in de schulden komen.

Ymere (woningcorporatie)

Voor Ymere is de communicatie met huurders het speerpunt. Ymere organiseert trainingen klantgericht schrijven waarbij de medewerkers worden getraind om op B1-niveau te schrijven. Verder wordt gebruik gemaakt van het panel ervaringsdeskundigen van Stichting ABC om de communicatie te toetsen en aan te scherpen.

ZGAO (zorg)

ZGAO heeft de afgelopen jaren geen activiteiten ondernomen vanuit het Amsterdams Taalakkoord rondom taal. Wel is de verbinding gelegd voor de aanpak schulden. Hiervoor is een actie opgezet rondom de Week van het Geld en is de verbinding gemaakt met de buurtteams om naar door te verwijzen en de Flying Squad om de armoederegelingen bekend te maken onder het personeel.

Pagina 13 van 13