20251112 Verslag gemeenteraad avond

Ik denk dat wij natuurlijk heel erg aan dezelfde kant staan als wij zeggen wij willen zo snel mogelijk naar uitstootvrij, want uiteindelijk is dat natuurlijk de beste oplossing. En tot die tijd zou het hartstikke fijn zijn als er natuurlijk zo min mogelijk wordt verspild. Dus ik denk dat de uitgangspunten, daar zijn we het helemaal over eens. En het lid Bakker gaf ook al aan in de commissie DC, er is ook een toezegging hierover gedaan om hier echt nog iets beter naar te kijken, om ook naar maatregelen te kijken in de bestaande vloot. Want we merken ook dat bij de eerdere beantwoording over de vragen van brandstofbesparing, daar hebben we ook gezegd dat het vasthoudsysteem, dat dat kostbaar en ingrijpend is voor de bestaande vloot en dat dat wel onderdeel is van de nieuwe schepen. Dus uiteindelijk gaan we daar ook naartoe, dus ook als het straks elektrisch wordt hebben we daar dan wel een beter systeem voor. Maar we horen ook, het lid Bakker is daar gewoon nog niet helemaal van overtuigd. Dus aan ons als college de taak om dat nog eens een keer beter te gaan bekijken, te kijken

18

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

of het echt niet kan. En als het dan niet kan, om dat nog beter uit te leggen. Dus die toezegging staat, daar wordt nog op teruggekomen en de GVB is er zelf ook echt nog bezig daarmee. In Q2 hopen we daar ook echt dan heel gefundeerd op terug te komen. De discussie wordt gesloten. 34. Kennisnemen van het onderzoeksrapport 30km/u in de stad en de monitor Uitvoeringsplan Verkeersveiligheid, voetganger en fiets 2024 VN2025-013993 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Dank u wel, voorzitter. En na de goede behandeling in de commissie, alweer heel lang geleden, heb ik nog vier vragen aan de wethouder. De eerste, kan de wethouder aangeven wat er verder nog nodig is om de maximumsnelheid in parken verder terug te brengen en ook hierop te handhaven? En ik weet dat er eerder gekozen is om dat niet te doen, maar in hoeverre zijn er nu eigenlijk al plekken waar die adaptieve snelheidsregulering werkt? En wat zijn daar de ervaringen? Mijn tweede vraag, landelijk loopt er nog een motie van Van der Plas waarin onderzocht wordt of en geofencing in Nederland ingezet zou kunnen worden om de verkeersveiligheid in de openbare ruimte te bevorderen. De verwachting is dat voor de kerst dat rapport komt.

En mijn vraag aan de wethouder is, zou het college de uitkomsten van dit onderzoek willen voorzien met de reflectie waar het college ook vanuit de Amsterdamse context naar dit onderzoek kijkt? En kan het college dat naar de raad sturen en ook ingaan op wat er technisch kan in de Amsterdamse context en eventueel ook een reflectie op dat nudging versus nannying geven, zodat we daar volgend jaar een goede discussie op kunnen voeren? Dan ten derde, ik ondersteun het college graag in alle stappen rondom het verder verlagen van de maximumsnelheid voor fietsen in parken. En is daar nog iets wat we op dit moment als gemeente laten liggen? Onder andere het lid Asruf en ik dienden lang geleden schriftelijke vragen in over fatbikes. Ik ben heel nieuwsgierig wanneer worden die beantwoord? Ten slotte, we horen dat het soms lang kan duren voordat er een schouw plaatsvindt na een ongeval. Klopt dit signaal? En zo ja, hoe kunnen we daar de doorlooptijden van versnellen? De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Munster. Het lid VAN MUNSTER: Voorzitter, wat een mooi agendapunt. Het was 8 december 2023, een vrijdag, en er gebeurd is unieks. Ik zat in Café de Fluiter, hoe vaak komt dat voor op een vrijdagavond? En daar werd ik meewarig aangekeken toen ik een stoel pakte en naar buiten liep om van het bord de sticker eraf te trekken en daar stond 30 kilometer.

En toen zeiden ze Car, jullie zijn echt helemaal gek. Ik zeg ja dat klopt, laten we daar onder het genot van een borrel over praten. En toen heb ik geprobeerd uit te leggen eigenlijk wat de wethouder ook heel vaak uitlegt, waarom we dit doen. Dat het niet zo is om autootje te pesten of dat het zo leuk vinden om langzaam te rijden, maar dat we doen voor verkeersveiligheid en dat we zien dat het mensenlevens redt. En dat we nu ook zien dat 63 procent van de automobilisten zich houdt aan deze maatregel en dat het verkeer echt veiliger wordt in de stad. En dat ik zei tegen vrienden van

19

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

mij, Peet luister maar even mee, we doen het ook voor jouw kind. Want die moet straks ook met de fiets naar school. En we hopen allemaal dat onze kinderen veilig naar school kunnen en dat ook oudere mensen weer over straat kunnen en dat het per saldo veiliger wordt in de stad. En het verdient alle lof aan de wethouder, want die heeft dit natuurlijk ingevoerd. Maar ik vind ook zeker alle lof aan mijn voorganger Zeeger Ernsting, wier naam wij niet zullen vergeten, die dit ooit met een mooie motie heeft ingediend. En ik ben heel trots dat we dat hebben gedaan en dat we daar nu al de eerste positieve vruchten van plukken. En ik hoop dat we dat nog over de hele stad gaan uitrollen en dat straks alle wegen 30 kilometer zijn. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: December 2023 is 30 kilometer per uur ingevoerd en we zien nu eindelijk de eerste cijfers. De wethouder noemt ze hoopgevend, maar het is wel iets anders dan de 20 tot 30 procent minder ongevallen zoals in Brussel, het grote voorbeeld volgens de aanjagers van het project. In Amsterdam blijven we steken op een derde daarvan na een investering van ruim 30 miljoen euro in borden en lijntjes. Terwijl Brussel wel steeds werd gepromoot als het ultieme voorbeeld. De gemiddelde snelheid op 30kilometerwegen daalde met amper 3 kilometer per uur terwijl de limiet met 20 kilometer omlaagging.

Alleen op plekken met flitspalen zien we echt verschil. Precies waar wij voor waarschuwden, want in Brussel ging het ook gepaard met handhaving. We vragen ons af hoe efficiënt deze maatregel is en of je met die 30 miljoen niet op een andere manier nog meer veiligheid had kunnen halen. Als het doel was om landelijk het nieuws te halen en een statement te maken, is de missie geslaagd. Maar als het doel was om de stad echt veiliger te maken, en dat geloof ik, daarom hebben wij ook voor gestemd, dan is er nog een lange weg te gaan die we samen moeten bewandelen. Een euro kun je maar één keer uitgeven en als we tientallen miljoenen uitgeven verwacht ik niet hoopgevend, maar geslaagd. En ik wil dan ook de wethouder vragen wat we met zijn allen eraan gaan doen zodat wij kunnen zeggen het is geslaagd. Ik vraag het college, neem tegelijkertijd maatwerkmaatregelen en geef voorrang aan plekken waar het echt gevaarlijk is. (Het lid VAN MUNSTER: Voorzitter, ik was weer te gretig. Want eigenlijk de collega Koyuncu bewoog langzaam naar eigenlijk mijn punt over verkeersveiligheid. Want 30 procent minder ongelukken, dat zijn tientallen Amsterdammers per jaar die niet in het ziekenhuis belanden. 30 miljoen is veel geld, maar is het dat niet ongelooflijk waard? Want het wordt nu een beetje afgedaan van het is allemaal niet zo belangrijk.

