241007 Beantwoording SV Noordzij inzake openbare ruimte August Allebéplein

Raadsinformatiebrief Beantwoording schriftelijke vragen

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 7 oktober 2024 Openbare Ruimte, Groen en Water Melanie van der Horst Verkeer & Openbare Ruimte (Bestuurlijke.Zaken.VOR@amsterdam.nl) Beantwoording schriftelijke vragen van het lid Noordzij inzake openbare ruimte August Allebéplein

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 15 juni 2023 heeft het college schriftelijke vragen ontvangen van het lid Noordzij (PvdA) inzake openbare ruimte August Allebéplein. Onderstaand treft u de beantwoording van deze vragen aan. Voordat we inhoudelijk ingaan op de vragen, willen we eerst nog onze excuses aanbieden voor de late beantwoording. Een belangrijke reden daarvoor is de zoektocht naar financiële middelen waarmee we ook daadwerkelijk iets kunnen doen aan de problemen die de heer Noordzij signaleert. Toelichting door de vragenstellers Afgelopen maanden stond de PvdA samen met buurtorganisatie Samen Slotervaart op het August Allebéplein om met bewoners en winkeliers gesprekken te voeren over dit plein. Veel mensen vertelden over hun problemen met het plein. Het wordt een tochtgat, saai en grijs met te veel steen genoemd. Terugkerend in de gesprekken was de ongezelligheid van het plein. De bankjes zijn vies, er ligt veel troep, het ziet er grijs uit, het vijvertje waar ouders vroeger met hun kinderen aan zaten is inmiddels weg. Veel bewoners geven aan behoefte te hebben aan een plek om samen te kunnen komen. Een schoon, heel en fijn August Allebéplein kan daar aan bijdragen. Naast onvrede die bewoners over het plein zelf ervaarden kwam de afstand tot de gemeente ook duidelijk naar voren.

Hoewel het August Allebéplein een aantal jaar geleden is vernieuwd merkten bewoners niet veel van participatie die hierbij kwam kijken. Voor veel bewoners was het onduidelijk hoe zij betrokken werden bij de plannen voor het plein en mee konden praten. Deze ervaringen zijn een voorbeeld van de verschillende maten waarin Amsterdammers zich betrokken voelen bij de aanpak van de veiligheid en leefbaarheid in de openbare ruimte. Het valt op dat gebieden die op dit punt laag scoren in de stadsdelen Nieuw-West, Noord en Zuidoost geconcentreerd zijn. Ook in de openbare ruimte zijn deze verschillen in de stad zichtbaar en op sommige plekken zelfs sterk gegroeid. Bijvoorbeeld als het gaat om het schoonhouden van het groen in de wijk of de kwaliteit van de straten en stoepen. Terwijl Amsterdammers hier over het

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 2 van 7

algemeen tevredener over zijn geworden, is de tevredenheid in Slotervaart juist gedaald. Net als op eerdere momenten in het afgelopen jaar constateer ik wederom ongelijkheid in de openbare ruimte. Problemen in de openbare ruimte zijn in bepaalde wijken groter en worden minder vlug opgelost in vergelijking met andere wijken. Volgens de PvdA zijn dit verschillen in de stad die onacceptabel zijn en tegengegaan moeten worden. Een schone en fijne buurt is een belangrijk onderdeel voor een veilige leefomgeving en een basis voor sociale cohesie. De vooruitgang in de openbare ruimte moet juist ook voor Amsterdammers buiten de ring letterlijk zichtbaar worden, de ongelijkheid moet aangepakt worden. Gezien het vorenstaande stelt ondergetekende, namens de fractie van de PvdA, op grond van artikel 84 van het Reglement van orde gemeenteraad en raadscommissies Amsterdam, de volgende schriftelijke vragen: Het college kan de gestelde vragen als volgt beantwoorden.

Ongelijkheid in de openbare ruimte 1 Hoe kijkt de wethouder naar de verschillen die er op dit moment in de openbare ruimte zijn tussen verschillende Amsterdamse wijken? Wij herkennen de verschillen in de stad. Het verkleinen van de verschillen maakt ook uitdrukkelijk onderdeel uit van ons coalitieakkoord (‘We investeren ongelijk voor gelijke kansen en een duurzame toekomst voor ons allemaal’, p7). We doen dit samen met andere partijen. Het zijn verschillen die we niet vandaag op morgen hebben opgelost. Naast onze structurele onderhoudswerkzaamheden in de openbare ruimte is er een langdurige aanpak nodig waarvoor t.b.v. het onderhavige gebied het (25-jarige) Nationaal Programma Samen Nieuw-West (Masterplan) is opgezet. De aanpak gaat daarbij verder dan alleen het nemen van fysieke maatregelen. Ook maatregelen in het sociale domein zijn belangrijk. Wij hebben ook Masterplannen voor Noord en Zuidoost opgesteld. Het vergt ook investeringen in het hier en nu om situaties daadwerkelijk te verbeteren. We hebben daarom voor de verbetering van het August Allebéplein €250.000 beschikbaar gesteld vanuit de gemeentelijke middelen voor ongelijk investeren van het stadsdeel. Hiermee gaan we het plein vergroenen, de sociale functie ervan versterken door meer ruimte voor ontmoeting te realiseren en het spelen bevorderen door aanleg van een kleine speelplek voor kinderen.

