210602 PvE BrugZijkanaalH en aangrenzende routes onderdeel v Dam tot Dam Route.pdf

C N O

C

• Brug met te openen deel; • Op afstand te bedienen; • Vrij doorvaartvenster 13,0* x 2,75 + waterniveau (0,20-NAP). • Geldende vaarklasse op Zijkanaal H: • CEMT Klasse I: 35 x 5,05 meter (lxb) – doorvaartbreedte 7,3 meter.

*MARIN heeft op verzoek van de opdrachtgevers een onderzoek gedaan naar de brug en toe te passen doorvaartbreedte: omdat de brug in de bocht van Zijkanaal H ligt: zie bestand 32499_zijkanaal_H. pdf. Hier staat een overzicht in van de hoofdtypen vaartuigen op het kanaal.

De brug is een langzaamverkeersbrug: voor fietsers en voetgangers, met incidenteel onderhoudsvoertuigen. Dit geeft de volgende randvoorwaarden voor landverkeer: • Fietspad twee richting: breedte 4 meter; • Schampstrook van 0,5 meter aan buitenkant fietspad bij leuningzijde; • Voetpad eenzijdig: minimale breedte 1,8 meter; • Dit geeft een totale vrije maat van mininimaal 6,3 meter tussen de leuningen; • Het brugdek wordt zonder hoogteverschillen uitgevoerd: dit maakt het dek vrij en toekomstbestendig indeelbaar; • Hellingspercentage aanbruggen: maximaal 4%.

T P E

C N O

C

67

2.2

Beeldkwaliteit

Hoofdpunten voor ontwerp

T P E

De brug ligt op een heel specifieke plek. Het komt vrij in een grote open (water-)ruimte aan het IJ te liggen, tussen een meer stedelijk gebied (wat nu nog industrieterrein is) en een ruig natuurgebied. Door de ligging wordt het een brug in een open landschappelijke setting. Dit vraagt om een zorgvuldig terughoudend ontwerp dat niet overheerst in de ruimte waarin de brug komt te liggen.

C N O

C

De locatie vraagt om een transparante brug: doel is er zoveel mogelijk vrij zicht op Zijkanaal H én vanuit het kanaal naar het IJ. Dit borgt ook dat er zoveel mogelijk vrij zicht op het water moet zijn: dit vraagt om een zorgvuldig ontwerp voor de onderbouw van de brug (pijlers, geleide werken en een zo klein mogelijke machineruimte voor het te openen deel). De brug overheerst niet in het waterlandschap, maar is daar onderdeel van. Dit vormt ook de inzet voor de keuze van de openingstypologie: deze vormt een accent op het te openen deel, maar moet laag blijven.

houten pad door natuuromgeving

brug als één geheel ontworpen

Brug in één geheel Brugonderdelen Met de ligging iets ten zuiden van het middenpad heeft de brug twee vrij lange aanlandingen om de verbinding tussen het pad van de Noorder IJplas en Zaanstad te maken. De brug komt hierdoor echt vrij in de ruimte van het water te liggen en is het belangrijk in het ontwerp goed te duiden waar het te openen deel van de brug is. Ontwerpeis: • Het ontwerp is een zo eenduidig eenvoudig mogelijke brug te maken met een accent op het te openen deel; deel; • De brug wordt terughoudend in beeld beeld; • De onderdelen van de brug zijn de aanbruggen met landhoofden en het te openen deel.

C N

T P E

O C

68

De brugconstructie wordt zo dun mogelijk ontworpen, mogelijk met een verjonging naar de brugrand toe om in zicht nog smaller te laten zijn. De toe te passen constructie wordt bij voorkeur over de hele brug toegepast (aanbruggen én te openen deel). Ontwerpeis deksconstructie: • voorkeur voor een stalen onderconstructie met houten delen als brugdek; • 2e optie is beton met epoxylaag in één kleur, maar dan zoveel mogelijk duurzaam beton (denk bio-based beton); • brugrand smal houden: in zicht verjongen; • rekening houden met afwatering vanaf het brugdek: zo veel mogelijk uit zicht (niet laten vallen op pijlers of zichtbaar op onderkant brugdek).