Maar is collega Koyuncu het intrinsiek wel eens met wat we hier aan het doen zijn om de verkeersveiligheid te vergroten?) Ja maar dat is mijn punt, 30 procent halen we niet. Dat was in Brussel, daar heb je heel veel maatregelen gehad, et cetera. En hier heb je de handhavingsmaatregelen niet, dus die 30 procent halen we hier volgens mij niet. (Het lid VAN MUNSTER: Zoals zo vaak is handhaving het sluitstuk. En we kunnen niet, en dat geldt voor afval, dat geldt voor tal van andere dingen, niet op iedere straathoek camera’s neerzetten, handhavers en dergelijke zaken. We zien gewoon dat 63 procent van de Amsterdammers zich houdt aan die maximumsnelheid. Dat is toch een ongelofelijk mooi resultaat?) Jazeker, maar het is niet wat is beloofd. Het is niet wat is beloofd zoals in Brussel de resultaten waren.

20

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(Het lid VAN MUNSTER: Laten we dan indachtig de kerstgedachte van collega Kreuger ook hier de verbinding zoeken met collega Koyuncu. En ik hoop dat we de komende jaren nog kunnen optrekken om de stad nog verkeersveiliger samen te maken.) Voorzitter, de discussie die wij hier nu voeren met collega Van Munster is niet willen we meer of minder verkeersveiligheid. Natuurlijk willen we meer verkeersveiligheid. Het gaat erom, een euro kun je maar één keer uitgeven. Heb je daar het meeste het maximale uit gehaald of niet? En ik denk dat we als raad daar scherp op moeten zijn, gezien de schaarse middelen ook en dat is op dit moment wat we ook doen. (Het lid MOESKOPS: Het is inderdaad zo dat ze in Brussel in 4 jaar tijd van 23 naar 6 verkeersdoden per jaar zijn gegaan. En daar zijn we nog niet in Amsterdam. Ik vraag me wel af, welk percentage minder ongevallen zou voor het lid Koyuncu genoeg zijn om dit als een succes te bestempelen?) Als we Brussel aangeven als juiste voorbeeld, dan zou ik cijfers willen zien zoals dat ook zo in Brussel het geval is. (Het lid MOESKOPS: Ik denk dat we er dan wel zijn. Want we zijn na deze korte periode op 11 procent minder ongevallen in Amsterdam uitgekomen. Brussel is na een langere periode uiteindelijk op 20 procent uitgekomen.

We weten ook dat zowel onze snelheid nog naar beneden aan het gaan is en dat ook het gedrag van mensen zich nog aan het aanpassen is. Dus volgens mij gaat het hartstikke goed.) Ik constateer dat het hoopgevend is, maar nog niet geslaagd. En dat is iets anders. En ik blijf kritisch op het voorstel, want wij hebben meegestemd. Wij hebben gezegd als jullie beloven dat de resultaten zo rooskleurig zullen zijn, dan doen we juist mee. Maar als dat niet zo is, dan stellen wij ook de vragen. En daar sluit het volgende deel van mijn bijdrage ook goed bij aan. Want wat ons verder opvalt met name in de afgelopen week, vorige week dus, zijn het aantal ongelukken waarbij het openbaar vervoer een ongeluk heeft gehad met afslaand verkeer. We zien geen directe aanleiding in het rapport, maar in de afgelopen week is ons opnieuw drie ernstige incidenten opgevallen. Op 8 november was er een ongeluk op de Johan Huizingalaan, 4 november Eerste Constantijn Huygensstraat, 3 november Slotermeerlaan. Allemaal op een recht stuk waar het openbaar vervoer snelheid kan maken en waar ander vervoer afslaat. En je ziet dat daar snelheidsverschillen zijn tussen het openbaar vervoer en de rest van de voertuigen.

Dus is mijn vraag, hoe veilig is dat snelheidsverschil? Ik heb dit soort gevaarlijke kruispunten eerder aangekaart, onder andere heb ik het gehad over het kruispunt, Burgemeester Eliasstraat-Burgemeester de Vlugtlaan, waar ook weer sprake is van afslaande auto's en passerende trams die toch wel ongelukken hebben met elkaar. En dit kruispunt is ongewijzigd gebleven, terwijl het al jaren risicovol is. Dus ik zou de wethouder willen vragen om te kijken naar de betreffende locaties, om te kijken of er maatregelen nodig zijn en in hoeverre het te maken heeft met de snelheidsverschillen tussen het openbaar vervoer en andere voertuigen. (Het lid ASRUF: Het is natuurlijk wel een belangrijk punt en we zien ook wel echt een zorgelijke ontwikkeling de afgelopen weken, wat het lid Koyuncu ook, zegt veel ongelukken met het openbaar vervoer. Tegelijkertijd denk ik dat dit echt goed onderzocht moet worden. En we weten ook dat een verlaging van de snelheid van het openbaar vervoer grote impact gaat hebben op het openbaar vervoer. Dus ik ben even zoekende, wat wil het lid Koyuncu?)

21

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Collega Asruf heeft een uitstekend beeld geschetst, dat is gewoon heel moeilijk. Maar waar we mee bezig zijn is volgens mij verkeersveiligheid. En ik wil heel graag dat de wethouder het scherp heeft waar die ongelukken door komen, of het een verband met elkaar heeft, of het te maken heeft met snelheidsverschillen, of andere redenen. Wat kunnen we daartegen doen? Ik wil dat heel graag scherp hebben, want het valt ons op dat we dezelfde soort ongelukken krijgen op meerdere locaties die ook heel erg op elkaar lijken. (Het lid ASRUF: Tot zover kan ik ook het lid Koyuncu goed volgen, dus ik ondersteun ook zijn oproep.) Wat dat betreft denk ik dat we niet heel ver van elkaar liggen in deze raad met betrekking tot verkeersveiligheid en ons doel is dat onze stad verkeersveiliger wordt. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Dank, voorzitter. Als het gaat over snelheid van fietsers en dan ook vooral de elektrische fietsen, hebben wij volgens mij allemaal als raad de wens dat in elk geval geen opgevoerde fietsen rondrijden en hebben we ook gezegd, we willen kijken of op sommige plekken ook de snelheid naar beneden kan. Daarvoor hebben we landelijke wetgeving nodig, want op dit moment kunnen we dat als stad niet zomaar zelf doen.

Maar het goede nieuws is dat we verschillende manieren hebben om daar toch mogelijk iets aan te doen, want het Rijk heeft nu ook pilots aangekondigd om te oefenen, of te toetsen, of we ook dat in een stad wel kunnen invoeren en welke regelgeving daar dan landelijk voor veranderd moet worden. Dus dat is denk ik fijn. We gaan een proef met de maximumsnelheid op het fietspad van 20 kilometer per uur ook doen in 2026 in samenwerking met het Rijk. En dat betekent natuurlijk wel dat het allemaal nog, want het kan niet op grote schaal en zo en uiteindelijk om het echt te kunnen handhaven hebben we dus die veranderende wetgeving van het Rijk nodig. Maar we trekken daar dus samen in op. Dus ik denk dat dat heel mooi nieuws is. En daarnaast hebben we in deze raad, en dat hebben we in de commissie toen ook aan het lid Havelaar aangegeven, natuurlijk best wel uitgebreide discussies gehad over geofencing, adaptieve snelheidsregulering van fietsen. En daarvan hebben we best wel wat ethische discussie gehad met elkaar. Want wat doet het eigenlijk met mensen en met privacy en met vrijheid op het moment dat je in een fiets zelf ervoor zorgt dat zodra je in een bepaald gebied komt, je fiets automatisch langzamer gaat rijden, of je niet harder kunt in elk geval. Daar waren de discussies en de meningen nogal over verdeeld en daar was ook veel ongemak bij.

