231109 Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost (incl bijlagen).pdf

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Bereikbaarheid 1-2 minuten lopen vanaf de bushalte, 15 min lopen door het winkelcentrum (voetgangerszone) vanuit metro- en treinstation Bijlmer Arena. Fietsbereikbaarheid is de beste van 2 locaties Gebouw Volume past, begane grond is maximum Binnen/buiten aan levendig plein waar nu 2x per week markt gehouden wordt en regelmatig evenementen georganiseerd worden Proces/financieel Op een deel van het perceel kan erfpachtrecht teruggeleverd worden aan de gemeente voor een bedrag van 0,4 mio.

Invalshoek planologie Het Anton de Komplein is met zijn veelheid van functies het centrum van Zuidoost en zeker van de Bijlmer en Gaasperdam. De functiescheiding van een paar jaar geleden, waarbij het winkelcentrum volledig winkelcentrum was, is aan het veranderen, het winkelcentrum wordt diverser. Het Anton de Komplein is een plek waar heel veel bewoners van Zuidoost geregeld komen. Om te winkelen, naar de markt of naar het zwembad, het theater, het stadsdeelkantoor, de kunstuitleen of naar Kwakoe te gaan. Het Anton de Komplein is als enige van de twee locaties een plek met een buurt- en wijkoverstijgend karakter. Het is de huiskamer van Zuidoost. Híer heeft de OBA Next de beste kansen voor samenwerking met andere functies die op stadsdeelniveau of een hoger schaalniveau functioneren. Hier zijn de beste kansen voor ‘toevallige’ bezoekers uit het hele stadsdeel en niet alleen uit een specifieke buurt. Hier zijn o.i. ook de beste kansen voor bezoekers van buiten. Weliswaar ligt het Anton de Komplein niet direct naast de metro en dat is zeker een nadeel. Maar de loopafstand vanaf station Bijlmer Arena is net zo lang als van het station naar de Ziggo Dome. Voor bezoekers van buiten is de reistijd per ov voor de locaties Anton de Komplein en K-midden dezelfde. Maar op weg naar het Anton de Komplein valt er iets te beleven.

Je kunt een bezoek aan OBA next makkelijk combineren met een bezoek aan een andere voorziening aan beide kanten van het spoor. Het hele gebied van de Amsterdamse Poort ademt een stedelijke sfeer die zelfs voor Amsterdam uniek is en draagt op deze manier bij aan de meerkernen gedachte uit de Omgevingsvisie, waarbij ArenaPoort moet uitgroeien tot een kern met een diverser en grootschaliger aanbod en uitstraling: hier lopen bewoners, medewerkers van banken en andere bedrijven, scholieren en bezoekers aan evenementen als vanzelfsprekend door elkaar. oordat je de markt bezoekt is de OBA Next een logisch afspreekpunt. De openbare ruimte van ArenApoort wordt in de komende jaren ingrijpend heringericht en vergroend, van De Nieuwe Kern tot aan het Nelson Mandelapark. Verbinding met groen is een belangrijk speerpunt vanuit het programma Groen Zuidoost. Op het plein zelf blijft genoeg ruimte over voor de evenementen. Dat is al uitgezocht bij de

plaatsing van de tijdelijke supermarkt hier (dezelfde locatie als OBA Next). OBA Next op het Anton de Komplein, dus in het hart van Zuidoost, biedt o.i. kansen voor een logisch en goed samenstel van bibliotheekplekken met ‘reguliere’ vestigingen van de OBA in Bijlmer oost (Kraaiennest), Reigersbos en Amstel III. OBA Next op het Anton de Komplein heeft daarmee wel gevolgen voor de OBA op het Bijlmerplein. Kansen en gevolgen die komst van OBA Next op Anton de Komplein biedt voor het bibliotheeklandschap in ZO zijn omschreven in paragraaf 4.1.2. Invalshoek gebieden / Masterplan Het Anton de Komplein bevindt zich in het grootstedelijk gebied Arenapoort. Van de twee locaties is het Anton de Komplein lopend het minst goed bereikbaar. Daar staat tegenover dat Arenapoort het tweede centrumgebied is van Amsterdam. Bewoners uit Zuidoost maar ook uit Amsterdam komen al vaak naar Arenapoort. Met aan de ene kant (Arenapoort West) de Ziggo Dome en de Amsterdam Arena zou een OBA Next een mooie toevoeging zijn aan de andere kant (Arenapoort Oost). De komst van een OBA Next kan versterken wat er al is. Met een, al dan niet ruimtelijke, combinatie met het Bijlmerparktheater kan Zuidoost als culturele hotspot nog meer op de kaart worden gezet. Hierdoor creëer je vanaf het station een aantrekkelijke looproute die je kunt doortrekken tot aan het Nelson Mandelapark.

De vele evenementen en het al aanwezige winkelend publiek zorgen voor een dagelijkse toestroom van mogelijke gebruikers. Arenapoort wordt met een OBA Next een beleving voor bewoners uit Zuidoost, Amsterdammers en iedereen die Amsterdam bezoekt. De ambitie om toeristen meer te spreiden zou hier ook daadwerkelijk snel gerealiseerd kunnen worden. Uiteraard zijn er ook hier aandachtspunten. Het is van belang dat er bij het ontwerp van het gebouw rekening wordt gehouden met de zichtlijnen naar het Nelson Mandelapark. Het Anton de Komplein is naast een marktplein ook de huiskamer van Zuidoost. Het is de bedoeling dat er de komende jaren meer culturele programmering is zoals herdenkingen, vieringen en sportevenementen. Bij de realisatie van het OBANext gebouw zou het uitgangspunt moeten zijn om zo min mogelijk ruimte op het plein in beslag te nemen. Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

37

4.3 Kraaiennest (K-midden)

• 38

Inpassing van de OBA Next (8500m2 bvo) op Kraaiennest; deze studie is geen ontwerp van het gebouw Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Bestaand Activiteiten en Ontmoeting Detailhandel Horeca Onderwijs Kunstuitleen - Galerie - Broedplaats Parkeren Religie Sport Bioscoop - Theater Zorg Markt Metropolitaan fietsnetwerk Hoofdroutes fiets Hoofdroutes voetgangers Voetgangers gebieden Treinlijnen OV knooppunt Metrolijnen Metro-entree Regionale buslijnen GVB buslijnen Bushalte

Ambitie Optie locatie OBA/next

Fiets Hoofdnet uitbreiding Veilige routes Nieuwe voetgangers gebieden Looproute van station naar OBA/Next Nieuwe locatie Buurtkamer

•

Kaart 5 Functies rondom locatie Kraaiennest

Nieuwe locatie Jongeren centrum Nieuwe locatie Cultuur/creatief Cluster Nieuwe locatie Basisschool Nieuwe locatie Voorgezet Onderwijs Nieuwe locatie sport Nieuw locatie Zorginstelling Nieuwe locatie Huis van de wijk

