2026.01.08 Conceptverslag DC.docx

Gemeente Amsterdam Raadscommissie Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Raadscommissieverslag 08-01-2026 CONCEPTVERSLAG

Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de raadscommissie Duurzaamheid en Circulaire economie Donderdag 8 januari 2026 van 09.00 uur tot 12.30 uur in de Willem Kraanzaal Donderdag 5 februari 2026 Voorzitter: het lid Von Gerhardt Portefeuillehouders: wethouder Van Buren en wethouder Pels Commissiegriffier: D. Struijk Commissieondersteuner: N. Bakkali Verslaglegging: N. Post (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Bakker (Partij voor de Dieren), Deterink (VVD), Garmy (Volt), Haijen (SP), De Jager (D66), Van der Kamp (VVD), Keesman (PvdA), Koppejan (CDA), Kreuger (JA21), Krom (Partij voor de Dieren), Van Munster (GL), Noordman (Forum voor Democratie), Noordzij (PvdA) en Schmit (D66)

1. ALGEMEEN DEEL a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 09.00 uur en constateert dat er voldoende fracties aanwezig zijn. b. Mededelingen Wethouder VAN BUREN heeft de volgende mededelingen: Op 12 december heeft ze een constructief overleg gevoerd met alle grote commerciële inzamelaars die actief zijn in Amsterdam. Centraal stonden drie onderwerpen die door de commissie waren aangekaart, de inzameling tijdens de feestdagen, de telefonische bereikbaarheid en de dienstverlening bij vertraging of uitval. Alle partijen hebben de continuïteit van inzameling tijdens de feestdagen gegarandeerd. De inzamelaars hebben ook proactieve maatregelen genomen door de ondernemers te bevragen over de openingstijden tijdens de feestdagen, de inzamelroutes hierop aan te passen en waar nodig extra capaciteit in te zetten, inclusief inzameling op zaterdag. Wat betreft bereikbaarheid ziet ze ook verbeteringen. Meerdere inzamelaars hebben voicemailservices met gegarandeerde terugbelverzoeken ingevoerd, andere werken met een digitale berichtenservice en ondernemers worden proactief geïnformeerd bij vertragingen. Dit zijn stappen in de goede richting maar ze moeten wel realistisch zijn over de verwachtingen in een complexe stad als Amsterdam. Ze voegt toe dat het dit jaar beter is gegaan dan vorig jaar.

Tijdens het overleg hebben ze ook vooruitgekeken en gesproken over aanbiedtijden voor bedrijfsafval, logistieke uitdagingen en het vrachtwagenverbod in

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

delen van het centrum. Ze willen aanbiedtijden tussen zeven uur 's ochtends en vier uur 's middags voor bedrijfsafval hanteren zodat het afval niet meer 's nachts op straat staat. De inzamelaars denken ook actief mee over innovatieve oplossingen, waaronder inzamelingen over water. Ze hebben afgesproken om in maart of april opnieuw bij elkaar te komen om de voortgang te bespreken en waar nodig bij te sturen. Ten slotte hebben ze ook gesproken over wat er van de gemeente wordt verwacht. Dat is voornamelijk duidelijkheid en daar zijn ze goed over in gesprek. Naar aanleiding van een toezegging aan het lid Schmit is onderzocht of de klachten van ondernemers over bedrijfsafval geregistreerd kunnen worden. Ze moet concluderen dat een centrale registratie van individuele klachten door de gemeente niet mogelijk is binnen de huidige systemen en ook juridisch problematisch is omdat het gaat om commerciële dienstverlening tussen private partijen waarbij bedrijfsvertrouwelijke informatie een rol speelt. De gemeente is geen contractpartij in deze relatie. De gemeente monitort wel de algehele dienstverlening en bespreekt de knelpunten. Inzamelaars registreren zelf hun klachten en hebben hierbij een commercieel belang omdat slechte dienstverlening leidt tot klantverlies.

De gemeente kan trends en algemene problematiek signaleren zoals structurele problemen bij aanbiedtijden, bereikbaarheid of inzameling in specifieke gebieden. Deze thema's worden opgepakt in het reguliere overleg. Voor ondernemers die problemen ervaren moeten dat melden bij hun eigen inzamelaar of de ondernemingsverenigingen die deze signalen kan bundelen en aan de gemeente kan doorgeven. Er zijn toezeggingen gedaan om te verkennen of openbare fietsenstallingen gebruikt kunnen worden voor opslag van bedrijfsafval en er was gevraagd of in het kader van het prullenbakkenoffensief de overgebleven afvalbakken vaker geleegd worden. De ondergrondse fietsenstallingen in het centrum zijn grote openbare ruimtes met fietsenrekken en een afgesloten beheerdersruimte. Er zijn dus geen lege ruimtes waar afval opgeslagen kan worden. Fietsenstallingen op het maaiveld zijn klein en over het algemeen vol, dus daar is geen ruimte voor opslag. Ondergrondse stallingen hebben geen hellingbaan of lift waardoor rolcontaineropslag geen optie is. Het zou een behoorlijke desinvestering betekenen om stallingen aan te passen en fietsenrekken op te heffen. Bij het prullenbakkenoffensief wordt het zwerfvuil op de locatie en in de omliggende straten in de gaten gehouden. Indien nodig wordt er vaker schoongemaakt en worden de prullenbakken vaker geleegd.

De uitbreiding van de pilot in de Negen Straatjes is op dit moment niet aan de orde. Ze wacht nog steeds op het wetsvoorstel voor stedelijk afval dat gemeenten de mogelijkheid geeft om ondernemers te verplichten hun afval door de gemeente te laten inzamelen. Dit wetsvoorstel ligt bij de Eerste Kamer. Er wordt op dit punt gelobbyd, maar op dit moment kan ze daarover nog geen voortgang terugkoppelen. Bovendien focust ze zich in het centrum eerst op de transitie van zakkeninzameling naar ondergrondse containers en brengpunten op het water. Ze verwacht dit rond 2030 volledig gerealiseerd te hebben. c. Vaststellen agenda De agenda wordt vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie DC d.d. 27 november 2025 Het verslag van de openbare vergadering van de raadscommissie DC 27 november 2025 wordt ongewijzigd definitief vastgesteld. e.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Actielijsten en langetermijnagenda's, per portefeuille Er zijn geen vragen of opmerkingen over de actielijsten en langetermijnagenda's. f. TKN-lijst TKN 1 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over monitoring 2025 Programma Windenergie Amsterdam 2030 (PWA) wordt op verzoek van het lid Koppejan geagendeerd. TKN 3 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over maatschappelijke kosten- en batenanalyse voedselinitiatieven wordt op verzoek van het lid Van Munster geagendeerd. TKN 7 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de gevolgen van netcongestie voor de Amsterdamse ambities in de stedelijke ontwikkeling en afdoening vijf toezeggingen wordt op verzoek van het lid Van Munster geagendeerd. TKN 9 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de uitkomsten Buurtberaad Warm Huis wordt op verzoek van het lid Garmy geagendeerd. TKN 10 Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de voortgang van de Uitvoeringsagenda Circulaire Economie 2023-2026 en de bijbehorende publicatie wordt op verzoek van de leden De Jager en Van Munster geagendeerd. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Er zijn geen ingekomen stukken van de stadsdeelcommissies. 2. Inhoudelijk deel a.

Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER geeft het woord aan inspreker Wiltink die namens Moestuinschool Amsterdam aandacht vraagt voor de positie van stadslandbouw in Amsterdam in het algemeen en de penibele situatie van de Moestuinschool in het bijzonder door onduidelijkheid met betrekking tot de verlenging van het huurcontract. Inspreker WILTINK geeft aan niet alleen namens de Moestuinschool Amsterdam te spreken maar ook voor de stadslandbouw in Amsterdam. De aankomende verkiezingen zijn een laatste kans om de gemeenteraad te vragen hier werk van te maken. De stad, de studenten en de wethouder vragen om stadslandbouw maar het is complex en niet vanzelfsprekend. De Moestuinschool is al jarenlang een pionier en vorig jaar ontvingen ze de Amsterdamse Bodem Award. Tegelijkertijd is er onzekerheid omdat het huurcontract met de gemeente eind dit jaar afloopt zonder uitzicht op verlenging of een alternatieve locatie. De school is blij met de huidige locatie maar voelt zich kwetsbaar door de tijdelijke status en de huur die de gemeente vraagt omdat de school dit financieel niet kan dragen. Stadslandbouw vraagt meer dan enthousiasme, het betreft goed en duurzaam voedsel en het vergt afstemming, kennis, ervaring en continuïteit, evenals grond om in te zaaien.

Stadslandbouwterreinen hebben geen eigen kleur op de kaart in Amsterdam en zijn vaak afhankelijk van tijdelijkheid en dat leidt tot het verdwijnen van waardevolle projecten. In vijf jaar tijd heeft de Moestuinschool tweehonderd mensen opgeleid maar er zijn veel verhalen over de obstakels voor het starten van buurttuinen. Ze pleit voor meer afstemming en

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

herinnert aan de roep om een stadslandbouwloket voor vergunningen, grondgebruik en ondersteuning. Dit loket zou bereikbaar moeten zijn via één telefoonnummer waar men geholpen kan worden. Het lid KROM (Partij voor de Dieren) vraagt waarom het lastig is om het contract te verlengen en is benieuwd waarom het altijd zo ingewikkeld is om stadslandbouw uit te oefenen. Inspreker WILTINK antwoordt dat de Moestuinschool tijdelijk op het bouwdok van de Noord/Zuidlijn zit. Het huurcontract is een aantal keer verlengd, maar het is onduidelijk of de school daar na 2026 kan blijven. Het is onduidelijk wie hierover gaat en ze weten niet wie ze daarover moeten bellen. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) vraagt of de Moestuinschool hierover contact heeft met de gemeente of met het stadsdeel. Inspreker WILTINK antwoordt dat het onduidelijk is. De Moestuinschool heeft contact met iemand van Grondzaken die het huurcontract regelt maar het projectbureau Sixhaven heeft het terrein overgedragen aan het stadsdeel. De VOORZITTER geeft het woord aan inspreker Van der Woude die namens Stichting VvENET inspreekt bij agendapunt 5, bespreken juridische obstakels VvE’s bedreigen Amsterdams klimaat en woonplannen.

Inspreker VAN DER WOUDE legt uit dat Amsterdamse rechters zich afgelopen najaar hebben gebogen over de vraag of rookgasafvoer binnen een VvE gemeenschappelijk of privébezit is en waarom dit bepaalt of een VvE verduurzaming van het complex op gerechtelijk bevel moet terugdraaien. In oktober verklaarde de rechtbank een VvE-besluit over rookgasafvoer nietig. Dit soort besluiten kunnen nog jaren later worden aangevochten door nieuwe eigenaren binnen de VvE. Op 25 november oordeelde het gerechtshof dat de uitkomst afhankelijk is van het modelreglement uit het betreffende jaar en het type installatie. Dit is voor VvE-bestuurders en -leden moeilijk te begrijpen. Stichting VvENET onderzocht de splitsingsakte van een doorsnee VvE die de individuele centrale verwarming en kachelpijpen verving door collectieve warmte zonder de akte te wijzigen. Deze VvE kreeg namens de gemeente hulp van deskundigen die geen juridische zorgen noemden maar als het vonnis van oktober ook voor deze VvE geldt ontstaat er een groot risico. Het rapport van Berenschot toont aan dat tot 72 procent van de VvE's de splitsingsakte moet wijzigen om te kunnen verduurzamen. De nieuwe Warmtewet biedt daarbij uitkomst, maar alleen in wijken waar de gemeente het gas afsluit. De beantwoording van de schriftelijke vragen betreft de verre toekomst, terwijl de vonnissen van oktober en november betrekking hebben op het heden.

Daarom vraagt Stichting VvENET om een lijst van VvE's die door de gemeente zijn geadviseerd over de onderwerpen in het rapport van Berenschot zodat deze VvE's geïnformeerd kunnen worden over de risico's en oplossingen. Daarnaast moet er een voorziening komen waar VvE's hun akte eenvoudig kunnen laten toetsen. Stichting VvENET waardeert de VvEondersteuning van de gemeente maar deze risico's verdienen serieuze aandacht vanwege de risicoaansprakelijkheid. Het lid VAN MUNSTER vraagt of de gemeente financieel garant moet staan voor de risico's die de VvE's nemen of hebben genomen. Inspreker VAN DER WOUDE wijst erop dat een VvE die met inhoudelijke en financiële ondersteuning van de gemeente miljoenen heeft geïnvesteerd in het overstappen op een andere warmtebron zou kunnen ontdekken dat de genomen besluiten nietig zijn. In zo'n geval kan de VvE overwegen schade te verhalen bij de gemeente. Als de

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

gemeente niet heeft geadviseerd om naar de splitsingsakte te kijken is het maar de vraag wat de rechter daarvan vindt. Daarom heeft de gemeente zelf een groot financieel belang om hier veel zorgvuldiger naar te kijken. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) vraagt of Stichting VvENET wil voorkomen dat er een situatie ontstaat waarin de gemeente en de VvE's gerechtelijk tegenover elkaar komen te staan omdat de VvE's risico lopen vanwege advies vanuit de gemeente. Inspreker VAN DER WOUDE antwoordt dat de VvE's worden geleid door amateurs die niet juridisch onderlegd zijn. Als een adviseur van de gemeente zegt dat men iets kan doen, dan moet men daarop kunnen vertrouwen. Het lid DE JAGER (D66) denkt dat er inderdaad naar deze kwestie gekeken moet worden en dat dit mogelijk nog verdere gevolgen zal hebben. Ze vraagt zich wel af of de gemeente daadwerkelijk advies heeft gegeven over de splitsingsakte. In de beantwoording van de schriftelijke vragen leest ze dat bepaalde onderdelen van de VvE-wasstraat worden meegenomen in de aanpak van de gemeente. Ze vraagt welke onderdelen dat precies zijn, of er nog onderdelen ontbreken en of dit een goede weg vooruit is. Inspreker VAN DER WOUDE antwoordt dat Stichting VvENET heeft aangeboden om mee te helpen maar het is de vraag is of dat nog veel zin heeft. Het rapport van Berenschot laat zien dat er heel veel aan de hand is.

In de beantwoording lezen ze dat het allemaal al gebeurt maar als het rapport wordt gebagatelliseerd, dan wordt ook het deskundige advies van VvENET afgedaan. Het lid KOPPEJAN (CDA) vraagt of de gemeente bij de ondersteuning aan VvE's adviseert om de splitsingsakte te toetsen. Inspreker VAN DER WOUDE geeft een voorbeeld waarbij werd aangegeven dat de extern ingehuurde deskundigen checken of alle installaties die in de splitsingsakte staan zijn opgenomen in het meerjarig onderhoudsprogramma. Maar dat is niet hetzelfde als binnen de splitsingsakte overstappen van individuele centrale verwarming naar collectieve warmte. In die zin is er sprake van onbewuste ondeskundigheid. Het lid VAN DER KAMP (VVD) vraagt of er concrete aanwijzingen zijn voor een rechtszaak richting de gemeente omdat er sprake zou zijn van verkeerd gegeven advies. Inspreker VAN DER WOUDE wijst op de jurisprudentie waarbij een rechter heeft geoordeeld dat een VvE een nietig besluit heeft genomen. Dat kan grote gevolgen hebben en bij verduurzaming van een complex gaat het om grote bedragen. Het is dus belangrijk dat VvE's geadviseerd worden om de splitsingsakte goed te controleren. De VOORZITTER geeft het woord aan inspreker Slothouber die inspreekt bij agendapunt 7, bespreken van de raadsinformatiebrief inzake de halfjaarlijkse Rapportage Schoon en Afvalvrij.