Wat we wel al hebben getoetst is een app waarbij je signalen krijgt als je een bepaald gebied binnenrijdt, pas op spelende kinderen. Daarmee zijn we verder aan de slag gegaan, want dat vond breed draagvlak in de raad. Dus die route zijn we verder opgegaan. Het is inderdaad waar dat er op dit moment nog een uitvoering van een motie loopt van Van der Plas waarin onderzocht wordt of en hoe geofencing in Nederland ingezet zou kunnen worden. En ik wil zeker toezeggen dat we de uitkomsten daarvan kunnen delen met de raad en ik daar dan ook een reflectie op kan geven van hoe we daar dan wel of niet mee om kunnen gaan, zodat we eventueel met die nieuwe informatie ook een hernieuwde discussie uiteraard kunnen voeren. Dus die snap ik helemaal. Als het gaat over 30 kilometer per uur, ik denk dat we ontzettend trots mogen zijn als stad dat we dit hebben ingevoerd op deze manier, namelijk in één keer grootschalig met hele duidelijke en heldere communicatie die echt gericht was op de verkeersveiligheid. Ik merk ook dat veel mensen ook begrepen waarom we het deden, dat dat goed was overgekomen. Ik heb meteen gezegd aan het begin, dit is een project van de lange adem. Want juist, ik ben in Brussel geweest en daarin zeggen ze de lange adem is belangrijk. Je

22

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

moet het jarenlang inderdaad goed volhouden, goed over communiceren, om echt die resultaten van 20 tot 30 procent te kunnen halen. Ik vind het dan ook inderdaad heel hoopvol dat we al op 11 procent in een eerste jaar zitten. Ik vond dat echt al een heel mooi resultaat, maar we zijn er natuurlijk nog niet. En dat heb ik ook absoluut nooit gezegd, dat we in het eerste jaar meteen al alle resultaten zouden hebben. Ik zie wel dat het dus een hele goede stap in de juiste richting is en ik denk dat we met elkaar de komende jaren inderdaad moeten inzetten op die handhaving, kijken waar de belijningen eventueel nog beter moeten en waar we nog goed moeten communiceren. We zijn voortdurend in gesprek ook met de politie om te kijken waar we moeten gaan handhaven. We zien inderdaad dat dat effectief is en daar gaan we gewoon vol mee door. Als het gaat over het openbaar vervoer heb ik natuurlijk ook de afgelopen tijd een paar hele heftige incidenten gezien. Als we kijken naar de rapportage van afgelopen jaar zien we juist eigenlijk niet dat de ongelukken erg zijn toegenomen naar aanleiding van 30 kilometer per uur. Dus we zullen ook de rapportage van dit jaar moeten afwachten om het totaal te zien, want een incident met het openbaar vervoer is vaak heel heftig, maar er zijn natuurlijk ook heel veel andere ongelukken in de stad.

Dus die zullen we wel in zo'n rapportage even naast elkaar moeten leggen. Natuurlijk gaan we dit heel goed in de gaten houden, want wij weten, we zijn ons er heel erg van bewust dat we een keuze hebben gemaakt om op bepaalde trajecten het openbaar vervoer nog 50 kilometer per uur te laten rijden. Dus dat dat een snelheidsverschil is echt iets waar we scherp op moeten zijn en dat we ook heel goed in de gaten moeten houden. We hebben het natuurlijk ook met een reden gedaan, omdat er in deze raad ook heel veel discussie was over het mitigeren van maatregelen zodat het openbaar vervoer ook goed kon doorstromen. En hier zit een spanning op en dat moeten we gewoon in de volgende rapportage gaan bekijken. En we zullen ook, de incidenten die er nu zijn worden natuurlijk ook meteen zelf onderzocht. Want er kan namelijk ook iets heel anders aan de hand zijn. En we zien nu ook de afgelopen tijd doordat de snelheden op het fietspad zo verschillend zijn geworden, dat ook mensen niet altijd meer goed kunnen inschatten hoe hard een fiets gaat. En ik denk dat dat natuurlijk ook een grote zorg is. Wij zien ook in de cijfers dat juist waar de auto's door 30 kilometer per uur minder ongelukken veroorzaken, zien we juist bij de elektrische fietsen een enorme toename. En daar zit natuurlijk ook iets.

Dus om nu meteen te gaan zeggen het zal wel daaraan liggen, ik denk dat we zorgvuldig moeten zijn in die analyse. En daarnaast wil ik natuurlijk graag kijken naar kruispunten waarop zorgen zijn voor verkeersonveiligheid. En dat zijn we nu ook naar aanleiding van de incidenten natuurlijk echt wel aan het doen. En tot slot, we schouwen doorgaans snel, meestal binnen een paar dagen, maar als dat soms langer duurt is dat natuurlijk een punt van aandacht. (Het lid KOYUNCU: Fijn dat de wethouder daarnaar wil kijken. We hebben volgens mij een geweldig team blackspots dat bijvoorbeeld in staat is om verschillende kruispunten heel goed te analyseren. Ik zou de wethouder willen vragen, op welke manier kan de raad daar misschien een korte terugkoppeling op krijgen, over de recente incidenten, of er iets geks is gezien of niet. Want we kunnen wachten op een rapportage, maar mijn ervaring, helemaal als dat in een jaar van de verkiezingen valt, is dat dat weleens op zich kan laten wachten.) Ik wil toezeggen dat ik daar de volgende commissie even op terugkom hoe concreet we daar dingen over kunnen delen. Maar we kijken in elk geval echt serieus naar die plekken, want dat soort incidenten gaan mij ook niet in de koude kleren zitten.

23

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Als het gaat over inderdaad handhaving, daar heb ik denk ook wat over gezegd. En nog even over de kosten, ja ik denk dat dit een hele efficiënte maatregel is als het gaat over kosten. Want je hebt ze één keer en de effecten kunnen door de hele stad heel groot zijn. Eén kruispunt aanpassen kost miljoenen al en dan heb je één kruispunt. En we hebben nogal wat kruispunten in deze stad. Dus ik denk juist dat deze generieke maatregel, en we weten gewoon dat snelheid echt een nogal bepalende factor is van hoe hevig ongelukken kunnen zijn. De kans wordt gewoon kleiner, maar ook de hevigheid van het letsel wordt kleiner. Dus ja ik denk als we iets goed hebben gedaan, is het kostenefficiënt zijn met deze maatregel. En we gaan er nog jarenlang profijt van hebben. (Het lid KOYUNCU: Utrecht en Rotterdam hebben het net iets anders gedaan met 30 kilometer. Klopt dat? En wat vindt de wethouder daarvan, de manier hoe zij dat hebben aangepakt?) Ik denk dat u bedoelt dat zij het stapsgewijs invoeren en weg per weg soms doen. Je ziet dat ze daar nu langzamerhand ook een beetje van terugkomen en dat ze ook wat grotere stappen gaan zetten. En ik denk dat het voor ons in elk geval, want ik vind het niet helemaal aan mij om over andere steden te oordelen, ik denk dat het voor ons in Amsterdam heel goed heeft gewerkt om het juist in één keer te doen.

Het was heel duidelijk en het was heel duidelijk dat het gewoon in een heel groot deel van de stad werkte, dus je kon je communicatie heel goed richten. De effecten waren veel groter daardoor. Dus ik denk dat voor Amsterdam dit een goede zet was. We hebben volgens mij ook elke keer gekeken, we hebben ook een aantal wegen wel echt uitgezonderd op plekken waar we dachten dat is echt niet meer redelijk. En daarin hebben we ook op toezegging hier al eerder van vragen hierover van de VVD natuurlijk ook dat duidelijker gecommuniceerd op die wegen. Dus ik denk al met al dat we gewoon best wel trots mogen zijn op hoe wij het gedaan hebben. De discussie wordt gesloten. Afval en Reiniging 37. Kennisnemen van het AT5-artikel over zieken, onvrede en hoge werkdruk: Hoe door problemen bij de reiniging de stad steeds viezer wordt VN2025-013687 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Ik wil beginnen met een woord van dank aan onze mannen en vrouwen in het oranje die dagelijks door weer en wind gaan om onze stad schoon te houden. En dat onze stad zo vaak zo vies is, komt niet door hen. En het is ronduit pijnlijk om te moeten lezen over zorgen, over roosters, stress omdat je ingezet wordt in een wijk die je niet kent, frustratie over een slechte sfeer en enorme werkdruk, onder andere door ziekteverzuim.

