20260303 Afdoening toezegging stopformulieren.pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 3 maart 2026 Openbare Orde en Veiligheid Femke Halsema Directie OOV (secretariaatOOV@amsterdam.nl) Afdoening toezegging inzake gebruik stopformulieren door de politie uit de commissievergadering van 15 januari 2025.

Geachte leden van de gemeenteraad, In uw vergadering van 15 januari 2025 heb ik op een vraag van het lid Bakker (PvdD) toegezegd het gebruik van stopformulieren met de politie te bespreken en hierop schriftelijk bij u terug te komen. Op maandag 19 januari 2025 heb ik de stopformulieren in de driehoek opnieuw besproken met de politiechef. Zoals eerder met u gedeeld, levert het invoeren van stopformulieren een te grote administratieve lastenverzwaring op. Het invullen van dergelijke formulieren is tijdrovend, wat ten koste gaat van de tijd van agenten op straat. Daarnaast wordt het gebruik van stopformulieren door de politie niet gezien als de juiste oplossing om etnisch profileren aan te pakken. Het voelt met name als een extra vorm van controle, terwijl juist het vertrouwen in het vakmanschap van onze politieagenten belangrijk is. Uit (inter)nationaal onderzoek blijkt dat de effectiviteit van stopformulieren niet eenduidig kan worden vastgesteld. Positieve effecten - zoals reflectie, monitoring en versterking van de rechtspositie van burgers - worden vooral toegeschreven aan een breder pakket aan maatregelen en niet aan het stopformulier als afzonderlijk instrument. Tegelijkertijd laten studies zien dat verplichte registratie kan leiden tot extra administratieve lasten en (als gevolg daarvan) ongemak in de uitvoering, wat professioneel handelen in de praktijk kan belemmeren.

Het invoeren van stopformulieren wekt ook verwachtingen over meetbaarheid en effect die moeilijk zijn waar te maken. Binnen Amsterdam is daarom gekozen voor alternatieven die dezelfde effecten nastreven, zoals het handelingskader professioneel controleren, trainingen (waaronder VR-training), dialoog, reflecteren op het (eigen) handelen en monitoring via bestaande systemen en de Veiligheidsmonitor. Deze aanpak is eerder bestuurlijk en in de driehoek besproken en wordt gezien als passender en effectiever dan het invoeren van stopformulieren. Hiermee wordt ingezet op bewustwording, kwaliteitsborging en rechtstatelijk optreden. Deze aanpak is duurzaam ingebed en bestuurlijk controleerbaar. De huidige Amsterdamse aanpak sluit aan bij landelijke kaders en beschikbare kennis, beperkt administratieve lasten en zet in op bewustwording, professioneel handelen en structurele

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 3 maart 2026 Pagina 2 van 2

monitoring. Doorslaggevend voor het vertrouwen in burgers is niet het formulier of de registratie achteraf, maar het professioneel handelen tijdens het contact zelf. De komende jaren zet de politie Amsterdam – vanuit het programma Politie voor Iedereen – stevig in op de onderwerpen ‘professioneel controleren’ en ‘discriminatie’. Zoals eerder gemeld wordt geïnvesteerd door het aanstellen van een projectleider op deze onderwerpen. De projectleider start binnenkort en heeft een belangrijke aanjaagfunctie, met name op de hierboven beschreven alternatieven op het gebied van professioneel controleren. Tegen deze achtergrond vormen stopformulieren geen passende en proportionele aanvulling op de huidige aanpak. Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Femke Halsema Burgemeester

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl