20250403 Verslag gemeenteraad middag.pdf

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Jaar Vergaderdatum Publicatiedatum

2025 3 april 2025 7 mei 2025 OPENBARE VERGADERING OP DONDERDAG 3 APRIL 2025 Aanwezig: de leden Abdi (PvdA), Ahmadi (De Vonk), Alberts (SP), Aslami (D66), Asruf (PvdA), Bakker (Partij voor de Dieren), Belkasmi (PvdA), Bentoumya (GroenLinks), Bouali (GroenLinks) Van Berkel (JA21), Bouhassani (PvdA), Broersen (Volt), Burgers (VVD), Emmerik (Partij voor de Dieren), Garmy (Volt), Von Gerhardt (VVD), Havelaar (CDA), Heinhuis (PvdA), Hofland (D66), IJmker (GroenLinks), Kabamba (Lijst Kabamba), Van der Kamp (VVD), Khan (DENK), Koyuncu (DENK), Kreuger (JA21), Krom (Partij voor de Dieren), Lust (D66), Minderhoud (PvdA), Moeskops (D66), Van Munster, GroenLinks), Nadif (GroenLinks), Namane (PvdA), Noordzij (PvdA), Norbruis (D66), Van Pijpen (GroenLinks), Runderkamp (PvdA), Van Schijndel (Forum voor Democratie), Schmit (D66), Staartjes (VVD), Taj (GroenLinks), Van der Veen (GroenLinks), Veldhuyzen (De Vonk), Wehkamp (D66), Wijnants (VVD) en Yemane (GroenLinks) Aanwezig: burgemeester Halsema (Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Integraal Veiligheidsbeleid, Regelgeving en handhaving, Juridische Zaken, Communicatie, Bestuursdienst), wethouders Van Buren (Financiën, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering, Coördinatie Inkoop, Dienstverlening, Lucht- en Zeehaven en Afval en Reiniging), Groot Wassink (Sociale zaken, Opvang, Gemeentelijk vastgoed, Democratisering,

Masterplan Nieuw-West, Volwasseneneducatie, laaggeletterdheid en inburgering, Coördinatie Maatschappelijke voorzieningen), Van der Horst (Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit, Openbare ruimte en Groen, Water, Aanpak Noord), Mbarki (Economische zaken, MBO en toeleiding arbeidsmarkt, Aanpak Binnenstad, Jongerenwerk, Sport en Bewegen), Meliani (Kunst en Cultuur, Evenementen, Inclusie en Antidiscriminatiebeleid), Moorman (Onderwijs, Jeugd(Zorg), Armoedebestrijding en schuldhulpverlening, Masterplan Zuidoost), Pels (Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie, Volkshuisvesting, Dierenwelzijn, Voedsel) en Scholtes (Zorg en Maatschappelijke ontwikkeling, Publieke gezondheid en preventie, ICT en digitale stad, Lokale media, Deelnemingen en Monumenten en Erfgoed) Afwezig bij de stemmingen aan het eind van de vergadering: de leden Von Gerhardt (VVD), Nadif (GroenLinks) en Van Schijndel (Forum voor Democratie)

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Middagzitting op donderdag 3 april 2025 Voorzitter: Femke Halsema, burgemeester Plaatsvervangend voorzitters: Kune Burgers en Suleyman Aslami Plaatsvervangend griffier: Dafne Struijk Verslaglegging: Nina Post, Notuleerservice Nederland Voorzitter: het lid Burgers De VOORZITTER heropent de vergadering. Inclusie en Antidiscriminatiebeleid 21. Kennisnemen van de berichtingeving Gemeente maakte uitzonderingen op subsidieregels voor Queer Amsterdam VN2024-018518 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel. Het lid VAN BERKEL: Dank u wel, voorzitter. Eind februari bespraken we in de commissie wederom hoe de subsidiëring van de nieuwe Pride-organisatie Queer Amsterdam van uitzonderingen aan elkaar hing. Een vaststelling van de subsidie uit het Evenementenfonds voor 2023 ontbrak tot dan toe. Wethouder Meliani deelde die vervolgens in haar beantwoording, waarvoor dank, waaruit bleek dat er zo'n 150.000 euro terugbetaald moest gaan worden. JA21 wil graag weten wanneer dat gemeenschapsgeld terugbetaald zal zijn. Kan de wethouder de raad informeren over het verdere verloop? De vaststelling voor de Pride-subsidies in 2024 voor zowel Queer Amsterdam als Stichting Pride Amsterdam zijn vanuit beide afdelingen Diversiteit en Evenementen nog niet vastgesteld.

Kan de wethouder aangeven wanneer we die kunnen verwachten ongeveer? En acht zij het aannemelijk dat ook over vorig jaar subsidie teruggevorderd zal worden van Queer Amsterdam? Om allerlei uitzonderingen met tonnen subsidies aan een onervaren organisatie in de toekomst te voorkomen wil ik graag een motie indienen, die is inmiddels ingediend, daarin roep ik het college op om bij het maken van uitzonderingen op subsidieregels vanuit het Evenementenfonds bij een aanvraag voor 100.000 euro of meer dit eerst aan de raad voor te leggen. (Het lid AHMADI: Dit is misschien wel de dertigste keer dat we dit gesprek hebben gevoerd. Maar het was de raad die de wethouder de opdracht gaf om deze partijen een kans te geven. Dus ik snap niet wat het lid Van Berkel wil bereiken door elke keer opnieuw allemaal uitgekauwde feiten op te brengen. Want volgens mij was dit ons eigen verzoek.) Ik wil kijken hoe het zit met de financiële afwikkeling van deze situatie. (Het lid AHMADI: Heeft het lid Van Berkel echt zicht op andere uitzonderingen op subsidieregels, of is het gewoon een soort van vals bijten in één onderwerp? Want ik ben benieuwd waar het dan nog meer is gebeurd als dat u zo aanspreekt.) Dat is ook volgens mij bij andere situaties niet gebeurd. Daarom is het ook zo belangrijk dat in dit geval waar die subsidiestapeling heel duidelijk zichtbaar is, dat we daar grip op houden.