Ik vroeg in de commissiebehandeling aan de wethouder, doe met spoed een onderzoek naar de oorzaken van het hoge verzuim. En de wethouder zei toen, we gaan het niet onderzoeken, maar oplossen. Eind september was het ziekteverzuim bij de afdeling Inzameling maar liefst 24,7 procent. Mijn eerste vraag aan de wethouder is, wat is het ziekteverzuim vandaag? En klopt het dat er van de ruim 350 chauffeurs er op dit moment 97 ziek zijn en dat er daarbovenop nog 42 fte vacatures zijn? Mijn tweede vraag is, klopt het eigenlijk dat er heel recent een bezuinigingsopdracht van 10 miljoen euro is neergelegd binnen de organisatie en hoe worden we hier als raad over geïnformeerd? Of klopt dat niet? Mijn derde vraag is, wat heeft het college tussen eind

24

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

september en vandaag gedaan om het ziekteverzuim terug te brengen? Mijn vierde vraag is, werken inmiddels overal alle douches zoals in de brief stond? Dan mijn vijfde vraag, die gaat over gebiedsgericht werken. Gebiedsgericht inzamelen had per 1 januari 2025 ingevoerd moeten worden maar liep vertraging op. En ik krijg nu wisselende signalen en die gaan een beetje van tussen we doen het nu al tot het staat sinds 2019 op papier maar er gebeurt helemaal niets. Wat is het verhaal eigenlijk met het gebiedsgericht inzamelen? Want ik hoor namelijk ook dat het pas ingevoerd kan worden na afronding van het Transitieplan Werven, en dat duurt volgens mij nog even. De ondernemingsraad heeft al lang geleden voorgesteld om dat gebiedsgericht werken in te voeren en namens de oppositie wil ik die medewerkers van Afval en Grondstoffen een steun in de rug geven en de steun namens deze raad uitspreken voor dat plan. En daarom hebben we een motie waarin we oproepen om dat gebiedsgericht werken volledig en in de hele stad in te voeren en de raad in januari te informeren over welke stappen daarvoor genomen moeten worden en hoe de medezeggenschap en de medewerkers en de gemeenteraad daarin meegenomen worden.

De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Havelaar, Wijnants, Haijen, Garmy, Kabamba, Kreuger, Koyuncu, Krom, Van Schijndel en Ahmadi inzake naar een gebiedsgerichte aanpak bij Afval en Reiniging, nr. 506.25 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - over te gaan tot de invoering van gebiedsgericht werken in de gehele stad; - hierbij aan te sluiten bij bestaande initiatieven zoals het roosterontwerp per gebied en de inzet op vaste wagens en teams; - in januari 2026 de raad te informeren over de concrete stappen die genomen moeten worden, planning en organisatiekundige implicaties van deze invoering en aan te geven op welke wijze medewerkers en ondernemingsraad en of onderdeelcommissie betrokken worden. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Von Gerhardt. Het lid VON GERHARDT: Net als andere fracties zijn wij erg geschrokken over het AT5-artikel en de werkomstandigheden die er bij de directie Afval en Reiniging zijn. Een hoge werkdruk met enorm stijgend ziekteverzuim, kapotte voertuigen en medewerkers die al sinds enkele jaren in de hele stad moeten werken, in plaats van een eigen vaste wijk hebben waar ze kunnen wennen, waar ze de procedures kennen, waar ze de mensen kennen. Wat ten koste gaat van hun gevoel van veiligheid en trots.

En dit zijn juist de mensen die we zo hard nodig hebben om onze stad schoon te houden. Dus deze mensen hebben we ontzettend hard nodig en daar moeten we dan ook ontzettend ons best voor doen om er juist voor te zorgen dat die veilig en goed hun werk kunnen doen. Want om de stad schoon te houden moet de basis op orde en dat gaat wat de VVD betreft om drie belangrijke zaken. Eén, ik zei het al, de mensen, de middelen, maar ook het materieel. En het artikel laat zien dat deze basis niet op orde is en als we de basis niet op orde krijgen, kunnen we de stad ook niet schoon krijgen. En daarom is het van belang dat deze wethouder zo snel mogelijk flinke stappen gaat zetten om de situatie bij deze directie te verbeteren. Want alle Amsterdammers zien het al op straat, we kunnen niet langer

25

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

wachten, we willen gewoon zo graag een schone stad. En we kunnen dat ook gewoon doen als we die basis op eerder op orde krijgen. Vandaag gaat het over de mensen en een eerste goede stap is het vergroten van de trots en autonomie, ook van de mensen die voor ons de stad opruimen. Zij zijn de helden die dagelijks de straat opgaan om de boel schoon te maken en te houden. En daarom hebben wij ook met de hele oppositie die motie meegetekend die oproept om het gebiedsgericht te gaan werken en het rooster hierop aan te passen, om die trots en autonomie echt weer bij de medewerkers te krijgen en om ze de waardering te geven die ze verdienen. Ze krijgen daarmee ook meer zeggenschap over hun eigen gebied, weten wat bijdraagt aan het schoonhouden van het gebied, aan het bevorderen van hun werkplezier en zo het verminderen van het verzuim. Als laatste, de wethouder heeft in de commissie een aantal toezeggingen gedaan over de werksituatie en ik weet zeker dat het lid Deterink die waarschijnlijk nu ook meekijkt deze wethouder scherp in de gaten gaat houden over de uitvoeringen van deze toezeggingen, met als doel om de stad zo snel mogelijk gewoon schoon te krijgen. Want we kunnen dat gewoon doen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Schmit. Het lid SCHMIT: Voorzitter, dank u wel.

De problemen bij de reiniging raken direct aan de leefbaarheid van onze stad en raken ook direct de gezondheid van onze medewerkers. En in de commissie zei ik het al, als ik kijk naar het ziekteverzuim van de G4, dan zie je toch wel hele verschillende cijfers. En mijn vraag nog een keer aan de wethouder is, is zij bereid om ook naar de G4 te kijken en wat zouden we daarvan kunnen leren? Maar ik kijk ook naar de private sector, waar het ziekteverzuim toch bij marktpartijen ook lager is. Dus kunnen wij ook niet kijken naar marktpartijen hoe zij zichzelf organiseren waardoor hun ziekteverzuim lager is? Ook D66 is voorstander van gebiedsgericht werken. Het geeft onze collega’s bij Afval en Reiniging de verantwoordelijkheid voor hun gebied, het maakt je ook trots dat je bezig bent met je eigen gebied en de straat, je gaat de mensen leren kennen. Dus voorstander van deze richting. U weet het, ik heb het al eerder gezegd, ik zie ook nog wel voor me dat we een aparte afvalorganisatie voor het centrum gaan oprichten, omdat ik denk dat de problemen in het centrum zo specifiek zijn dat je daar eigenlijk een eigen organisatie voor moet hebben. En dan is mijn vraag aan de wethouder, ik zag in Den Haag dat er een NV Afval en Reiniging is, die staat op afstand van de gemeente.

En is het niet een idee om eens te kijken hoe dat georganiseerd is en of dat niet effectiever werkt dan dat we dat nu doen? (Het lid HAVELAAR: Op dat laatste punt, om het misschien op iets meer afstand te zetten. Dat vind ik een verstandig idee. We hadden dat ook in onze tegenbegroting zitten, maar het college zei in de technische beantwoording erop dat zei dat geen goed idee vonden. Kan het lid Schmit misschien nog iets meer toelichten waarom hij het samen met mij wel een goed idee vindt?) Wat wij in de commissie met elkaar besproken hebben is dat we zeggen we gaan eerst kijken naar gebiedsgericht werken en op basis van die ervaring gaan we kijken of we ook de stap in het centrum kunnen maken. (Het lid HAVELAAR: We hebben enerzijds het op afstand zetten daarvan en anderzijds ook mogelijk wel het samenvoegen tussen Afval en Grondstoffen en Reiniging omdat eigenlijk Amsterdam zo'n beetje de enige

26

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

gemeente in Nederland is waar dat niet gebeurd is. Hoe kijkt heer Schmit daartegenaan?) Ik heb me in mijn bijdrage vooral geconcentreerd op gebiedsgericht werken en dan met de outlook dat we binnen het centrum een aparte afvalorganisatie kunnen gaan opzetten. Eerst kijken hoe de ervaringen daarvoor zijn en dan kijken of we dat verder kunnen doortrekken. (Het lid VAN MUNSTER: Ik werd wel getriggerd door de opmerkingen van collega Schmit over het op afstand zetten. Want in de jaren negentig zijn we ermee begonnen, de markt kan het beter, kleine overheid, let’s go. En we hebben toch wel gezien de afgelopen jaren, eigenlijk hebben we bij wijze les geleerd van is dat nu in zoveel gevallen wel verstandig geweest. En zijn we eigenlijk de omgekeerde weg weer gaan bewandelen en dingen weer in eigen handen gaan nemen omdat we zien dat marktpartijen het helemaal niet beter en efficiënter kunnen. Ik wil geen afbreuk doen aan de cijfers aangaande het ziekteverzuim bij onze afdeling Reiniging, maar ik ben wel benieuwd of het lid Schmit denkt dat dat nu de silver bullet is, namelijk laat de markt het maar oplossen.) U kent mijn overtuiging dat als we iets publiek-privaat doen, dat we misschien nog veel meer kunnen bereiken dan dat we het als gemeente altijd alleen doen.

