20260107 WV conceptverslag.pdf

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Raadscommissieverslag, 7 januari 2026

CONCEPTVERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare DIGITALE vergadering van de Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Woensdag 7 januari 2026 van 9.00 tot 11.30 uur 4 februari 2026

Voorzitter: lid Van Pijpen Portefeuillehouders: wethouders Pels en Van Weyenberg Commissiegriffier: mw. Vos Verslaglegging: mw. Brouwer (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Aslami (D66), Broersen (Volt), Emmerik (Partij voor de Dieren), Von Gerhardt (VVD), Lochtenberg (CDA), Aboelkasem (DENK), Heinhuis (PvdA), Taj (GroenLinks), Ahmadi (Vonk) Afwezige commissieleden: Alberts (SP), Aboelkasem (DENK), Molema (JA21), Noordman (Forum), Minderhoud (PvdA) Afwezige portefeuillehouders: Scholtes Overige aanwezigen:

Algemeen 1.a. Opening procedurele gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering en heet iedereen welkom. De voorzitter legt de spelregels rond digitaal vergaderen uit. 1.b. Mededelingen Wethouder PELS zegt dat woningbouwcorporaties in hun nieuwsbrieven de nieuwe regels rond hospitaverhuur kenbaar zullen maken. Op de site van Stichting !WOON staan standaardcontracten, te vinden via een link op die van de gemeente. Wethouder VAN WEYENBERG zegt dat de effecten van de verschillende soorten middenhuur niet goed te vergelijken zijn door verschillende spelregels. Indicatief loopt het verschil qua grondopbrengst op tot 65.000 euro per woning. 1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER stelt de agenda ongewijzigd vast. 1.d. Conceptverslag van het openbare deel van de vergadering van de raadscommissie WV d.d. 26 november 2025 Het verslag wordt vastgesteld. 1.e. Actielijsten en langetermijnagenda’s, per portefeuille

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Lid LOCHTENBERG vraagt of wethouder Pels wil terugkomen op een vraag van lid Boomsma op de actielijst van 2022/2023. Wethouder PELS zegt druk bezig te zijn met het opschonen van de lijst en zal voor de volgende commissievergadering inzicht geven. 1.f. TKN-lijst Geen. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Geen. Inhoudelijk 2.a. Opening inhoudelijk deel De VOORZITTER opent het inhoudelijk deel. 2.b. Inspreekmoment publiek Er heeft zich een inspreker aangemeld. LARA SANTOS spreekt namens Straatalliantie over de raadsinformatiebrief over de evaluatie van de voorrangsregels en de evaluatie van de Amsterdamse voorrangsregels. Gezinnen hebben de kleinste kans op een sociale huurwoning. De positie van dakloze gezinnen moet urgent worden verbeterd. In Amsterdam is 13 procent van de daklozen een kind. Betaalbare woningen zijn schaars, opvang is er alleen voor de meest kwetsbaren. Dakloze gezinnen vallen buiten de boot. Straatalliantie maakt zich zorgen over de gevolgen van dit gebrek aan een stabiele basis voor kinderen. Ook hun ouders lijden eronder. Sinds begin dit jaar zullen meer gezinnen in aanmerking komen voor een woning. Straatalliantie vraagt zich af of dat wel genoeg is. Mevrouw Santos roept op om meer te doen voor dakloze gezinnen, door hen bijvoorbeeld een wettelijke voorrangspositie te geven bij toewijzing.

