20250903 WV verslag openbare deel.pdf

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Raadscommissieverslag, 3 september 2025

CONCEPTVERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Woensdag 3 september 2025 van 09.00 tot 11.10 uur Woensdag 24 september 2025

Voorzitter: lid Kabamba Portefeuillehouders: wethouders Pels en Van Weyenberg Commissiegriffier: dhr. Van Loon Verslaglegging: mw. Brouwer (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Ahmadi (LAV), Aslami (D66), Noordman (FvD), Broersen (Volt), Emmerik (PvdD), Von Gerhardt (VVD), Lochtenberg (CDA), Aboelkasem (DENK), Minderhoud (PvdA), Molema (JA21), Taj (GL), Alberts (SP) Afwezige commissieleden: Afwezige portefeuillehouders: wethouder Scholtes Overige aanwezigen:

Inhoudelijk 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering en heet iedereen welkom, met name wethouders Pels en Van Weyenberg. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER zegt dat de vergadering plaatsvindt in een tijdelijke raadszaal omdat de huidige raadszaal wordt verbouwd. Als pilot zal een intekenlijst worden gebruikt voor het organiseren van bijeenkomsten. Zo kan de belangstelling beter worden gemonitord. De pilot loopt tot eind 2025. Wethouders Scholtes heeft zich afgemeld voor deze commissievergadering. 1.c. Vaststellen agenda De agenda wordt conform de tentatieve vergadervolgorde vastgesteld. Agendapunt 3 wordt afgevoerd. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie WV d.d. 25 juni 2025 Het verslag wordt vastgesteld.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

1.e. Actielijsten en langetermijnagenda’s, per portefeuille Hierop zijn geen vragen of opmerkingen binnengekomen. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft het volgende verzoek ter agendering voor de commissievergadering van vandaag ontvangen: TKN-2 op verzoek van lid VON GERHARDT (VVD). TKN-8 op verzoek van lid TAJ (GroenLinks). De commissie is akkoord met bespreking. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Geen. Inhoudelijk gedeelte 2.a. Opening inhoudelijk gedeelte 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich drie insprekers aangemeld. Inspreker GILHUIS-SINISALO spreekt in namens Maassluisstraat over verdichting en het belang van bewoners.

bewonerscommissie

Inspreker GILHUIS-SINISALO licht de grote zorgen van de bewonerscommissie toe over de nieuwbouwplannen en het gebrek aan participatie van bewoners. In de huidige plannen wil de gemeente verdichten van tweehonderdveertig naar vijfhonderdtwintig woningen in de wijk. Hoewel de bewoners er begrip voor kunnen opbrengen, vinden ze dat de verdichting een te grote impact heeft op de kwaliteit van wonen en leven. Het verdwijnen van veel groen en de binnentuinen, net als parkeerplaatsen, de al bestaande druk op het OV, twee treinstations die verbouwd worden, zetten de leefbaarheid van de wijk onder druk. In de wijk is maar een school en maar een huisarts. De drugsproblematiek in de wijk leidt tot overlast en onveiligheid. De bewonerscommissie vindt een verdrievoudiging van het aantal woningen daarom niet verantwoord, en heeft eerder haar zorgen kenbaar gemaakt aan de gemeente en alternatieven aangedragen. Volgens de gemeente heet de bewonerscommissie echter alleen adviesrecht. Inspreker GILHUISSINISALO benadrukt dat het hier om de levens van de bewoners gaat, en niet om geld of het halen van de planning. De gemeente toont weinig empathie voor haar inwoners. Ook andere bewonerscommissies van Nieuw-West lopen tegen deze houding van de gemeente aan. Inspreker Gilhuis-Sinisalo hoopt dat de gemeente haar bewoners prioriteert en daadwerkelijk betrekt bij de participatie.

Lid TAJ (GL) heeft twee vragen voor inspreker Gilhuis-Sinisalo. Kan hij iets vertellen over de ervaringen met al uitgevoerde bouwplannen? En kan hij een beeld schetsen van het participatietraject tot nu toe? Inspreker GILHUIS-SINISALO licht toe dat er al veel verdicht en vernieuwd is in de wijk. Ondanks toezeggingen voor sociale huurwoningen zijn er echter vooral studenten

2

WV

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

komen wonen. Er zijn drie participatiemomenten geweest met de gemeente en woningbouwvereniging Lieven de Key. Daar bleken de plannen al vast te staan en was er participatie van geen sprake. Lid MINDERHOUD (PvdA) vraagt hoe het participatieproces er beter uit had kunnen zien. Inspreker GILHUIS-SINISALO vindt dat er eerst gekeken moet worden naar wat er bij bewoners speelt. Van daaruit kan de gemeente de bewoners meenemen. Lid ALBERTS (SP) vraagt of inspreker Gilhuis-Sinisalo iets heeft meegekregen van de bewonerseffectrapportage. Dat is niet het geval. Lid BROERSEN (Volt) is benieuwd welk advies de bewonerscommissie heeft gegeven over de twee voorgelegde opties. Inspreker GILHUIS-SINISALO zegt dat het advies zich beperkte tot de details, zoals kleur. Het ging niet over de grote lijnen. Hij benadrukt dat het niet om de verdichting op zich gaat, maar om het behoud van de kwaliteit van wonen in de wijk. Lid BROERSEN vraagt of inspreker Gilhuis-Sinisalo van tevoren wist dat het participatietraject er zo uit zou zien. Inspreker GILHUIS-SINISALO zegt dat de bewonerscommissie zich heeft moeten verdiepen in de complexe materie. Veel bewoners in de wijk zijn echter laaggeletterd en voor hen is het lastig om het te begrijpen. Lid EMMERIK (PvdD) vraagt of inspreker Gilhuis-Sinisalo een voorbeeld kan geven van een alternatief dat hij heeft aangedragen en waar niets mee is gedaan.