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

39

De locatie Kraaiennest ligt in Bijlmer Oost, in de wijk Bijlmermuseum en volgens de officiële buurtindeling van Amsterdam in de buurt Kameleon e.o. Qua ruimtelijke planvorming valt Kraaiennest onder het project K-midden. 4.3.1 Context Omgeving/context van de locatie De locatie Kraaiennest ligt aan de rand van het beschermd stadsgezicht Bijlmermuseum, met de karakteristieke honingraatflats in het groen en de metro op poten. De metrobaan is een iconisch beeld. Niet voor niets is dit deel van de Bijlmer in 2019 een beschermd stadsgezicht geworden (‘het jongste beschermd stadsgezicht ooit’). Het winkelcentrum Kraaiennest lag vroeger onder de verhoogde Karspeldreef. In 2012 is in het kader van de vernieuwing van de Bijlmermeer het winkelcentrum gesloopt en de (Karspel-)dreef verlaagd. Aan de andere (west-)kant van het metrostation Kraaiennest is het nieuwe winkelcentrum Kameleon, met woningen erboven, gebouwd. De planvorming voor de oostzijde van het metrostation heeft in de economische crisis van 2015 stilgelegen en is daarna weer opgepakt. Plannen van de gemeente stuitten op protesten van bewoners van de K-buurt, waarna een hele nieuwe manier van plannen maken is gestart. In co-creatie met buurtvereniging Hart voor de K-buurt werkt de gemeente aan een stedenbouwkundig plan voor K-midden.

Het plan betekent een verdichting van ca 1.250 woningen, waarvan 500 voor jongeren/ starters, maatschappelijke voorzieningen en commercieel programma. Eén van de speerpunten van het plan is een nieuw plein rondom metrostation Kraaiennest, waar nu al verschillende functies samenkomen door de 40

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

aanwezigheid van metro, de entree van de buurt, het winkelcentrum met het druk gebruikte buurtcentrum, gezondheidscentrum en diverse religieuze instellingen (kerken, moskee). De buurt wil deze plek beter benutten en hier het hart van de wijk van maken: een inclusieve plek waar mensen met verschillende achtergronden elkaar ontmoeten, dan wel op verschillende momenten gebruik kunnen maken met hun eigen groep. Daarvoor wordt gedacht aan een groot creatief cluster, dat vooral de jongeren moet inspireren en stimuleren, betekenis en perspectief moet geven om van de K-buurt een jongerenontwikkelbuurt te maken. Nergens in Amsterdam hebben de bewoners zo’n grote rol bij de gebiedsontwikkeling gekregen als in de K-buurt. De buurtvereniging Hart voor de K-buurt ontvangt de OBA Next met open armen om een gezamenlijk verhaal te maken. Dit biedt kansen om het programma van OBA-Next community-based vorm te geven. De OBA Next past prima in deze gedachten en in de ambitie van de buurt om ‘een rol te spelen in het grootstedelijk tapijt van Amsterdam’, wel met behoud van sociale cohesie en Bijlmercultuur. Met de OBA Next krijgt de buurt een functie waarmee invulling wordt gegeven aan de rol die de buurt wil spelen in de stad.

De locatie voor een OBA Next is aan het nieuwe, bruisende buurtplein en wordt een schakel naar het beschermd stadsgezicht Bijlmermuseum en het sporten en spelen dat hier aan grenst. De nabijheid van metrostation Kraaiennest vormt de directe verbinding met de stad. De architectuur van het gebouw voor OBA NEXT kan open worden vormgegeven, zodat niet alleen bewoners uit de buurt zich welkom voelen, maar dat de hele stad hier welkom is. Er kan een publiek toegankelijk dakterras worden ge-

maakt met uitzicht over het plein en het Bijlmer Museum. Het gebouw van de OBA kan een tweede maaiveld vormen, samen met het perron van de metro en het naastgelegen blok op kavel 1. Een OBA Next zou van het plein niet alleen een buurtplein maken maar ook een plek voor de stad. Omgevingsvisie De Omgevingsvisie vraagt om Samen Stadmaken binnen de gegeven kaders van de Omgevingsvisie. Dat is van toepassing op deze locatie. Culturele voorzieningen en andere activiteiten Bijlmer-Oost kent minder culturele initiatieven dan bijvoorbeeld Bijlmer-Centrum. Het kent echter wel een actieve buurtgemeenschap waar de buurtbewoners een groot hart en een sterke passie hebben voor hun wijk. Zie hieronder een overzicht met culturele en maatschappelijke voorzieningen in de nabijheid van ­Kraaiennest: Hart voor de K-buurt een actieve buurtgemeenschap waar de buurtbewoners een groot hart en een sterke passie hebben voor hun wijk. Wanneer er iets in deze wijk geplaatst wordt, is participatie noodzakelijk. Vergeleken met de rest van het stadsdeel, draagt dit gebied een jonge en urban sfeer. Open Ateliers Zuidoost (OAZO), Kruitberg Open Ateliers Zuidoost maakt zich sinds jaar en dag sterk voor betaalbare werkruimtes voor makers uit het culturele veld.

Na jaren van tijdelijke ateliers in sloop- en renovatieflats als Klieverink, Kouwenoord, Koningshoef, Groeneveen en Kruitberg heeft OAZO sinds 2005 ruim tweeëntwintighonderd vierkante meter aan vaste atelierruimtes in Zuidoost beschikbaar gemaakt voor kunstenaars

in de plinten van de galerijflats Echtenstein en Kruitberg. Bonte Kraai De Bonte Kraai is een buurthuis waar diverse activiteiten worden georganiseerd voor kinderen, tieners en volwassenen. South East Drum Academy (SEDA) Tegenover de flat Kruitberg, en naast het evenemententerrein is sinds een jaar de South East Drum Academy gevestigd. In deze academy houden 8 brassbands repetities. Drum- en brassbands zijn een belangrijk onderdeel van de cultuur van Zuidoost. Zij maken een behoorlijk kabaal tijdens repeteren en in Zuidoost waren de repetitiezalen ongeschikt. De keet van SEDA is geluidsdicht waardoor de brassbands ongestoord en niet gehoord kunnen repeteren. Deze locatie is tijdelijk. Hoodstock Block Party Hiphop en urban culture is belangrijk voor de K-buurt. Het evenemententerrein leent zich goed voor blockparties en hiphop-evenementen. De organisatoren van deze blockparty zijn dezelfde organisatoren van Local Wave. Bijlmerbios buitenbioscoop Jaarlijks wordt er in september een buitenbioscoop georganiseerd. Drie avonden achter elkaar worden er films gedraaid. De buitenbioscoop is gratis toegankelijk. De organisator kiest voor het voorprogramma een lokaal gemaakte film of een film door een lokale maker. Voor de hoofdfilm worden films gekozen voor het grote publiek, die qua thema passen bij de buurt.