Lid HEINHUIS deelt de zorgen van Straatalliantie over dakloze gezinnen en vraagt of mevrouw Santos ook tijdelijke oplossingen ziet. En kunnen de regels rond uithuisplaatsingen beter aangescherpt worden zodat dakloosheid wordt voorkomen? Mevrouw SANTOS verwijst naar een gemeentelijk conceptrapport waarin gesteld wordt dat de tijdelijke oplossingen die er nu zijn voor alleenstaande daklozen ook moeten gelden voor dakloze gezinnen. Belangrijkst is echter dat er meer woningen beschikbaar komen. Hoewel de aanpak rond huisuitzettingen na huurachterstand goed lijkt te werken, worden er nog steeds gezinnen uitgezet. Straatalliantie heeft hierover in 2025 samen met Defense for Children een rapport uitgebracht. Daaruit bleek dat vooral gezinnen in instabiele woonsituaties, zoals onderhuur, risico lopen. Volgens internationaal kinderrecht zou de gemeente dan voor een ander huis moeten zorgen. Ook kunnen mensen beter voorgelicht worden over hun rechtspositie als onderhuurder of inwoner.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Ook lid TAJ deelt de zorgen van mevrouw Santos, zeker gezien de huidige weersomstandigheden. Lid Taj vraagt of Straatalliantie de laatste tijd veranderingen heeft gezien in de herkomst van de dakloze gezinnen. Mevrouw SANTOS zegt dat iedereen een dak boven het hoofd verdient, ook mensen die niet uit Amsterdam komen. De samenstelling van de gezinnen is heel divers. Er komen wel steeds meer moeders met kinderen die hun gewelddadige partner ontvluchten. Ook in de blijf-van-mijn-lijfhuizen zijn er te weinig bedden. Lid ASLAMI beaamt dat gezinnen de zwakste positie hebben. In de komende weken zal er verder worden geëvalueerd. Is Straatalliantie bereid om hierin mee te denken? Mevrouw SANTOS zegt dat zeker te zijn. 2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Lid VON GERHARDT hoopt dat de iconische Vondelkerk snel wordt herbouwd. Lid Von Gerhardt vraagt of de afdeling Monumenten en Erfgoed zich kan inzetten om het herstel zo soepel mogelijk te laten verlopen. De VOORZITTER zegt dat de Vondelkerk volgende week besproken wordt in de vergadering van Algemene Zaken. Wethouder VAN WEYENBERG antwoordt dat wethouder Scholtes hier actief mee bezig is. Bespreekpunten Ruimtelijke ordening 3.

Bespreken van de afdoening toezegging bij de behandeling van het rekenkamerrapport ‘bouwen aan de complete stad: lessen uit de woningbouw in transformatiegebieden’ Dit punt is geagendeerd op verzoek van de leden VON GERHARDT en EMMERIK. Lid VON GERHARDT wil graag dat de moties en afdoeningen op de termijnagenda blijven zodat de volgende raad inzicht houdt in de voortgang. Lid Von Gerhardt vraagt wanneer het rapport naar de raad gaat. Lid EMMERIK verwijst naar motie 136 die in mei 2025 is aangenomen. De wethouder zegde toen toe de scenario’s inzichtelijk te maken. Lid Emmerik wil deze graag voor de verkiezingen ontvangen. Wethouder VAN WEYENBERG zegt dat de brief gaat over de moties die de wethouder wil afdoen. Motie 136 wordt meegenomen in de bestuursopdracht. Maar wanneer er minder wordt afgedragen moet worden bezuinigd of moeten belastingen worden verhoogd. Volgens de planning wordt snel na de verkiezingen de nieuwe bestuursopdracht toegestuurd. Daarin staan varianten die voor het hele politieke spectrum

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

nuttige bouwstenen bevatten. De technische sessie kan onderdeel zijn van het inwerkprogramma van de nieuwe raad. Toegevoegd bespreekpunt 9. Bespreken van de mogelijkheden tot optoppen in Amsterdam en aanpak erfpachtknelpunten Dit punt is geagendeerd op verzoek van lid LOCHTENBERG. Lid LOCHTENBERG verwijst naar de opstopping bij optopping, door gebrek aan ambtelijke capaciteit en aannemers. Bij naoorlogse flats van een paar verdiepingen is ruimte voor 10.000 optopwoningen, met hoge erfpachtopbrengsten voor de gemeente. De efficiency moet verbeterd worden. In de stad zijn slechts veertien standaardtypes van deze flats. Voor elk type kan een aannemer modulair bouwen. Dan moet de gemeente wel aan elk type dezelfde eisen stellen en modulair gaan vergunnen. Kan de wethouder de succesvolle praktijk in Amsterdam-Zuid over de hele stad uitbreiden? Met wellicht varianten per stadsdeel. Lid Lochtenberg vraagt ook of de Kanskaarten meegenomen kunnen worden in de omgevingsplannen. Het ministerie financiert twee extra ambtenaren. Kunnen zij een relevante webpagina maken op de gemeentelijke site? En kan de wethouder kijken hoe de aanvraag van erfpacht makkelijker gemaakt kan worden? Lid VON GERHARDT zegt dat de VVD al langer bezig is met blauwdrukken voor optopping. Eerder is besloten de uitkomst van een pilot in Amsterdam-Zuid af te wachten.

Hoe is de stand van zaken? Wethouder VAN WEYENBERG noemt het optoppen van woningen waardevol. Er loopt nu een brede verkenning naar de kansen. Daarin worden ook de suggesties van Creative City Solutions meegenomen. De evaluatie van de pilot in Amsterdam-Zuid volgt in het tweede kwartaal. Dan worden vervolgstappen vastgesteld. Efficiency winnen is sowieso goed. Lid VON GERHARDT zegt dat het ingewikkeld is om 70% instemming te halen om projecten door te laten gaan. Is dit ook onderdeel van de pilot? Wethouder VAN WEYENBERG zegt toe dit te checken. Binnenkort is er overleg met de rijksoverheid over de twee extra fte’s. Lid LOCHTENBERG vraagt of bij de optoplocaties in de omgevingsplannen een hogere bouwhoogte ingetekend kan worden. Wethouder VAN WEYENBERG zegt dat bij het omzetten van bestemmingsplannen naar omgevingsplannen wordt gestreefd naar beleidsneutraliteit. Er worden geen nieuwe zaken toegevoegd. Anders wordt de wettelijke deadline niet gehaald. Lid LOCHTENBERG vraagt of het mogelijk is beleid vast te stellen waarbij de bouwhoogte van optoplocaties actief wordt opgehoogd. Wethouder VAN WEYENBERG antwoordt dat dit een van de uitkomsten van de brede verkenning kan zijn. De VOORZITTER concludeert dat dit agendapunt voldoende is besproken. Volkshuisvesting 4.

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Bespreken van de raadsinformatiebrief over de evaluatie van de voorrangsregels en de evaluatie van de Amsterdamse voorrangsregels Dit punt is geagendeerd op verzoek van de leden TAJ en VON GERHARDT. Lid TAJ zegt dat de voorrangsregels er zijn vanwege het gebrek aan betaalbare woningen. Sommige groepen komen er goed vanaf, maar niet bijvoorbeeld gezinnen. GroenLinks maakt zich daar zorgen over. Lid Taj kijkt uit naar de uitwerking van de maatregelen die de wethouder voorstelt. Ook ouderen moeten een kans blijven maken. Lid ASLAMI onderschrijft de bijdrage van lid Taj. Wel vraagt lid Aslami zich af wat wordt bedoeld met het samenvoegen van regelingen voor ouderen. Doorstroming is belangrijk. Lid TAJ zegt dat doordat het systeem zo complex is er minder gebruik wordt gemaakt van bestaande voorrangsregels. GroenLinks wil juist dat het optimaal gebruikt wordt. Daarom moet het simpeler worden. Lid LOCHTENBERG vraagt hoe lid Taj de gebruiksvriendelijkheid van de app beoordeelt. Lid TAJ vindt dat daar continu aan gewerkt moet worden. Een van de aanbevelingen is de informatie in de app te individualiseren. Daarnaast vinden veel ouderen online iets regelen te ingewikkeld. Hoe kijkt de wethouder hiernaar? Lid VON GERHARDT vraagt wat de wethouder ervan vindt dat 27 procent van de ongelabelde woningzoekenden uiteindelijk 9 procent van de woningen krijgt.