En ik heb ook eerder aangegeven, als ik kijk naar de afvalorganisatie, hoe mooi zou het zijn dat je een publiek-private organisatie opzet voor het centrum van de stad, dedicated naar het centrum van de stad en kijken hoe je dat beter kunt doen. (Het lid VAN MUNSTER: Ik hoor toch heel vaak in debatten zeggen dat het een kerntaak van de gemeente is om de stad schoon te houden. Maar als je het op afstand gaat zeten, dan zeg je eigenlijk dat vind ik geen kerntaak meer. Dus ik ben eigenlijk wel benieuwd hoe dat zich tot elkaar verhoudt.) We hebben heel veel dingen op afstand staan, dus volgens mij kun je dat prima managen. Kijk naar het GVB. (Het lid VAN MUNSTER: Ik heb weleens een voorzet voor open doel gehad, maar ik denk dat we toch gevoeglijk kunnen vaststellen dat ook daar het nodige te wensen overlaat. Dus ik ben echt niet zo overtuigd van het idee van laat de markt het maar oplossen en zet maar op afstand. Want we hebben toch echt wel gezien de afgelopen decennia dat het vaak heel veel schade berokkent. En ik vraag me ernstig af of dat nu het probleem gaat oplossen, namelijk die waardering en erkenning voor onze medewerkers die zij nu niet ervaren.) In ieder geval zien we waar we publiek-privaat samenwerken in het centrum, dat we echt mooie stappen maken.

Dus nogmaals, in de commissie hebben we het gehad over dat we gaan kijken naar meer gebiedsgericht werken en ik heb al aangegeven dat je daarna kunt gaan kijken naar een publiek-private organisatie in het centrum. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Haijen. Het lid HAIJEN: Voorzitter, laat ik dan ook maar met dat laatste punt beginnen en ook maar gelijk een duit in het zakje doen. Publieke voorzieningen op afstand zetten is natuurlijk een heel slecht idee. We hebben al een uitvoerige commissiebehandeling gehad in september, dus ik wilde deze raadsbehandeling kort houden en twee punten nog aanstippen. Ik heb het in de commissie gehad dat het belangrijk is om de stadsreiniging

27

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

zoveel mogelijk met een vaste wijk te laten werken. Dat is ook de reden dat wij ook onder de motie van het lid Havelaar staan. En het tweede punt wat ik in de commissie gemaakt heb, en dat is nog niet naar voren gekomen vanavond, dat is het punt van de uitzendkrachten. Want wij krijgen als SP via de vakbond signalen dat er heel veel mensen bij de stadsreiniging na twee jaar in dienst eigenlijk een vast contract zouden moeten krijgen, want ze zijn langer dan twee jaar in dienst als uitzendkracht, dan hoor je eigenlijk een vast contract te krijgen. En door allerlei slimmigheden, maar het zijn eigenlijk helemaal geen slimmigheden, een soort draaideurconstructie, een onderbreking, komt dat vaste contract niet en worden ze toch weer tijdelijk in dienst genomen. Ik heb daar toen in de commissie de wethouder naar gevraagd. De wethouder gaf aan die signalen niet te herkennen. En ik vroeg me eigenlijk af of de wethouder in de tussentijd wellicht al haar licht heeft kunnen opsteken bij de vakbond. Want wij krijgen die signalen dat er heel veel uitzendkrachten geen vast contract krijgen wel degelijk. Dus graag nog een reactie hierop van de wethouder. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Noordzij. Het lid NOORDZIJ: Ik wil me als eerste ook aansluiten bij de woorden van dank en ook de gedeelde zorgen die denk ik goed door het CDA zijn verwoord.

Want men vraagt inderdaad echt om actie nu. En in de commissie hebben we een aantal dingen besproken en ik geloof dat drie dingen daarvan ook nu echt urgentie vragen. Als eerste gaat het om een goed materieel In de commissie hebben met zijn allen vastgesteld, het uitgangspunt moet gewoon zijn dat er altijd met goed materieel gewerkt wordt en dat moet ook de dagelijkse praktijk zijn. En als tweede is het de kennis en ervaring die bij de stadsreiniging zit, bij de mensen die elke dag in de buurten zijn ook de buurten kennen, weten waar de hotspots zijn, dat die goed wordt gebruik. En dat vraagt ook dat we terughoudend zijn met het gebruik van data bijvoorbeeld, dat we niet de hele datagestuurde inzet als een soort heiligdom zien, maar juist ook vertrouwen op de enorme hoeveelheid kennis en ervaring die bij de stadsreinigers zit. En als tweede ook, het lid Haijen benoemde het net ook en het lid Namane werkt daar ook heel hard aan, dat het gaat om juist meer vaste inzet en het terugdringen van die uitzendkrachten. En als derde gaat het inderdaad om het gebiedsgericht werken. We hebben het ook heel vaak besproken en dat is geloof ik echt de basis inderdaad, ook zodat mensen inderdaad die kennis die in de buurt zit versterkt. Soms zegt het CDA best wel slimme dingen en dat zie ik bijvoorbeeld terug in hoe ze landelijk met moties omgaan.

En daar hebben ze een heel lijstje over van wat voor verschillende soorten moties hebben ze, wappermoties, et cetera. En eentje daarvan is ook de overbodige motie, en dat zag ik toch wel echt bij deze ook terug. Omdat hier ook echt wel een toezegging voor ligt om hiermee aan de slag te gaan en waar er eerder geïnformeerd wordt met de update dan de deadline die in de motie zelf staat. Dus ik denk, laten we daarop wachten en niet met een nu overbodige motie komen. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren. Wethouder VAN BUREN: Bedankt, voorzitter. Het zal niet vaak voorkomen dat ik het gewoon echt bijna, op wat punten na, met alle sprekers gewoon hartstikke eens ben. Sterker nog, ik heb dit in september ook echt al met de raad besproken en ik snap ook niet zo goed waarom dit nu een motie is, want het is overbodig. Want per 1 januari voeren we

28

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

de nieuwe roosters in bij Reiniging, dan gaan we gebiedsgericht werken. Ik heb het ook toegezegd dat we dat gaan doen. We hebben dat in overeenstemming en in gesprekken met de medewerkers gedaan, de nieuwe roosters allemaal vastgesteld. Dat ligt nu bij de ondernemingsraad en als het goed is voeren we dat dus per 1 januari in. En ook bij Afval en Grondstoffen gaan we ook in plaats van fractiegericht gebiedsgericht werken, dat heb ik ook toegezegd, want ik vind het ook heel erg belangrijk, met name alle argumenten die genoemd zijn. Dit vraagt natuurlijk nog wel iets meer uitzoekwerk, dat heeft ook met de logistiek te maken en de bedoeling is om dat per 1 juni in te voeren. Het is best een puzzel om dit voor elkaar te krijgen en dat zal ik ook in de jaarlijkse en in de volgende voortgangsrapportage, die is voor de zomer, dan krijgt de raad hier ook weer een update over. Vandaar dat ik natuurlijk ook wel deze motie ontraad, omdat die overbodig is. Daarnaast was er nog een vraag over de douches. Ik heb geen signalen gekregen dat de douches niet werken. En de vraag over wat vandaag de stand is van het ziekteverzuim, dat is best een gedetailleerde vraag. Ik kan wel zeggen dat het ziekteverzuim nog steeds veel te hoog is.