De organisator heeft de wens om op meerdere plekken in het stadsdeel een buitenbioscoop te organiseren. Bijlmerbios Filmhuis Dit filmhuis ligt voor nu in de nabijgelegen G-buurt. Tot medio 2023 bevindt er zich in restaurant Elixer een filmhuis waar drie Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

41

avonden in de week films en gespreksavonden worden georganiseerd. Het filmhuis is op zoek naar een vast onderkomen, het liefst in combinatie met horeca. (19 min. Loopafstand van de locatie) Geplande maatschappelijke voorzieningen Vervanging Buurthuis Het huidige buurthuis De Bonte Kraai moet wijken voor gebiedsontwikkeling en krijgt een nieuw onderkomen in K-midden aan het centrale plein. De bewoners van de K-buurt willen het buurthuis in nieuwbouw uitbreiden o.a. met een grote zaal. De groepen die hier vanuit heel diverse achtergronden samen komen kunnen - indien ze gebruik kunnen maken van dezelfde omgeving/gebouw iets (sfeer) toevoegen aan de OBA Next. Dit zal niet voor 2027 gebouwd worden. Jongerencentrum Het tijdelijke jongerencentrum (inclusief een geluidsdichte oefenruimte voor de brassbands) zal ook verhuizen naar het blok aan het centrale plein. Oefenruimte brassbands De tijdelijke oefenruimte voor de brassbands krijgt ook een nieuwe plek in K-midden. OKT Het OuderKindteam zal verhuizen van de Bijlmerdreef naar K-midden. Ouders kunnen hier terecht voor consultatiebureau, gezondheidsen opvoedingsadvies. Medisch centrum Het medisch centrum wordt gesloopt en verhuist naar een nieuw blok aan de overkant van de Karspeldreef

42

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Gewenste functies en activiteiten in de nabijheid van de locatie Kraaiennest zijn: UNTOLD De K-buurt heeft de wens om ruimte te bieden aan UNTOLD: een organisatie die zich bezighoudt met beoefenen van kunstdisciplines op het gebied van Afrikaanse dansstijlen, muziek, theatervormen en kunst om jongeren, en Afro Nederlandse jongeren in het bijzonder, bewust te maken van hun collectieve identiteit, historie en toekomstperspectief. URBAN museum De K-buurt heeft de wens om ook ruimte te bieden aan URBAN museum: een creatieve wereldse gemeenschap, dat een netwerk moet vormen zonder grenzen. Imagine IC Zij delen nu een ruimte met de OBA aan het Bijlmerplein, bij A.d.Komplein. Zij willen graag uitbreiden. Imagine IC is potentiële partner van OBA Next. Levendigheid/toevalligheid (serendepity) De locatie Kraaiennest is een levendige plek, vooral door de combinatie van een mix van functies en een metrohalte. Een bezoek aan de OBA Next is goed te combineren met andere functies die in de directe omgeving frequent worden bezocht zoals het winkelcentrum de Kameleon, de markt, het metrostation Kraaiennest, het buurthuis, het plein, sport en recreatie, gezondheidscentrum, de kerk of de moskee. De levendigheid heeft een lokaal buurtkarakter. Bewoners vanuit bijvoorbeeld Gaasperdam of de Venserpolder hebben hier niet veel te zoeken.

Het toevallig binnenlopen zal op deze plek daarom vooral beperkt zijn tot bewoners van de Bijlmer oost. Mogelijk gaat het iets veranderen door de komst van nieuwe functies.

n.

i 1m

Bereikbaarheid Voor cijfers en kaarten verwijzen we naar paragraaf 4.1 en bijlage 4. De locatie K-buurt is goed bereikbaar voor directe omwonenden en ook voor bezoekers uit het centrum van Amsterdam door de ligging aan metrolijn 53. De locatie ligt direct aan metrostation Kraaiennest. Psychologisch ligt het wel ver: eerst moet de reis naar Zuidoost worden gemaakt en dan is het ook nog eens de een na laatste halte van de metrolijn. Ook is de metrohalte Kraaiennest, in tegenstelling tot Bullewijk (IKEA) en Bijlmer ArenA, voor de doorsnee Amsterdammer minder bekend terrein.

Hiërarchie 0 50 100 150 200 K-Midden is het centrum van de K-buurt en het winkelcentrum de Kameleon is na de Amsterdamse Poort een van de grotere winkelcentra in Zuidoost. Het winkelcentrum trekt veel bezoekers, maar is echt een winkelcentrum op wijkniveau. Er zijn nog geen andere functies die dit niveau ontstijgen. De wens vanuit de buurt is wel om de K-buurt meer onderdeel te laten worden van het stedelijk tapijt. De OBA Next kan daarin een voortrekkersrol vervullen, maar er is ook een risico aan verbonden, omdat niet zeker is dat ook andere functies voor deze plek zouden kiezen. Ook met OBA Next en eventueel andere culturele voorzieningen krijgt Kraaiennest niet de plek in hiërarchie van centra die het Anton de Komplein heeft, simpelweg omdat er een stevige mix van commerciële en niet-commerciële functies op stadsdeel, stedelijk en hoger schaalniveau ontbreekt. Voor OBA Next zou een meer wijkgericht karakter en mogelijk kleinere omvang op deze plek waarschijnlijk passender zijn.

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

43

•

bereikbaarheid en mobiliteit

•

voorzieningen en omgeving

Top 3 kansen locatieontwikkeling OBA Next K-Midden: 1. OBA Next geeft een boost aan de ontwikkeling van de K-buurt als geheel, en kan aantakken bij de sterke buurtcommunity Dit betreft juist ook sociaal-maatschappelijke ontwikkeling en buurtontwikkeling; 2. Direct gelegen aan de Metrostation Kraaiennest, en daarmee zeer goed ontsloten en zichtbaar voor bezoekers uit de rest van de stad. De komst van een OBA Next vergroot ook de potentie van deze metrolijn met eindpunt en potentieel metropolitane recreatieplek Gaasperplas; 3. De komst van een OBA Next geeft het hart van de Bijlmer naast het Bijlmermuseum een nieuw elan. 44

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

4.3.2 Inpassing van het gebouw zelf Ruimtelijke en architectonische kenmerken en kansen • Wie de originele Bijlmer wil zien moet in Kraaiennest zijn. Op de rand van het Bijlmer Museum onder de metrobaan is de ruimtelijkheid en uniciteit van de oorspronkelijke Bijlmer zichtbaar en voelbaar; • De fysieke en visuele relatie tussen metrostation Kraaiennest en de OBA Next is zeer direct. Deze relatie kan in een architectonisch ontwerp verder versterkt worden; Het gebouw biedt kans een publieke ruimte te maken op hoogte dat uitzicht heeft over het plein en het Bijlmer Museum; • De zuidelijke gevel is onderdeel van het toekomstig plein. Hier zit de hoofdentree die bij het verlaten van het metrostation direct zichtbaar is; • Het metrostation Kraaiennest zal een upgrade moeten krijgen met een een meer transparant en open karakter. Hiermee wordt de sociale veiligheid vergroot en wordt de relatie metro, plein en omliggende bebouwing zoals de Kameleon leesbaar en wordt het nu amorfe plein gedefinieerd tot een echte plek. Daar is meer voor nodig dan alleen een OBA Next toevoegen; • Het plein ligt direct aan een grote verkeersstraat, de Karspeldreef.