CONCEPT

2

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(Het lid AHMADI: Heel bijzonder, want volgens mij heeft het lid Van Berkel alleen maar interesse in dit onderwerp omdat het over diversiteit gaat en het een superprogressieve keuze was van de wethouder op aanraden van de raad en heeft hij verder helemaal geen idee hoe het in elkaar steekt. Dus ja, jammer dat we dit nog een keer moeten herhalen.) Het gaat niet over Stichting Pride Amsterdam, dat is een andere diversiteitsbeweging die ook Pride organiseert. Dit gaat over Queer Amsterdam. (Het lid MOESKOPS: Voorzitter, JA21 dient een motie in, in het algemeen over de subsidieregeling. En waar ik me dan zorgen over maak, we weten dat de Pakjesboot nog weleens in een storm terecht komt en meestal redt Sinterklaas zich prima. Maar u stelt eigenlijk voor dat wij moeten wachten totdat de intocht al geweest is voordat het college kan besluiten om Sinterklaas toch een handje te helpen. Want dat zijn wel de effecten van het feit dat u eerst langs de raad wil met dit soort kleine aanpassingen.) Ja, die vergelijking met Sinterklaas. We hebben het hier over een wethouder en subsidiëring. Dat heeft toch niks met de Pakjesboot te maken? (Het lid MOESKOPS: Daar vergist JA21 zich in.

Dit is namelijk het Evenementenfonds en het Evenementenfonds en de subsidieregelingen die we daar hebben gelden voor alle grote evenementen in de stad, inclusief de intocht van Sinterklaas, de huldiging van Ajax, Pride, Queer, Koningsdag, al dat soort evenementen vallen daaronder. Dus u zet wel echt een goede, hoe zeg je dat, stok in de raderen, geen idee, slechte uitdrukking, om de stad draaiende te houden en leuke dingen te kunnen blijven doen.) Ik begrijp dat D66 de vergelijking maakt met een wethouder als Sinterklaas, want dat is het in principe ook als je geld gaat lopen strooien naar dit soort organisaties. Maar dan moet je wel zorgen dat het goed verantwoord wordt. En dat is hier niet het geval geweest. (Het lid MOESKOPS: Nee die vergelijking maak ik helemaal niet, want de wethouder vraagt netjes het geld terug wat niet goed is uitgegeven. De vergelijking die ik maak is dat eigenlijk met de motie die JA21 indient ze voorbijgaan dat het meer consequenties heeft, bijvoorbeeld het killen van de intocht van Sinterklaas.) Volgens mij zijn het heel weinig gevallen en kan D66 gewoon prima deze motie steunen. Want het is in het belang dat we goede controle houden als raadsleden op de subsidiëring. En dat kun je hier wel mee verbeteren.

(Het lid NOORDZIJ: Voorzitter, ik was het eigenlijk niet van plan maar het is zo'n rare argumentatie van deze motie dat het weinig gevallen zouden zijn. Want dat onderstreept niet het gebrek aan urgentie wat het lid Moeskops begrijpt. En begrijpt het lid Van Berkel wel dat die urgentie er soms zit waardoor je niet kan wachten tot iets ook nog in de raad wordt aangenomen.) De urgentie die er was met deze organisatie, die is volgens mij wel weggeëbd. Want ze zijn er nu niet meer. (Het lid NOORDZIJ: Ja maar daar gaat deze motie niet om. Dus ik vraag het lid Van Berkel niet om daarop te reageren. Ik vraag het lid Van Berkel om te reageren op deze motie die over het Evenementenfonds in het algemeen gaat waar die urgentie er soms wel is.)

CONCEPT

3

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Als je uitzondering op uitzondering op uitzondering gaat maken alleen maar om een niet-levensvatbare club die ook nog slechte evenementen heeft georganiseerd waar bijna niemand op afkwam, dingen geannuleerd, dan moet je gewoon gaan controleren waar dat geld nou eigenlijk naartoe gaat. En als je dan die uitzonderingen checkt vanaf een ton dan denk ik dat je al een heel eind komt. (Het lid NOORDZIJ: Voorzitter, het lid Van Berkel verwijst de hele tijd naar Queer Amsterdam. Maar geef nou een keer antwoord op de vraag die over uw eigen motie gaat die over het hele Evenementenfonds gaat. Niet over het verleden. Over toekomstige besluiten waar de urgentie er soms is en waardoor je in de uitvoering uiteindelijk helemaal vastloopt.) Ik zie niet in waarom je daar in vast zou moeten lopen. Je gaat gewoon verantwoorden waarom je uitzonderingen gaat maken. Volgens mij gebeurt dat maar een enkele keer en voor zover bekend bij mij vooral alleen bij Queer Amsterdam momenteel. De volgende motie is ingekomen: Motie van het lid Van Berkel inzake uitzondering op subsidieregels voorleggen aan de raad, nr. 102 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: toekomstige uitzonderingen op de subsidieregels van het Evenementenfonds van 100.000 euro of hoger voor te leggen aan de raad. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van der Veen.

Het lid VAN DER VEEN: Voorzitter, dank u wel. Op 1 april 2001, deze week precies 24 jaar geleden, vond hier in deze raadszaal een wereldprimeur plaats. De allereerste zes homohuwelijken ooit werden hier voltrokken. Buiten stonden hier christenen te protesteren terwijl hier binnen een Japanse journalist aan toenmalig burgemeester Cohen vroeg of het homohuwelijk nu ook op scholen zou worden gepromoot. Het antwoord van Cohen was klip en klaar, jazeker en ver daarbuiten, zei hij. Ik dacht destijds, vanaf nu kan het eigenlijk alleen maar beter worden. Maar niets is minder waar. De rechten van my kind of people staan onder zware druk, van Florida tot Polen. En hier in Amsterdam discussiëren we over het bestaansrecht van organisaties die opkomen voor lhbtiq+’ers die het hardst worden buitengesloten. Laten we niet vergeten waar we vandaan komen. Het homohuwelijk was geen vanzelfsprekendheid maar een overwinning die zwaar bevochten moest worden. Voorvechters werden destijds ook weggezet als onrealistisch, te radicaal, of zoals we nu over Queer Amsterdam soms horen, amateuristisch. Maar zonder hen waren we hier niet geweest. Zonder hen zou ik niet kunnen trouwen met de liefde van mijn leven, ook al moet ik die misschien zelf nog vinden. We hebben in Amsterdam geïnvesteerd in een diversere Pride en daar controleert het GroenLinks het college op.

Omdat een Pride die alleen toegankelijk is voor wie al geaccepteerd wordt niet het hele verhaal vertelt en. daarom is Queer Amsterdam opgericht. En ja natuurlijk, een nieuwe organisatie brengt allemaal uitdagingen met zich mee. Maar als er een groep in Amsterdam opstaat om de stem te versterken van Amsterdammers die het het hardst nodig hebben, is onze vraag niet waarom ging het niet meteen perfect maar is onze vraag hoe zorgen we ervoor dat ze kunnen slagen.