Openingstypologie

T P E

De brug wordt als één geheel ontworpen om zo een rustig beeld te creëren. Het onderscheid tussen de aanbruggen en het te openen deel wordt gemaakt door het type openingsmechanisme. De openingstypologie heeft dus niet alleen een functionele insteek, maar is ook beeldbepalend. Uitgangspunt voor het te openen deel is een enkele klap, eenzijdig aan de kant van de Noorder IJplas. Voorkeur heeft een klapbrug, waarbij de vormgeving van de klap ingezet wordt om het te openen deel te duiden in de brug in zijn geheel. Dit accent heeft als inzet zichtbaar te maken hoe de brug werkt.

C N O

C

Bij voorkeur is het mechaniek elektromechanisch: de uiteindelijke openingstypologie en aandrijving moeten besproken en goedgekeurd worden door de toekomstige beheerder. Ontwerpeis: • Openingstypologie: klapbrug. • Eénzijdige klap aan de oostkant. • Elektromechanische aandrijving i.o.m. beheerder.

Referentie extern contragewicht: Kadoelenbrug (klap 12 meter)

T P E

C N O

Referentie klapbrug: Victoriebrug, Alkmaar (klap 15,5 meter)

C

69

Door de locatie is de brug naast zijn verbindende functie een belangrijk verblijfsgebied met uitzicht op het IJ, de Noorder IJ-plas en de Achtersluispolder met kenmerkende gebouwen als Pakhuis de Vrede of de jachthaven. Een extra insteek kan zijn de openingstypologie onderdeel van het ontwerp te maken door het niet alleen als een functioneel element te zien: de constructie wordt ook een bank, een plek om van het uitzicht te genieten

T P E

C N O

Aanbruggen

C

De aanbruggen worden in één geheel met het te openen deel ontworpen. Door de lengte zal er met meerdere ondersteunende pijlers rekening moeten worden gehouden. Deze pijlers zijn terughoudend in beeld - bij voorkeur teruggeplaatst t.o.v. de brugrand. De oplegpijler en de pijler t.b.v. het openingsmechaniek worden in dezelfde vormentaal ontworpen. Ontwerpeis: • pijlers uitvoeren in duurzaam beton of staal op beton onderpijlers onder waterniveau; • pijlers terugzetten t.o.v. de brugrand;

betonnen brug in natuuromgeving

C N

T P E

O C

70 stalen brug in natuuromgeving

• oplegpijler en pijler t.b.v. openingsmechaniek in zelfde vormentaal ontwerpen. Landhoofden De aanbruggen rusten aan landzijde op landhoofden: deze worden in beton uitgevoerd en zijn zoveel mogelijk uit het zicht weggewerkt in het talud van de kades. Op de walkant onder de brug zal er geen begroeiing komen. Echter moet vermeden worden dat hier een groot stuk beton in zicht komt: het talud onder de brug kan met een zo natuurlijk mogelijke uitstraling worden vormgegeven zodat dieren het als een prettige omgeving ervaren. Dit wordt zo een faunapassage. Een goede materialisatie voor een faunapassage zijn zwerfkeien van verschillende formaten. Ontwerpeis: • landhoofden uit het zicht wegwerken in het talud van de kades; • het talud onder de brug uitvoeren als faunapassage.

Aan beide kanten van de brug zal er ruimte moeten zijn voor nuts- en transmissiekasten. Deze moeten goed en makkelijk bereikbaar zijn. Deze worden naast de brug geplaatst.

Brug en tijdelijke inpassing bij Zaanse kant

T P E

Bij de aanlanding aan de Zaanse kant zal er eerst een tijdelijke inrichting komen (zie route deel I). De inpassing van de brug aan deze kant wordt zo vormgegeven dat de definitieve inrichting alle vrijheid heeft om op de brug aan te sluiten.