Wat vindt de wethouder hiervan? Deze groep krijgt pas een woning wanneer anderen die niet willen. Lid TAJ las in de stukken dat het gaat om 17 procent van de woningen en vraagt wat de VVD vindt van dat percentage. Lid VON GERHARDT zegt dat het gaat om 16 procent. Uit het onderzoek blijkt een disbalans tussen de wachttijden voor verschillende groepen woningzoekenden. Lid Von Gerhardt vraagt ook wat de kwaliteit is van de woningen die niemand anders wil. 45 procent van de woningen wordt direct toegewezen. Om welk type woningen gaat dat en hoe groot zijn ze? Lid ASLAMI vindt het positief dat een op de zes geadverteerde woningen naar ongelabelde woningzoekenden gaat. Het gaat niet om woningen die niemand zou willen. Lid VON GERHARDT erkent dat 16 procent op WoningNet wordt toegewezen aan deze groep. Dat is slechts de helft van het totaal aantal vrijgekomen woningen. Op alle woningen zit wel een voorrangsregeling. Lid ASLAMI zegt dat er kennelijk mensen zonder label of urgentie reageren. Lid VON GERHARDT wil weten waarom mensen zonder label of urgentie niet reageren. Lid HEINHUIS zegt dat de voorrangsregels of urgentiecriteria er niet voor niets zijn. Lid VON GERHARDT zegt dat lid Heinhuis gelijk heeft. Ook in de groep die valt onder de voorrangsregels moeten echter keuzes gemaakt worden. De aanbevelingen om de voorrangsregels samen te voegen onderschrijft lid Von Gerhardt.

Worden de initiatiefnemers hierbij betrokken?

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Lid BROERSEN zegt dat de voorrangsregels gaan over het verdelen van schaarste. Er moeten uiteindelijk meer woningen komen. Het systeem is onvoldoende toegankelijk voor mensen die niet digitaal vaardig zijn of het Nederlands onvoldoende beheersen. Lid Broersen pleit ervoor om het verbeterproces te versnellen. De regeling Jongeren en binding met Amsterdam wordt daarnaast nauwelijks benut. Kan dit jaar de bekendheid van deze regeling onderzocht worden? Zaken als woningdelen en hospitaverhuur zullen ruimte geven aan jongeren tussen 18 en 22 jaar. Lid Broersen ziet uit naar de monitoring van de groep ongelabelde woningzoekenden. Lid HEINHUIS is blij dat het college aan de slag gaat met het toegankelijker maken van het systeem. Goed dat er meer aandacht komt voor de woonsituatie van kinderen. Wat kan er op de korte termijn gedaan worden voor gezinnen? Mensen in onderhuur zijn extra kwetsbaar voor uithuisplaatsingen. Wil de wethouder dit meenemen in het overleg met corporaties? Deze groep komt niet naar voren in de reguliere tellingen. Lid ASLAMI vindt dat gezinnen alle urgentie verdienen. Wil de wethouder Straatalliantie betrekken in het vervolg van de evaluatie? Lid Aslami pleit voor terughoudendheid bij de regelingen voor ouderen in verband met de doorstroming. Lid TAJ vraagt hoe lid Aslami beoordeelt dat ouderen die regelingen weinig gebruiken.