Inspreker SLOTHOUBER beschikt sinds 2018 over een modeltuin in de Tuinen van West, een gebied tussen Amsterdam en Halfweg dat bestemd is voor stadslandbouw. Het gebied vormt de thuisbasis van tientallen bedrijven, galeries, stichtingen en organisaties die zich bezighouden met biologische stadslandbouw, kunst, cultuur en recreatie. Ze zetten zich in voor een groene en schone wereld. De afgelopen jaren is het dumpen van afval in het gebied sterk toegenomen. Er zijn twee soorten zwerfafval, dat van recreanten die 's avonds naar de Tuinen van West komen, hun auto's op de opritten parkeren en vervolgens eten, drinken, seksen en drugs gebruiken. Het afval wordt uit het raam gegooid en komt in de sloot terecht. Daarnaast gebruiken klusbedrijven en

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

particulieren de Tuinen van West steeds vaker om hun afval te dumpen. Het gaat hierbij om allerlei soorten afval, zoals condooms, fastfoodverpakkingen, afveegdoekjes, peuken, kledingstukken, autobanden, kinderwagens, koffers en zelfs olievaten met afgewerkte motorolie die in de sloot bij de koeien werden gegooid. De voorzitter van de ondernemersvereniging heeft daarop contact opgenomen met AT5 en aan de bel getrokken. De initiatieven die zijn ontwikkeld om het probleem aan te pakken, blijken onvoldoende. Het vuilnis ligt soms maanden in het gebied en de milieucriminaliteit en de opzettelijke vervuiling zijn onverteerbaar. Dit staat haaks op alles waar de ondernemers in de Tuinen van West voor staan. Het bereiken van mensen die zich niet schamen of geen gewetensbezwaren hebben om afval te dumpen vraagt om concrete en praktische maatregelen, zoals handhaving 24 uur per dag, het beperken van toegang tot de oprit door middel van een hek, een prikteam en een ludieke campagne. Het lid KREUGER (JA21) vraagt of camerabewaking een efficiënter middel zou zijn dan surveillance. Inspreker SLOTHOUBER vindt camerabewaking een goed idee maar dat stuit op obstakels zoals het schenden van privacy. Het lid KREUGER (JA21) zal deze vraag bij de rondvraag doorgeleiden naar de wethouder.

Het lid BAKKER (Partij voor de Dieren) is van mening dat het onderwerp thuishoort bij de portefeuille Handhaving en stelt voor om de vraag bij de burgemeester neer te leggen. c. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten. d. Rondvraag De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kreuger voor een rondvraag. Het lid KREUGER (JA21) vraagt wethouder Van Buren of het mogelijk is om bij de Tuinen van West camerabewaking in te zetten, kentekens te registreren en daarna boetes uit te schrijven. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren voor de beantwoording. Wethouder VAN BUREN antwoordt dat ze bezig is met de illegale bijplaatsingen aan de randen van de stad, dus in Nieuw-West maar ook in Zuidoost. Ze bekijken of ze daar cameratoezicht kunnen regelen maar het is de burgemeester die daarover gaat. In Rotterdam is cameratoezicht ingezet bij grofvuildumpingen, dat heeft niet tot veel resultaat geleid maar het werkt wel preventief. Ze is ermee bezig en ze zal de commissie hiervan op de hoogte houden. Het lid KREUGER (JA21) verwacht dat jongeren er niet meer komen als bekendgemaakt wordt dat het gebied wordt gebruikt om te seksen. Wethouder VAN BUREN wil zich daar niet over uitlaten.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Krom voor een rondvraag. Het lid KROM (Partij voor de Dieren) heeft een vraag naar aanleiding van de inspreker van de Moestuinschool. Stadslandbouw is een belangrijke pijler van de voedselstrategie en dit is niet de eerste keer dat de problemen rondom moestuinen en stadslandbouw aan bod komen. Ze is benieuwd naar de visie van de wethouder hierover. Wethouder PELS antwoordt dat dit ingewikkeld is omdat de vraag inmiddels bij Grondzaken ligt. Op dit moment worden veel tijdelijke gronden ingezet voor stadslandbouw en op het moment dat die tijdelijkheid eindigt is dat een probleem. Het is daarom belangrijk om beter te kijken naar hoe stadslandbouw op langere termijn wordt ingebed in de stad en daarvoor heeft ze een bestuursopdracht gemaakt. Dat is complex omdat er veel druk is op de ruimte, maar daar zijn ze nu wel mee bezig. Dit is voor de inspreker op dit moment geen oplossing en daarom stelt ze voor om de vraag door te geleiden naar de wethouder van Grondzaken zodat er in ieder geval duidelijkheid komt voor de Moestuinschool. Het lid KROM (Partij voor de Dieren) vraagt op welke termijn de commissie iets verneemt over de bestuursopdracht. Ze verzoekt ze de wethouder om deze commissie die over voedsel gaat hier steeds over te informeren en als wethouder Voedselstrategie aangehaakt te blijven omdat Grondzaken ook andere belangen heeft.

Wethouder PELS antwoordt dat ze wethouder Van Weyenberg zal voorstellen om het schriftelijk af te doen zodat er ook een kopie naar deze commissie gestuurd kan worden. De bestuursopdracht kent een langere termijn omdat er heel veel organisatieonderdelen nodig zijn om hierop samen te werken. Haar verwachting is dat ze pas na de zomer een eerste blik op de situatie hebben en het dan ook verder kunnen uitwerken. Als er vragen zijn vanuit de raad of derde partijen om zaken voor te bereiden voor de coalitieonderhandelingen, dan kan bekeken worden wat er al in kaart is gebracht zodat partijen daarvan op de hoogte zijn. Bespreekpunten Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 3. Beschikbaar stellen van 4.000.000 euro uit het Klimaatfonds voor de aanleg van een waterstofnet in de haven van Amsterdam VN2025-016091 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Keesman. Het lid KEESMAN (PvdA) stelt dat de aanleg van een waterstofnet in een haven met zware industrie een logische stap is in de energietransitie en dat de gemeente Amsterdam met een investering van 4 miljoen kan deelnemen aan een pilotproject van 40 miljoen. Voor de Partij van de Arbeid is het belangrijk om de risico's voor Amsterdam te minimaliseren.

Hij heeft de volgende vragen aan de wethouder: - Is het verlies van 7,3 miljoen over de gehele periode van dertig jaar of per jaar? - Wie dekt deze operationele verliezen? - Welk deel van het operationele risicoprofiel wordt gedekt door Port of Amsterdam? - Het lijkt niet logisch om het tracé door te laten lopen tot de Coenhaven en Vlothaven, aangezien de investeringen tussen 2030 en 2040 niet terugverdiend kunnen worden. Is de wethouder het daarmee eens? - Dit project is voor het Rijk en de provincie een belangrijke voorbeeldcasus van regionale waterstofnetwerken. Kan een bijdrage van het Rijk en de provincie voorwaardelijk gemaakt worden voor de Amsterdamse bijdrage? - Zijn er mogelijkheden bij de EU die eerst nog onderzocht kunnen worden?

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

-

Is het juist dat Amsterdam 10 procent van de projectkosten dekt tot een maximum van 4 miljoen, ook als er kostenoverschrijdingen zijn?