C N O

C

Toch is het belangrijk om nu al een goede aansluiting van brug - maaiveld/oever te ontwerpen. Dit geldt ook voor de aansluiting brug - oever aan de Amsterdamse zijde. Ontwerpeis: • duidelijke overgang brug - maaiveld oever ontwerpen. faunapassage - bassaltbrokken

Hekwerk en verlichting op de brug Het beeld van een terughoudende brug heeft duidelijk invloed op de verlichtingstoepassingen: de verlichting is ook laag en geïntegreerd in het hekwerk. Daarnaast wordt de lichtstraal alleen gericht op het brugdek uit esthetische en ecologische overwegingen. De leuning wordt zo licht en transparant mogelijk ontworpen: zo komt het accent te liggen bij het te openen deel. Deze leuning gaat over de gehele brug: de aanbruggen en het te openen deel. De brug ligt in een open gebied en er zal voorzichtig omgegaan moeten worden met verlichting. De verlichting wordt opgenomen in de brugleuning en is zo gericht en sterk genoeg voor

gezichtsherkenning zonder te verblinden. De verlichting is alleen op het dek en mag niet op het water schijnen Ontwerpeis: Hekwerk • in beeld één geheel; • over totale lengte van de brug totaal (te openen deel en aanbruggen); • hekwerk ontwerpen als onderdeel geheel; • bij gebruik kleuren: terughoudende kleuren. • Verlichting • verlichting opnemen in hekwerk op brug – nb. niet op water laten schijnen; • verlichting als onderdeel verlichtingsplan – geen hoge armaturen op de brug plaatsen; • (sier)verlichting moet de brug in beeld verrijken

T P E

C N O

C

bescheiden hekwerk met verlichting als onderdeel ontwerp

transparant hekwerk met verlichting op dek gericht

71

Brugnummer en -naam Bij de brug hoort een brugnaam en een brugnummer. Terwijl de plaats van het nummer en de vorm ervan op een standaard manier wordt uitgevoerd, is de brugnaam juist onderdeel van het ontwerp.

T P E

C N O

Het brugnummer is vanaf het water zichtbaar en bestaat uit een plaatje met contrasterende nummers.

C

Ontwerpeis brugnaam: • de brugnaam wordt in lijn met het ontwerp van de brug ontworpen; • locatie brugnaam: aan beide zijden van de brug aan de rechterkant van het dek; • letters opgelegd of ingefreesd. Bij voorkeur wordt de brugnaam gelijk met de bouw van de brug meegenomen: het kan zijn dat de naam van de brug pas later bekend is.

referentiebeelden voor brugnaam: opgelegde of ingefreesde letters

C N

T P E

O C 72

Materialisatie & kleuren Brugdek Het brugdek wordt in één materiaal uitgevoerd vanaf wal naar wal. Er komt geen verschil in materialisatie tussen de aanbruggen en het te openen deel. Dit is afhankelijk van de gekozen dekconstructie: staal of beton. Ontwerpeis dekconstructie: • Het brugdek en de behandeling daarvan worden ingezet om te duiden dat je het water overgaat. Dit benadrukt de brug als verbinder tussen twee gemeenten, twee werelden. • Bij stalen open constructie: houten delen met antislipprofiel: er kan onderscheid gemaakt worden tussen het fiets- en voetpad d.m.v. maatverschil of een scheidingsband in de houten delen. • Bij betonnen constructie: epoxy slijtlaag met een kleur die dicht op park half verharding komt. •

Kleuren Kleuren worden ingezet om onderscheid te maken tussen een onder- en bovenwereld in de brug. Hierbij moet wel voor de gevoelige locatie met terughoudende kleuren gewerkt worden.

T P E

C N O

C

Ontwerpeis: • Toe te passen kleur voor bovenbouw en geverfde elementen daarin (hekwerk, stalen constructie): lichte kleur die opgaat in omgeving, bijv. RAL 7023 Betongrijs. • Toe te passen kleur voor geverfde onderbouw (pijlers en andere elementen in het water): donkere kleur die wegvalt t.o.v. het water bijv. RAL 7016 Antraciet

T P E

C N O

indeling houten delen inzetten voor onderscheid fiets- en voetpad

C

houten deel met antislip laag

voorbeeld epoxy slijtlaag in kleur dicht op park halfverharding

73

2.3 Geleide werken, wachtplekken en doorvaartbelemmering Ten behoeve van de scheepvaart worden er voorzieningen in het water getroffen. Dit is ook uit oogpunt van veiligheid en gebruiksvriendelijkheid. Naast geleide werken bij het te open deel moeten er wachtplekken gecreeerd worden voor schepen aan beide zijden van de brug.