Inspreker GILHUIS-SINISALO licht toe dat de gemeente de drie grote binnentuinen wil volbouwen. De bewonerscommissie vindt echter dat de (nu verloederde) tuinen moeten worden opgeknapt. Ze maken de buurt. Een alternatief zou zijn meer in de hoogte bouwen. Lid ASLAMI (D66) vraagt of inspreker Gilhuis-Sinisalo al contact heeft gehad met het stadsdeel. Inspreker GILHUIS-SINISALO zegt dat de bewonerscommissie meermaals de dagelijks bestuurder van Amsterdam Nieuw-West heeft uitgenodigd, maar die is daar niet op ingegaan. Lid ASLAMI betreurt dit en zegt toe persoonlijk bij insprekerGilhuis-Sinisalo langs te gaan. --Inspreker MAILAND spreekt in op persoonlijke titel over Airbnb en discriminatie van gezinnen. Inspreker MAILAND woont ruim elf jaar met haar gezin in de Baarsjes. Hun huis in 160 m2 en heeft vier slaapkamers. Ze voelen zich thuis in de buurt. Inspreker Mailand vertelt dat ze voor vakanties in het buitenland kiezen voor familiehuizen van Airbnb omdat hotels voor het gezin onpraktisch zijn. Gezinnen zijn de beste toeristen voor een stad. Sinds 2014 zijn de regels voor Airbnb-verhuur in Amsterdam aangescherpt. De huidige grens van maximaal vier personen maakt gezinsverhuur echter praktisch onmogelijk. Hierdoor worden gezinnen met meer dan

3

WV

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

twee kinderen uitgesloten van vakantieverhuur in Amsterdam en dat is discriminatie. Tegelijkertijd worden in de stad grotere panden opgesplitst in kleinere zelfstandige eenheden waarin elk vier personen kunnen verblijven. Dat is goed voor woningzoekenden. Maar het betekent ook dat er in een huis als dat van inspreker Mailand zestien mensen mogen verblijven, als ze maar in groepjes van vier komen. Mensen die aan een gezin van vier willen verhuren lopen risico, er wordt streng gehandhaafd. Inspreker Mailand verhuurde haar huis aan een gezin van zes: ouders, drie kinderen en een tante. Dat leidde tot een boete van vijfduizend euro. Inspreker Mailand wil graag een gesprek met de gemeente over aanpassingen in het beleid voor vergunningen voor de verhuur van familiewoningen. Maar er zijn maar twee loketten waar zij als burger terechtkan: Handhaving en Belasting. Ze vraagt de commissie daarom om een aanspreekpunt in te stellen over vakantieverhuur en beleid, een vergunning voor gezinsverhuur te ontwikkelen met ruimere persoonsaantallen, en voor een beleid te zorgen dat gezinnen niet discrimineert maar juist verwelkomt. Lid BROERSEN (Volt) merkt op dat er ook een algemeen mailadres is waar inspreker Mailand dit soort zaken kan delen. Heeft zij daarvan gebruik gemaakt? Inspreker MAILAND bevestigt dat zij dit in de afgelopen jaren meermaals heeft gedaan.

Maar dat zowel de regels als de contactpersonen veranderen. Ze geeft aan dat zij niet op commerciële basis verhuurt en het doet op een manier die ook goed is voor de stad. Het is daarom jammer dat zij en anderen niet gehoord worden. Lid NOORDMAN (FvD) vraagt of inspreker Mailand in verweer is gegaan tegen de boete. Inspreker MAILAND antwoordt dat ze dat inderdaad gedaan heeft. Maar dat Handhaving meldde hier niet over te gaan. Wel is ze gebeld door een ambtenaar die aangaf dat men zich bewust is van deze problematiek. Dat telefoontje ervoer inspreker Mailand als positief. Lid NOORDMAN adviseert inspreker Mailand door te zetten. Onlangs was er namelijk een uitspraak over de onrechtmatigheid van de hoge boetes. Inspreker MAILAND zegt dat de boete al een nieuwe, lagere boete betreft, die nog echter steeds te hoog is. Ze heeft hier begrip voor. Maar de regels zijn ooit opgesteld vanwege de brandveiligheid, en een opgesplitste woning is niet brandveiliger dan een andere woning. Lid LOCHTENBERG (CDA) vraagt welke regels inspreker Mailand voor ogen heeft om dit mogelijk te maken. Inspreker MAILAND suggereert de regels te veranderen voor het aantal vierkante meter per persoon, net als in de gemeente Utrecht. Ook kunnen bijvoorbeeld baby’s uitgesloten worden van het meetellen als huurder.