En dat heb ik volgens mij in de commissie ook gezegd, dat we een versterkte aanpak ziekteverzuim hebben, dat we daarop inzetten, dat ook in de hele opdracht van de grote organisatieontwikkeling, dat geldt niet alleen voor Afval en Grondstoffen, maar dat geldt voor meerdere directies, dat de aanpak ziekteverzuim echt de hoogste prioriteit heeft. Daar zullen we ook over gaan rapporteren hoe we dat gaan aanpakken. Het komt ook aan de orde in de technische sessie met Tijs van Lieshout. Dan over de uitzendkrachten, ik heb de vorige keer ook gezegd, er zijn geen signalen. Ik heb dat wederom weer niet gehoord. Het is onze bedoeling echt om na twee jaar dat uitzendkrachten in dienst zijn, dat ze bij ons in dienst kunnen komen. We houden natuurlijk nog altijd wel een flexibele schil. En natuurlijk willen we ook zelf zoveel mogelijk met vaste krachten werken, maar we hebben natuurlijk ook nog eenmaal die flexibele schil. En we hebben een hoog ziekteverzuim waar natuurlijk ook externe mensen voor in worden gezet. (Het lid HAIJEN: Ik hoor in de beantwoording van de wethouder dat ze van goede wil is, dus daarvoor dank. Maar laat ik het dan anders formuleren, want wij krijgen die signalen als raadsleden toch wel van de vakbond.

Bent u dan bereid om met de vakbond het gesprek aan te gaan en hierover te spreken? Want de FNV geeft die signalen niet voor niets door.) Natuurlijk ben ik bereid om met de vakbond in gesprek te gaan. Maar ik had liever gehad dat de vakbond dan rechtstreeks naar mij toe komt, in plaats van via de raad. Dus als de vakbond signalen heeft, ja natuurlijk, kom naar mij toe. En we hebben er ook al vaak op gewezen hoor, want we hoorden in het verleden wel signalen. Dus ook de uitzendbureaus hebben in het verleden het ook al eens gedaan dat mensen bij ons in dienst waren twee jaar en daarna werden ze gestationeerd bijvoorbeeld in Almere zodat ze niet bij ons in dienst konden komen. Daar hebben in het verleden ook echt opmerkingen over gemaakt dat dat niet de werkwijze is die wij willen. Dus ik hoor graag ook dan directe signalen van de vakbond, met naam en toenaam zodat ik ook weet wat er precies aan de hand is. Want zo kan ik er ook niks aan doen. (Het lid HAIJEN: Fijn dat de wethouder zo sportief is en de handschoen oppakt.) Natuurlijk pak ik die handschoen op, dat lijkt me logisch. Als er signalen zijn vanuit de vakbond, ja dan moet ik dat wel weten. Er is weer die discussie voor een aparte organisatie voor het centrum. Ik heb al eerder aangegeven dat we daar niet voor zijn. Wat ik ook aangeef is dat we echt

29

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

gebiedsgericht gaan werken, dus gebiedsgericht de mensen weer en ook die samenwerking tussen Afval en Grondstoffen en Schoon, dus Reiniging. En gebiedsgericht werken is niet alleen dat de medewerkers in een bepaald gebied werken, maar dat betekent ook elk gebied of elke buurt heeft natuurlijk ook best een andere aanpak nodig. In het centrum is natuurlijk echt bijzonder waar we echt aan de slag gaan met die uitfasering van de vuilniszakken, dat we daar over water gaan, dat daar natuurlijk een extra drukte is met de 20 miljoen bezoekers die bijna daar ook allemaal komen. Dus dat betekent ook wat voor de aanpak. En gebiedsgericht werken, als je echt in een bepaald gebied werkt kunnen we dat ook vanuit onze eigen organisatie doen. Dus dat is wel de inzet. En ik hoorde nog iets over een bezuiniging van 10 miljoen. We zijn ook aan de slag gegaan ook om te kijken, het ziekteverzuim, naar de G4 of naar andere organisaties. Wij waren natuurlijk aan het benchmarken ook met de G4, hebben we een onderzoek laten doen. Daar kan ik nu nog niet echt op vooruitlopen. Daar kom ik binnenkort met een brief over en daarin zal ik u ook een toelichting geven. Maar het is best moeilijk vergelijkbaar, dat kan ik wel zeggen, omdat alle organisaties toch anders in elkaar steken. En we kijken over de aanpak ziekteverzuim natuurlijk ook organisatiebreed.

Natuurlijk nemen we ook een kijk in de keuken, bijvoorbeeld bij PostNL of bij andere organisaties hoe daar de aanpak is. Je kunt ook altijd leren van andere organisaties, dus dat doen we ook. En die 10 miljoen plaats ik omdat wij zeggen we moeten efficiënter werken, we moeten het ziekteverzuim terugdringen en we willen natuurlijk niet dat de afvalstoffenheffing gaat stijgen. Dus ik vind ook dat we een verantwoording hebben om dat op een goede manier te doen. Dus daar denk ik dat die 10 miljoen op slaat. (Het lid HAVELAAR: Dus het klopt dat er een taakstelling voor 10 miljoen is neergelegd binnen Afval en Grondstoffen?) Er is nu niet een taakstelling voor 10 miljoen neergelegd. Maar we hebben wel gezegd we moeten kijken om het efficiënter te organiseren, beter te organiseren. Vandaar dat we ook dat benchmarkonderzoek hebben gedaan met de G4. Dus we kijken natuurlijk dat we dat efficiënt kunnen doen en niet alleen maar door er meer geld in te stoppen. (Het lid HAVELAAR: Dus tegen iedereen die aan mij vraagt, we horen dat er 10 miljoen bezuinigd moet gaan worden, kan ik zeggen nee dat klopt niet. De wethouder heeft gezegd er hoeft geen 10 miljoen bezuinigd te worden.

Dat getal klopt niet.) We hebben gezegd dat we moeten voorkomen, ook omdat we natuurlijk de energietransitie doen, de verduurzaming, dat het niet alleen maar oploopt met de kosten, dat we zeggen we moeten de kosten wel blijven dempen omdat we niet de afvalstoffenheffing willen verhogen. We hebben de komende jaren extra geld vrijgemaakt als ik het zo even zeg van in totaal bijna 70 miljoen om te voorkomen dat de afvalstoffenheffing stijgt. Dat is de komende jaren, dus in 2027 moeten we er weer voor zorgen, en daar hebben we ook tijd voor, om het efficiënter te organiseren. Klopt. (Het lid HAVELAAR: Ik snap het nog steeds niet. Kan de wethouder zich voorstellen dat er mensen binnen Afval en Grondstoffen zijn die denken dat er gecommuniceerd is dat er 10 miljoen bezuinigd moet worden? Of komt het echt helemaal uit de lucht vallen en hebben ze dat gedroomd?) Ik weet niet wat daar precies is gecommuniceerd. Dus ik wil niet zeggen dat de medewerkers dat hebben gedroomd. Maar ik bedoel, als ze daar zorgen over maken dan zouden ze dat kenbaar moeten maken. Want we willen juist ervoor zorgen dat het natuurlijk beter gaat, dat de stad schoner wordt, dat het ziekteverzuim wordt teruggedrongen en niet een soort taakstelling van het moet 10 miljoen minder. Maar we moeten natuurlijk wel, zeg ik nogmaals, we moeten ervoor zorgen, daar hebben we ook een aantal jaren de tijd voor,