Het is de bedoeling om de plannen in de 2e helft van 2025 uit te voeren.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 3 van 7

2 De openbare ruimte is in bepaalde Amsterdamse wijken de afgelopen jaren verbeterd terwijl de kwaliteit in andere Amsterdamse wijken omlaag is gegaan. Hoe kijkt de wethouder naar deze schreefgroei? De cijfers over de beleving van de openbare ruimte zijn in de meeste gevallen slechts beschikbaar t/m 2021 door O&S1. Wat het college uit de data opmaakt voor relevante indicatoren is dat er sinds 2013 tot en met 2021 in de regel geen verslechtering is opgetreden in de kwaliteit van de openbare ruimte in deelgebied Slotervaart, maar ook geen verbetering. Wel scoort het deelgebied Slotervaart aan de lage kant ten opzichte van veel andere deelgebieden in de stad. Het bevestigt het beeld dat het college heeft over deze problematiek en dat extra inspanning noodzakelijk is om de verschillen te verkleinen. 3 Wat wordt er gedaan om deze ongelijkheid in de openbare ruimte tegen te gaan? Met het Beleidskader Puccinimethode als basis streven we overal in de stad naar dezelfde inrichting. Met name voor de stadsdelen Nieuw-West en Noord blijkt de achterstalligheid qua wegen, groen en spelen het grootst. Er wordt hier dan ook relatief veel onderhoudswerk uitgevoerd in de komende jaren. Ook vanuit stadsverbetering wordt er een hogere prioriteit gegeven aan de masterplangebieden. Dit komt in Nieuw-West tot uiting in een aanzienlijk programma aan herinrichtingen.

Ook in het kader van het Nationaal Programma Samen Nieuw-West werkt de gemeente langdurig aan het opheffen van de genoemde verschillen in Nieuw-West. De gemeente doet dit door deel te nemen in een brede alliantie, die bestaat uit maatschappelijke organisaties, bewoners, ondernemers, corporaties en het Rijk. Om de verschillen te verkleinen worden zowel fysieke als sociale maatregelen genomen. Het is ook de reden om te investeren in het August Allebéplein. Vernieuwing 4 Wat is de stand van zaken bij de plannen voor de vernieuwing het August Allebéplein? De vernieuwing van het August Allebéplein zelf is afgerond. Wel zijn er rondom het plein nog bouwactiviteiten (zie bij het antwoord 7 meer daarover). Ondanks alle inspanningen en input van bewoners en ondernemers blijkt het resultaat misschien niet helemaal te hebben opgeleverd waar 1 Hieronder staan de rapportcijfers (van 1 tot 10) voor een aantal relevante indicatoren die aangeven hoe het met de

openbare ruimte is gesteld (Onderzoek & Statistiek). De cijfers zijn in de meeste gevallen slechts beschikbaar t/m 2021. De rapportcijfers zijn weergegeven voor het deelgebied Slotervaart waarin het August Allebéplein ligt: • Voor ‘schoon straten en stoepen’ verbeterde de score iets vanaf 2013 (5,8) daarna iets t/m 2017 (6,1) waarna deze weer iets verslechterde t/m 2021 (5,7). Het stedelijk gemiddelde in 2021: 6.3. • Voor ‘schoon groen’ bleef met zeer kleine schommelingen de situatie gelijk vanaf 2013 (6,3) t/m 2021 (6,3). Het stedelijk gemiddelde in 2021: 6.6 • Voor ‘schoon speelvoorzieningen’ treedt een lichte stijging op vanaf 2013 (5,9) t/m 2017 (6,3) en blijft daarna gelijk t/m 2021 (6,3). Het stedelijk gemiddelde in 2021: 6.7 • Voor ‘onderhoud van straten en stoepen’ bleef de situatie ongeveer gelijk vanaf 2013 (6,2) t/m 2021 (6,3). Het stedelijk gemiddelde in 2021: 6.7 • Voor ‘onderhoud groen’ bleef met zeer kleine schommelingen de situatie ongeveer gelijk vanaf 2013 (6,6) t/m 2021 (6,7). Gemiddelde in de stad in 2021: 6.8