--Inspreker VAN VONNO spreekt in namens de bewonerscommissie Couperusbuurt over de buurtvernieuwing in de wijk. Inspreker VAN VONNO vraagt zich af de beslissing om de Principenota goed te keuren wel op de juiste gronden is genomen. De uitkomsten van de buurttoets van Stadgenoot uit 2023 werden bijvoorbeeld te positief verwoord. Uit een eigen peiling van de bewonerscommissie bleek dat bijna 90% van de bewoners tegen de plannen was. inmiddels is duidelijk dat 50% van de sociale huur in fase I verdwijnt door samenvoeging en verkoop. Huurders kunnen na de renovatie niet terugkeren. Dat geldt zeker voor huurders uit fase 2 en huurders met een tuin. Het karakter van de buurt gaat verloren door

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

hoogbouw. Bij het goedkeuren van de Principenota was bedongen dat de gemeenteraad wordt geïnformeerd over de voortgang van de participatie. De betreffende updates worden echter alleen verzorgd door de eigen medewerkers. Dat zou echter ook via de bewonerscommissie kunnen. Inspreker Van Vonno verwijst verder naar een ingezonden brief van een anonieme bewoner. De bewonerscommissie kan deze brief echter met feiten weerleggen. De bewonerscommissie heeft haar zienswijze over de nota met alle raadsleden gedeeld, maar hierop geen enkele reactie ontvangen. Lid BROERSEN (Volt) verontschuldigt zich voor het niet beantwoorden van de mail. Ze stelt voor een afspraak te maken met inspreker Van Vonno om de complexe problemen die hij heeft aangekaart te bespreken. Inspreker VAN VONNO stemt hiermee in. Lid EMMERIK (PvdD) vraagt of inspreker Van Vonno meer wil vertellen over de gevolgen van de plannen voor bewoners. Inspreker VAN VONNO zegt dat er veel hoogbouw komt en de laagbouw en het groen verdwijnen, waarmee het karakter van de buurt wordt aangetast. Hij stelt dat de huidige bewoners straks niet meer welkom zijn in hun buurt. 2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Geen. Bespreekpunten Volkshuisvesting 5. Bespreken van de raadsinformatiebrief tweede monitor van de schimmelaanpak (VN2025-10046) Dit punt is geagendeerd op verzoek van lid BROERSEN (Volt).

Lid BROERSEN zegt dat vocht- en schimmelproblemen voor een ondraaglijk thuis zorgen voor veel Amsterdammers. De monitor laat zien dat er veel stappen zijn gezet, maar nog niet voldoende. Hoewel er een goede probleemanalyse is, mist lid Broersen de blik vooruit. Bewoners worden soms nog steeds van het kastje naar de muur gestuurd. Ze moeten bijvoorbeeld naar de huurcommissie om hun gelijk te halen. Welke stappen wil de wethouder zetten om dit te verbeteren? Gezien het lang uitblijven van acties kan lid Broersen zich goed voorstellen dat de meldingsbereidheid laag is. De flyeractie van Ymere was een succes. Lid Broersen wil weten het college samen met andere corporaties van plan is om dit in de stad door te zetten. De verschillen tussen de corporaties maken het moeilijk om de cijfers goed te duiden. Wordt de registratie in de toekomst uniform gemaakt? Afgelopen zomer heeft lid Broersen over schimmel in woningen gesproken met leden van een universitair onderzoeksteam. Zij keken met verschillende perspectieven naar

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

de problemen. Ziet de wethouder mogelijkheden om te gaan praten met universiteiten, hogescholen en mbo’s over oplossingen? Lid TAJ (GL) zegt dat de monitor laat zien hoe groot het probleem is. Sinds 2023 zijn er 15.000 meldingen gedaan. Insprekers in deze raadscommissie vertellen hun schrijnende verhalen. De monitor geeft de aanpak een 5.1 en dat is onvoldoende. Van de meldingen is 42% afkomstig uit complexen met meerdere meldingen, wat op structurele problemen duidt. Hoewel 62% van de meldingen bouwtechnisch van aard is, werken corporaties nog steeds woning voor woning. Een complexmatige aanpak zou beter zijn. Is de wethouder hiermee bekend? De Alliantie en Stadgenoot zijn begonnen met een complexmatige aanpak. Ook bewoners van andere corporaties moeten hier profijt van hebben. Lid Taj vraagt wat er moet gebeuren om corporaties zover te krijgen ook tot deze aanpak over te gaan. Lid Taj is benieuwd naar de door de corporaties toegezegde huurkorting. Een aantal corporaties heeft campagnes opgezet om de meldingsbereidheid van bewoners te verhogen. Lid Taj vraagt hoe dat uitgebreid kan worden. Veel Amsterdammers, zoals de 32% die van private huurders huurt, vallen buiten deze schimmelaanpak. De wethouder is in gesprek met een aantal grote verhuurders om hier afspraken over te maken.

Wat is de rol van deze rapportage daarin en wat is de positie van deze verhuurders? Corporaties zijn verantwoordelijk voor gezonde, schimmelvrije woningen. De goede wil is er, maar er wordt te weinig actie ondernomen. Lid Taj hoopt dat de wethouder de corporaties zal aansporen om tot afdoende aanpak te komen. Lid EMMERIK (PvdD) vindt dat de schimmelaanpak verder geïntensiveerd moet worden. Uit de monitor blijkt dat bijna de helft van de meldingen na drie maanden nog niet is opgelost. De resultaten van de aanpak zijn teleurstellend. Geen enkele Amsterdammer mag ziek zijn van zijn woning. Wat vindt de wethouder van de lange afhandelingstermijn van de schimmelmeldingen? En welke concrete stappen neemt het college om dit te verbeteren? In 2024 zijn slechts 53 zaken via Handhaving opgelost, terwijl duizenden woningen kampen met problemen. Lid Emmerik vraagt of de wethouder bereid is de handhaving aanzienlijk te intensiveren, door bijvoorbeeld het opleggen van dwangsommen aan verhuurders die structureel in gebreke blijven. Lid Emmerik wil ook weten wat de wethouder gaat doet om de lage meldingsbereidheid van bewoners te verhogen. Het college heeft extra middelen vrijgemaakt in de Voorjaarsnota 2025. Lid Emmerik vraagt hoeveel hiervan naar structurele renovaties gaat.