T P E

C N O

Geleide werken

C

Aan beide zijde van de doorvaart komen geleide werken die voldoen aan de eisen behorende bij het geldend scheepvaarttype. Dit geeft de volgende randvoorwaarden:

voorbeeld afgeronde kop geleide werken

• Geleide werken moeten voldoen aan eisen gesteld in Richtlijnen Vaarwegen 2020 - passende bij geldend scheepvaarttype op Zijkanaal H: CEMT-klasse I. • Aanvullende ontwerpeisen: • De geleide werken dienen zoveel mogelijk doorzicht te bieden op het water en de pijlers • de kop van de geleide werken afgerond uitvoeren. • De hoekse overgang tussen de liggende delen uitvoeren als één lijn.

voorbeeld hoeklijn als één lijn uitgevoerd

Wachtplekken

T P E

C N

O C 74

• Er komen aan beide zijden rechts van het te openen deel in de vaarrichting wachtplekken. Deze wachtplekken liggen buiten de vaarzone en moeten voldoen aan de eisen gesteld in de Richtlijnen Vaarwegen 2020 geldend voor het scheepvaarttype op Zijkanaal H. • De wachtplek aan de noordelijke kant komt in de zone van de stroombreker te liggen: de preciese ligging van beide wachtplekken zal moeten worden bepaald in samenspraak met de waterwegbeheerder. • Wachtplekken moeten voldoen aan eisen gesteld in Richtlijnen Vaarwegen 2020 - passende bij geldend scheepvaarttype op Zijkanaal H: CEMT-klasse I

schets evt. locatie wachtruimtes / schaal 1-250

Doorvaartbelemmering De hoofddoorvaartroute gaat onder het te openen deel door. Hier is de doorvaarthoogte van de brug op zijn hoogst. Voor de delen onder de aanbruggen geldt dat deze geblokkeerd moeten worden om doorvaart te belemmeren. Dit geldt vooral bij die delen van de aanbruggen die het dichtst op de oevers ligt. Er zou in overleg met de waterbeheerder bekeken kunnen worden of in de zone direct naast de klap aan de westelijke kant (Zaanse zijde) wél doorvaart verleend kan worden. Dit moet dan met duidelijke bebording aan beide zijden worden aangegeven.

De doorvaart en belemmering worden d.m.v. bebording duidelijk op de brug aangegeven. De belemmering zelf bestaat uit een balk liggend op water bevestigd tussen dukdalven. Aandachtspunt hierbij is dat er géén aanmeermogelijkheid is.

T P E

C N O

C

• Voorzieningen ter belemmering doorvaart conform eisen vaarwegbeheerder. In Zijkanaal H ligt een stroombreker tegenover de woonboten: de lange aanbrug aan de Zaanse zijde vormt een goede plaats om de stroomkering hier in op te nemen. Plaatsing en vormgeving wel in overleg met de waterbeheerder.

belemmering

belemmering doorvaart

situering doorvaartbelemmering - schematische weergave

Kleuren voor geleide werken, wachtruimte en doorvaartbelemmering Om één uniform beeld van alle onderdelen in het water te creëren worden deze alle in dezelfde kleuren uitgevoerd. Hierdoor wordt het hele ensemble tot één geheel gemaakt.

T P E

C N O

• kleur: RAL 7016 Antracietgrijs • koppen van alle palen en dukdalven: wit (RAL 9010) • controle met vaarwegbeheerder

C

75

2.4

Slagboomkasten en cameramasten

De slagboomkasten en cameramasten komen op de brug te staan. De inpassing en uitvoering van deze elementen is belangrijk voor het totale ontwerp.

T P E

C N O

Slagboomkasten

C

Aan beide zijden van het te openen deel komen slagboomkasten en een verdrijvingsvlak met kruis op het brugdek. Het hekwerk moet in beeld als één element doorgezet worden over de hele brug: dit vraagt om op een slimme manier om te gaan met de slagbomen. De slagbomen worden bij voorkeur binnen het hek geplaatst en mogen niet boven de leuning uitkomen. Om de slagboomkast nog meer in het ontwerp op te laten gaan, wordt die uitgevoerd in dezelfde kleur als de brugleuning. Ontwerpeis: • slagboomkast bij voorkeur aan binnenkant hekwerk plaatsen; • slagboomkast is gelijk of lager dan bovenkant leuning; • materiaal en oppervlakte gelijk aan slagboomkast; • kleur slagboomkast totaal: in hoofdkleur hekwerk; • positie en ontwerp voorleggen aan beheerder. Een andere optie is in plaats van een staande slagboomkast waarbij de slagbomen omhoogsteken, de slagbomen als hek uit te voeren. Dit zal in overleg met de waterweg- en brugbeheerder ontwikkeld moeten worden (zie voorbeeld slagbomen Vluchthavenbrug IJ-dok)