CONCEPT

4

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Volgend jaar vieren we Amsterdam World Pride. Laten we dan niet alleen terugkijken op 25 jaar homohuwelijk maar ook vooral vooruitkijken. Laten we niet buigen voor sentimenten die ons kleiner willen maken maar laten we blijven vechten voor vooruitgang, samen met eenieder die in onze stad daar een verschil in wil maken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Moeskops. Het lid MOESKOPS: Dank u wel, voorzitter. Ik heb het al vaker gezegd en ik zal het zo vaak als ik kan blijven herhalen. Pride is ons feest, een statement en een symbool van progressieve trots. En voor D66 is het dan ook essentieel dat we samen met organisatoren, deelnemers en bezoekers blijven werken aan een Pride die echt een viering is van alle vormen van inclusiviteit. Dankzij de lessen van de afgelopen twee jaar is het nieuwe Pridebeleid daar ook op aangepast en het empowerment- en zichtbaarheidsfonds zorgt er nu voor dat er meerdere stemmen binnen de gemeenschap gehoord kunnen worden en dat er ruimte is voor hun wensen en talenten. Amsterdam moet een baken van vrijheid en gelijkheid blijven. In een wereld waar de rechten van minderheden steeds vaker onder druk komen te staan is het onze verantwoordelijkheid om voorop te blijven lopen. We kiezen altijd voor vooruitgang, niet voor behoudzucht of stilstand.

Dat betekent ook dat we ruimte moeten geven aan vernieuwing en risico moeten durven lopen met nieuwe spelers. Juist als het gaat om gelijke rechten en emancipatie is stilstand achteruitgang. En de samenwerking met Queer is zeker niet vlekkeloos verlopen en het is terecht dat de raad en de commissie hier kritisch op hebben gereflecteerd. In de commissie heb ik stilgestaan bij de rommelige samenwerking en de daaropvolgende mededeling van het college om de subsidies die niet rechtmatig zijn besteed terug te vorderen is dan ook niet meer dan terecht. Want dat is ook hoe we samenwerken in deze stad, afspraak is afspraak. Tegelijkertijd moeten we eerlijk blijven. En ik ben blij dat dit college op thema's lef toont en als we dan vallen staan we als Amsterdam weer op en gaan vooruit. En wat mij betreft naar een prachtige World Pride. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Meliani. Wethouder MELIANI: Dank voor de vragen en wederom om hier met elkaar over te praten. Ik denk dat het meer urgenter is dan ooit en ik heb die roep ook gehoord van het lid Van der Veen en ook het lid Moeskops. En ik ga er ook vanuit dat het lid Van Berkel van JA21 dit ook heel belangrijk vindt, die passie heb ik in ieder geval gehoord de afgelopen periode. Want het gaat over lhbti-rechten en het gaat over het vieren van een grote groep gemarginaliseerde mensen in deze stad waar we voor opkomen.

Ik wil dan nog even teruggaan naar het begin. Ik zal het niet te lang doen, want we weten allemaal hoe lang dit al loopt. Tot voor 2023 was de Pride voor één organisatie en er was geen ruimte voor andere mensen om onderdeel te zijn van de viering van Pride. Toen is er een denktank opgestart, of een klankbordgroep, die zei waar blijft onze ruimte. Vanuit dat idee, en ook vanuit de oproep van een meerderheid van de raad, hebben wij vervolgens besloten om twee partijen bij elkaar te brengen en te zorgen dat ze samen gingen werken. En dat gesprek heeft langer geduurd dan we wilden. Dat gesprek duurde een aantal maanden met een mediator. Ik heb die opdracht dus volledig uitgevoerd om te zorgen dat die twee bij elkaar kwamen. Er lag uiteindelijk een afsprakenkader en vanuit dat kader hebben we vervolgens gekozen om deze twee partijen allebei een Pride op een manier te gaan organiseren zoals zij daar behoefte aan hadden. Wij hebben wat uitzonderingen

CONCEPT

5

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

daardoor moeten maken en we doen dat niet zomaar, alleen als er een groot maatschappelijk belang is. En dat maatschappelijk belang lag er, namelijk dat er meerdere partijen, ook gemarginaliseerde groepen, dat zij een plek wilden hebben binnen die Pride. Daarom die uitzondering. En dat mandaat ligt bij het college en daar hebben we gebruik van gemaakt. Ik ben natuurlijk zelf na de ervaring van 23 kritisch geweest. U heeft dat kunnen zien in de brief die u heeft kunnen lezen. Vervolgens hebben we daar debatten later over gevoerd, u heeft alle stukken gekregen, u heeft dat allemaal opgevraagd en ik heb dat allemaal met u gedeeld. En die uitzonderingen hebben we gedaan, niet alleen voor Queer Amsterdam, want dat is wat net de hele tijd wordt gezegd, ook voor SPA. Omdat het gesprek en die onderlinge gesprekken zo lang duurden hebben we bijvoorbeeld een uitzondering moeten maken om de aanvraag voor de Pride iets later te laten ingaan. Dat hebben we voor beide gedaan. En voor Queer Amsterdam hebben we ook aangegeven, want de regel is natuurlijk als je subsidie krijgt van Diversiteit kun je geen subsidie bij Evenementen gaan aanvragen. Wij hebben gezegd, het is een nieuwe organisatie zonder ervaring. Het zijn allemaal individuen, die willen wij steunen en we ondersteunen ook de emancipatiebeweging.

Want dat is het doel van het lhbti-beleid wat we maken, dat we nieuwe emancipatiebewegingen gaan ondersteunen. Dat is mijn rol als wethouder, die heb ik volledig serieus genomen. Maar zoals ik zei, was ik kritisch naar de manier waarop de organisatie zich gedroeg. En daar hebben we hen op aangesproken. Vervolgens hebben we ook besloten in 24 toch die samenwerking verder te brengen. Want beide partijen gaven aan dat ze allebei graag verder wilden. Dat hebben we gefaciliteerd. En dan, wat hebben we afgesproken? We hebben afgesproken dat op het moment van de verantwoording, daar heeft het lid Van Berkel natuurlijk vragen over gesteld, er is een plan neergelegd met alle activiteiten en daarin stond wat ze allemaal gingen doen. Daarnaast hebben we de verantwoording gelegd bij de afrekening en bij die afrekening stond namelijk dat er bepaalde activiteiten niet waren uitgevoerd. Dat betekent dat we ons houden aan de afspraken. En als je die niet uitvoert, moet je het gaan terugbetalen. Dat heb ik gemeld en daarin hebben wij dus niks geks gedaan. We hebben ons allemaal gehouden aan de regels. Het geld is terugbetaald. Dus er zijn heel veel activiteiten uitgevoerd en daar is geld voor gekregen en voor het andere deel is dat niet gedaan. (Het lid VAN BERKEL: Hoor ik de wethouder nu zeggen dat het geld al is terugbetaald?) Dat is een vraag die u gesteld heeft, daar ga ik zo even op in.