Kan de wethouder als laatste toezeggen dat in de externe evaluatie eind 2025 ook ingegaan wordt op gezondheid, woonkwaliteit en bewonerservaringen? Lid ALBERTS (SP) benadrukt dat de schimmelproblematiek nog lang niet onder controle is. Om de individuele meldingsmoeheid te compenseren zou een aanpak van deur tot deur meer opleveren. Dan worden ook de concrete situaties duidelijk, want er heerst veel schaamte onder bewoners. Lid Alberts zegt zich niet voor te kunnen stellen dat corporaties hier geen weet van hebben. Adviezen als beter ventileren zijn niet effectief. Sommige ramen hoeven niet eens open vanwege de slechte staat van de kozijnen. Lid ASLAMI (D66) merkt op dat in de helft van de gevallen de oorzaak van de schimmel bouwtechnisch is. Dan is het overbodig om in een complex deur tot deur te gaan. Lid Aslami stelt voor om probleemcomplexen als geheel aan te pakken. Lid ALBERTS onderschrijft dit. Maar alles hangt af van individuele meldingen. De SP stimuleert bewoners om de schimmelproblemen collectief aan te kaarten bij hun corporatie. Het bevreemdt lid ALBERTS dat bewoners van zeer slechte woningen nog steeds de volle huur moeten betalen. Hoe zit het met de toegezegde huurkorting?

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Lid Alberts wil graag dat in de komende campagnes mensen individueel worden benaderd en dat niet wordt volstaan met een melding op de website. Ook is het van belang dat mensen wordt aangemoedigd er een collectieve melding van te maken. Tijdens een Informatiebijeenkomst in het kantoor van Lieven de Key werd toegegeven dat het moeilijk was om personeel te vinden en om de IT op orde te krijgen. Heeft de wethouder hier een update over? Lid ABOELKASEM (Denk) vindt het niet acceptabel dat sommige inwoners van Amsterdam bij herhuisvesting een woning krijgen toegewezen waar schimmel in zit. Bewoners zeggen geen hulp of ondersteuning te krijgen van betrokken corporaties. Wat vindt de wethouder van deze handelwijze van corporaties? Hoe kunnen bewoners beschermd worden die onder druk een woning aangenomen hebben met schimmelvorming? Hoe zorgt de gemeente ervoor dat corporaties hun verantwoordelijk nemen? Lid AHMADI (LAV) zegt geschrokken te zijn van de lage score die de aanpak heeft gekregen. Bij 43% is na drie maanden de schimmel weer terug. Het rapport is onduidelijk over de precieze maatregelen die zijn genomen en hun effect. Bij sommige woningen kan de grondoorzaak niet worden opgelost. Lid Ahmadi vraagt zich af of corporaties geen krachtige luchtreinigers of luchtbevochtigers kunnen verstrekken.

Het is positief dat bouwtechnische problemen eerst worden opgelost voordat er over bewonersgedrag wordt gesproken. Maar de lage kwaliteit van de rapporten, zoals Stichting Wonen heeft aangegeven, is schrikbarend. Zo is er geen inzicht in wat afzonderlijke corporaties doen en hoe specifieke schimmels worden aangepakt. Lid Ahmadi benadrukt dat bewoners nooit de grondoorzaak van de problemen zijn. Lid ASLAMI (D66) vindt dat Amsterdam schimmelvrij moet worden. Een op de drie woningen kampt echter met hardnekkige schimmelproblematiek. De helft van de meldingen wordt niet opgelost en dat is onacceptabel. Lid Aslami vraagt zich af wanneer er sprake is van een schimmelvrij Amsterdam. Kan de wethouder hier iets over zeggen? In meer dan 60% van de schimmelgevallen is de oorzaak bouwtechnisch van aard. Lid Aslami vraagt zich af waarom de aanpak daar niet op wordt afgestemd. Verder is lid Aslami benieuwd of er aansluiting kan komen op andere grootschalige programma’s, zoals Samen Nieuw-West. Zo worden halfslachtige oplossingen voorkomen. Lid Aslami wil ook graag meer horen over de in de Voorjaarsnota vrijgemaakte middelen. College Wethouder PELS herkent zich in alle gestelde vragen. Hoewel ze twee jaar geleden niet had gedacht alles op te kunnen oplossen, heeft ze het wel groot op de agenda willen zetten.