C N

T P E

O C 76

slagboomkasten aan binnenzijde hekwerk

slagbomen Vluchthavenbrug IJ-dok

Camera- en speakermasten Camera- en speakermasten moeten worden geplaatst in overleg met de waterwegbeheerder. Vanuit Waternet wordt er een zichtlijnenplan gemaakt waar de camera’s geplaatst gaan worden. Voor het ontwerp is het belangrijk dat de masten niet op de brug worden geplaatst. De exacte locatie is afhankelijk van het gekozen openingstype. Ontwerpeis • plaatsing cameramasten buiten de brug. locatie conform eisen Waternet;zichtlijnenplan: camera’s worden geplaatst naar voorstel Waternet (zichtlijnen en transmissie kasten).

T P E

C N O

C

camera- en speakermasten aan buitenzijde brug

Aanvullende ontwerpeis: • Kleur en uitvoering: RAL 7016 Antracietgrijs.

T P E

C N O

C

77

2.5

Aanvullende informatie

In dit deel komen de punten aan bod die van invloed zijn op het brugontwerp: duurzaamheid, innovatie en cultuurhistorische blik.

T P E

C N O

C

Met het ontwerp zelf zal blijken dat er delen zijn waarbij deze wel of niet toepasbaar zijn. Na een meer algemene omschrijving hoe deze drie principes toepasbaar kunnen zijn op de brug, volgt een overzicht per brugonderdeel waar er kansen zitten. Herbruikbaar Hergebruik kan op twee manieren toegepast worden: hergebruik van bestaande materialen hergebruik in de toekomst Bij hergebruik van bestaande materialen moet er wel geldende certificering aangevraagd worden t.b.v. de beheerder om te bewijzen dat het materiaal aan de gestelde eisen voldoet. Bij het toepassen van nieuwe materialen geldt dat die in de toekomst herbruikbaar zijn zonder verdere belasting van het milieu. Biobased / natuur-inclusief Met ‘biobased’ worden materialen bedoeld die gemaakt zijn van hernieuwbare grondstoffen. ‘Biobased’ wordt nu vooral in de afwerking toegepast. ‘Biobased’-materialen bestaan uit groene grondstoffen, oftewel biomassa.

Duurzaamheid In de vorige paragrafen zijn vanuit beeldkwaliteit meerdere materialen benoemd. Voor de brug is er de wens deze zo duurzaam mogelijk uit te voeren. In dit hoofdstuk wordt aangegeven waar de duurzaamheidskansen en - mogelijkheden zitten in het algemeen en specifiek per onderdeel en in wat voor vorm.

Een groot nadeel bij ‘biobased’ is momenteel nog de kortere levensduur van materialen, maar er zijn veel ontwikkelingen op dit gebied. Toch zijn er hier wel kansen om dit principe toe te passen: er ligt bijvoorbeeld een kans om bio-based in het ontwerp op te nemen als experiment.

Daarnaast is er ook een duurzaamheidsdocument opgesteld. Zie: Duurzaamheids advies fietsinfra NoorderIJplas Brug en fiets-, voetpad thema CE en Materialisatie.pdf.

T P E

C N

O C

Voor de brug zijn er drie hoofdprincipes vanuit duurzaamheid die ingezet kunnen worden in het ontwerp: • Herbruikbaar • Biobased / natuur inclusief • Adaptief / flexibel 78

biocomposiet brug Ritsumasyl

Natuur-inclusief

T P E

Natuur-inclusief speelt op deze locatie een belangrijke rol: de brug is de verbinder tussen het maaiveld en het water in het gebied. De locatie van de brug, de lengtes van de aanbruggen en de aansluitingen op de kades maken de brug een uitgelezen object voor natuur-inclusieve inpassingen. De faunapassage is daar één voorbeeld van.