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 4 van 7

bewoners op hadden gehoopt. Ondanks dat het plein nog niet zo lang geleden is aangelegd (2018), is de planvorming al voor 2010 begonnen. Vandaag de dag zouden we plannen maken met meer groen vanwege de klimaatproblematiek. Het is ook de reden om onder meer te investeren in de vergroening van het August Allebéplein. 5 Welke vernieuwing heeft in de afgelopen jaren plaatsgevonden? Voor het August Allebéplein en omgeving heeft de gemeenteraad in 2010 het Uitwerkingsplan August Allebéplein (UWP) vastgesteld. Op basis van de uitgangspunten uit dit UWP is het Definitief Ontwerp Openbare Ruimte in 2013 vastgesteld, waarna in 2018 het plein is ingericht. Na oplevering is het August Allebéplein in beheer genomen en heeft er geen vernieuwing aan het plein zelf plaatsgevonden. a) Hoe zijn bewoners hierbij betrokken? Het ontwerp voor het nieuwe August Allebéplein is samen met bewoners en ondernemers tot stand gekomen. Het is helaas na meer dan 10 jaar niet meer te achterhalen op welke wijze bewoners en ondernemers hier precies bij betrokken waren. Participatie 6 Wat waren de resultaten van de participatie met bewoners? a) Hoe zijn die resultaten in de uitwerkingen van de plannen verwerkt? In de vernieuwingskrant Overtoomse Veld uit juni 2017 wordt kort weergegeven wat de belangrijkste uitgangspunten voor bewoners en ondernemers waren bij de vernieuwing van het August Allebéplein.

De belangrijkste uitgangspunten waren de waterspuitertjes met gekleurd licht, nieuwe grote bomen en gebruik van natuurlijke materialen. Daarnaast werd het behoud van het kunstwerk en van vier vleugelnootbomen ook als een belangrijk vertrekpunt genoemd. Deze uitgangspunten zijn vervolgens opgenomen in het ontwerp en uitgevoerd. 7 Welke plannen liggen er nog voor vernieuwing van het August Allebéplein? Na de aanpassingen van de inrichting in 2018 bestonden er voor het August Allebéplein geen plannen voor vernieuwing van het plein. Wel wordt er gesproken met vastgoedpartijen over vernieuwing van de gevel en gedeeltelijke uitbreiding van de plint aan de noordzijde van het plein. 7a) Hoe gaan bewoners hierin betrokken worden? Het initiatief van de vernieuwing van de gevel en de gedeeltelijke uitbreiding ligt bij de vastgoedeigenaren. Voor dit project hebben zij in mei 2024 een informatiemoment op het plein georganiseerd en een website opgericht (https://vernieuwingaaplein.nl/). Bewoners en ondernemers kunnen ook terecht bij de gebiedsmakelaar als zij vragen en/of opmerkingen hebben. Met het budget dat nu ter beschikking wordt gesteld zullen we het plein vergroenen en de sociale functie van het plein versterken. Daarbij zullen we de eerste helft van 2025 mede gebruiken voor participatie. Omwonenden en winkeliers zullen worden betrokken bij het ontwerp.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 5 van 7

Fietsnietjes 8 Bewoners geven aan dat er door de bouw van nieuwe appartementen meer fietsnietjes nodig zijn om fietsen te stallen om de grote chaotische hoeveelheid losstaande fietsen op het plein te organiseren. Hoe kijkt de wethouder hiernaar? Begin 2023 hebben wij circa 20 fietsparkeerplekken laten plaatsen op het August Allebéplein. Dit gebeurde naar aanleiding van de aanvraag van de beheerder van het verzamelgebouw waarin onder andere de Openbare Basisschool de Toekomst en Ouder- en Kindteam Slotervaart zijn gevestigd. In algemene zin gold dat de gemeente fietsvoorzieningen plaatst op aanvraag van bewoners of bedrijven, of door medewerkers van de gemeente. Zij konden deze aanvragen bij de gemeente. Dit kan nog steeds, maar geldt wel dat er na een beoordeling van een aanvraag maximaal vijf nietjes of één rek wordt geplaatst. Mobiliteit 9 Over het plein rijden vaak scooters en motoren. Dit veroorzaakt een gevoel van onveiligheid bij veel bewoners, welke maatregelen kunnen er genomen worden om deze scooters en motoren op het plein te weren? Het college en stadsdeel willen niet het hele plein fysiek afzetten, omdat dit de toegankelijkheid van het plein vermindert en dit geen aantrekkelijke entree is van een plein. Het betekent wel dat er dus soms scooters en motoren illegaal over het plein zullen rijden. Dat kunnen we niet volledig voorkomen.