Het begint met de erkenning van de grote problemen en daar dan goede oplossingen voor vinden. Wethouder Pels gaat elke maand op stap als energiecoach en de helft van de huizen die ze bezoekt heeft schimmel. Er is nog veel te doen om de afstand te verkleinen tussen huurders en corporaties. De flyeractie van Ymere is een goed voorbeeld. Met een aantal huurdersverenigingen is afgesproken een soortgelijke actie te doen. Hopelijk neemt daardoor de meldingsbereidheid toe. Lid TAJ (GL) vindt de meertaligheid van deze acties belangrijk. Wordt daar ook rekening mee gehouden? Wethouder PELS zegt dit toe en zal hierover terugkoppelen aan de commissie. Lid BROERSEN (Volt) vraagt of het nu nog niet bekend is dat corporaties mee willen doen, of dat ze hebben laten weten dat in de toekomst te willen doen. Daarnaast is lid BROERSEN benieuwd of wat de strategie is bij wijken met een lage meldingsbereidheid.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Wethouder PELS meldt dat twee huurdersverenigingen nog niet op het aanbod hebben gereageerd, maar heeft er vertrouwen in dat dat wel zal gebeuren. De flyeractie richt zich nu nog op iedereen in de stad. De aanpak begint dus algemeen maar zal steeds fijnmaziger worden. Ook deze actie wordt gemonitord. De respons zal uitgebreid geanalyseerd worden om te kijken waar extra aandacht nodig is. Lid BROERSEN vraagt of er na de monitoring gelijk actie wordt ondernomen of dat de commissie de vinger aan pols moet houden. Wethouder PELS bevestigt dat het betrokken wordt bij de monitor. Commissieleden krijgen dezelfde inzichten als de wethouder en kunnen deze daarop bevragen. Lid LOCHTENBERG (CDA) wil weten of een meertalige flyer urgent voor de wethouder. Wethouder PELS vindt het goed om daarnaar te kijken omdat de stad enorm divers is. Tegelijk is het ook belangrijk dat de huurdersverenigingen zelf vormgeven aan de flyer. De wethouder neemt het wel mee in het gesprek, maar zal niet met een eisenlijstje komen. Wethouder PELS vond het positief dat in een eerder gesprek de corporaties de raad en het college wilden volgen om de huurkorting toe te passen. Ze gaven toen wel aan dat het geld op was, mede door de huurverlaging van het kabinet. Er bestond een reëel risico dat ze straks nergens meer in konden investeren. De huurverlaging is van tafel.

De wethouder vindt het niet acceptabel dat bewoners van schimmelwoningen hiervan de dupe zullen zijn. Daarom heeft het collegegeld vrijgemaakt om de aanpak te intensiveren. De wethouder wil deze bewonersgerichte aanpak graag uitbreiden. Enerzijds worden bewoners laagdrempelig benaderd. Technische problemen zullen meteen worden opgelost of er worden passende maatregelen genomen, en er komen ook herhaalbezoeken. Grootschalige renovaties kunnen echter niet in drie maanden worden gedaan. Corporaties hebben de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat de schimmel beheersbaar blijft. Dat is niet de taak van de bewoners. De wethouder benadrukt dat er bij de corporaties hard wordt gewerkt aan oplossingen. Lid TAJ (GL) zegt dat huurders recht hebben op huurkorting wanneer het vinden van een oplossing lang duurt. Dat hebben corporaties in april ook toegezegd. Tot dusver heeft echter niemand nog de huurkorting gekregen. Wat vindt de wethouder hiervan? Wethouder PELS meldt dat de huurkorting per 1 september is ingevoerd. Iedereen die zich heeft aangemeld kan naar de wethouder doorgestuurd worden. Lid ALBERTS (SP) merkt op dat dit toch weer een individuele benadering is. Mensen moeten ondanks het feit dat hun woning in slechte staat is toch de volle huur betalen. De onwil van de corporaties om huurkorting te geven maakt mensen boos.

Gaat de wethouder hier steviger op inzetten? Wethouder PELS zegt dat corporaties nu nog niet bereid zijn om huurkorting te geven aan alle huurders van een probleemcomplex. Exacte cijfers zijn er echter nog niet. Als die er komen zal de wethouder hierover zeker vragen stellen aan de corporaties. Lid ASLAMI (D66) denkt dat het verstandig is om bij schimmel altijd uit te gaan van structurele bouwtechnische oorzaken. Kan dat worden meegenomen in de algehele aanpak en de vervolgstappen? Wethouder PELS is het hiermee eens. Inmiddels is bewezen dat bewonersgedrag niet de grondoorzaak is. De daadwerkelijke oorzaak van de schimmel moet grondig worden onderzocht én opgelost.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Wethouder PELS zegt graag de samenwerking op te pakken met universiteiten, hogescholen en mbo’s. Er is veel wat er nog kan geleerd kan in de aanpak. Uniforme cijfers worden er bij de volgende monitor verwacht. De koepelorganisatie van de corporaties draagt hier zorg voor. Wethouder PELS geeft aan dat de samenwerking met private verhuurders ingewikkeld is. De gemeente heeft daarin weinig wettelijke ruimte, alleen handhaving is mogelijk. In het afgelopen overleg met deze verhuurders is afgesproken dat apart te bespreken en een gezamenlijke schimmelaanpak te verkennen. Lid TAJ (GL) betreurt het dat juist particuliere verhuurders niet aangepakt kunnen worden. Op grond van de Wet goed verhuurderschap uit 2023 kunnen verhuurdersvergunningen worden ingevoerd. Hoe kijkt de wethouder naar het toevoegen van dit instrument? WETHOUDER PELS heeft na de invoering van deze wet gekeken naar ontwikkelingen in andere steden. Naast de Wet betaalbare huur is er geen wet die de gemeente voldoende ruimte geeft. De wethouder onderschrijft dat er meer gebruik gemaakt moet worden van wet- en regelgeving maar die is op dit moment ontoereikend. Dat is jammer, want alleen dan kan de gemeente meer doen dan handhaven. Wethouder PELS zegt dat de gemeente voor het intensiveren van de handhaving afhankelijk is van de meldingen.