In de herinrichting van het plein wordt gestreefd naar een pleininrichting met elementen op en om het plein (bv bomen, pergola) die de nu zeer open plek een meer besloten karakter geven; • Het succes van een OBA Next in K-midden is direct verbonden met een forse investering in een nieuw plein en parkontwerp. Een visie hierop kan als landschapsarch tectonische opgave in de uitvraag meegenomen worden;

•

logistiek en entrees

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

45

•

view 1: vogelvlucht

•

view 2: vanuit Metro 53

•

view 3: vanuit het Bijlmermuseum

•

view 4: vanuit de OBA Next zicht op metrostation Kraaiennest

•

Bovenstaande massastudie is geen ontwerp van het gebouw, maar uitsluitend gebruikt voor studiedoeleinden

46

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

•

• • • •

De kavel ligt niet alleen op de rand van het Bijlmer Museum maar ook tussen het nieuwe plein en park van K-midden en vervult daarmee een schakelfunctie die vraagt om een alzijdig gebouw. Parkeren wordt in de volgende fase onderzocht , er zijn mogelijkheden Fietsparkeren wordt in de volgende fase onderzocht , er zijn mogelijkheden Toegangswegen voor laden/lossen en fietsers zijn schetsmatig onderzocht, is mogelijk Volgens een quickscan liggen er naast huisaansluitingen ook zwaardere tracés in de grond (laagspanning, middenspanning en gas). Het verleggen van deze K&L is mogelijk, maar zal iets hogere kosten met zich meebrengen dan Anton de Komplein.

Vanwege het al grote bouwvolume, ligt een combinatie van de OBA Next met woningen of commerciële ruimtes hier niet voor de hand ligt. In de ontwikkelstrategie ( 2022) is voor dit bouwblok 6000 m2 opgenomen. Hierin zijn het Huis van de Wijk, jongerencentrum en oefenruimte brassbands (samen ca. 2000 m2), cultuur en/of onderwijs bedacht. Het bouwblok kan vergroot worden naar 8500 m2. Als de OBA-next hier komt, zal in overleg met de buurt onderzocht moeten worden waar de bovengenoemde (het Huis van de Wijk, jongerencentrum en oefenruimte brassbands) maatschappelijke voorzieningen een plek in het plangebied kunnen krijgen aangezien de gemeente in cocreatie met de buurt aan het stedenbouwkundig plan werkt.

4.3.3 Financieel / Proces Eigendomssituatie De grond is in eigendom van de gemeente. Momenteel staat er een gezondheidscentrum en een buurthuis op. Beide worden gesloopt om plaats te maken voor het gebouw van OBA Next. In de huidige plannen wordt op deze locatie (na de sloop) gedacht aan een Cultuurgebouw, waarin het buurthuis plek zou krijgen, zie ook de vorige paragraaf. Ruimteclaims Op dit moment zijn er geen (bindende) afspraken over gronduitgifte. Bestemmingsplan / Omgevingsplan Het vigerende plan zal moeten worden aangepast. Planning Het gezondheidscentrum wordt onderdeel van de eerste ontwikkeling van K-midden. Het moet een plek krijgen in de plint van een andere kavel. Deze kavel wordt ontwikkeld door Rochdale. Er wordt momenteel een bouwenvelop ontwikkeld en de verwachte start bouw is in het najaar van 2024. Dan zou het huidige gebouw in 2027 gesloopt kunnen worden. Voor het buurthuis moet worden gezocht naar een tijdelijk onderkomen. Voor K-Midden moet op deze plek al een gebouw komen met sociale voorzieningen voor de buurt. Ondergrondse belemmeringen Volgens een quickscan liggen er vrij veel huisaansluitingen binnen het rode gebied. Deze moeten vewijderd worden wanneer de bestaande gebouwen gesloopt worden. Het plein ten noorden van de bestaande gebouwen wordt echter ook gebruikt voor zwaardere Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

47

Kosten voor verleggen kabels en leidingen zullen naar verwachting hoger uitvallen dan bij Anton de Komplein. 4.3.4 Conclusie locatie Kraaiennest / K-midden Context Functies in de omgeving een winkelcentrum en diverse culturele buurt- en wijkfuncties, o.m. muziek, ateliers en film, sterke bewonersgroep die jongerenontwikkelbuurt wilt vormgeven. Hirachie/ligging centrumfunctie voor de wijk, geen centrumfunctie voor heel Zuidoost of stedelijk Levendigheid bezoekers wijkwinkelcentrum, wijk­ bewoners Bereikbaarheid naast metro Kraaiennest, bereikbaar met metro tot ca 30 minuten in aantal personen hoogste van de 2 locaties, is relatief afgelegen in Amsterdam t.o.v. de overige locaties.

•

Inpassing van de OBA Next (8500m2) op Kraaiennest; betreft massastudie, dit is geen ontwerp van het gebouw tracés. Dit is met name van toepassing voor de K&L van Liander (laagspanning, middenspanning en gas). Het verleggen van deze K&L is (net als bij het Anton de Komplein) zeker mogelijk, maar zal iets hogere kosten met zich meebrengen. Financiële consequenties Het investeringsbesluit ligt ter inzage en wordt naar verwachting bekrachtigd halverwege 2024, na het Raadsbesluit. De herinrichting van het plein is in de GREX opgenomen.

48

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Eigendomssituatie Eigen grond Gebouw Gebouw is goed in te passen. Geplande maatschappelijke voorzieningen passen niet als extra toegevoegde volume in het gebouw en moeten elders plek krijgen in het plan. Binnen/buiten Ligt aan een plein naast (wijk)winkelcentrum en waar reuring moet ontstaan door de gebiedsontwikkeling Financiering Kosten voor verleggen kabels en leidingen zullen naar verwachting hoger uitvallen dan bij Anton de Komplein.

Invalshoek planologie K-midden ligt in een iconisch deel van de Bijlmer, bij het beschermd stadsgezicht Bijlmer museum. Zie je een foto waarin de Bijlmer verbeeld moet worden, dan is dat vaak een foto van de metro op poten en de honingraatflats in het groen op de achtergrond. Dit is de Bijlmer. Daarbij komt de bibliotheek hier in een warm bad. De buurt maakt zich hard voor de komst van culturele functies en de OBA Next is een functie die precies in het profiel past van de jongerenontwikkelbuurt die de K-buurt graag wil zijn. Toch is K-midden van de 2 niet de meest geschikte plek voor OBA next. Want hoe je het ook wendt of keert; dit wordt niet een centrum op een hoger schaalniveau, zoals het Anton de Komplein wel is. Een OBA Next in K-midden zal zelfs op het niveau van Zuidoost niet een vanzelfsprekende plek zijn voor bewoners van andere buurten. De OBA Next moet dan een doel op zichzelf zijn, een bezoek aan K-midden is voor bewoners van de Venserpolder en Holendrecht bijvoorbeeld, bepaald geen vanzelfsprekendheid. Wij kennen geen voorbeeld van een stedelijke bezoekersfunctie die goed functioneert (of sowieso bestaat) op een plek met een buurt- of wijkkarakter. En dat is niet voor niets.