Ik ga niet op detail in hoe het werkt maar ik kan hier wel zeggen hoe het proces loopt. Wij hebben daar gewoon protocol voor hoe je dat moet doen. Bij de lagere vaststelling van de subsidie, namelijk als wij vaststellen u krijgt minder subsidie, dan nemen we contact op met in dit geval de aanvrager. Dan willen we extra toelichting. Dat hebben we gedaan. Vervolgens blijkt dat er iets terugbetaald moet worden. Dan is er vier weken de tijd om die betaling te gaan doen. En dan moeten die facturen gewoon betaald worden binnen die termijn en dat volgen we. Dus dat wilde ik net al antwoorden maar u was mij te vroeg af. (Het lid VAN BERKEL: Kan de wethouder aangeven in welke fase van dat proces van die terugvordering we zitten?) Ik kan u alles zeggen. Tot in detailniveau kan ik u over alles gaan informeren. Maar u heeft zoveel stukken gehad, u heeft zoveel brieven gehad en u gaat echt op detailniveau op één organisatie alles opvragen. Als ik u net verteld heb dat wij gewoon een protocol lopen. Daarin staat de vaststelling is lager, u dient de factuur binnen vier weken te betalen, als dat niet gebeurt dan volgt er een incassobureau. Dat doen we met alles, ook bij deze.

CONCEPT

6

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(Het lid VAN BERKEL: Volgens mij is het een hele legitieme vraag. Ik vraag de wethouder als raadslid, ik controleer het college, dus ik controleer ook de wethouder, in welke fase van de terugvordering van de anderhalve ton van Queer Amsterdam we zitten. En ik wil daar graag een antwoord op. Wanneer is het geld terug?) Volgens mij heb ik u uitgelegd, het is zes weken geleden dat wij dat hebben vastgesteld. En inmiddels, als u dat weet, u ontvangt dan een brief, dan duurt het vier weken dat die betaling binnen moet zijn. Dus dat zal op korte termijn zijn. En ik kan u niet exact de datum vertellen maar het moet wel betaald worden binnen die vier weken. En er gaan, als u heel specifiek wil weten, drie facturen. Daarvan is twee derde betaald en eentje moet nog. En dat moet allemaal binnen de termijnen en er lopen nog een paar weken. Maar goed, nu bent u toch echt op detailniveau geïnformeerd. (Het lid VAN BERKEL: Nog een laatste vraag dan. Kunt u ons informeren wanneer het gewoon helemaal voltooid is, dit proces. Dat lijkt me niet al te veel moeite.) Ik zal daar ergens bij een commissie op terugkomen. Ik heb net even algemeen iets gezegd over dat hele proces en ik heb u ook meegenomen waarom we er uiteindelijk voor hebben gekozen om de Pride te verbreden.

Het gaat om een brede groep, het gaat over gemarginaliseerde groepen in deze stad die wij allemaal een plekje willen gunnen tijdens de Pride. En vandaar dat we ook hebben gekozen in het nieuwe beleid om het anders in te richten waardoor er geen gate keeper is die aan de voorkant bepaalt, of een poortwachter in het Nederlands, die bepaalt of je wel of geen subsidie mag aanvragen. Dat hebben we geleerd. We hebben geleerd dat het een ingewikkeld proces is. We hebben geleerd dat we ook te maken hebben met een organisatie die het niet heel goed op sommige vlakken heeft gedaan. Maar uiteindelijk heeft het ons heel veel gebracht, dat niet één partij bepaalt maar dat er meerdere partijen in de stad als het gaat over het vieren en strijden van lhbti-rechten een plek moet te krijgen. En dat is bereikt en daar ben ik trots op. Als u mij vraagt gaat u nog een keer doen, jazeker. Want de emancipatie in deze stad stopt niet. Iedere keer komt er weer een andere partij die zegt, en ik dan. Krijg ik dan ook nog een plekje? Wat we wel hebben geleerd is dat we niet een hele grote rol gaan pakken zoals we die eerder hebben gedaan maar dat we een bepaalde afstand hebben van subsidie verlenen en ook bijvoorbeeld van facilitator. Die rol nemen we op ons anders dan eerder. De vragen die nog gesteld zijn over de subsidies, die zijn dus beide vastgesteld.

En over de nieuwe subsidies kan ik u in ieder geval zeggen, volgens mij is daar ook iets over gezegd, maar ik vind het toch fijn. Er is eerder een brief naar u gestuurd en dat is een brief over hoe we het nu allemaal doen. Die brief heeft u ontvangen op 23 oktober vorig jaar. Daarin hebben we aangegeven dat we in totaal voor het nieuwe Pride-beleid 700.000 euro beschikbaar hebben gesteld. Daarvan is de helft, 350.000 euro gaat naar de organisatie die de laatste Pride en de Canal Parade organiseert, de Stichting Pride Amsterdam met een meerjarige subsidie voor vier jaar. En dan hebben we 350.000 euro voor de andere organisaties die zelf hebben kunnen aanvragen. En dat is ook 350.000 euro, maar dat is dus incidenteel. Ieder jaar kan daar weer een nieuwe organisatie geld aanvragen. Die subsidieverdeling kunt u online vinden via subsidies en dan weet u ook precies, bij het subsidieregister als u Pride intoetst dan kunt vinden welke organisaties allemaal subsidie hebben gekregen. Als u daar iets meer over wil weten. Dus nogmaals, we maken geen uitzondering, alleen bij een groot maatschappelijk belang. En dat belang was er en vandaar dat we deze keuze hebben gemaakt. En dan wil

CONCEPT

7

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

ik eigenlijk toe naar de motie die is ingediend. U vraagt mij eigenlijk alles langs de raad te laten gaan. Daar kan ik helaas niet goed positief op adviseren. In principe vinden er bijna geen uitzonderingen plaats maar kan er dus een uitzondering worden gemaakt. Het is het mandaat dat ligt bij het college en dat willen we graag zo houden. Want daar werden net ook al opmerkingen over gemaakt, op het moment dat we alles langs de raad laten gaan, dat betekent dat er geen tijd is überhaupt nog om de organisatie te kunnen helpen. We zullen daarom echt gaan vastlopen. En daarnaast zijn er heel veel organisaties die subsidie krijgen en het heeft impact op de hele organisatie. Dus dit ga ik negatief adviseren. Ik kan u wel soms eerder meenemen, bijvoorbeeld in de keuzes die we maken. Maar ik ga deze motie niet positief adviseren. (Het lid VAN BERKEL: Ik was nog wel benieuwd naar het antwoord op mijn vraag over de vaststelling van 2024, vorig jaar. Die is er nog niet. Wanneer kunnen we die verwachten? Dat had ik in mijn bijdrage al gevraagd.) Dat heb ik net gezegd. De subsidies van 23 en 24 zijn beide vastgesteld. (Het lid VAN BERKEL: Is dan al bekend of daar ook een terugvordering komt, over de subsidiëring van 2024?) Dat heb ik al in de commissie gezegd. Dat is het totale bedrag waar u net naar refereerde.