De interne afspraak is wel dat wanneer er meer schimmelmeldingen zijn deze altijd opgepakt worden door meer handhavers. Om het vertrouwen met inwoners te herstellen zal de aankomende evaluatie door een extern bureau worden gedaan. Diepte-interviews met verschillende bewoners zullen daar deel van uitmaken. Op de vraag of vrijgemaakte middelen ook voor grootscheepse renovaties aangewend kunnen worden antwoordt de wethouder dat daarvoor te weinig geld is. De wethouder beschouwt schimmel als een zeer ernstig probleem en hoopt dat vanaf nu volkshuisvesting weer bovenaan staat, in plaats van het grootkapitaal. Lid TAJ vraagt of de wethouder bereid is om de unieke Amsterdamse schimmelaanpak ook in Den Haag onder de aandacht te brengen en zo extra geld te krijgen. Wethouder PELS zegt al in overleg met het ministerie te zijn om ervoor te zorgen dat het tijdens de komende kabinetsformatie een belangrijk onderwerp wordt. Wethouder PELS kan geen updates geven over het personeelstekort en de ITproblemen bij de corporaties. Ze hebben wel aangegeven ermee bezig te zijn. De wethouder zegt toe het bij het volgende overleg te agenderen en hierover terug te koppelen met de commissie. Wethouder PELS is eens met lid ABOELKASEM (Denk) dat mensen niet mogen worden geherhuisvest in schimmelwoningen. Daarom is aan de corporaties en het stadsdeel gevraagd of zij hiermee bekend zijn.

De wethouder stelt voor samen de casus zorgvuldig door te lopen en ervoor te zorgen dat deze schimmelwoningen eerst worden opgeknapt. Lid ABOELKASEM vraagt hoe het kan dat een corporatiemedewerker aanwezig is bij een bezichtiging van een schimmelwoning en iemand dan toch een contract laat tekenen. Volgens wethouder PELS mag dit echt niet gebeuren. Juist daarom moet het gezamenlijk ter hand genomen worden. Wethouder PELS zegt dat het bij deze monitor nog niet bekend is in hoeveel gevallen bouwtechnische oplossingen zijn ingezet. De hoop is dat de cijfers beter worden.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Wethouder PELS zal bij een volgend overleg vragen of er nog middelen zijn, zoals luchtreinigers, die tijdelijk ingezet kunnen worden om de schimmel beheersbaar te maken en mensen zo te ondersteunen. Wethouder PELS zal dit ook betrekken op stadsdelen waar grote renovaties nodig zijn, bijvoorbeeld in Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Bij de Voorjaarsnota is bekendgemaakt dat er geld voor woningen in Noord wordt vrijgemaakt. Het is immers niet eerlijk dat er voor Zuidoost en Nieuw-West rijksgeld beschikbaar is en voor Noord niet. Het college wil in die gebieden aandacht geven aan volkshuisvesting en zoekt daar naar interactie tussen de aanpak van het hele gebied en de aanpak van de woningen. Volgens wethouder PELS moet de huidige zeer ernstige schimmelproblematiek in de komende vijf jaar opgelost worden. Lid ASLAMI (D66) zegt dat het goed zou zijn wanneer die stip aan de horizon ook duidelijk gecommuniceerd wordt. Dan zal het Rijk er hopelijk haar deel aan bijdragen. Wethouder PELS zegt dat de gemeente het nooit in haar eentje kan oplossen. Het is noodzakelijk dat een nieuw kabinet straks vol investeert in volkshuisvesting zodat inwoners gezond kunnen wonen. De VOORZITTER informeert of leden behoefte hebben aan een tweede termijn. Dat is niet zo. Het onderwerp zal worden geagendeerd bij de tweede raadsvergadering na deze commissievergadering, op 8 oktober.

Toegevoegd bespreekpunt Volkshuisvesting 6. Mooi bouwen voor een complete stad (VN2025-011893) Dit punt is geagendeerd door lid LOCHTENBERG (CDA). Lid LOCHTENBERG brengt in herinnering dat in 2023 een CDA-motie voor mooi bouwen werd aangenomen door de raad. Het college beschouwde de motie echter als overbodig. In mei 2025 diende het CDA een nieuwe motie in voor kwaliteitseisen. Weer stemde de coalitie tegen. Afgelopen juli zag lid Lochtenberg een filmpje waarin Frans Timmermans zei dat iedereen toegang moet hebben tot een prachtige woning en daarbij verwees naar woningen van de Amsterdamse School, toentertijd gebouwd als sociale huur. Frans Timmermans stelde voor een commissie van experts in te stellen die woonplannen op architectuur beoordeelt. Alleen projecten die goed scoren mogen worden gebouwd. Lid Lochtenberg vraagt zich af waarom Frans Timmermans op dezelfde lijn lijkt te zitten als het CDA in tegenstelling tot de Amsterdamse fractie van de PvdA. Lid MINDERHOUD (PvdA) vraagt waar lid LOCHTENBERG over spreekt als hij zegt dat er in Amsterdam vooral lelijk wordt gebouwd. Kan hij drie voorbeeldprojecten noemen uit de afgelopen jaren? Lid LOCHTENBERG zegt dat hij het niet zozeer had over wat er lelijk is maar over wat er mooi is.

Kan lid MINDERHOUD drie projecten noemen die Frans Timmermans had moeten zien? Lid MINDERHOUD noemt als voorbeelden van mooie gebouwen die sociaal toegankelijk zijn voor Amsterdammers: De August in Noord, de Crossover in Zuid en de Jonas in IJburg.