30

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

om te zorgen dat het efficiënter is en dat de Amsterdammers niet meer geld kwijt zijn aan de afvalstoffenheffing. Dat lijkt me heel erg logisch. (Het lid VON GERHARDT: Voorzitter, ik hoor de wethouder net zeggen we investeren in duurzaamheid in het afvalpark en alles en daarom gaan we kijken nu hoe we de ambtelijke organisatie beter kunnen inrichten, goedkoper, omdat we de afvalstoffenheffing niet duurder willen maken. Dus wat ik nu begrijp is eigenlijk dat de duurzaamheidsambities van dit college ten koste gaan van het ambtelijk apparaat dat de stad schoon moet houden. Begrijp ik dat goed of heb ik de wethouder dan totaal verkeerd begrepen in de woorden die ze net uitsprak?) Dat begrijpt u dus niet goed. We investeren in duurzaamheid, daar hebben we extra geld voor vrijgemaakt, voor de aanbesteding van de voertuigen die we gaan verduurzamen. Uiteindelijk levert dat natuurlijk ook veel kapitaal op voor de stad, omdat de stad wat dat betreft ook schoner wordt, ook qua luchtkwaliteit. En we hebben zoals u weet meer dan 60 miljoen geïnvesteerd of in ieder geval vrijgemaakt voor Afval en Reiniging om ervoor te zorgen dat nu de afvalstoffenheffing niet stijgt. Dus er wordt een verkeerde conclusie getrokken. Het is ook dat we gewoon verantwoordelijk moeten omgaan met het geld en dat we er gewoon voor moeten zorgen dat het efficiënter gebeurt.

(Het lid VON GERHARDT: Maar voorzitter, het is toch zo dat die elektrische vrachtwagens in 2027 ervoor zorgen dat de afvalstoffenheffing omhooggaat. Dat is volgens mij al geconcludeerd, dat heeft de wethouder ook zelf gezegd. Nu hoor ik de wethouders zeggen, we gaan op het apparaat snijden, of in ieder geval effectiever inrichten omdat we die afvalstoffenheffing niet omhoog willen. Dus uiteindelijk leiden dus die elektrische wagens tot een hogere afvalstoffenheffing en daarom gaan we bezuinigen op het personeel dat onze stad schoon moet houden.) Sorry hoor, voorzitter, ik heb hier toch niet gezegd dat we gaan bezuinigen op het personeel? Dat hoort u maar gewoon niet zeggen. Ik heb gezegd dat het efficiënter moet en logistiek. Het kan efficiënter, we gaan gebiedsgericht inzamelen, we gaan in plaats van fractiegericht, dat heeft niets te maken met het personeel. (Het lid VON GERHARDT: Voorzitter, de wethouder heeft het de hele tijd over efficiënter en over geld besparen om de afvalstoffenheffing niet omhoog te laten gaan. Het zijn letterlijk de woorden van de wethouder, we willen de afvalstoffenheffing niet omhoog, dus we gaan efficiënter werken. Dan zit er dus ergens een besparing in, want anders gaat de afvalstoffenheffing omhoog.

Dus dan vraag ik me af dan, waar gaat de wethouder dan efficiënt op werken? Wat is dat efficiënter precies? En zegt de wethouder hiermee ook meteen, kan de wethouder dat toezeggen, dat er dan niet wordt bezuinigd op het aantal ambtenaren, schoonmakers die op straat onze straat schoonhouden?) Dat laatste kan ik gewoon echt toezeggen, want we hebben ook gezegd in die hele organisatieontwikkeling dat we juist niet willen besparen op de uitvoering. We willen die stad gewoon ook echt schoner krijgen met de mensen die we hebben en niet daarop bezuinigen. En zoals u allen ook hier waarschijnlijk kunt beamen dat het ook best efficiënter kan en dat we gebiedsgericht gaan werken en dat we denken dat het dan ook beter werkt. Dus het gaat absoluut niet over de uitvoerende ambtenaren. (Het lid VAN MUNSTER: Toch wel fijn dat de VVD ook een keer niet wil bezuinigen op het ambtenarenapparaat. Dat is ook weleens fijn om dat te kunnen constateren. In de twee jaar dat ik deze portefeuille doe hangt

31

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

eigenlijk een grotere discussie altijd boven dit onderwerp. En dat is het feit dat er sprake is van twee directies, namelijk Afval en Grondstoffen en Reiniging. En er wordt weleens gezegd, moeten we dat niet gewoon een directie maken. Ik was benieuwd, is dat momenteel onderwerp van gesprek of is dat iets wat we mogelijk een volgende collegeperiode zouden moeten bespreken? Want het is natuurlijk wel een forse ingreep in de ambtelijke organisatie.) Op dit moment is vooral het onderwerp van gesprek de samenwerking tussen deze beide directies, dat is Schoon en Heel en Afval en Grondstoffen samen ook gebiedsgericht gaan werken. Dat heeft ook te maken met die hele transitie die we nu in gang gaan zetten. We hebben niet gezegd we gaan er één organisatie van maken. Voor eind december kom ik met een brief, die gaat hier ook over. Ook even om de geschiedenis nog even te duiden waar we vandaan komen, dat het zoveel verschillende organisaties waren in de stadsdelen met allerlei verschillen. Dat is nu gecentraliseerd in twee directies. Dus als je ook even kijkt naar de geschiedenis is er best wel heel veel gebeurd. En het is niet zo dat het helemaal geen bespreekbaar punt is, maar op dit moment gaat het veel meer over een samenwerking en hoe we dat kunnen verbeteren in plaats van echt een hele reorganisatie. We denken dat dat nu op dit moment ook niet goed is voor beide directies.

(Het lid VAN MUNSTER: Ik kijk met belangstelling uit naar deze bijzonder interessante brief en ik hoop dat dit punt daar ook in wordt meegenomen. Want wellicht is geen goed idee, dat kan natuurlijk ook nog. Maar fijn als we het er met elkaar over kunnen hebben.) Volgens mij heb ik alle vragen beantwoord. Daar wordt nee geschud. Volgens mij heb ik daarover geantwoord, dat dat natuurlijk een heel gedetailleerde vraag is die me hier nu gesteld wordt die ik niet zo uit mijn mouw kan schudden wat daar de cijfers van zijn. (Het lid VON GERHARDT: Ik heb even op tot het einde gewacht, want ik hoopte dat de wethouder er zelf nog over zou beginnen. Maar mijn vraag is eigenlijk, wat verwacht de wethouder de komende tijd? Op welke momenten gaat het ziekteverzuim echt naar beneden? Wanneer kunnen we resultaat verwachten? En hoe kunnen we ervoor zorgen dat de wethouder daar ook op blijft sturen, dat het ziekteverzuim echt op korte termijn echt naar beneden gaat?) U hoeft daar niet voor te zorgen dat ik daarop blijf sturen, want u kunt van me aannemen dat dat gewoon echt de hoogste prioriteit heeft. En niet alleen bij deze directie. Nogmaals verwijs ik ook even naar de technische sessie die we 20 november hebben met Tijs van Lieshout, daar wordt ook veel breder gesproken over de nog extra aanpak ziekteverzuim. En natuurlijk blijven we daarop sturen.