Het lid KREUGER (JA21) is blij dat de PvdA erachter komt dat geld dat in duurzaamheid wordt gestoken niet altijd terugverdiend kan worden. Hij is benieuwd of de PvdA deze lijn verder gaat doortrekken. Het lid KEESMAN (PvdA) antwoordt dat hij het er niet mee eens is dat investeringen in duurzaamheid niet terugverdiend kunnen worden. Terugverdienen is in dit geval breder dan puur financieel. Als met dit soort maatregelen de risico's van de klimaatverandering kunnen worden tegengegaan, dan wordt het geld wel degelijk terugverdiend. Het lid DE JAGER (D66) verbaast zich over de kritische toon van de PvdA. Zelfs als de provincie of het Rijk niet bijdragen moet geprobeerd worden de impasse te doorbreken om het waterstofnet te realiseren. Het lid KEESMAN (PvdA) heeft dat in zijn bijdrage ook wel laten doorschemeren. Het is een logische en belangrijke stap in de energietransitie maar ze willen wel de risico's voor Amsterdam minimaliseren. Andere partijen hebben hier ook een heel groot belang bij en dan is het goed om samen zo'n pilot aan te gaan. Het lid DE JAGER (D66) vindt die houding nogal twijfelachtig en denkt dat er meer ondernemerszin nodig is om het project van de grond te krijgen. De energietransitie komt er niet vanzelf en als ze bij elk risico deze bijdrage van de PvdA kunnen verwachten, dan gaat het er niet komen.

Het lid KEESMAN (PvdA) kan het lid De Jager daarin tegemoetkomen maar blijft bij zijn vragen aan de wethouder. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Haijen. Het lid HAIJEN (SP) geeft aan dat het voor de SP belangrijk is dat het energielandschap weer in publieke handen komt en dat energie betaalbaar is. In de haven speelt het vraagstuk van de industrie en de CO2-uitstoot en de SP steunt investeringen die bijdragen aan een groene industrie, zowel voor de Amsterdammers die in de industrie werken als voor de omwonenden. Het waterstofnetwerk in de haven voldoet aan beide voorwaarden, het draagt bij aan een schoner productieproces en verbetert de luchtkwaliteit. Hoewel het niet helemaal uitstootvrij is helpt het wel aanzienlijk om de CO2uitstoot te verlagen en het gebruik van fossiele brandstoffen te verminderen. Voor de SP staan investeringen met publiek geld altijd tegenover democratische zeggenschap en daarom kijkt de SP naar de betrokken spelers. In dit geval zijn het Havenbedrijf, Alliander en Firan publieke spelers aangezien ze in handen zijn van de gemeente en provincies. Amsterdam gaat 4 miljoen investeren in het project terwijl de totale kosten ongeveer 40 miljoen bedragen. De vraag is waar de overige 36 miljoen vandaan komt en het lid Keesman heeft daarover een aantal terechte vragen gesteld.

Deze discussie is het gevolg van de Splitsingswet en de liberalisering die ooit zijn ingevoerd. Het gaat om de infrastructuur maar uiteindelijk zou alles wat betreft energie weer in publieke handen moeten komen, inclusief de productie. Momenteel is dat echter niet het geval en hij is benieuwd of de wethouder enig idee heeft welke partijen uit Canada en het MiddenOosten betrokken zijn bij de productie van energie. Tot slot wil hij weten of de onderhoudskosten van het netwerk doorberekend worden aan de grootverbruikers in de haven. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid De Jager.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Het lid DE JAGER (D66) vindt het verstandig dat de gemeente bijdraagt aan een waterstofnet in de haven, omdat dit kan helpen de impasse te doorbreken. Iedereen zit op elkaar te wachten en het moet nu van de grond komen. Ze verwacht dat de provincie ook bijdraagt aangezien ze dit hebben benoemd als een project van provinciaal belang. Ze is benieuwd of daar al meer duidelijkheid over is. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van der Kamp. Het lid VAN DER KAMP (VVD) stelt dat beide stukken laten zien dat de infrastructuur voor groene waterstof nog onvoldoende ontwikkeld is en dat er nog innovatie nodig is. Een significante kostendaling is alleen haalbaar als er gericht wordt geïnvesteerd in onderzoek, innovatie en pilots. In lijn met de analyse van Tweede Kamerlid Silvio Erkens vraagt hij om terughoudendheid bij grootschalige toepassingen. Het afdwingen van groene waterstof in de industrie terwijl de kosten hoog blijven en de infrastructuur ontbreekt brengt risico's met zich mee voor de concurrentiepositie zonder dat er effectieve klimaatwinst behaald wordt. Hij pleit daarom voor een gefaseerde benadering, eerst inzetten op demoprojecten en technologische ontwikkeling met ruimte voor blauwe waterstof en andere alternatieven als kosteneffectieve overgang.

Tegelijkertijd moeten ook innovatieve routes zoals paarse waterstof in combinatie met kernenergie nadrukkelijk opengehouden worden om klimaatdoelen en energieonafhankelijkheid te verbinden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bakker. Het lid BAKKER (Partij voor de Dieren) is enthousiast over het voorstel voor een waterstofnet en ziet dit als een voorbeeld van hoe de gemeente een zetje kan geven wanneer het spaak loopt. De bereidheid om te verduurzamen met waterstof is aanwezig maar de aanleg van de infrastructuur is een kip-ei-verhaal. Ze prijst het college voor het initiatief om hiermee aan de slag te gaan. Ze heeft een kanttekening als het gaat om de toekomstige aansluitvoorwaarden. Het is de vraag wie er straks mee zal doen aangezien de voorwaarden bij Firan komen te liggen. De Partij voor de Dieren is benieuwd of het college op een of andere manier invloed kan uitoefenen of in ieder geval bereid is dit verder te onderzoeken zoals het ook bij netcongestie is gebeurd. Ze is benieuwd of er een bepaalde volgorde kan worden gehanteerd voor de aansluiting omdat ze vreest dat een niet-krimpend Schiphol hier volop gebruik van zal maken terwijl het misschien vanuit overwegingen voor milieuwinst beter zou zijn als andere bedrijven voorrang krijgen. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Pels voor de beantwoording.

Wethouder PELS bedankt de commissie voor de steun om vooruit te stappen wanneer anderen dat niet durven. Het kabinet kan vaak kritiek leveren op Amsterdam maar het is Amsterdam zelf dat moet opkomen voor de industrie in de stad. Ze vindt de inbreng van de VVD teleurstellend. GroenLinks, PvdA en D66 in dit college investeren in de industrie en de VVD zegt dat zou ik toch niet doen. De rekenkamer heeft geadviseerd dat er geld bij moet en de Kamer is onvoldoende geïnformeerd. Amsterdam zal dit aanpakken en er hoeven minder zorgen te zijn dan er zijn neergelegd. Het negatieve resultaat geldt voor de gehele periode en de bijdrage van Amsterdam is een tegemoetkoming om een deel van dat negatieve resultaat op te vangen. De rijksoverheid en de provincie zouden financieel moeten bijdragen, want als iedereen blijft wachten komt het project niet van de grond en komt de industrie vast te zitten. De tien grootste uitstoters hebben allemaal aangegeven dat de rijksoverheid blijft wachten terwijl ze duidelijkheid nodig hebben over de richting. Port of Amsterdam gaat het operationele risico voor de eerste vijftien jaar afdekken en dat is een goede vorm van samenwerking omdat het Havenbedrijf heeft aangegeven dat er voldoende bedrijven zijn die het netwerk nodig hebben. Daarom is het logisch dat zij risico nemen in dit project. Wat

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

betreft de Coenhaven en Vlothaven is het mogelijk dat het niet lukt maar ze wil niet bij voorbaat opgeven. Als de rijksoverheid en de provincie terughoudend blijven wordt het ingewikkeld en zal het project waarschijnlijk niet lukken. Dat is jammer, maar het is wel de realiteit. Met de overweging of de bijdrage van Amsterdam voorwaardelijk gemaakt kan worden is ze het niet eens. Omdat anderen wachten moet Amsterdam juist de stap naar voren zetten. Amsterdam zal maximaal 10 procent van de kosten bijdragen en dat betekent dat de bijdrage van Amsterdam op een project van 40 miljoen maximaal 4 miljoen bedraagt. Als de kosten hoger uitvallen blijft de bijdrage van Amsterdam 4 miljoen en als de kosten lager zijn wordt de bijdrage proportioneel minder. Er is helaas nog geen duidelijkheid vanuit de provincie, maar ze gaat vanmiddag naar de nieuwjaarsreceptie van de provincie en zal dan vragen hoe het zit met waterstof. Het lid KREUGER (JA21) wil zeker weten dat Amsterdam niet meer bijdraagt dan 4 miljoen. Wethouder PELS antwoordt dat 4 miljoen het maximum is in dit voorstel. Het is altijd mogelijk dat Firan nog om een bijdrage vraagt omdat het anders uitvalt maar in dat geval is het aan de raad om daar een besluit over te nemen. In dit voorstel kan dat niet omdat dat de afspraken binnen het Klimaatfonds zijn.