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Lid LOCHTENBERG waardeert de steun van PvdA voor mooi bouwen. Wat vindt het college van de concrete voorstellen van Frans Timmermans? Lid MINDERHOUD stelt dat de motie overbodig was. Lid VON GERHARDT (VVD) hoort vaak van ontwikkelaars dat de stad al heel veel loketten heeft, zoals Welstand en Ruimtelijke ordening. Wil lid LOCHTENBERG er nog een aan toevoegen? Lid LOCHTENBERG (CDA) zegt alleen te willen weten of het college het voorstel van Frans Timmermans onderschrijft. Het resultaat is belangrijker dan het proces. Lid VON GERHARDT wil juist versnellen in plaats van vertragen. Lid LOCHTENBERG vraagt of het college bereid is meer geld te vragen uit Den Haag wanneer financiën tekortschieten. Lid ASLAMI (D66) vraagt zich af of lid LOCHTENBERG de plannen van D66 kent. Lid LOCHTENBERG (CDA) zegt niet te willen pleiten voor verkiezingsprogramma’s van andere partijen. Lid MINDERHOUD (PvdA) vindt dat er mooi gebouwd wordt in Amsterdam, dat er zeker meer geld nodig is maar dat daar ook om gevraagd wordt, zowel landelijk als in de stad. Hij sluit zich aan bij de oproep van lid LOCHTENBERG. Lid VON GERHARDT vraagt zich af of het geld gebruikt gaat worden om mooi te bouwen of om te zorgen voor de juiste infrastructuur. Gaat het lid LOCHTENBERG vooral om mooie woningen of om voldoende betaalbare woningen? Lid LOCHTENBERG denkt dat beide mogelijk is en verwijst naar de ingediende motie.

Lid VON GERHARDT zegt dat de motie niet duidelijk is over waar de prioriteiten van het CDA liggen. Lid NOORDMAN (FvD) wil drie punten toevoegen aan de bijdrage van lid LOCHTENBERG. Ten eerste moet schoonheid terug op de prioriteitenlijst, boven kwantiteit en eisen wat betreft veiligheid, milieu en energie, hoewel die natuurlijk ook belangrijk zijn. Lid MINDERHOUD vraagt welk schoonheidsaspect lid NOORDMAN mist in de wijken die gebouwd worden. Lid NOORDMAN mist schoonheid helemaal als prioriteit. In een opiniestuk in Het Parool las lid Noordman dat schoonheid vaak als bijzaak wordt gezien in de Amsterdamse woningbouw, bijvoorbeeld in de wijk NDSM. Lid Von GERHARDT voelt zich aangesproken als bewoner van NDSM. Misschien is nog niet alles volmaakt en is er niet gebouwd zoals rond 1900, maar het is wel een prachtige wijk. Lid NOORDMAN denkt dat mensen inmiddels gewend zijn aan de manier van bouwen maar vindt dat er teruggegaan moet worden naar een andere stijl. Lid VON GERHARDT vraagt zich af of mooier bouwen ook ten koste mag gaan van het aantal woningen.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

Lid NOORDMAN (FvD) erkent dat er ingeleverd zal moeten worden. Voor nu is het echter belangrijk dat schoonheid terugkomt op de prioriteitenlijst. Lid NOORDMAN zegt dat schoonheid niet volledig subjectief is. Als tweede punt haalt lid Noordman een Britse filosoof aan die zegt dat mensen een instinctieve voorkeur hebben voor een harmonieuze en afwisselende architectuur met gebouwen en straten die een gevoel van geborgenheid geven. Lid VON GERHARDT (VVD) zegt dat NDSM precies daaraan voldoet. Lid NOORDMAN erkent dat er enige variatie is in de wijk, maar vult aan dat het niet mooi is. Lid AHMADI (LAV) vindt dat woningen vooral betaalbaar moeten zijn. Lid TAJ (GL) stelt voor het debat zo snel mogelijk af te ronden. Lid NOORDMAN herhaalt dat schoonheid op de prioriteitenlijst moet komen. Lid NOORDMAN vraagt wethouder VAN LEYENBERG hoe er gedacht wordt over schoonheid en of er budgettaire obstakels zijn voor het bouwen van mooie woningen. Lid MINDERHOUD stelt dat er al mooi wordt gebouwd, en dat er vooral doorgegaan moet worden met bouwen. College Wethouder VAN LEYENBERG erkent dat architectonische kwaliteit belangrijk is maar wil het vooral hebben over of er genoeg huizen zijn, goed bereikbaar en met goede voorzieningen. Wethouder VAN LEYENBERG zegt dat er veel aan kwaliteit wordt gedaan. Daarvoor zijn drie lagen.