Lid ASLAMI deelt die constatering en merkt op dat veel ouderen niet op de hoogte zijn van de regelingen. Lid TAJ zegt dat vereenvoudiging van de regels zou helpen. Lid ASLAMI beaamt dat maar vindt dat regels niet geschrapt moeten worden. Lid VON GERHARDT vraagt of D66 tevreden is over het aandeel woningen voor ongelabelde woningzoekenden. Lid ASLAMI is zeker niet tevreden over de huidige situatie maar stelt dat pijnlijke keuzes nodig zijn. Lid VON GERHARDT vraagt of lid Aslami de 16 procent een eerlijke schaarsteverdeling vindt. Lid ASLAMI stelt dat er niets eerlijks is aan de huidige woningnood. Alle doelgroepen worden geraakt. Wethouder PELS erkent dat de schaarste ernstig is en er meer betaalbare woningen moeten komen. De vraag naar tijdelijke huisvesting neemt toe. Er wordt gezocht naar locaties voor deze tijdelijke woonvragen, desnoods voor vijf tot tien jaar. Deze zomer komt hier een update over. Straatalliantie doet goed werk. Wat betreft de voorrangsregelingen. Vorig jaar leken er geen woningen naar ongelabelde woningzoekenden te gaan, 16 procent is vooruitgang. Woningen die direct bemiddeld zijn, zijn echter niet betrokken bij het onderzoek. Er is meer aandacht nodig voor gezinnen. Voorstellen komen later. Via directe bemiddeling wordt passend toegewezen. De kwaliteit is voor alle groepen hetzelfde.

De zoekpool voor mensen met urgentie is groter; zij mogen op alle woningen reageren. Er wordt gezocht naar manieren om de initiatiefnemers verder te betrekken. Deze week komt er een brief over het doorstroominitiatief. Het vereenvoudigen van de DAK-app is urgent maar ICT-systemen veranderen is niet simpel.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Lid LOCHTENBERG zegt dat de app en website doorklikdoolhoven zijn. Dat is deels een eigen verantwoordelijkheid van de gemeente. Vorig jaar werd al verbetering toegezegd maar er is weinig gebeurd. Wethouder PELS antwoordt dat er vorig jaar een plan van aanpak is opgezet en zegt toe dit op te sturen aan de raad. Wethouder PELS zegt dat iets minder dan 13.000 jongeren zich met jongerenbinding hebben geregistreerd in de DAK-app. Onderzoek loopt naar de bekendheid en de noodzaak van deze regeling. Huisuitzettingen komen voor bij onderhuur, want volgens de wet is dat een vorm van fraude. Corporaties moeten wel reageren op deze onbedoelde vorm van fraude. Vaak laten ze mensen toch langer wonen op zo’n plek; soms wordt er maatwerk geleverd. Lid HEINHUIS zegt dat de positieve trend in huisuitzettingen een vertekend beeld geeft. Lid Heinhuis pleit voor een realistischer beeld zodat gericht actie genomen kan worden. Wethouder PELS heeft gevraagd aan corporaties om dit te doen en zij hebben dit toegezegd. Wethouder PELS is in overleg met Straatalliantie. Belangrijk is dat opvang en huisvesting dichter bij elkaar komen. De VOORZITTER concludeert dat dit agendapunt voldoende is besproken. Na een korte schorsing heropent de VOORZITTER de vergadering. 5.

Bespreken van de raadsinformatiebrief ter afdoening van de toezegging over de mogelijkheden van het toegankelijker maken van WoningNet en de DAK-app 6. Bespreken van de raadsinformatiebrief afdoening toezegging foutieve informatie WoningNet De punten zijn geagendeerd op verzoek van de leden LOCHTENBERG en ASLAMI. Lid LOCHTENBERG is niet tevreden over de DAK-app en de website, en somt diverse problemen op. Er is onvoldoende vooruitgang in het oplossen ervan. Lid Lochtenberg vraagt naar concrete stappen die de gemeente kan zetten. Lid ASLAMI sluit zich aan bij de vorige spreker. Lid Aslami vraagt hoeveel woningzoekenden last hebben van de fouten in het systeem. Daarnaast is het ontbreken van binnenfoto’s niet goed. Lid TAJ zegt dat het vaak misgaat op WoningNet. Soms worden verkeerde foto’s of plattegronden geplaatst. En hoe kunnen mensen die niet digitaal vaardig zijn beter geholpen worden? Lid AHMADI zegt dat mensen die lang ingeschreven staan op het verkeerde been gezet worden door ontbrekende foto’s. Als ze gaan bezichtigen, verliezen ze punten. Corporaties moeten zich hier meer voor inzetten. Kunnen er in buurhuizen voorlichtingssessies komen voor ouderen die niet digitaal vaardig zijn? Wethouder PELS zegt dat het systeem ingewikkeld is. Het wordt gebruikt door verschillende gemeentes, die elk andere voorwaarden hebben voor bijvoorbeeld

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

urgenties. Dat is lastig om in de DAK-app zelf te regelen. Inloggen met DigiD is nodig om privacy te waarborgen. De wethouder gaat aan de slag met problemen zoals nietwerkende links, en zal de urgentie overbrengen aan de corporaties en de organisatie achter de app. Lid ASLAMI stelt voor om de informatie die de wethouder ophaalt bij de corporaties te delen met de commissie. Wethouder PELS zegt dit toe. Wethouder PELS zegt dat het lastig is om in kaart te brengen hoeveel advertenties onvolledige informatie bevatten. Coulance is nodig bij het terugdraaien van zoekpunten. Lid TAJ vraagt of dit onderdeel kan zijn van de aanstaande evaluatie van het puntensysteem. Wethouder PELS zegt dat dit er zeker bij betrokken wordt. Wethouder PELS zegt dat er gesprekken lopen met Stichting !WOON over het laagdrempelig aanbieden van informatie aan ouderen. Ook lokale kranten en MUG Magazine worden hiervoor ingeschakeld. Lid EMMERIK meldt dat tuinen niet goed vermeld worden op WoningNet. Wethouder PELS brengt deze wens over aan de corporaties. Lid ASLAMI (onverstaanbaar) Wethouder PELS zegt dat verschillende gemeentes gebruikmaken van de DAKapp. De gemeente probeert hierin de eigen informatievoorziening te verbeteren. De VOORZITTER concludeert dat dit onderwerp voldoende is besproken. 7.

Bespreken van de reactie op de moties 296.25 en 273.25 en een toezegging inzake vakantieverhuur Dit punt is geagendeerd op verzoek van lid LOCHTENBERG. Lid LOCHTENBERG zegt dat de motie nog niet is afgedaan. Wethouder PELS zegt dat de voorzitter en de griffie het op de agenda kunnen houden. Zonder bespreking kan er niet geconcludeerd worden dat de motie is afgedaan. Medio 2026 komt er meer duidelijkheid over de afhandeling van de klachten. De wethouder is hierin afhankelijk van de platforms. De VOORZITTER stelt voor het op de langetermijnagenda te zetten. De VOORZITTER concludeert dat dit onderwerp voldoende is besproken. 8. Bespreken van de incidentele subsidie aan woningcorporaties voor extra inzet op de aanpak van schimmelproblemen Dit punt is geagendeerd op verzoek van lid TAJ.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Concept-raadscommissieverslag, 7 januari 2026

Lid TAJ is blij met de complexmatige aanpak. Kan dit worden uitgebreid? En wordt de schimmelaanpak ook voortgezet na 2026? Lid AHMADI is ook verheugd over de voortgezette aanpak en om de lessen te delen met andere corporaties. Wethouder PELS waardeert ieders input. Amsterdam is de eerste gemeente met zo’n grootschalige schimmelaanpak. Er is een lobby opgestart richting de formatie om het landelijk te financieren. Lid TAJ complimenteert de wethouder met de lobby en verzoekt om updates hierover. Wethouder PELS zegt dit toe. De VOORZITTER concludeert dat dit onderwerp voldoende is besproken. Sluiting De VOORZITTER dankt de aanwezigen voor de digitale discipline en sluit de openbare commissievergadering om 11.30 uur. De volgende vergadering is op woensdag 4 februari 2026 om 9.00 uur.

9