De rest van de 40 miljoen zou opgepakt moeten worden door het Rijk en de provincie maar voorlopig ligt dat bij Firan. Ze ziet nog wel ruimte om collega-overheden over te halen om een bijdrage te leveren. Ze legt uit dat in principe landelijk wordt bepaald met welke landen er wordt samengewerkt en dat in de vorige kabinetsperiode is gekozen om dat over de wereld heen te verspreiden zodat het risico van vastzitten aan één land zo klein mogelijk blijft. Daarom gaan ze onder andere samenwerken met Evos dat in Amsterdam gevestigd is maar ook met Ecolog dat in Dubai gevestigd is. Het is vooral zaak dat er wordt samengewerkt met regimes waar ze achter kunnen staan maar vanuit Amsterdam en de gemeenteraad kan daar amper invloed op uitgeoefend worden. De productie wordt opgestart in Nederland en Duitsland en ook met die partijen worden gesprekken gevoerd om ze op dit netwerk aan te sluiten. De netkosten worden inderdaad doorbelast aan de eindgebruikers. Firan gaat inderdaad over de aansluitingen. Dat is in principe gericht op de bedrijven in de haven en daar kan niet zomaar een andere partij tussenkomen. Ze heeft bij Firan gevraagd hoe ze hiernaar kijken en Firan geeft aan dat Schiphol veel te groot is voor het waterstofnetwerk dat hier wordt aangelegd. Schiphol zal aangesloten worden op de landelijke backbone, een infrastructuur van waterstof gericht op hele grote partijen.

De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en gereed is voor een korte bespreking in de gemeenteraad van 21 en 22 januari 2026. Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 4. Vaststellen beslisbevoegdheid van bestedingsvoorstellen Klimaatfonds VN2025017582 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koppejan. Het lid KOPPEJAN (CDA) vindt het onverstandig dat het college vlak voor de verkiezingen zichzelf de ruimte wil geven om tot 5 miljoen euro uit te geven zonder goedkeuring van de raad. De kans is groot dat er snel geld wordt uitgegeven om politieke punten te scoren en niet op basis van de juiste inhoudelijke redenen. De huidige grens van

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

1 miljoen euro zorgt voor democratische controle door de raad. Dit is een noodzakelijke waarborg bij grote uitgaven van gemeenschapsgeld, met name in het geval van het Klimaatfonds omdat daar de uitgaven sterk uiteenlopen en projecten enorm verschillen in kosten en in CO2-besparing. Daarom is een kritische afweging door de raad belangrijk. Het CDA wil de bevoegdheid bij de raad houden voor alle voorstellen boven de 1 miljoen euro. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) merkt op dat het gaat om een voorstel van een raadslid en niet van het college. Indien de raad daarmee instemt geeft het college uitvoering aan een raadsvoorstel dat op democratische wijze tot stand is gekomen. Het lid KOPPEJAN (CDA) is het niet eens met het voorstel en wil aangeven dat het CDA dit absoluut niet wil. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) herhaalt dat het college iets doet waar de raad om heeft gevraagd. Het lid KOPPEJAN (CDA) antwoordt dat het CDA wil dat democratische controle over bedragen tussen 1 en 5 miljoen bij de raad blijft, mede omdat ze voor de inwoners van Amsterdam het gesprek moeten blijven voeren over zulke grote bedragen. Het lid DE JAGER (D66) probeert de zorgen van het CDA te begrijpen.

Als het gaat om situaties waarin de CO2-prijs hoger is dan afgesproken, dan kunnen er waarborgen worden gezocht door te stellen dat bij het afwijken van de kaders dit eerst aan de raad moet worden voorgelegd. Het doel van het voorstel is dat de raad het bestedingsperspectief bespreekt, maar tegelijkertijd wordt voorkomen dat er telkens bureaucratische rompslomp volgt die ervoor zorgt dat plannen vertraging oplopen. Ambtenaren zijn geen tijd meer kwijt aan het schrijven van raadinformatiebrieven en kunnen sneller aan de slag met het oplossen van de problemen en de energietransitie. Net als bij andere investeringen kan de grens van 5 miljoen worden gehanteerd. Het lid KOPPEJAN (CDA) herhaalt dat bij het Klimaatfonds de bestedingen sterk verschillen als het gaat om kostenefficiëntie. Ze vindt het belangrijk dat ze stukken kunnen blijven lezen en dat ze de gelegenheid hebben om daar het debat over aan te gaan. Het CDA wil niet zomaar tekenen bij het kruisje voor alles onder de 5 miljoen. Het lid DE JAGER (D66) vraagt waarom dat niet aan de orde zou kunnen komen bij de bespreking van het bestedingsperspectief waar onder elkaar staat waar de miljoenen naartoe zullen gaan. Het lid KOPPEJAN (CDA) vindt dat niet voldoende. Het CDA wil dat voorstellen in de breedte bespreekbaar blijven in de commissie.

Het lid DE JAGER (D66) constateert dat met die procedure meer dan vier maanden vertraging wordt opgelopen terwijl de uitkomst bijna altijd ongewijzigd blijft. Ze vraagt het CDA nog een te overwegen of dit wel efficiënt is. Het lid KOPPEJAN (CDA) antwoordt dat de uitkomst bij de zonnewering uiteindelijk anders was en ze is blij dat ze daar het gesprek over hebben kunnen voeren. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Haijen. Het lid HAIJEN (SP) was in eerste instantie niet zo enthousiast om de bevoegdheid van het college uit te breiden, maar de raad controleert en er is een toetsingskader voor het Klimaatfonds. Langs deze lijn geredeneerd zou het prima mogelijk zijn om te zeggen dat het bedrag van 1 miljoen naar 5 miljoen verhoogd kan worden. Om

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

het voorstel te kunnen verantwoorden naar de Amsterdammers wil hij weten of er concrete voorbeelden zijn van vertraging bij projecten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid De Jager. Het lid DE JAGER (D66) bedankt het college voor de uitwerking van dit voorstel. Ze denkt dat de governance van het Klimaatfonds efficiënter kan en dat dit de tijd is om dat te realiseren. De uitvoering van beleid is gebaat bij meer snelheid omdat het al moeilijk genoeg is om die energie- en warmtetransitie voor elkaar te krijgen. Het lid VAN DER KAMP (VVD) vraagt waarom dit voorstel zo kort voor de verkiezingen wordt gedaan. Het lid DE JAGER (D66) begrijpt niet dat dit niet eerder is opgepakt. Als ze hier eerder had gezeten, had ze dat zeker gedaan. Ze begrijpt niet dat de VVD dit zelf niet eerder heeft voorgesteld, aangezien die partij erg van een efficiënte overheid is. Het heeft vrij weinig met de verkiezingen te maken. Ze heeft geïnformeerd of het nog zin heeft voor deze periode en dat schijnt zo te zijn. Er zijn nog drie projecten die wel of niet dat hele proces van de raad door moeten en dat betekent dat het een hele tijd stil komt te liggen door de verkiezingen. Het nut zou nog groter zijn als in een volgende periode opnieuw wordt besloten te werken met dit Klimaatfonds en de governance wordt aangepast voor de volgende periode.