Dus dat is al vastgesteld en dat totale bedrag van zowel 23 als 24 is vastgesteld en dat heb ik medegedeeld ook. De discussie wordt gesloten. Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 22. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief Nieuwe koers warmtetransitie en afhandeling moties 134.24, 137.24, 138.24 en 139.24 VN2025-002938 De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kreuger. Het lid KREUGER: Dank u wel, voorzitter. Ja, wat een hallucinant debat was het twee maanden geleden inmiddels alweer, over het herijken van de warmtetransitie. De 2040 is losgelaten. Ik heb daarop ik denk inmiddels zo'n zeven jaar altijd een constructieve bijdrage op proberen te leveren, zeg ik dan maar even voorzichtig voordat ik weer wat verkeerds zeg. Maar de verwijten die vlogen over en weer. Wat mij onder andere werd verweten is dat wij nooit met concrete plannen komen. Wat mij onder andere werd verweten is dat ik in dat debat telkens maar terugkom op dingen die ik ooit een keer in een commissie heb gezegd. Terwijl, volgens mij als het over het aardgasvrij maken van de stad gaat, hebben wij daar ik denk zo'n beetje elke maand dat er een commissie is wel wat over gezegd of over gevraagd. En vervolgens komt er vanuit het college, vanuit wethouder Pels, ook nog een tip mijn kant op over hoe ik mijn effectiviteit kan verhogen.

Van een college, van een wethouder, die werkelijk waar in vier jaar na ook het college hiervoor, helemaal niks voor elkaar heeft gekregen. Geen woning van het aardgas, geen windturbine gebouwd, helemaal niks. En dan bij mij aankomen met effectiviteit. Goed, dan gaan we nu verder met de inhoud, moet ik zeggen, want dit was ook allemaal inhoud natuurlijk. We gaan stoppen met de blokverwarming, of in ieder geval die is voorlopig uit de lucht want niemand wilde meer ermee verder. En dat biedt kansen vindt

CONCEPT

8

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

JA21 en daar gaan wij een voorstel van doen. Want zo kent de raad mij ook. Wij gaan een voorstel doen om het mogelijk te maken vanuit de gemeente om ook individuele isolatiemaatregelen, vooral voor individuen, voor individuele woningen, mogelijk te maken. En waarom doen wij dat? Voorheen was natuurlijk altijd het geval dat alles collectief moest omdat we uitgingen van collectieve warmteoplossingen. Maar die collectieve warmteoplossingen laten we nu natuurlijk zitten. Dus wat houdt ons nu tegen als er iemand in een woning zit, en of dat nou van een particuliere verhuurder is of van een corporatiewoning, als iemand zegt ik wil graag dubbelglas want ik wil een lagere energierekening, dan moeten we dat gewoon gaan faciliteren. Want de noodzaak om dat allemaal collectief te doen die is wat JA21 betreft in ieder geval op dit moment weg. Daar kan de gemeente een handje behelpen door een impuls te geven aan de particuliere verhuurder of de woningcorporatie door zeggen als je voor een bepaalde termijn deze maatregel gaat toepassen, dan gaan wij de rentelasten voor jou dragen, mocht je die nodig hebben om die investering te doen. Dus dat is de trigger money. En verder, en dat zit meer in de operatie, ik heb de vorige keer hier in deze zaal een verwijt gemaakt over empathie. Dat was niet eens gericht aan de wethouder maar wie de schoen past trekt hem aan, moeten we dan maar zeggen.

Het was niet aan de wethouder gericht maar ze voelde zich blijkbaar aangesproken. Maar ik denk wel dat daar een kern van waarheid in zit omdat als we het namelijk hebben over waar de mensen mee geholpen zijn, dan heeft de wethouder het voortdurend over verduurzamen. Ik zag laatst weer een filmpje dat er geld komt vanuit het rijk voor Amsterdam Noord, we hebben geld om te verduurzamen want mensen moeten in een duurzame woning wonen. En als je dat op die manier zegt, dan heb je denk ik geen idee wat de trigger is voor mensen die daar wonen om hiermee aan de slag te gaan. Die mensen hebben maar één prioriteit en dat is dat ze uit de armoede komen of dat hun koopkracht omhooggaat. Dus gooi het niet meer over het verduurzamen en het CO2-besparen, want dat landt gewoon niet bij de mensen. Mensen hebben compleet andere zorgen. Je moet mensen op het hart drukken dat als ze hierin meegaan, als de verhuurder dit doet, dat hun energierekening omlaag gaat. Dat er dan verder ook CO2 bespaard wordt, dat is heel mooi voor dit college, maar waar het in de kern om gaat en waarmee je mensen over de streep trekt is dat de lasten, de energierekening omlaaggaat.

(Het lid VAN MUNSTER: Ik was benieuwd of het lid Kreuger bekend was met het nieuws dat laatst naar buiten kwam, dat we allemaal woningen aan het isoleren zijn in deze stad en dat dat ook heel goed is voor mensen die er wonen en dat ze meer dan honderd euro per maand besparen op energiekosten. Is het lid Kreuger daarmee bekend?) Zeker, maar het gaat veel te traag. Het gaat veel te traag. Er is een gigantische opgave. Er zijn nog steeds, als ik de laatste cijfers moet geloven, nog steeds tienduizend woningen met alleen enkelglas. Ja, wat houdt ons nou tegen om te zeggen als we niet meer op die collectieve oplossing hoeven te zitten om gewoon te zeggen, als iemand zegt ik wil graag dubbelglas in mijn woning, dat we gewoon zeggen dan gaan we nu dat dubbelglas vervangen. En dan krijg je daarvan hopelijk ook een sneeuwbaleffect dat de buurman van nummer 8 zegt, maar waarom heeft Beppie nou in hemelsnaam dubbelglas en zit ik nog steeds met enkelglas. En hopelijk, als we dat gaan doen, dan gaat het balletje rollen en dan kunnen we op termijn dat wel collectief gaan aanpakken. (Het lid BOBELDIJK: Het lid Kreuger kaart een punt aan waar wij als SP altijd als eerste ook dat noemen, dat is namelijk dat ook de duurzaamheidsambities allemaal wel betaalbaar moeten zijn en dat heel