C N O

C

Maar er zijn nog andere mogelijkheden, zoals voorzieningen voor zwaluw- en vogelnesten, of onderwaterbiologie. Beplantingszones in het water kunnen ingezet worden in combinatie met de doorvaartbelemmering. Dit soort voorzieningen moet wel in overleg met de ecoloog ontwikkeld worden. Adaptief / flexibel Dit uitgangspunt is vooral op niveau van detaillering, uitvoering en onderhoud belangrijk. Hierbij gaat het om toekomstbestendig ontwerpen. D.m.v. toepassen van open verbindingen is de brug aanpasbaar, maar ook in de toekomst evt. demontabel, uitbreidbaar en evt. op een andere locatie of manier toe te passen. Het is belangrijk in kaart te brengen wat voor materialen er zijn gebruikt op wat voor manier, maar ook om een ‘route-kaart’ te maken van wat er in de toekomst mee gedaan kan worden. Voor dit principe kan ook gedacht worden aan het werken in modules en/of standaard elementen van materialen (dit houdt in bij voorkeur materialen met standaard maten inzetten, i.p.v. met afwijkende materialen waardoor het een special in uitvoering en levering wordt. Dit bespaart ook in onderhoud, omdat standaard elementen makkelijker te verkrijgen zijn).

T P E

C N O

waterzuiverend riet

C

inheemse waterplanten

79

Brug – algemeen Voor de brug in het algemeen geldt dat daar waar duurzaam gewerkt kan worden, die kans ook benut wordt. Maar duurzaamheid is wel ondergeschikt aan de beeldkwaliteit. Het is bijv. prima om bestaande hekwerken toe te passen zolang die binnen het beeld van de transparante brug in de natuur vallen.

T P E

Mogelijke materialen: staal en houten delen duurzaam beton biocomposiet.

C N O

C

Bovenbouw: brugdek incl. aanbruggen Bij voorkeur worden de aanbruggen en de brugval met dezelfde materialen ontworpen. Daar dit eisen stelt aan de materialisatie van de gehele brug (incl. constructie) is het mogelijk mits goed onderbouwd aanbruggen en val anders te benaderen. Echter in kleurstelling moet de afwerking van het brugdek op de aanbruggen en de val elkaar zo dicht mogelijk benaderen. In het geval dat de brugval uitgevoerd wordt in stalen constructie met houten delen voor het brugdek en de aanbruggen in (duurzaam) beton, dan moet de epoxy afwerkingslaag op dat beton in kleur zo dicht mogelijk deze houten delen benaderen. Hierbij wordt ook voorkomen dat er een lappendeken aan kleuren en materialen ontstaat op de gehele route. Voor de bovenbouw zijn er de volgende duurzame kansen: Vanuit hergebruik o Voor de hoofdconstructie is het belangrijk dat die aan alle eisen voldoet: hier is hergebruik geen optie, terwijl het op onderdelen misschien wel mogelijk is. o In geval van beton voor de aanbruggen is het uitgangspunt met duurzaam beton te werken.

T P E

Vanuit biobased / natuurinclusief o De brug kan ook met biocomposiet gemaakt worden (zie fietsbrug Ritsumasyl). o Onder de aanbruggen kunnen evt. nestmogelijkheden voor vleermuizen of vogels geplaatst worden of als onderdeel van het ontwerp.

C N

O C

Vanuit adaptief / flexibel o De brug kan zoveel mogelijk demontabel gemaakt worden: dit vraagt om slimme 80 systemen en ontwerpoplossingen.

vleermuisnesten onder de brug

oeverzwaluwnesten

Hekwerken (incl. leuning) en verlichting Bij de benodigde hekwerken zijn er de volgende duurzame kansen: - Vanuit hergebruik: * inzet al bestaand materiaal zolang het in de beoogde beeldkwaliteit past * toepassen van materiaal dat in toekomst herbruikbaar is - Vanuit biobased/natuur inclusief: Het hekwerk kan uitgevoerd worden in biobased materiaal, zolang het voldoet aan een transparante brug, voldoet aan stevigheidseisen én het demontabel uitgevoerd kan worden. Voor de geïntegreerde verlichting gelden eisen vanuit ecologie: waar wordt het verlicht en hoe. Hier kan ook evt. bekeken worden of

een bepaalde kleurstelling in de verlichting diervriendelijker is (voorbeeld: vleermuisvriendelijke LED-verlichting in Nieuwkoop). - Vanuit adaptief/flexibel * hekwerken incl. geïntegreerde verlichting demontabel ontwerpen en uitvoeren * werken in modules en/of standaard maatvoering materialen Mogelijke materialen hout staal of andersoortig biobased