OBA next in K-midden zou een bibliotheeklandschap opleveren waarin Amstel III zijn eigen (“ small”) bibliotheek kan krijgen, de bibliotheek in Bijlmer centrum wordt verkleind tot een M vestiging, Ganzenpoort de “small” bibliotheek behoudt en Gaasperdam bediend kan worden vanuit de huidige bibliotheek in Reigersbos. Dat kan, maar zou o.i. ook een gemiste kans zijn, omdat in K-midden de samenwerking met stadsdeelbrede of stadsbrede functies veel minder voor de hand ligt. De vraag is, of OBA Next op deze plek onderscheidend kan worden en of het er niet toe leidt dat Zuidoost uiteindelijk alleen M en S bibliotheken krijgt.

Invalshoek gebieden / Masterplan De K-buurt is een woonwijk. De plek waar de OBA Next zou komen wordt omringd door scholen en buurtinitiatieven. Dat zorgt voor een al bestaande logische verbinding met het gedachtegoed van de OBA. Hoewel de K-buurt niet op de route is van veel Amsterdammers is het wel goed bereikbaar. Er is een actieve groep bewoners die graag ziet dat de buurt nog meer op de kaart wordt gezet. Een OBA Next zou de K-buurt bruisender kunnen maken. Verder is er een lokale behoefte aan een zichtbaar gebouw waar maatschappelijke initiatieven samen komen om de kansengelijkheid te bevorderen. Als we kijken naar de ambitie van de OBA Next dan kunnen we er niet omheen dat er breder gekeken dient te worden dan alleen de lokale behoefte. De K-buurt heeft geen aanzuigende werking voor Amsterdammers. Toeristen zullen hier zelden uit zichzelf naartoe komen. Zelfs bewoners van Zuidoost komen er niet vaak. Dit komt met name omdat de K-buurt weinig verschillende functies kent en vooral bekend staat als woonwijk. De vraag die gesteld moet worden is: ‘Wordt de lokale behoefte door de realisatie van een OBA Next vervuld of kan dit ook door een kleinschaliger project?’ Het stadsdeel en het Masterplan Zuidoost zijn van mening dat hier op een andere manier aan voldaan kan worden. Een voorbeeld hiervan is een ‘reguliere’ OBA of een dependance van de OBA Next in de K-buurt.

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

49

5 Zwevende functies 5.1

Culturele initiatieven die vooralsnog geen of zeer tijdelijke huisvesting in Zuidoost hebben.

Richard Soesanna Design Concept Store van Richard Soesanna waar hoge kwaliteit streetwear verkocht kan worden, in combinatie met gespreksavonden. Het concept biedt een area voor muziek/ mode/ kleding/ food/ kunst makers en ook biedt het een buurt-/ woonkamerfunctie voor ondernemend talent. XHOSA The Crow’s Nest. Een artistieke designstore waar lokaal aanstormende merken gecombineerd worden met hoogstaande en gevestigde ontwerpers. ZO! Gospel Choir Een koor dat ontstaan is in het stadsdeel, maar helaas vanwege gebrek aan repetitieruimte het stadsdeel moest verlaten.

50

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Saraswati Art Saraswati Art is een kleine stichting ten behoeve van de Hindoestaanse kunst. Zij hebben de wens om zich opnieuw te vestigen in Zuidoost The New Amsterdam Een broedplaats waar jongeren kunnen repeteren, creatieve bootcamps kunnen volgen en een beginnend poppodium. Zij zitten op zeer tijdelijke plekken in Bijlmer-West (tot medio 2023). SHEBANG Een kunsthal waar geëxperimenteerd wordt met kunstvormen. Veelal wordt er gereflecteerd op gentrificatie, mensenrechten en omgangsvormen. Zij zitten nu op een tijdelijke locatie aan de Hettenheuvelweg 8 (tot en met 2023).

6 Belang van co-creatie

7 Bronvermelding

6.1 Aansluiting bij Masterplan

De afbeeldingen op blz. 6, 8 en 54 komen uit het ­Werkdocument OBA Next (februari 2023) van Team OBA Next. Alle andere afbeeldingen zijn afkomstig uit gemeentelijke ruimtelijke planproducten en gemeentebrede statistieken.

In februari 2021 ondertekenden de alliantiepartners het Masterplan Zuidoost. Publiek en private partners waaronder scholen (PO en VO) corporaties, Rijk, politie Openbaar Ministerie, welzijnspartners ondernemers, werkgevers, gemeente en bewoners hebben de handen ineengeslagen en investeren voor een minimale periode van 20 jaar in de maatschappelijke opgave in Zuidoost op het gebied van wonen, veiligheid, onderwijs & jeugd en werk en economie. Het Masterplan staat voor een nieuwe manier van werken. In de nieuwe manier van werken staat de bewoner van Zuidoost centraal. De hoofdtaak van het Masterplan gaat over het leggen van de verbinding tussen de behoefte uit de community en het aanbod van de partners. In het masterplan staat het zgn. Asset Based Community Development centraal. In de ontwikkeling van de programma’s van het Masterplan wordt altijd eerst gekeken naar de bronnen die al aanwezig zijn in de gemeenschap. In de plannen voor OBA Next wordt het belang benadrukt om een bibliotheek te ontwikkelen die stevig verankerd is bij de community van Zuidoost en tegelijkertijd een grootstedelijke, zo niet landelijke aantrekkingskracht heeft.

Door in een vroeg stadium de verbinding te maken met het masterplan wordt al in de initiatie- en ontwerpfase nagedacht over de participatie en eigenaarschap van de bewoners in de realisatie van het gebouw en de programmatische invulling van OBA Next.

De afbeeldingen van de inpassingen van de OBA op de locaties zijn gemaakt door de directie Ruimte en Duurzaamheid. Strategisch huisvestingsplan (SHP) en Integraal huis­ vestingsplan (IHP) zijn geraadpleegd.

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

51

OBA Next

38

39

Bibliotheek voor de generaties van de toekomst We zijn er voor alle Amsterdammers

We richten ons op generatie Next

52

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Welkom blijft iedereen

Bijlagen Bijlage 1 – Demografische aspecten De analyse naar demografische aspecten is uitgevoerd toen er nog sprake was van 3 voorkeurslocaties. Anton de Komplein wijk: Amsterdamse Poort e.o., buurt: Amsterdamse Poort parkeergarage Hakfort wijk: H-buurt buurt: Hakfort/Huigenbos Kraaiennest wijk: Bijlmermuseum, tegen aan K-buurt buurt: Kameleon e.o. Buurten vormen het laagste regionale niveau. Wijken zijn optellingen van één of meer aaneengesloten buurten.