CONCEPT

9

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

veel mensen aan het overleven zijn. Dus op dat punt sluit ik helemaal aan bij het lid Kreuger. Alleen wat ik bij JA21 altijd mis is ook benoemen dat er wel degelijk een opgave ligt voor duurzaamheid omdat we anders de rekening doorschuiven naar volgende generaties. En die rekening wordt alleen maar groter. En dan weet ik al waar die dan belandt. Ziet het lid Kreuger ook dat er wel degelijk ook iets op duurzaamheid moet gebeuren?) Alles wat haalbaar en betaalbaar is zal JA21 steunen. Dat hebben we altijd al gedaan. Maar wij maken hier gewoon puur en alleen het kostenplaatje op de revolverendheid van de investeringen. En op dit moment hebben we dan, als je het hebt over wat op een redelijke termijn revolverend kan zijn, hebben we het over dubbelglas, dan hebben we het over de spouwmuur, hebben we het over het dak, hebben we het over de vloerisolatie. En dat zijn de maatregelen waar wij nu op willen inzetten. En dan kan de SP nu hier aankomen met wij willen veel meer, wij willen warmtepompen. Het lukt nu niet eens om gewoon een heel blok op een warmtenet aan te sluiten. Dus ik zou ook willen zeggen voor de ambities hier in de zaal, laten we gewoon even klein beginnen en dan is denk ik de isolatie regelen, die huis-tuin-en-keuken-isolatie, die is al ingewikkeld genoeg.

(Het lid BOBELDIJK: Volgens mij laat JA21 het vooral altijd over aan de markt en dan weten we waar de rekening komt te liggen, namelijk bij die volgende generatie en ook bij die mensen die het nu al heel zwaar hebben en hun kinderen en hun kleinkinderen.) Dit is echt een onbegrijpelijke interruptie. Want ik zeg juist net dat de gemeente de rentelasten gaat dragen voor deze maatregel. Dus dat wij helemaal niks willen doen vanuit de gemeente is echt complete onzin. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Kreuger en Havelaar individuele isolatieoplossingen voor (sociale) huurders, nr. 106 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: te onderzoeken hoe gemeentelijke armoederegelingen kunnen worden gekoppeld aan de individuele isolatieopgave van huurders; hierbij te streven naar een ontzorgmodel waarbij huishoudens niet zelf hoeven voor te financieren of aanvragen in te dienen; de gemeente hierbij bijvoorbeeld de rentelast zou kunnen overnemen op de investering van de corporatie of verhuurder om hen een impuls te geven hiermee aan de slag te gaan. Het betreft immers een gebouwgebonden investering van de eigenaar en niet van de huurder; te inventariseren welke afspraken hierover zijn te maken met woningcorporaties en particuliere verhuurders. De motie maakt deel uit van de beraadslaging.

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Munster. Het lid VAN MUNSTER: Dank u wel, voorzitter. De lijn van een transitie gaat zelden in een rechte lijn van A naar B. En zeker niet de energietransitie, ik denk wel de grootste verbouwing die wij als mensheid kennen. Onze samenleving en onze economie wereldwijd zal van die verslaving af moeten van goedkope fossiele brandstof, die tijd is echt voorbij.

CONCEPT

10

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

In de commissie hebben daar een heel goed debat over gehad en er werd steeds het fenomeen van betaalbaarheid bijgehaald en ik heb toen gezegd er is ook zoiets als verborgen kosten. Want het bonnetje van niks doen is nog veel hoger dan het bonnetje wat er nu ligt. En natuurlijk kan de gemeente het niet alleen, natuurlijk moet dat samen met het rijk. En dat is het verschil ook tussen Amsterdam en het rijk, dat hier een college en een wethouder zit die zegt ik heb een stip aan de horizon en dit was mijn koers, ik moet een beetje bijstellen maar ik heb nog steeds een stip aan de horizon. Tegenover een rijksoverheid die vooral uitblinkt in niks doen op ieder dossier. Veertien jaar lang hebben we tegen rechts aan mogen trappen omdat ze alles naar de knoppen hielpen en nu gebeurt er gewoon helemaal niks. Daar komt bij dat zo'n warmtenet dat we dit weer in publieke handen krijgen, buitengewoon belangrijk is. Want we hebben gezien toen Poetin Oekraïne binnenviel en de oorlog daar begon wat er gebeurde. Fossiele bedrijven, ExxonMobil, tientallen miljarden winst per kwartaal. En wij als rijksoverheid mochten de knip trekken, miljarden om te voorkomen dat de hardwerkende Nederlander en die bedrijven kopje-onder gingen. En terecht, dat is goed dat we dat hebben gedaan. En dat het niet zonder slag of stoot gaat, uiteraard.

Want ook met dit warmtenet ging het even mis in Noord en mensen moesten meer gaan betalen. En toen stapten wij als raad en het college direct naar voren en zeiden hallo, dat was niet de afspraak. En dat het verschil tussen een publieke voorziening en het aan de markt laten, dat wij het voor de mensen doen. Wij hoeven daar geen winst te maken. En wat die bedrijven toentertijd deden, toen de energiecrisis uitbrak, was tientallen miljarden winst binnenharken en toen de Europese Commissie zei een kleine winstbelasting over die megawinsten, meteen rechtszaken en dreigen. Dus ik denk dat het hartstikke goed is dat we dit in publieke handen houden. En ik waardeer de inzet van de wethouder om koers te houden en daar waar nodig bij te sturen en pragmatisch te zijn. (Het lid VAN DER KAMP: Wie gaat dat dan wel betalen? Daar ben ik wel nieuwsgierig naar. Ik gok dat dat dan toch iets met de belastingbetaler zal zijn.) Dit kost miljarden en daar hebben we het rijk voor nodig. Dus we wachten ook op de Wet collectieve warmte. Maar daar hebben we het al in de commissie al over gehad. De gemeente Amsterdam kan dit niet alleen betalen. Maar weet u wat mooi is? De gemeente Londen, want zo heel ver weg is het niet, die hebben uitgerekend wat kost het nou als we niks doen met klimaatverandering. Dat kost in 2050 500 miljoen pond per dag om alleen al het drinkwater op peil te houden.