Het lid VAN DER KAMP (VVD) vraagt of het lid De Jager die drie projecten kort kan schetsen. Het lid DE JAGER (D66) antwoordt dat ze alleen geïnformeerd heeft hoeveel projecten het betreft. Het lid Van der Kamp kan ze terugvinden in het bestedingsperspectief maar hij kan de vraag ook aan de wethouder stellen. Ze wil nog schetsen wat de kaders zijn van het voorstel. Het bestedingsperspectief wordt ieder jaar in de raad besproken zodat er een goede discussie gevoerd kan worden over waar het geld aan besteed wordt. Als een voorstel afwijkt van het bestedingsperspectief moet het alsnog voorgelegd worden aan de raad en dat is ook het geval wanneer er wordt afgeweken van de harde afspraak van 448 euro per ton vermeden CO2. Dat laatste punt stond nog niet zo duidelijk in de voordracht maar wil ze wel benoemen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Munster. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) merkt op dat de suggestie wordt gewekt dat er geld over de balk wordt gesmeten terwijl dit juist een handreiking is aan de partijen die altijd zeggen dat er met minder ambtenaren gewerkt moet worden en dat de overheid efficiënter moet zijn. Dat is precies wat hier wordt gedaan. Er wordt geopereerd binnen de kaders die de raad stelt en ieder jaar worden die voorstellen voorgelegd maar de hele papieren rompslomp wordt niet meer doorlopen.

En als er wordt afgeweken van de kaders komt het voorstel wel naar de raad. De urgentie van de klimaatcrisis is groot en het heeft geen zin om ambtenaren dingen te laten doen die toch al uitgevoerd gaan worden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van der Kamp. Het lid VAN DER KAMP (VVD) onderschrijft dat projecten voortgang moeten maken en dat snelheid nodig is maar wat de VVD betreft mag dat niet ten koste gaan van de rol van de raad als kaderstellend controleur. Zeker bij het Klimaatfonds is het essentieel om dat zichtbaar en toetsbaar langs de raad te laten lopen. Dit zorgt voor transparante en democratische legitimiteit en wellicht ook voor betere keuzes.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) vraagt waarom de VVD suggereert dat het proces niet transparant en niet democratisch zou zijn. Het bestedingsperspectief gaat ieder jaar naar de raad en als er wordt afgeweken van de kaders die de raad heeft gesteld moet het college dat uitleggen aan de raad. De raad kan dan wel of niet akkoord gaan. Daarnaast wil hij weten waarom de VVD niet inziet dat dit een goede stap is in de richting van minder ambtenaren. Het lid VAN DER KAMP (VVD) antwoordt dat de VVD het Klimaatfonds meer aan de voorkant wil bespreken. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) merkt op dat als het bestedingsperspectief en de voorstellen ieder jaar worden besproken dit betekent dat het aan de voorkant wordt besproken. Wat er minder gaat gebeuren is die juridische en ambtelijke molen aan de achterkant. Het lid Van der Kamp kan aan de voorkant alles meegeven wat hij wil en als er wordt afgeweken van de kaders komt dat ter tafel. Hij begrijpt niet dat de VVD voor zo'n inefficiënte overheid is. Het lid VAN DER KAMP (VVD) antwoordt dat hij zich kan voorstellen dat het lid Van Munster bepaalde vraagtekens heeft maar hij ziet het anders. Wat de VVD betreft kunnen projecten zeker doorgang vinden, maar de raad moet dat expliciet van tevoren overwegen en voorstellen kunnen aanpassen om het beter te maken. Zo blijft de raad in positie en hoeven ze niet per se in de weg te zitten.

Bovendien verwacht hij niet dat dit het verschil zal maken in die paar maanden. Het lid DE JAGER (D66) vraagt of de VVD van mening is dat de raad ook moet meebeslissen bij elk miljoen dat het college uitgeeft aan woningbouw. Het lid VAN DER KAMP (VVD) antwoordt dat de raad zeker in positie moet blijven. Het lid DE JAGER (D66) vindt dat inconsistent omdat de VVD op andere terreinen ook niet over elk miljoen wil meebeslissen. Ze vraagt waarom de VVD niet inziet dat er nu een groot verschil is tussen het Klimaatfonds en andere fondsen. Het lid VAN DER KAMP (VVD) neemt die suggestie ter harte en denkt dat ze inderdaad eens moeten kijken of ze dat moeten verlagen. Het lid DE JAGER (D66) noteert dit antwoord van de VVD voor een volgende keer als een efficiënte overheid ter sprake komt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Garmy. Het lid GARMY (Volt) kan het voorstel op zich goed volgen. Het Klimaatfonds is opgezet als een nieuw politiek instrument en de raad wilde daar nauw bij betrokken zijn. Het is logisch om het na zeven jaar opnieuw te bekijken maar hij sluit zich wel aan bij de vraag van de SP omdat in de stukken niet heel duidelijk was wat het precies oplevert qua efficiëntie. Hij vraagt zich af hoeveel projecten er nu precies sneller gaan en welke projecten dat dan zijn. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Noordzij.

Het lid NOORDZIJ (PvdA) vindt het belangrijk om goed te kijken naar de controlerende en kaderstellende functie van de raad. Tegelijkertijd kan hij zich eraan ergeren wanneer er wordt gedaan alsof dit voorstel zou afdoen aan de democratische

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

legitimatie van besluiten, met name omdat de raad met het bestedingsperspectief een belangrijke positie aan de voorkant heeft. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Pels voor de beantwoording. Wethouder PELS benadrukt dat het gaat om een verzoek vanuit de raad. Desalniettemin wordt gesuggereerd dat het ondemocratisch zou zijn en dat dit een wens van het college zou zijn puur voor de verkiezingen. Het voorstel is bedoeld om ervoor te zorgen dat mensen niet zomaar aan het werk worden gehouden voor zaken die ambtelijk veel tijd kosten. Dit voorstel is een cadeau voor alle partijen die de komende weken in de debatten kunnen aanvoeren dat het CDA en de VVD nu ineens voor een grotere overheid zijn. Ze denkt dat de andere partijen de VVD daar ontzettend dankbaar voor zijn. Het bestedingsperspectief wordt elk jaar besproken en het is belangrijk dat de raad met moties en amendementen aan de voorkant kan meegeven wat er belangrijk is in de besteding van het Klimaatfonds. Als iets afwijkt van het bestedingsperspectief, moet dat apart worden voorgelegd. Ook als de CO2-prijs wordt overschreden moet het apart worden voorgelegd omdat dit de afspraken zijn. Het college zal zich aan de voorwaarden houden en het bestedingsperspectief zal eens per jaar uitgebreid worden besproken om input van de raad te krijgen.

Het college is altijd benieuwd naar de ideeën van de raad en implementeert die geregeld binnen het Klimaatfonds. Het voorstel is bedoeld voor de langere termijn en als het Klimaatfonds zo blijft bestaan wordt dit de nieuwe werkwijze om inzet en tijd te besparen. De voorstellen die nog voorliggen bevatten onder andere subsidiemaatregelen die niet uitgevoerd kunnen worden. In februari is de laatste gemeenteraad en pas op 1 april wordt de nieuwe raad geïnstalleerd. Er gaat dus veel tijd overheen waarin Amsterdammers geen subsidie kunnen aanvragen voor zaken die wel belangrijk zijn. Ze zal de vier voorstellen schriftelijk toelichten, alsmede het effect voor de Amsterdammers als dit voorliggende besluit niet wordt genomen. De raad kan daar kennis van nemen voor de behandeling in de raad en kan dit meenemen in haar afweging. Het lid VAN DER KAMP (VVD) vraagt of de raad op papier krijgt welke projecten dat zijn, omkleed met waarom het daar specifiek een verschil gaat maken. Wethouder PELS antwoordt dat het gaat om vier voorstellen. Eén van die voorstellen gaat over een project dat over de afgesproken 442 euro per ton CO2-besparing heen gaat. Dat project moet apart worden toegelicht en apart worden meegenomen in de besluitvorming om het eventueel te kunnen versnellen.