voorbeeld vleermuisvriendelijke verlichting

Onderbouw: openingstypologie, pijlers, landhoofden en geleide werken, wachtplekken en doorvaartbelemmering Openingstypologie Duurzaamheid bij een openingstypologie houdt over het algemeen in dat er een type en uitvoering wordt gekozen die zuinig is in onderhoud. Hier zijn geen opties vanuit herbruikbaarheid, biobased of demontabel. Keuze en uitvoering i.o.m. de toekomstig beheerder. Pijlers Onder de aanbruggen komen pijlers die niet teveel in zicht komen. Dit kan bereikt worden door ze terug te leggen, maar ook om de maat van de pijlers te bekijken in verhouding tot de benodigde dekconstructie. Bij voorkeur zijn de pijlers én het dek zo slank mogelijk. Dit kan inhouden dat er meer pijlers nodig zijn zodat de dekconstructie niet loodzwaar in zicht komt. Voor duurzaamheid zien we hier kansen

om met duurzaam beton te werken.

T P E

Landhoofden - inzet faunapassage - constructieve oplegging d.m.v. duurzaam beton

C N O

C

Geleide werken, wachtplekken en doorvaarbelemmering Voor deze elementen is het van belang dat ze aan de eisen voldoen die horen bij het scheepvaarttype zoals gesteld in de Richtlijnen Vaarwegen 2020. Doordat de brug zich in het landschap voegt is het van belang dat de geleide werken en wachtplekken een zo natuurlijk mogelijke uitstraling hebben. Deze worden dan bij voorkeur uitgevoerd in hardhout. E.e.a. afhankelijk van de benodigde sterkte. De doorvaartbelemmering kan eenvoudig gecreëerd worden d.m.v. een ballenketting die tussen enkele dukdalven opgehangen wordt. Hier kan ook bekeken worden in hoeverre waterplanten als extra belemmering in deze zones opgenomen kunnen worden vanuit natuur-inclusief perspectief. Mogelijke materialen hardhout als tweede keuze (afhankelijk van voorkeur waterbeheerder) staal in neutrale donkere kleur. de doorvaarbelemmering kan uitgevoerd worden als een ketting met ballen die tussen enkele dukdalven wordt opgehangen en liggend op de waterspiegel.

T P E

C N O

C

81

Innovatie Op verschillende onderdelen kan innovatie bijdragen: denk daarbij aan de openingstypologie, technisch of het voorbeeld van de slagbomen bij de Vluchthavenbrug.

T P E

C N O

De brug leent zich ook voor experimenten in duurzame materialen en inpassingen. Dit kan alleen gedaan worden in overleg met de toekomstige beheerder.

C

In beide gevallen kan gedacht worden aan hoe eigendom en bezit van deze delen geregeld is. Hierbij kan een mogelijk voorstel zijn dat de aannemer eigenaar blijft van verschillende innovatieve en experimentele onderdelen en daarvoor ook het onderhoud op zich neemt. Monument & Archeologie Vanuit Monument & Archeologie zijn er uitgangspunten ontwikkeld voor de Zijkanalen in Noord-Holland. • Uitgangspunt vanuit cultuur-historische waarde is het beleefbaar houden van de lange structuurlijnen en de ruimtelijke karakteristieken daarvan: • profielen van oevers en dijklichamen/ taluds/hoogteverschillen zoveel mogelijk door laten lopen; • wateroppervlak zo veel mogelijk intact/zo min mogelijk obstakels erin; • borstweringen etc. zo dat de beleving vanaf de brug naar het water zo min mogelijk gehinderd wordt en vice versa dat vanaf het water de zichtlijnen over het kanaal zo continu mogelijk doorlopen. (zie ook: https://leidraadlc.noord-holland.nl/ structuren/vaarten-en-kanalen).

C N

T P E

O C 82

T P E

C N O

C

T P E

C N O

C

83

T P E

C N O

C

T P E

C N

O C

Beeldend Programma van Eisen Brug over Zijkanaal H en aangelegen fietspaden Onderdeel van de Dam tot Dam route Document in bewerking

*Er kunnen geen rechten worden ontleend aan dit document

02-06-2021