Dus wat de VVD zegt niks doen, laat dat bonnetje dan ook zien en welke kosten dat met zich meebrengt. En we moeten, vind ik, als hoofdstad van een van de welvarendste landen ter wereld onze voorbeeldfunctie pakken, koploper willen zijn en zeggen en laten zien aan de wereld, het kan dus wel. Want als wij het niet doen, wie gaat het dan wel doen? Natuurlijk moeten wij dat doen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van der Kamp. Het lid VAN DER KAMP: Dank, voorzitter. Wat kun je inderdaad met de verschillende brillen naar deze wereld kijken. De VVD is natuurlijk wel blij met deze herbezinning op de warmtetransitie. Die gebouwgerichte aanpak en reductie van CO 2 vinden we prima maar we moeten wel doen wat werkt en wat betaalbaar en uitvoerbaar is voor onze stad. En de VVD pleit al jaren voor wat betaalbaar en uitvoerbaar is. We moeten

CONCEPT

11

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

inzetten op minder verbruiken, dus we moeten isoleren, opwekken van energie zonder overlast, zon op dak, wind op ruime afstand van woningen. Dat kent u van ons, voorzitter. En dat vraagt ook om het loslaten van onhaalbare ambities. Wat ons betreft is het goed dat het jaartal 2040 losgelaten is dat Amsterdam volledig aardgasvrij is. Vaker heeft de VVD moties ingediend, die werden weggestemd maar de wal keert het schip. Het college komt tot inkeer, ingehaald door de realiteit. Realisme is ook de basis voor het draagvlak. Betaalbaarheid voor bewoners is een absolute randvoorwaarde. Haalbaar en betaalbaar, wat de VVD betreft. Maar de volgende heteluchtballon dient zich toch ook aan want de gemeente speelt met de gedachte, en misschien ook wel met vuur, om een warmtebedrijf te gaan exploiteren. Dat moet Amsterdam niet willen want de rekening weten we waar die terechtkomt. Sterker nog, als diverse marktpartijen zoals bijvoorbeeld Vattenfall de businesscase niet rond gerekend krijgt met jarenlange expertise op de energie- en warmtemarkt, dan maak ik me daar wel zorgen over en dat is echt veelzeggend.

Hoe realistisch is dat de gemeente Amsterdam zonder relevante expertise en ervaring zich kan storten in zo’n exercitie? Of is de gemeente Amsterdam zo goed in het exploiteren van bedrijven? Ik kan niet anders concluderen, terug naar de tekentafel, grondig onderzoek en de gemeente Amsterdam moet zich vooral richten op haar kerntaken en dat is niet exploiteren van een warmtebedrijf. (Het lid VAN MUNSTER: Ik was benieuwd, het lid Van der Kamp schetst een beeld van de rekening komt bij de burger te liggen, die gaat het betalen. We hebben nog geen publiek warmtebedrijf, maar toen de marktpartijen dat deden met de energiecrisis, waar kwam de rekening toen te liggen?) Die komt denk ik bij de gebruiker van de energie. Dus daar moet ook nog wel iets van een prikkel liggen om meer of minder te verbruiken. (Het lid VAN MUNSTER: En waar ging de winst dan heen? Waar ging de winst heen van alles wat er werd verdiend? Ging dat naar de overheid of ging dat ergens anders naartoe?) Volgens mij is de overheid er niet op uit per se om winst te maken. En dat is waarschijnlijk het punt wat u wil maken. Maar dat particuliere eigendom of aandeelhouders, daar is toch helemaal niks mis mee? De prikkel voor een efficiënte manier van bedrijfsvoering is denk ik echt wat belangrijker is hierin en dat zul je ook terugzien aan prijzen.

(Het lid VAN MUNSTER: Dan hebben elkaar gevonden, want die prikkel is heel belangrijk. Dus we hebben jarenlang geleefd van veel te goedkope fossiele brandstoffen van allerlei dubieuze regimes. En het is heel goed dat we daar nu ook de echte prijs van zien en dat we dus ook echt afscheid moeten gaan nemen van dat fossiele infuus. Dus ik ben blij dat we elkaar daarin hebben gevonden.) Voorzitter, ik hoorde daar geen vragen. Ja, we vinden elkaar misschien wel in de kroeg maar niet op dit punt, denk ik. (Het lid BOBELDIJK: Als het lid Van der Kamp zegt er is toch niks mis mee als een bedrijf winst maakt, daar ben ik het wel mee eens. Maar het is wel wat mis volgens mij, en dan vraag ik ook een reactie van het lid Van der Kamp, als een bedrijf winst maakt dat het dan in de zakken van het bedrijf blijft maar als het verlies maakt dat dan de rekening bij de bewoners wordt gelegd.)

CONCEPT

12

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Ik denk dat in een gezonde bedrijfsvoering het inderdaad belangrijk is dat een bedrijf winst kan maken en dat er ook concurrentie op de markt aanwezig is. En dat is nou juist het probleem met het warmtebedrijf in Amsterdam. Als het in handen is van één exploitant, een monopolist de facto, ja dan weet je wat er met de prijs gebeurt. Dat gaat maar één kant op, omhoog. (Het lid BOBELDIJK: Waar het lid Van Munster het over had, laat ik het nog een keer verduidelijken, is dat toentertijd dat er winst werd gemaakt op energie, dat de winst naar die bedrijven gingen. En toen de energiecrisis er was heeft de overheid moeten bijspringen. De overheid van ons belastinggeld had moeten bijspringen terwijl de winst naar die bedrijven ging. Dat voelt toch oneerlijk?) Ik hoorde daar geen vraag in. Maar goed, je hebt ook natuurlijk daar wel degelijk gevolgen voor van gedrag. Dus als we nou zeggen, hoe kunnen we nou de Amsterdammers helpen? Laten we inzetten op minder verbruiken, isoleren, ik denk dat dat wel degelijk een hele belangrijke hier is. Dan hoef je ook minder van die dure energie te verbruiken. En we moeten ook iets doen aan het gedrag. Het gedrag op verbruik, daar moeten we ons ook bewuster van zijn. Dus minder verbruiken, die markt komt echt wel met een faire prijs hiervoor. Maar als er geen concurrentie is weet ik één ding zeker, dan gaat die prijs in ieder geval sky high.

De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bobeldijk. Het lid BOBELDIJK: Voorzitter, we zien overal in de wereld steeds extremere vormen van weer en dat komt niet uit de lucht vallen. En als het wel uit de lucht komt vallen, soms zodanig dat mensen hun huis moeten verlaten. En dat het niet uit de lucht komt vallen, daar bedoel ik mee dat wij het uiteindelijk zelf veroorzaken met zijn allen. Wij mensen zorgen dat het klimaat verder opwarmt, dat er steeds extremer weer is, en dat moeten we serieus nemen om niet de rekening door te schuiven naar volgende generaties. Het probleem is echt een serieus probleem. Ik zeg al, dat moeten we ook echt absoluut oppakken. Dat betekent ook dat we van die fossiele brandstoffen zoveel mogelijk af moeten om te voorkomen dat het verder opwarmt, dat we van de benzine, van het gas af moeten en dan zou de warmtenet daarin een hele goede oplossing kunnen zijn. Maar we hebben het ook over het hier en het nu en over de mensen die hun rekening moeten betalen. En daar is inderdaad terecht al een aantal keren ook iets over gezegd. Want er zijn heleboel mensen die kunnen het amper trekken en die hebben wel zeker met een aantal warmtenetten enorme stijgingen van kosten gezien terwijl ze al amper de boodschappen in de winkel kunnen betalen. En daar maken we ons grote zorgen over.