Het lid VAN DER KAMP (VVD) neemt aan dat de raad dit krijgt voordat het in de raad komt en dat ze het daar dan ook kunnen wegen. De VOORZITTER merkt op dat wethouder Pels dat al had toegezegd. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is behandeld en gereed is voor een middellange bespreking in de gemeenteraad van 21 en 22 januari 2026. De VOORZITTER schorst de vergadering. Afval en Reiniging 7. Bespreken van de raadsinformatiebrief inzake de halfjaarlijkse Rapportage Schoon en Afvalvrij met bijbehorende rapportage VN2025-017450 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Deterink.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Het lid DETERINK (VVD) wijst op twee fotoseries in Het Parool over 750 kapotte prullenbakken en plastic zakken over prullenbakken die voor hem het beeld vormen van de stad in 2025. Hij hoopt dat er verandering komt en dat het aantal kapotte prullenbakken weer afneemt. Hij is daarom verbaasd dat de proef met transparante vuilniszakken over de hele stad wordt uitgebreid. Iedereen kan zien dat dit niet bijdraagt, de prullenbakken worden nog steeds opengebroken en de zakken worden nog steeds kapotgescheurd. Het aantal boetes dat in 2024 is uitgeschreven is weer minder dan het jaar daarvoor. Hij vraagt hoe het komt dat er jaar na jaar minder boetes worden uitgeschreven terwijl de stad niet schoner wordt. Boetes zijn een belangrijk sluitstuk in de handhaving en normering voor een schone stad. Daarnaast is het aantal bezwaren tegen boetes niet afgenomen. Er is gesproken over het meesturen van een foto en dat dit in Q2 van 2025 geïmplementeerd zou worden. Hij is benieuwd naar de status daarvan. Oscar Circulair heeft in het centrum een belangrijke rol bij het ophalen van bedrijfsafval. Dit innovatieve bedrijf werkt met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en kan veel meer afvalstromen scheiden. Hij denkt dat dit de toekomst is van afvalinzameling in Amsterdam, kleinschaliger, ad-hoc en zonder grote wagens.

Nu blijkt dat Oscar Circulair in Zuid en West de locatie voor hun grondstoffenhubs kwijtraakt waardoor het bedrijf niet kan groeien en de bedrijfsvoering onder druk staat. Hij zou het jammer vinden als het bedrijf verdwijnt en is benieuwd of de wethouder in gesprek is met Oscar Circulair en of de gemeente kan meedenken en helpen bij alternatieve locaties voor die grondstoffenhubs. Tot slot vraagt hij aandacht voor het treintje. In de halfjaarrapportage staat dat het werkt maar een paar pagina's verderop staat dat het treintje wordt geëvalueerd, dat de resultaten in het voorjaar worden besproken, dat er wordt gemonitord en dat er een klankbordgroep is. Dit is vertraging op vertraging terwijl het treintje zorgt voor een schone stad. Hij zou graag wat meer druk willen zien op het project en vraagt zich af hoe de bedrijfsprocessen bij het inzamelen van afval zo kunnen worden ingericht dat het treintje kan worden geïmplementeerd. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koppejan. Het lid KOPPEJAN (CDA) vindt ondergrondse containers, strikte handhaving en gebiedsgericht werken stappen in de goede richting maar heeft nog een aantal vragen. Recent lag het ziekteverzuim bij de afdeling Afvalinzameling op 22 procent. Dat is extreem hoog en draagt direct bij aan een vieze stad. Ze vraagt de wethouder wat het huidige ziekteverzuim is en of de genomen maatregelen werken.

De wethouder had eerder aangegeven dat bij de roosters voor 2026 met vaste wijken en vaste wagens zal worden gewerkt. Ze wil weten wanneer er een terugkoppeling over dit onderwerp komt. Afgelopen week verscheen er een filmpje over zwerfafval in de Tuinen van West. Voor de overlast aan de stadsranden is minder aandacht dan voor afval in het centrum. Ze vraagt de wethouder of er structureel meer aandacht voor deze gebieden kan komen, inclusief handhaving, preventie en bewustwording. Ook vraagt ze of er meer aandacht kan komen voor de suggesties van de inspreker, zoals eerder reageren op meldingen, een vast rondje door de buurt, een prikteam en een campagne. In Rotterdam hebben raadsleden een universele sleutel voor afvalcontainers waarmee ze een container in hun buurt kunnen adopteren en medeverantwoordelijk zijn voor meldingen en onderhoud. Ze vindt dit een goed initiatief. Als raadsleden praten over een schone stad moeten ze zelf het goede voorbeeld geven. Ze vraagt de wethouder of dit ingevoerd kan worden zodat raadsleden en commissieleden niet alleen praten over afval maar ook zelf verantwoordelijkheid nemen. Het lid NOORDZIJ (PvdA) denkt dat het goed is als raadsleden een container adopteren maar dat kan nu ook al. Iedereen kan een container adopteren en hij vindt het

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

mooi dat Amsterdam ontzettend veel containeradoptanten heeft die op die manier bijdragen aan hun buurt. Het lid KOPPEJAN (CDA) beaamt dat het al kan maar haar lijkt het goed dat iedereen het ook structureel doet. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) was in de stadsdeelcommissie sceptisch over het idee van afvalbakadoptie. Hij dacht dat het nooit zou werken maar hij geeft toe dat hij het verkeerd had. Toch vindt hij het een beetje populistisch en flauw om te zeggen dat raadsleden zelf moet gaan vegen. Straks moeten ze ook in een GVB-bus rijden en de tram besturen omdat politici toch niets doen, alleen maar praten. Veel mensen dragen op verschillende plekken in de stad en op tal van manieren hun steentje bij en iedereen kan afvalbakadoptant worden. Het lid KOPPEJAN (CDA) vindt het geen populisme maar verantwoordelijkheid nemen. Het hoort bij de situatie en als je erover praat moet je ook wat bijdragen. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) stelt voor dat in het vervolg op alle andere terreinen waar de gemeente over gaat raadsleden zelf met hun poten in de klei moeten gaan staan. En als ze dat niet doen zijn ze schijnbaar een slecht politicus. Het lid KOPPEJAN (CDA) blijft bij haar bijdrage. Ze vindt dat iedereen zo'n sleutel moet krijgen.

Het lid KROM (Partij voor de Dieren) vraagt of raadsleden ook met de handen aan het bed moeten gaan staan en ze is benieuwd welke andere dingen het lid Koppejan wil dat ze nog meer gaan doen als raadslid. Het lid KOPPEJAN (CDA) vindt het voorstel belangrijk vanwege practice what you preach. Ze verwacht van de mensen in deze commissie dat ze dit ook belangrijk vinden en dat ze verantwoordelijkheid nemen in hun eigen buurt. Het zou goed zijn als iedereen zo'n sleutel beheert aangezien ze een voorbeeldfunctie hebben. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Noordzij. Het lid NOORDZIJ (PvdA) wijst erop dat er ontzettend veel nodig is om de stad schoner te krijgen en dat er al veel stappen worden gezet. Wat betreft het prullenbakoffensief vindt hij het goed om per buurt te kijken wat effectief is. Het is hem nog onduidelijk of dit de komende maanden alleen in het centrum wordt uitgevoerd of ook naar andere stadsdelen wordt uitgebreid. Hij vindt het ook goed om naar hotspots in andere stadsdelen te kijken en daar met het prullenbakoffensief en de wijkgerichte aanpak aan de slag te gaan. De bijdrage van de inspreker over de Tuinen van West laat zien dat ondernemers en bewoners vaak veel goede ideeën hebben en dat een gerichte aanpak nodig is omdat plekken verschillen in de problemen. Hij waarschuwt voor een te nauwe blik op het centrum.