Wel zijn er gastvrouwen en –heren die overtreders aanspreken op hun gedrag. Groen 10 Bewoners vinden het August Allebéplein te versteend en vergrijst. Er staan een paar bomen, maar van vergroening op het plein is geen sprake. Vergroening is nodig om beter om te kunnen gaan met de gevolgen van de klimaatcrisis en hittestress tegen te gaan. Hoe kijkt de wethouder naar de vraag om vergroening en welke mogelijkheden ziet de wethouder om het August Allebéplein verder te vergroenen? Wij denken hetzelfde over de noodzaak tot vergroening en willen daarom investeren in de vergroening van het plein. Vergroening van het plein zorgt voor meer schaduw en verkoeling in de zomer en gaat verdroging tegen doordat regenwater in de grond wordt geïnfiltreerd. Bij de vergroening is het ook de bedoeling om de sociale functie te verbeteren, bijvoorbeeld door extra zitgelegenheden. Afval 11 Bewoners en winkeliers geven aan dat het afvalprobleem op het August Allebéplein zeker op drukke dagen onhoudbaar is en een groot effect heeft op de sfeer van het plein. a) Hoe kijkt het college naar het afvalprobleem op het August Allebéplein?

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 6 van 7

Het college is bekend met het afvalprobleem. Zeker op drukke dagen ontstaat veel zwerfafval. Vuile straten en pleinen voelen niet fijn aan. Voor het onderwerp afval werkt de gemeente in toenemende mate datagestuurd. Het betekent dat de gemeente de meeste inzet pleegt daar waar het meeste afval ontstaat in de stad. Waar nauwelijks zwerfafval ontstaat komen we dus minder vaak. We komen daarom dus relatief vaak op het August Allebéplein. Naast de ‘normale’ aanpak van zwerfafval is er via buurtbudgetten een betrokken bewoonster, die de taak op zich heeft genomen om iets aan het afvalprobleem te doen. Zij heeft kliko’s aan ondernemers uitgedeeld en houdt elke woensdag prikacties met bewoners op het plein. We willen met de vergroening en andere maatregelen ervoor zorgen dat bewoners zich weer meer thuis voelen op het plein. Dit leidt ook tot meer ‘ogen op straat’. In de regel heeft dit ook positieve gevolgen voor de hoeveelheid zwerfafval. b) Hoe is het contact tussen de gemeente en de winkeliers van het August Allebéplein over het afvalprobleem? Vanuit het stadsdeel is er contact met de winkeliers en zoals bij de beantwoording van de vorige vraag werd aangegeven, zijn er afvalbakken aan ondernemers uitgedeeld via de buurtbudgetten. Op deze manier kunnen winkeliers ook een bijdrage leveren aan het oplossen van het afvalprobleem.

Meubilair 12 Welk uitgangspunt heeft het college voor de hygiëne van meubilair van de gemeente in de openbare ruimte? In principe wordt elk jaar een deel van de banken onderhouden en grondig schoongemaakt. Daarnaast wordt de schoonmaak aangestuurd op basis van meldingen. We bundelen deze meldingen en de gemeente maakt dan periodiek dit straatmeubilair schoon. Extremen, zoals aanstootgevende leuzen, worden direct verwijderd. Tevens hebben wij het afgelopen jaar opdracht gegeven om het achterstallig onderhoud aan te pakken. a) Hoe staat dit uitgangspunt in verhouding tot de bankjes op het August Allebéplein? Dit geldt ook voor de bankjes op het Allebéplein. Wat is mogelijk? 13 Welke mogelijkheden ziet het college om op korte termijn de leefbaarheid van het August Allebéplein in samenspraak met buurtbewoners te verbeteren? Zoals eerder aangegeven zal het plein worden vergroend en komt er meer ruimte voor spelen en ontmoeten. Het ontwerp zal in samenspraak met de omwonenden en winkeliers tot stand komen. Het college heeft in de beantwoording van de vragen over de afzonderlijke onderwerpen inzicht gegeven in wat er mogelijk is en niet. Grootschalige fysieke ingrepen zijn op de korte termijn niet mogelijk, omdat het plein recentelijk opnieuw is ingericht. Daarnaast zijn er mogelijkheden voor bewoners om initiatieven in te dienen bij Buurtbudget Nieuw-West. Dat is op het August

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 oktober 2024 Pagina 7 van 7

Allebéplein ook gebeurd. Het stadsdeel zal beoordelen of de voorstellen haalbaar zijn en daarna kunnen bewoners eventueel kiezen om deze initiatieven uit te voeren en daarbij zorgen voor budget. 14 Welke mogelijkheden ziet het college om op lange termijn de leefbaarheid van het August Allebéplein in samenspraak met buurtbewoners te verbeteren? Op grond van het Nationaal Programma Samen Nieuw-West zullen wij samen met Stadsdeel Nieuw-West en ook andere partners ons inzetten voor het verbeteren van de leefbaarheid in heel Nieuw-West.

Wij verwachten u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder verkeer en openbare ruimte

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl