2026-04-15 Schriftelijke bijdrage KeerhettIJ inzake Klimaatbestendige haven

KEER HET tIJ IJ Aan de Gemeenteraad van Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Amsterdam, 13 april 2026 Geachte raadsleden,

Keer het tIJ, een coalitie van verontruste rebellen en burgers van Amsterdam en omstreken, wil u graag deelgenoot maken van haar bezorgdheid over de schadelijke rol die de 'Port of Amsterdam' speelt in de mondiale klimaatcrisis. De geaccumuleerde CO2-uitstoot van bedrijven en activiteiten in de emissieketen waar het Amsterdamse havengebied deel van uitmaakt, is gigantisch en staat het behalen van de klimaatdoelen van Parijs in de weg. Dat is onacceptabel.

De gemeente Amsterdam is als enige aandeelhouder 100% eigenaar van Havenbedrijf Amsterdam NV en ontvangt jaarlijks miljoenen euro dividend. De gemeente profiteert dus fors van de fossiele economie en lijkt hiermee meer oog hebben voor financieel gewin dan voor het klimaat. Dit kan niet langer zo doorgaan. Als raad bent u bestuurlijk verantwoordelijk voor het gemeentelijke havenbeleid en voor de relatie met het Havenbedrijf Amsterdam. Zoals u weet, heeft Amsterdam de grootste benzinehaven ter wereld (opslag/overslag). De ketenemissies van alle in de haven overgeslagen fossiele brandstoffen zijn een kwart groter dan de gerapporteerde broeikasgasuitstoot van Nederland.1 Ongeveer de helft van de kerosine die jaarlijks op Schiphol wordt verbruikt, wordt via terminals in de haven van Amsterdam geleverd. Zo faciliteert Port of Amsterdam actief de zeer vervuilende internationale luchtvaart. De Haven van Amsterdam heeft daarnaast een spilfunctie in de doorvoer van diverse niet-duurzaam geproduceerde bulkgoederen als kunstmest en soja en is zelfs de grootste cacaohaven ter wereld. Het is onvergeeflijk dat Amsterdam blijft wegkijken van de mensonterende en klimaatvernietigende omstandigheden waaronder deze goederen worden geproduceerd. Na 400 jaar lijkt de haven nog steeds vast te zitten in een VOC-mentaliteit met winst als leidende waarde.

De beeldvorming rond de haven is sterk gekleurd door greenwashing. Duurzaamheidsclaims als 'Op weg naar klimaatneutraal' en 'In 2030 willen we behoren tot de top van Europa’s duurzaamste havens' domineren de communicatie van 'Port of Amsterdam'. In de praktijk blijft een werkelijke transitie naar een post-fossiele haven uit en haalt Amsterdam in 2030 haar klimaatdoelen niet. Volgens de laatste prognoses stevent de stad niet af op het huidige doel van 55% reductie in 2030, maar komt ze op slechts 37% uit. berekend aan de hand van de overslagcijfers uit het jaarverslag en de emissiefactoren zoals genoemd op CO2emissiefactoren.nl 1

De inzet op productie en handel in duurzame energie en alternatieve brandstoffen wordt onvoldoende opgeschaald en fossiele activiteiten worden slechts zeer geleidelijk afgebouwd. De zogenaamd integere transitie blijkt in werkelijkheid een onhoudbare opstapeling van energiesystemen, waarbij de fossiele infrastructuur te lang intact gehouden wordt. Het is hoogst problematisch dat Amsterdammers, en breder gezien, inwoners van Nederland door deze misplaatst optimistische berichtgeving over de haven worden misleid. Publiek eigendom vereist uiteraard publieke verantwoording. Zolang er winst gemaakt kan worden met fossiel, blijft er geïnvesteerd worden in fossiel. Uitzonderingen daargelaten, kijken bedrijven naar het belang van de aandeelhouder. Winstmaximalisatie is het doel. Alleen overheden kunnen bijsturen door het algemeen belang voorop te stellen. Als bezorgde rebellen en burgers van Amsterdam komen wij dan ook in actie om politici en bestuurders te bewegen tot beter beleid. Wij eisen dat de gemeente Amsterdam en het Havenbedrijf het juiste doen: per direct inzetten op een effectief en toekomstbestendig klimaatbeleid. Het is de hoogste tijd om het tIJ te keren. Onze eisen aan de gemeente Amsterdam: Transparantie, geen greenwashing -

-

Doe onderzoek naar de CO2-emissies van bedrijven en activiteiten in de gehele waardeketen waarin het Amsterdamse havengebied een spilfunctie heeft; dat wil zeggen inclusief de uitstoot veroorzaakt bij de productie, transport en consumptie van de goederen die via de haven van Amsterdam worden verhandeld; Zorg voor laagdrempelige, toegankelijke en eerlijke informatie over beleid, doelen én werkelijke resultaten met betrekking tot CO2-uitstoot en energietransitie voor alle geïnteresseerden en betrokkenen.

Betekenisvol beleid in plaats van halfslachtige acties -

Neem publiekelijk de politieke en morele verantwoordelijkheid om ‘Parijs’ te laten slagen; Doe alles wat nodig is om ervoor te zorgen dat activiteiten in het Amsterdamse havengebied niet bijdragen aan de opwarming van de aarde boven de 1,5°C; Ga voor een moedige crisisaanpak op de korte termijn en een consistente, structurele aanpak voor de lange termijn; Zet daarbij in op vermindering van CO2- emissies in de hele waardeketen; Maak een einde aan handel in fossiele producten, om te beginnen met olieproducten als benzine en kerosine; Zorg voor de uitfasering van de handel in onethisch en niet-duurzaam geproduceerde goederen, zoals kunstmest, soja en cacao.

Participatie, geen ivoren-toren-beleid -

Zorg ervoor dat inwoners van Amsterdam, werknemers van het Havenbedrijf, werknemers van bedrijven in het havengebied en andere betrokkenen en geïnteresseerden kunnen meedenken en meebeslissen over de verduurzaming van het havengebied, bijv. via burgerberaden.

Graag horen wij van u hoe de gemeente Amsterdam haar verantwoordelijkheid gaat nemen. Als onderdeel daarvan vragen wij u om ons zo spoedig mogelijk concrete cijfers aan te leveren over de geaccumuleerde CO2-uitstoot door bedrijven en activiteiten in de emissieketen waar het Amsterdamse havengebied deel van uitmaakt. U kunt uw antwoord sturen naar

Alvast bedankt en met vriendelijke groet, Campagneteam Keer het tIJ XR Amsterdam

HOOGSTE TIJD VOOR EEN KLIMAATBESTENDIGE HAVEN