De eerste laag wordt gevormd door stedenbouwkundigen die al bij de planvorming een grote rol spelen. In de tweede laag zitten externe supervisoren die oog houden op de architectonische kwaliteit. De commissie Omgevingskwaliteit vormt de derde laag en is betrokken bij vergunningen. De wethouder stelt dat er voldoende kwaliteit is in de stad, waarbij ook het visuele aspect hoort. Het verdedigen van Frans Timmermans laat de wethouder aan anderen over. Extra geld uit Den Haag is dringend nodig, bijvoorbeeld bij volkshuisvesting en stadsontwikkeling. De wethouder stelt dat schoonheid subjectief is, maar dat er vooral gebouwd moet worden voor Amsterdammers die op zoek zijn naar een betaalbare en goede woning. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 4. Bespreken van de raadsinformatiebrief en wijzigingsvoorstellen huisvestigingsverordening per 1 januari 2026 (VN2025-010044)

van

de

De VOORZITTER deelt mee dat dit punt is geagendeerd op verzoek van lid LOCHTENBERG. Er zal eerst openbaar worden vergaderd en daarna besloten. Lid TAJ (GL) merkt op dat de woningnood nog steeds hoog is. GroenLinks vindt het positief dat wordt ingezet op meer en meer betaalbare woningen, juist ook voor de groepen die het hard nodig hebben. Daarom wordt de vergunningsplicht voor een tweede woning ondersteund. Lid Taj is ook blij met de huidige uitwerking waarbij nieuwe eigenaren een vergunning krijgen voor slechts drie jaar. Lid Taj is trots op het doorstroomoffensief. De

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

termverandering van spijtoptanten naar repatrianten is positief. Daarnaast is lid Taj blij met de extra ruimte voor de beroepsgroepen die de stad zo hard nodig heeft, zoals leraren en zorgverleners. Lid ABOELKASEM (Denk) zegt dat bewoners van de Anton van Waldorpstraat en het Marius Bauerplantsoen onder grote druk zijn gezet, en verwijst daarbij naar de inbreng bij punt 5. Als zij voor 1 september geen woning zouden accepteren, zouden ze op straat worden gezet. Dit probleem speelt bij meerdere projecten en leidt tot angst en stress bij bewoners. Daarom worden soms niet-passende woningen geaccepteerd. Lid Aboelkasem vraagt de wethouder welke mogelijkheden er zijn om bewoners beter te beschermen en te helpen. Hoe kan het huisvestingsproces rechtvaardiger verlopen? Lid VON GERHARDT (VVD) vraagt of in de definitieve versie van het rapport de zienswijze van de wethouder meegenomen kan worden op de uitspraak van Raad van State over woningdelen. Wellicht moet dit ook in de huisvestingsverordening verduidelijkt worden. Lid MOLEMA (JA21) vindt het toevoegen van twee extra treden aan de escalatieladder vakantieverhuur een zware maatregel. Slechts een paar procent van de woningvoorraad wordt incidenteel of kortdurend verhuurd door gewone Amsterdammers die hiermee hun vaste lasten betalen. Er is geen causaal verband tussen vakantieverhuur en de ervaren overlast.

Het college kiest vaker voor beleid met grote juridische risico’s, dat achteraf geen standhoudt. Dit schept onzekerheid voor bewoners en ondernemers. Lid Molema wil weten waarom ervoor gekozen wordt een kleine groep inwoners zo zwaar te raken. Waarom kiest het college tegen vergunningen en quota die wel proportioneel en juridisch houdbaar zijn? Hoe meet het college het effect van deze maatregelen en worden ze teruggedraaid als blijkt dat dat onvoldoende is? Lid AHMADI (LAV) heeft veel lof voor de nieuwe wijzigingen die de stad leefbaarder maken. Wat de vakantieverhuur betreft vraagt lid Ahmadi zich af op de druk op bepaalde wijken niet ook te maken heeft met het massatoerisme. De impact van de maatregelen is groot, en het is de vraag of ze de leefbaarheid daadwerkelijk verbeteren. Lid Ahmadi stelt voor om eerst goed te kijken waar de druk op de leefbaarheid precies vandaan komt. Wethouder PELS dankt voor alle complimenten. In het kader van de huidige woningnood moeten er beperkingen worden gesteld aan vakantieverhuur. Andere aanpassingen in het rapport zijn gedaan om beter tegemoet te komen aan de wensen van bepaalde doelgroepen. De vragen van lid ABOELKASEM raken de kaderafspraken die gemaakt zijn met de corporaties over sloop/nieuwbouw en het omgaan met een sociaal plan.

Op dit moment wordt onderzocht of de uitspraak van de Raad van State kan worden meegenomen in het rapport. Wethouder PELS is verbaasd over het verwijt van JA21 dat het college feitenvrij zou handelen. De raad heeft een onderzoek gekregen waarin een directe relatie wordt aangetoond tussen leefbaarheid en vakantieverhuur. Lid MOLEMA las dat het college nader onderzoek niet nodig acht, terwijl er onderzoeken zijn waarin aangetoond wordt dat er juist geen direct verband is. Vindt de wethouder het getuigen van behoorlijk bestuur om maatregelen op te leggen zonder daadwerkelijk bewijs voor vakantieverhuur als oorzaak van de overlast? Wethouder PELS verwijst naar eerdere discussies met de commissie en met de raad over onder meer de escalatieladder. In de stukken daarbij zit een bewonersenquête waarin die directe relatie wordt gelegd. De vragen over de drukte in de stad raken een bredere discussie. Die wordt onder meer veroorzaakt door de goedkope vluchten, maar dat is een zaak van het kabinet. Amsterdamse woningen zijn om in te wonen, daarom wordt vakantieverhuur in balans

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Concept-raadscommissieverslag, 3 september 2025

WV

gebracht met de leefbaarheid. Het huidige beleid is al op veel plekken effectief gebleken. Nu worden volgende stappen gezet. Schorsing De VOORZITTER schorst de vergadering om 11:10 uur op grond van artikel 39 van het Reglement van orde en de artikelen 23, 2e lid, en 82, 5e lid, van de Gemeentewet. De commissie zal de vergadering in beslotenheid voortzetten.

14