In deze bijlage vindt u relevante statistische cijfers voor de geplande plekken voor de openbare -bibliotheken “OBA NEXT” in Amsterdam Zuidoost: Anton de Komplein, parkeergarage Hakfort, en de Kraaiennest. De buurt Kameleon e.o. ligt in wijk Bijlmermuseum, net tegen de wijk K-Buurt aan. Daarom is de wijk K-buurt aan de overzichten toegevoegd. De buurt Kraaiennest is hernoemd naar buurt Kameleon e.o.. Buurtcijfers zijn representatiever dan wijkcijfers, omdat wijkcijfers het gemiddelde zijn van meerdere buurten. Daarnaast zijn er voor wijken dan wel buurten niet altijd cijfers beschikbaar. Om deze reden zullen voor een accuratere en completere weergave zowel de buurt- als wijkcijfers worden gegeven. Alle 3 locaties liggen in stadsdeel Zuid Oost. Hakfort en Anton de Komplein liggen in het gebied Bijlmer centrum en Kraaiennest ligt in het gebied Bijlmer oost.

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

53

Demografie 2022 (Bron: afdeling Onderzoek en Statistiek (OS)) Aantal inwoners Amsterdamse Poort, H-buurt en K-buurt, 2022, (Inwoners Stad: 881933, Zuidoost 88943) 9000

8276

8000

7634

7722

7386

7000 6000 5000 4000 3000 2000

2457

2352

Hakfort/H'bos

De Kameleon e.o.

1337

1000 0

A Poort e.o.

wijken

H-buurt

Bijlmermuseum

K-buurt

A Poort

buurten

(Amsterdam is ingedeeld in stadsdelen, gebieden, wijken en buurten)

Bevolking naar leeftijd, 1 januari 2022 (%) 0-17 jaar (%) 60 50 40 30 20 10 0

54

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

18-39 jaar (%)

40-64 jaar (%)

65+ (%)

75+ (%)

Bevolkingsprognose Zuidoost: totaal en naar leeftijd, 2022 2027

2032

2037

Woningprognose Zuidoost, 2022

56000

2042

120000

54000

100000

52000

80000

50000

60000

48000

40000

46000

20000

44000

0

42000 Totaal

0-17

18-64

65+

75+

54901 53747

50429

46400

2027

2032

2037

2042

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

55

Inkomen Inkomen in quintielen (20% groep) landelijk, 2019

1e quintiel tot €18.468

2e quintiel van €18.468 tot €25.664

4e quintiel €35.363 tot €49.306

5e quintiel €49.306 of meer

3e quintiel van €25.664 tot €35.363

60 50 40 30 20 10 0

Gemiddeld besteedbaar huishoudinkomen (€), 2019

50000 45000 40000 35000 30000 25000 20000 15000 10000 5000 0

56

Amsterdam

Zuidoost

A Poort e.o.

H-buurt

Bijlmermuseum

K-buurt

A Poort

Hakfort/H'bos

De Kameleon e.o.

43400

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

33100 23300

27500

28600

Opleiding 15-74 jaar, 2018 Opleidingsniveau bewoners 15 t/m 74 jaar, Stad, Zuidoost, Amsterdamse Poort, Hakfort/Huigenbos, en de Kameleon (Bron: OS)

laag (max. VMBO)

middelbaar (MBO, HAVO, VWO)

hoog (HBO, Universiteit)

60 50 40 30 20 10 0

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

57

Veiligheidsbeleving in de buurt, overdag en in de avond Veiligheidsgevoel overdag (1-10), 2021. Hoe lager de score, hoe veiliger. De waarde 100 staat voor de gemiddelde veiligheid in de politieregio Amsterdam-Amstelland in 2014 (Bron: OOV/ O&S).

9 8 7 6 5 4 3 2 1 0

8,4

7,7

7,4

7,7

7,2

7,5

7,8 6,9

Veiligheidsgevoel 's avonds (1-10), 2021

8 7 6

7,2

6,5

6,3 5,4

5 4 3 2 1 0

58

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

5,8

6,4

6,8 5

Dashboard Sociale Veiligheid (wijkniveau) Geregistreerde criminaliteit

Ervaren slachtofferschap

aug-22

apr-22

aug-22

dec-21

A Poort e.o.

A Poort e.o.

H-buurt

H-buurt

K-buurt

K-buurt

0

50

100

150

200

250

Ervaren overlast

0

50

dec-21

100

150

200

Onveiligheidsbeleving aug-22

apr-22

dec-21

aug-22

A Poort e.o.

A Poort e.o.

H-buurt

H-buurt

K-buurt

K-buurt

0

apr-22

50

100

150

0

50

apr-22

100

dec-21

150

200

Bron: https://onderzoek.amsterdam.nl/interactief/dashboardveiligheid?gebied=81&index=beleving&subindex=totaal&indeling=wijk&meting=2022-1

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

59

Verkeersstromen Er zijn geen tellingscijfers voor de buurten in Zuidoost. Navraag bij de gebiedsmakelaars die in desbetreffende buurten werken heeft het volgende opgeleverd: H-buurt Volgens de gebiedsmakelaars in de H-buurt zijn de volgende drukke verkeersstromen geobserveerd: • Bullewijkpad : werkverkeer van de woongebieden naar de werkgebieden Amstel 3 • De route van ouders en kinderen naar en van de scholen bij Huntum • En de route van Abcouderpad van Zuid naar Noord K-buurt Volgens de gebiedsmakelaars in de K-buurt zijn de volgende drukke verkeersstromen geobserveerd: • Kortvoort, vanwege de daar gesitueerde drie ­scholen • De route van Kortvoort via de Kameleon naar de metrostation

60

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Bijlage 2 - Overige voorzieningen per locatie Locatie Anton de Komplein

Locatie Kraaiennest (Kameleon)

Sportvoorzieningen

Sportvoorzieningen Bestaand • Achter het huidige buurthuis is nu (en blijft) veel ruimte voor sport en spel • Huidige atletiekbaan wordt opgeknapt Gepland • Paperdome wordt geplaatst. Hier zal 3x3 unites de programmering verzorgen • meer ruimte voor spel & sport

Bestaand Gepland

• Het Bijlmer sportcentrum • Bijlmer sportpark in het Nelson Mandelapark • Speelplaats voorzieningen voor kleine kinderen in de nieuwe wijk • Intensivering Bijlmersportpark

Tuinen Bij het Anton de Komplein zijn geen medebeheertuinen in de omgeving, het is een erg versteend gebied en het is moeilijk voor bewoners om in die drukte eigenaarschap te nemen van een stukje groen. Er is wel een grote behoefte aan groen! In het plan voor de openbare ruimte dat voor het hele ArenApoortgebied (van De Nieuwe Kern tot aan het Anton de Komplein) wordt opgesteld, is uitgangspunt dat het gebied ingrijpend vergroend gaat worden.