Ik heb al eens eerder aangegeven dat de percentages ziekteverzuim per jaar echt maar met een paar percentages naar beneden kunnen gaan. Het is niet in één keer, we moeten ook realistisch blijven. We kunnen niet zeggen over drie maanden zitten we op dat percentage. Zo werkt het gewoon niet. Maar ik kan alleen maar verzekeren dat we daar alle prioriteit aan geven. (Het lid VON GERHARDT: Voorzitter, de wethouder zegt eigenlijk ga maar rustig zitten, wij regelen het wel. Het is mijn taak als raadslid om u te controleren. Dan wil ik ook iets te controleren hebben. Dan wil ik namelijk ook weten, wat zijn de ambities van deze wethouder. Anders kunnen we natuurlijk met zijn allen naar huis, dan hebben we niks te controleren en dan kunnen we bij alles aannemen dat het college het wel regelt. Dus mijn vraag is ook, wat zijn de ambities van deze wethouder om op welke termijn ook daadwerkelijk dat ziekteverzuim naar beneden te doen? En ook om te

32

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

kijken wanneer we als raad kunnen zeggen, ja leuk wethouder, u zegt wel dat dit hoogste prioriteit is maar we zien geen resultaat. Dus ik wil ook gewoon wel van deze wethouder een ambitie hebben, want als we een ambitie hebben, want dan kunnen we daar als raad ook op controleren en op sturen.) Ik zeg niet ga maar rustig zitten en u hoeft mij niet te controleren. Ik wil alleen de raad maar geruststellen dat het ook mijn hoogste prioriteit heeft en dat ik het gewoon heel belangrijk vind om daarop te sturen. En ik laat me nu niet verleiden tot cijfers te noemen, want dat heb ik net uitgelegd dat dat ook heel onrealistisch is om nu te zeggen over zoveel maanden willen we naar dat percentage. En u moet ook even mij de tijd gunnen om me hier goed in te kunnen verdiepen en een analyse te maken en een aanpak waar we mee bezig zijn. En dan kunnen we misschien wel een sturing geven van wat is onze ambitie. Ik kan alleen maar zeggen dat de ambitie hoog is. En we moeten dat eerst goed analyseren en daarna wordt de raad natuurlijk op de hoogte gehouden in mijn voortgangsrapportages. Natuurlijk houd ik de raad daarmee op de hoogte. (Het lid VON GERHARDT: Ik vraag ook niet om een streefgetal over drie maanden. Die drie maanden heeft de wethouder zelf hier op tafel gegooid. Ik vraag gewoon om een doorkijk wanneer dit ziekteverzuim is opgelost.

Want we hebben het uiteindelijk wel over een enorm ziekteverzuim van mensen zich die elke dag inzetten voor het schoonhouden van onze stad. En we zijn het volgens mij ook als raad en als college verplicht om voor die mensen echt iets te doen. Dus als de wethouder nu niet met een streefgetal kan komen zou ik wel graag willen weten of de wethouder dan als de wethouder klaar is met die analyse echt duidelijke tussenpunten kan neerzetten van in 2028 wil ik daar zijn, in 2030 wil ik daar zijn. Zodat we ook kunnen kijken ook naar de volgende periode of er daadwerkelijk voortgang is. En ik zou de wethouder daarbij echt willen vragen of dat in ieder geval meegenomen kan worden.) Volgens mij heb ik dat ook gewoon net gezegd, dat we nu bezig zijn met het analyseren en met de aanpak, nog de extra aanpak verzuim en dat we daarmee aan de slag zijn in die hele organisatieontwikkeling. Dus volgens mij heb ik dat ook net toegezegd. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar in tweede termijn. Het lid HAVELAAR: Voorzitter, eerst vooraf over het ziekteverzuim. De wethouder gaf aan te willen leren van PostNL. Laat mij daar nou twaalf jaar gewerkt hebben. Toen ik hoog ziekteverzuim had vroeg ik iedere week naar getallen.

En daarom verbaast het mij ook dat nadat ik in een commissievergadering op 24,7 procent duidde, de wethouder ruim een maand later niet weet wat het is en het voor de tweede keer afdoet als een detailvraag. Het is een enorm politieke vraag, omdat ik daarmee kan zien of de wethouder er echt bovenop zit. Want als je mij midden in de nacht wakker maakt, dan weet ik dat het in september 24,7 procent was. En als je vlak voor kerst op 350 chauffeurs, 97 zieken en 42 vacatures hebt, heb je een probleem. En als je dat niet weet, zie ik niet hoe je erbovenop zit. Dan over de motie, die vraagt twee dingen en ik ga proberen om hem in te trekken. Het eerste is, wordt dat gebiedsgericht werk nu helemaal ingevoerd zoals de bedoeling was vanaf 2025 maar vertraagd is? Geldt dat niet alleen voor Reiniging, waar de wethouder het over had, maar ook voor Afval en Grondstoffen? Want dan is dat eerste deel van die motie afgehecht. Dan het tweede deel van de motie over januari. Kan de wethouder mij toezeggen

33

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

om in januari aan te geven hoe die puzzel bij Afval en Grondstoffen eruitziet, wat de samenhang is met het Transitieplan Werven? Want volgens mij gaat alles om locaties en is een enorm heet hangijzer het al dan niet gratis parkeren voor medewerkers en de vraag of dat een reorganisatie is. Als de wethouder toezegt om in januari een gedetailleerd plan te geven hoe die implementatie naar juni gaat, dan klopt het preadvies van de wethouder, namelijk dat de motie overbodig is en dan zal ik hem intrekken. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren in tweede termijn. Wethouder VAN BUREN: Het klopt dat ook bij Afval en Grondstoffen we overgaan naar gebiedsgericht werken. Daar zijn we op dit moment mee bezig om die puzzel te leggen. Het streven is nu dat dat per 1 juni ingaat. Dat zal natuurlijk ook in enige samenhang zijn natuurlijk ook met parkeren en met de transitie werven. Ik was van plan om daar ook in de normale voortgangsrapportage gewoon een update voor te geven. (Het lid HAVELAAR: Nu zei de wethouder dat die voortgang in de zomer is. Ik zou hem dan graag in januari willen hebben zodat ik het kan zien.

Want we gaan in juni implementeren, dus ik wil graag in januari weten hoe de vlag erbij hangt.) Ik weet niet of ik in januari dat precies kan toezeggen, maar ik ga even kijken of ik een korte voortgangsbrief kan sturen over de voortgang naar het gebiedsgericht inzamelen bij Afval en Grondstoffen. Ik moet even kijken of dat realistisch is en het gaat ook even over in welk detail we aan de slag zijn. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar voor een punt van orde. Het lid HAVELAAR: Het ordepunt is dat ik dat dan even met de wethouder wil afstemmen en dan laat ik morgen weten of ik de motie intrek of niet. De discussie wordt gesloten. Lucht- en Zeehaven (incl. Schiphol) 39. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de voortgang haalbaarheidsonderzoek verplaatsing Passenger Terminal Amsterdam naar de Coenhaven VN2025-015477 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bakker. Het lid BAKKER: Goed voorzitter, dank. In Oost komen via het IJ om de haverklap stinkschepen binnengevaren. Cruiseschepen die als gigantische flats in het water liggen en ze hebben een spoor aan vervuiling achter zich gelaten de hele weg naar Amsterdam toe, echt een spoor van CO2, stikstofoxides en fijnstof. En ze bezorgen ook hordes aan toeristen in de stad terwijl we juist hebben afgesproken dat we fors het aantal toeristen willen verminderen met elkaar.

Dus wat de Partij voor de Dieren betreft stoppen we met zeecruises in heel Europa. Het maakt voor de schadelijke klimaatimpact namelijk ook niet uit waar de schepen aanleggen en laten we dan beginnen met het goede voorbeeld in onze stad, in Amsterdam.

34

Jaar

2025

Vergaderdatum 12 november 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De raad sprak zich hier ook al twee jaar geleden over uit de, de zeecruises de stad uit was de strekking van de motie. En toch is het college op raadselachtige wijze tot een onderzoek gekomen om de cruiseterminal te verplaatsen van de Veemhaven in Oost naar de Coenhaven in West, waarvan de Partij voor de Dieren eigenlijk al direct zei dat is nog steeds Amsterdam en waarom ga je iets onderzoeken dat je toch niet wil? Doe dit gewoon niet. De jaren vliegen voorbij en nu krijgen we een update van de wethouder, meer dan 125 miljoen gaat het kosten ook nog eens om de terminal te verplaatsen. En de Partij voor de Dieren vindt, al zouden we het geld erop toe krijgen, dan zouden we die verplaatsing nog niet willen. Maar daar gaat het dus niet eens om. Het gaat ons miljoenen kosten om die verplaatsing te realiseren. Dus ik wil de raad echt vragen, wat is er nu nog nodig om gewoon te zeggen, weg ermee. Waar wachten we nu nog op? En daarom kom ik dus nu weer met een motie, want ik hoop toch echt dat nu het moment is voor de raad om op de rem te trappen, om te zeggen stop met dat onderzoek, we weten genoeg. Zo hoog als die cruiseschepen zijn, zo hoog is ook de opeenstapeling van ellende die die dingen veroorzaken.