Er zijn ook veel afvalproblemen buiten het centrum, vooral aan de randen van de stad waar veel illegale grofvuildumpingen plaatsvinden. Het is goed dat daar wordt gekeken naar camerabewaking en het is belangrijk om te kijken wat passend is voor die locaties, hoe er kan worden samengewerkt en welke andere maatregelen er genomen kunnen worden. Bij de hotspots voor grofvuil is een verbetering te zien, maar het is belangrijk om scherp te blijven op die plekken zodat er geen terugval is. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) erkent dat er extra aandacht nodig is voor de randen van de stad. Aangezien de inzet niet oneindig is vraagt hij het lid Noordzij waar in de stad er minder ingezet moet worden.

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Het lid NOORDZIJ (PvdA) antwoordt dat de verschillen tussen bijvoorbeeld de Zuidas en het Bijlmerplein erg groot zijn. De keuze begint niet bij de vraag waar meer of minder ingezet moet worden. Het begint ermee dat gericht per buurt wordt gekeken naar wat het probleem is. De inzet die in de binnenstad nodig is, is anders dan de inzet die in de Tuinen van West nodig is. Maar dat betekent niet dat de inzet in de Tuinen van West moet ondersneeuwen vanwege de overlast in de binnenstad. Het begint met erkennen dat er op veel plekken in de stad momenteel te weinig wordt gekeken naar de kern van het afvalprobleem en met de wijkgerichte aanpak wordt het effectief aangepakt. Dat is iets anders dan met een algemene aanpak elke buurt een beetje helpen. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) ziet ook dat het in Zuidoost en Nieuw-West een stuk minder is dan op andere plekken in de stad. Maar de inzet die gepleegd kan worden is niet oneindig. Hij vindt het prima om bij de Zuidas wat minder te doen ten faveure van Zuidoost of de Tuinen van West maar dan is het wel belangrijk om eerlijk te zeggen dat bij extra inspanningen het ergens anders wat minder zal zijn. Het lid NOORDZIJ (PvdA) antwoordt dat het begint met herkennen dat veel gebieden in Amsterdam kampen met specifieke problemen. Bij het Bijlmerplein was er afvaloverlast vanwege de renovatie en een inzamelsysteem dat niet goed functioneerde.

Met een ander systeem kan dat verbeteren. Het is dan niet zo dat er ergens anders minder wordt gedaan en het gaat ook om buurten waar de afgelopen jaren te weinig aandacht voor was. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Schmit. Het lid SCHMIT (D66) wordt elke dag aangesproken over het feit dat de stad nog steeds niet schoon is. Het eerste punt dat hij wil aanstippen is dat het tempo in het centrum te laag ligt. Hij vraagt hoe het tempo kan worden versneld zodat ze niet pas in 2030 klaar zijn, maar in 2026 of 2027. Hij wil weten of dat te maken heeft met juridische, bestuurlijke of financiële maatregelen en vraagt wat de bottlenecks zijn om in het centrum sneller te werken. Wat betreft het statiegeld frustreert het hem dat de stad afhankelijk is van landelijke trajecten en dat de miljoenen tegen de plint van Verpact klotsen terwijl ze in Amsterdam geconfronteerd worden met een statiegeldprobleem. Hij zou graag een stedelijke dekking willen zien van het aantal statiegeldautomaten dat per buurt en wijk nodig is. Als de wethouder met een planning voor statiegeldautomaten voor de stad komt kan er met Verpact worden overlegd om die uitrol te regelen en wordt de dekking beter. Amsterdam wordt de AI Tech Capital van Europa en er kan veel meer worden ingezet op technologie, zoals het gebruik van RFID-tags.

Hij vraagt zich af in hoeverre de wethouder de AI-techsector heeft betrokken bij het gebruik van technologie om sensoren te lezen en een betere planning te maken. Het lid NOORDZIJ (PvdA) vraagt hoe het lid Schmit reflecteert op dit voorstel in het licht van eerdere proeven met datagestuurd inzamelen. Het lid SCHMIT (D66) heeft in de halfjaarlijkse brief gelezen dat er verder wordt ingezet op het analyseren en inzetten van data en het lezen van sensoren. Hij ziet dat de gemeente dat nu doet met het interne Amsterdamse dataplatform en hij weet dat de sector bereid is om mee te denken over hoe ze de stad hierbij kunnen helpen. Het lid NOORDZIJ (PvdA) merkt op dat er in het verleden grote stappen zijn gezet in het gebruik van data bij de inzameling maar dat dat soms averechts heeft gewerkt. Hij vraagt hoe het lid Schmit in dat licht kijkt naar het voorstel om met een AI-systeem en niet meer met de ervaring van de vuilnismannen en -vrouwen.

17

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Duurzaamheid en Circulaire economie

DC

Concept-raadscommissieverslag 08-01-2026

Het lid SCHMIT (D66) antwoordt dat het en-en is. Maar als het eerder niet is gelukt, dan is het belangrijk om te kijken of dit met externe hulp en de sector kan worden verbeterd. Het lid NOORDZIJ (PvdA) vindt wel dat daarbij de lessen van het dynamisch en datagestuurd inzamelen serieus genomen moeten worden. Het lid SCHMIT (D66) beaamt dat die lessen meegenomen moeten worden in het gesprek met de sector om samen tot een betere oplossing te komen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kreuger. Het lid KREUGER (JA21) wijst op het burgerberaad dat een half miljoen euro heeft gekost met als voornaamste aanbeveling het treintje waarvan achteraf bleek dat het gewoon een idee van de gemeente zelf was en nu weer geëvalueerd moet worden. Hij begrijpt daar helemaal niets van. Hij is wel blij dat het ook gaat over het voorkomen van afval omdat de gemeente daarmee erkent dat het voor een groot deel om statiegeld gaat. Het statiegeld werd ooit geïntroduceerd om zwerfafval te voorkomen en het is belangrijk om terug te keren naar het oorspronkelijke probleem dat opgelost moest worden. Zolang dat niet gebeurt, zijn suggesties voor meer bulkautomaten en dergelijke zinloos. Het gaat om mensen die dat blikje in hun hand hebben en geen zin hebben om het in te leveren.

Maar zelfs als ze het in leveren, dan nog is de statiegeldzoeker geneigd om in een prullenbak te zoeken omdat er een blikje in zou kunnen zitten. Maatregelen zoals het verhogen van het statiegeld maken het alleen maar lucratiever voor de statiegeldzoeker. Hij mist een lobby om te stoppen met het statiegeld. Het levert minder op dan verwacht en het is alleen maar viezer geworden. Als het gaat om recyclen kan technologie worden ingezet voor betere nascheiding in plaats van blijven klooien met AI om te bepalen wanneer een prullenbak vol is en opgehaald moet worden. Er moet worden ingezet op nascheiding en het statiegeld moet worden afgeschaft. Het lid NOORDZIJ (PvdA) merkt op dat het lid Kreuger een lobby voorstelt. Hij vraagt wat het lid Kreuger voorstelt om ervoor te zorgen dat het ook de komende maanden daadwerkelijk schoner wordt. Het lid KREUGER (JA21) antwoordt dat het tot die tijd gewoon meer vegen is en meer de prullenbakken leegmaken. Zolang er statiegeld op zit kan hij zijn hand niet in het vuur steken dat JA21 het probleem gaat oplossen in Amsterdam. Het lid VAN MUNSTER (GroenLinks) merkt op dat statiegeld op bierkratten en grote flessen frisdrank al langer bestaat en dat deze wel worden ingeleverd. Als je naar een circulaire samenleving wilt waarin niet alles wordt verbrand en grondstoffen opnieuw worden gebruikt, dan moet het niet in de afvalbak belanden.