Tuinen Bij de K-buurt zijn er flinke delen openbare ruimte onderdeel van het Voedselbos ZO. Daarnaast is er met de Kleituin een goedlopende tuingemeenschap aanwezig. Er is bodemonderzoek naar de bodem nodig, voordat we in de K-buurt verder moestuinen gaan aanleggen.

Geïntegreerde voorziening Een paar meter van de locatie voor de nieuwe OBA Next bevindt zich een geïntegreerde voorziening. In de geïntegreerde voorziening verleent de Gemeente Amsterdam samen met andere organisaties (o.a. HvO Querido en de GGD) zorg en hulp aan Amsterdammers met psychiatrische problemen en/of een verslaving.

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

61

Bijlage 3 – Longlist locaties 1. De Nieuwe Kern – Zuid, (Smart Mobility Hub, Zuidkavel) 2. ArenAPoort-West, Arenapark (oefenvelden Ajax) 3. D-Buurt Bijlmer Centrum 4. Annie Romeinplein, G-Buurt Bijlmer Oost 5. Amstel III Bedrijvenstrook, Wooden City 6. ArenAPoort-West, Omgeving Huis van de Toekomst (kavel 12) 7. ArenAPoort-West, Entree Villa ArenA (kavel 9) 8. ArenAPoort-West, 11-square (cluster 2) 9. Hoekenrodeplein Noord (Hoekenrode-Noord), ArenAPoort-Oost 10. Groot- en Klein Bijlmerplein (Cluster 8) Amsterdamse Poort 11. Mixed-use gebouw (H-Buurt Noord) H-Buurt 12. Anton de Komplein Amsterdamse Poort 13. Bijlmerparktheater, Nelson Mandelapark 14. Kraaiennest, K-Buurt 15. Amstel III nabij Ikea 16. Heesterveld (Hakfordgarage), H-Buurt 17. Metro Gaasperplas - flanken A9, Gaasperplas 18. Gaasperplaspark, Gaasperdam 19. Entree Amsterdam UMC, Amstel III 20. Holendrecht-West, Gaasperdam

62

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

Bijlage 4 – Bereikbaarheid locaties shortlist 1

Algemeen

De analyse naar bereikbaarheid is uitgevoerd toen er nog sprake was van 3 voorkeurslocaties. Het team Beeld en Data van R&D heeft de bereikbaarheid van de locaties Hakfort, Anton de Komplein en Kraaiennest in beeld gebracht. Gekeken is hoeveel mensen de OBA Next op de drie locaties kunnen bereiken, per vervoerswijze en binnen een bepaalde tijd. Bijvoorbeeld het aantal mensen (van binnen en van buiten Amsterdam) dat OBA kan bereiken in 10 en in 20 minuten looptijd, of in 3 kwartier met het openbaar vervoer. De volgende vervoerswijzen zijn onderzocht: lopen, fiets, openbaar vervoer, auto. Gekeken is naar het aantal mensen dat de OBA kan bereiken op een donderdagmiddag 15.00 uur. Dat tijdstip is het drukste moment in de week in de OBA op het Oosterdokseiland. De informatie is gebaseerd op het aantal mensen dat bereikt wordt in de huidige situatie, dus zonder de groei van de stad. Verder zijn alleen bewoners meegenomen, geen mensen die werken of naar school gaan bijvoorbeeld. Er is gekeken naar de reistijd tot het concrete adres van OBA Next, dus in de categorie “openbaar vervoer”, inclusief loopafstand vanaf haltes en stations.

2

Resultaten per modaliteit

Per modaliteit (vervoerswijze), is de bereikbaarheid van de locaties als volgt (zie ook de kaarten en cijfers in hoofdstuk 4): Lopend Gekeken is hoeveel mensen de locaties van OBA Next te voet kunnen bereiken binnen 10 en binnen 20 minuten. Hieronder staat als eerste het aantal personen van de hoogst ‘scorende’ locatie, daarna de ‘score’ als percentage daarvan voor de tweede en derde locatie. 10 minuten: Kraaiennest 13.485 personen, Anton de Komplein 61% en Hakfort 50%; 20 minuten: Anton de Komplein 36.835, Kraaiennest 82% en Hakfort 58% Het aantal mensen binnen loopafstand van de OBA Next groeit bij alle drie de locaties in de komende jaren, door de woningbouw in de omgeving. Voor de 20 minuten tijdseenheid geldt dat in het bijzonder voor Hakfort en (in iets mindere mate) voor het Anton de Komplein. Met de fiets Voor de fiets is gekeken naar de bereikbaarheid binnen 10,30 en 45 minuten. 10 minuten: Anton de Komplein 84.850 personen, Hakfort 79% en Kraaiennest 77%; 30 minuten: Anton de Komplein 480.645 personen, Hakfort 86% en Kraaiennest 76%; 45 minuten: Anton de Komplein 865.590 personen. Hakfort 96%, Kraaiennest 90%. Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

63

Voor alle tijdseenheden heeft het Anton de Komplein dus het hoogste aantal mensen dat met de fiets bij de OBA Next kan komen, staat Hakfort op nummer 2 en Kraaiennest op 3. Bij 45 minuten zijn de verschillen nog hoogstens 10%. Dat komt omdat we dan vanuit alle locaties al in de weilanden fietsen en alleen aan de westkant van de stad nog verschil wordt gemaakt. Met de auto Voor de auto is gekeken naar de bereikbaarheid van de 3 locaties binnen 10, 30 en 45 minuten. 10 minuten: Anton de Komplein 170.070 personen, Kraaiennest 80% en Hakfort 75%. 30 minuten: Anton de Komplein 2.903.035, Kraaiennest 98% en voor Hakfort 99% 45 minuten: Anton de Komplein 5.370.645, Kraaiennest 98% en voor Hakfort 96% Voor alle 3 de tijdseenheden geldt dat het Anton de Komplein de meeste mensen binnen dat bereik heeft. Conclusie is echter ook, dat het bereik met de auto alleen op de korte afstanden significant differentieert maar voor de langere tijden nauwelijks. De vraag is of voor OBA autobereikbaarheid op 10 minuten afstand belangrijk is. Met openbaar vervoer Last but not least is gekeken naar de bereikbaarheid per openbaar vervoer. Net zoals met de auto en de fiets is gekeken naar de bereikbaarheid binnen 10, 30 en 45 minuten. Er is gekeken vanuit het specifieke adres van de OBA Next, dus inclusief looptijd tot haltes en stations..

10 minuten: Kraaiennest 17.260 personen, Anton de Komplein 58% en Hakfort 40% 64

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

30 minuten: Kraaiennest 188.790 personen, Hakfort 95% en Anton de Komplein 79% 45 minuten: Hakfort 791.600 personen, Kraaiennest 95% en Anton de Komplein 86% Hier blijkt dat voor de eerste 2 tijdseenheden de locatie Kraaiennest de hoogste scores heeft en voor de 45 minuten Hakfort. Dat laatste zal komen omdat Hakfort maar 1 metrostation van station Bijlmer ArenA en en maar 1 metrostation van station Holendrecht ligt. De trein gaat dan een grotere rol spelen. Daardoor is de ov-bereikbaarheid van Hakfort over grote afstanden de hoogste van de 3 locaties. Binnen de 10 minutengrens komen de mensen alleen uit de directe omgeving; voor Kraaiennest bijvoorbeeld alleen uit de Bijlmer oost. Andere mensen zijn langer dan 10 minuten onderweg met ov. Voor de andere tijdseenheden is op de kaarten duidelijk te zien dat de metro het verschil maakt. Opvallend is verder dat delen van Noord vanuit Hakfort en Kraaiennest nog binnen 45 minuten te bereiken zijn (Noordzuidlijn), maar vanuit het Anton de Komplein niet. Fiets en openbaar vervoer Verondersteld kan worden dat vooral de bereikbaarheid per fiets en per ov belangrijk zijn voor OBA Next. Bovendien hebben we gezien dat de autobereikbaarheid van de locaties nauwelijks differentieert op de afstanden die juist autogebruik vragen.

Daarom hebben we de cijfers voor alleen de fiets en voor ov nog eens op een rij gezet in de tabel op de volgende pagina. Helaas kunnen de cijfers van fiets en ov niet zomaar bij elkaar worden opgeteld om een totaalscore van fiets én ov te geven. We hebben nl. geen cijfers van de overlap

tussen fiets en ov. Wel zien we op de kaarten, dat de ov patronen vrijwel altijd binnen dezelfde tijdseenheid van de fiets liggen. Je kunt dus zeggen, dat de ov reizigers wel altijd de keuze hebben om in dezelfde tijd per fiets naar OBA Next te gaan. Maar omgekeerd kun je niet zeggen dat de fietsers de mogelijkheden hebben om met het ov in dezelfde tijd naar OBA Next te gaan. In een dichtbevolkt gebied als Amsterdam is het aantal mensen dat per fiets wordt bereikt het grootste. Het aantal fietsers dat kan worden bereikt in 10 minuten is 5 maal het aantal van ov reizigers en in 30 minuten meer dan 2,5 maal het aantal van ov reizigers. Samenvatting en conclusies De bereikbaarheid, uitgedrukt in bewoners die de locaties binnen een bepaalde hoeveelheid tijd en per modaliteit kunnen bereiken,is in de tabel hiernaast verzameld. Voor de bereikbaarheid te voet binnen 10 minuten, scoort Kraaiennest veruit het beste. Voor het aantal bewoners op 20 minuten loopafstand heeft het Anton de Komplein de hoogste cijfers. Hakfort blijft bij beide tijdseenheden wat achter, maar juist daar zal het meeste veranderen met de nieuwbouw van woningen aan de andere kant van het spoor. Qua fietsbereikbaarheid is het Anton de Komplein binnen 10, 30 én 45 minuten bereikbaar door de hoogste aantallen bewoners, steeds gevolgd door Hakfort.

De verschillen tussen de locaties worden kleiner naarmate de fietstijd toeneemt. Het Anton de Komplein profiteert ervan dat het het dichtste bij de andere wijken van Amsterdam ligt.

Tabel: Bereikbaarheid met fiets en ov

In 10 minuten In 30 minuten In 45 minuten

Hakfort Anton de Komplein ov fiets ov fiets 6.855 66.820 9.990 84.850 179.880 411.955 149.960 480.645 791.600 832.995 681.065 865.590

Legenda:

hoogste score fiets

Kraaiennest ov fiets 17.260 65.660 188.790 365.995 755.945 776.890

hoogste score ov

Tabel: Aantal personen (bewoners) dat binnen een bepaalde hoeveelheid tijd OBA Next kan bereiken, per locatie en vervoermiddel Locatie Hakfort

Kraaiennest

Anton de Komplein

Lopen Binnen 45 minuten Binnen 30 minuten Binnen 20 minuten Binnen 10 minuten 45 minuten 30 minuten 20 minuten 10 minuten 45 minuten 30 minuten 20 minuten 10 minuten

Fiets 832.995

Auto 5.232.495

ov 791.600

411.955

2.865.620

179.880

66.820

127.745

6.855

776.890 365.995

5.246.215 2.859.240

755.945 188.790

65.660 865.590 480.645

136.310 5.370.645 2.903.035

17.260 681.065 149.960

84.850

170.070

9.990

21.385 6.790

30.275 13.485

36.835 8.170

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

65

Wat betreft autobereikbaarheid is er tussen de locaties vooral verschil op de korte afstand, binnen 10 minuten. Dan heeft het Anton de Komplein het grootste bereik. De verschillen tussen de locaties worden relatief gezien kleiner met het toenemen van de reistijd. Het ov geeft een gedifferentieerd beeld. Het Anton de Komplein ligt het verst van de metro en dat wordt niet helemaal goed gemaakt door de nabijheid van station Bijlmer Arena: Het verschil is het grootst bij de bereikbaarheid in 10 minuten, daarna worden de verschillen kleiner. Kraaiennest heeft binnen 10 minuten veruit de beste ov-bereikbaarheid. Dat zijn bewoners uit de directe omgeving (Bijlmer oost). Hakfort heeft de hoogste score in de 45 minuten categorie. Als we naar de absolute aantallen kijken, is het bereik (= mensen die de OBA Next kunnen bereiken binnen x- aantal minuten) met de auto uiteraard veruit het grootst. Een goede tweede in absolute aantallen is de fiets, die een bereik heeft dat 2,5 tot 5 maal hoger is dan het ov. De modaliteiten verschillen veel in absolute aantallen. Daardoor is het eindbeeld van de totale bereikbaarheid genuanceerd. Hakfort kan voor het bereik binnen 30 en 45 minuten als beste gezien worden, omdat de aantallen zowel per fiets als per ov hoog zijn.

Bovendien heeft Hakfort (net zoals overigens het Anton de Komplein) een robuuste ov-bereikbaarheid, met én metro- én tenminste 1 NS station op loopafstand. Voor de bereikbaarheid binnen 10 minuten (het gaat dan om lagere aantallen) blijft Hakfort echter achter bij de andere locaties. In die tien minuten kunnen vanuit Kraaiennest met ov veruit de meeste mensen worden bereikt. Voor alle locaties geldt echter dat binnen 10 minuten 66

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

alleen bewoners uit de directe omgeving (bijvoorbeeld voor Kraaiennest Bijlmer oost) bij OBA Next zijn. In alle tijdseenheden is het ov-bereik van de locatie Anton de Komplein minder dan van de andere locaties. Dat wordt kwantitatief meer dan gecompenseerd door het aantal mensen dat OBA Next per fiets kan bereiken.

Bijlage 5 – Kansenkaart leesvaardigheid

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost

67

68

Locatieonderzoek OBA Next Zuidoost