En ons beeld is dat als we daar ook marktpartijen hebben die hier een rol in spelen, dat dit effect veel groter is, dat als wij willen als overheid dat we hierop ingrijpen voor die volgende generaties, dat we ook gaan sturen en dat we dit ook in eigen handen doen. Dus zorg dan ook dat we die warmtenetten zoveel mogelijk in publieke handen houden. Dus een publieke partij hiervoor, een eigen gemeentelijk warmtenet is wat ons betreft veruit het beste. We hebben ook wel natuurlijk de kosten gezien, de kostenraming als we het geheel in eigen handen nemen, de 7,6 miljard zeg ik uit mijn hoofd. Dat is niet iets wat we direct kunnen doen maar ik vraag wel aan de wethouder om zich wel maximaal in te spannen om te zorgen dat we maximaal ook invloed daarop krijgen wat kan binnen de begroting. Want

CONCEPT

13

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

uiteindelijk moeten we ook handelen voor de volgende generaties. En we moeten die mensen helpen die het nu amper kunnen trekken, zowel voor de warmtenetten, maar ook voor al die andere kosten die stijgen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Garmy. Het lid GARMY: Dank, voorzitter. Ik houd het kort omwille van spreektijd. De warmtetransitie stelt ons voor een complex dilemma. Snelle CO 2-reductie, duurzame oplossingen voor lange termijn en een eerlijke betaalbare uitvoering. En dit zijn allemaal belangrijke punten, maar inzetten op het een kan ten koste gaan van het ander. En we waarderen dat het college hierover transparant is en er verschillende keuzemogelijkheden inzichtelijk maakt. Ook zijn we tevreden met het uitgebreide participatieplan en met de keus om 2040 los te laten, want we moeten transparant en realistisch zijn over wat kan. We begrijpen dat het college inzet op snelle CO 2-reductie maar we moeten wel oppassen dat deze koers ons op lange termijn niet belemmert in het bestrijden van klimaatverandering, in het bijzonder door de nadruk op warmtepompen. Een grotere inzet op warmtepompen maakt het probleem van netcongestie namelijk alleen maar urgenter. Bovendien kunnen de kosten voor het verzwaren van het net bij alle huishoudens terechtkomen, ook bij degenen die de overstap naar individuele oplossingen niet kunnen betalen.

En ook eerdere gemeentelijke inkoopacties lieten zien dat overstappen op warmtepompen lang niet altijd haalbaar of betaalbaar is. Warmtenetten daarentegen gaan langer mee, nemen minder ruimte in beslag en zijn niet afhankelijk van het net. En op de lange termijn is dit volgens Volt de meest gunstige oplossing, mits haalbaar en betaalbaar. We zijn daarom blij dat de gemeente de opties voor een publiek warmtebedrijf blijft verkennen en werkt aan een uitvoerbare vorm. En we kijken uit naar de voortgang en de resultaten van deze verkenning. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Pels. Wethouder PELS: Voorzitter, dank. En ik vond het verhaal eigenlijk ook vanuit de SP heel herkenbaar. We moeten om, we moeten nu de strijd tegen klimaatverandering vol voeren en tegelijkertijd, dat hoor ik breed vanuit de raad, moeten we goed opletten dat we bestaande ongelijkheid niet verder verdiepen of reproduceren. Maar dat we dit moment gebruiken om mensen die nu geen kans hebben, wel een kans te geven, bijvoorbeeld op een betaalbare energierekening. En in dat licht hebben ook deze nieuwe warmtestrategie vormgegeven.

Aan de ene kant een focus op CO 2-reductie op de korte termijn door daar meer ingrepen in te doen en aan de andere kant te kijken wie kunnen we nou zo snel mogelijk helpen die dat nodig heeft met een laag inkomen door de koppeling heel duidelijk te maken ook met ons isolatieoffensief en tegelijkertijd na te denken over de middellange en lange termijn. Er zijn echt nog heel veel plekken in de stad die heel geschikt zijn voor warmtenetten die vaak het goedkoopst uit kunnen pakken, maar daar heb je wel een garantie voor nodig. En in onze ogen zou een publiek warmtebedrijf daaraan tegemoet kunnen komen zodat er ook democratische controle op is. Dus ik kijk ook met veel vertrouwen uit naar de behandeling van de Wet collectieve warmte in de Kamer. Die is opnieuw uitgesteld maar ik hoop van harte dat ook daar alle partijen dan nu gaan zorgen dat er eindelijk een wet is waar wij al jaren op wachten en we eindelijk voortgang kunnen boeken. Want dat is toch wat de warmtetransitie tot nu toe het meest heeft belemmerd, dat

CONCEPT

14

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

we niet de middelen hadden, niet de wetgeving vanuit het rijk om door te pakken. Dus ik hoop dat de Kamer dit nu wel aandurft en het ook gewoon doet en we aan de slag kunnen. Volgens mij is van commercieel warmtebedrijf tot de VNG, iedereen benadrukt maar steeds laten we alsjeblieft deze wet doorvoeren en aan de gang gaan. Dan vroeg Volt ook nog naar de inspanningen nu rondom de warmtepompen en ook hoe zit dat dan precies met netcongestie. En dat is iets wat we steeds zullen monitoren, samen met Liander ook. Dus we hebben afgesproken goed samen op te trekken, want we moeten natuurlijk niet met het oplossen van het ene probleem een ander probleem verergeren. Dat voorzien we ook niet omdat we al hadden gerekend met deze cijfers met Liander in de elektriciteitsvraag die we nodig hebben in de stad. Dus wij voorzien nu niet dat probleem. Volgens mij moeten we goed op blijven letten op dat vlak om te zorgen dat we niet een nieuw probleem creëren. Dus daar zullen we zeker mindful mee omgaan. En een tweede vraag nog vanuit de SP was met betrekking tot het publiek warmtebedrijf. Daar zal ik mij zeker voor inspannen, zowel binnen het college als daarbuiten om dat mogelijk te maken.

En ik denk dat het heel erg belangrijk is dat we dat niet alleen doen maar juist ook partijen aantrekken die de kennis in huis hebben zodat we het niet alleen als gemeente doen, maar juist met partijen, bijvoorbeeld een Liander of een EBN die de mensen in huis kan hebben, die ook makkelijk bijvoorbeeld nu Vattenfall heeft aangekondigd te willen verkopen. Dat zouden echt partijen zijn waarvan ik denk, die zouden zich daar goed voor lenen. (Het lid VAN DER KAMP: Voorzitter, hoor ik de wethouder nu zeggen dat ze geen problemen ziet met netcongestie? Niet voorziet en dat dat allemaal in het plaatje past. Er zijn toch bedrijven die nu al weten dat ze tien jaar moeten wachten op een aansluiting? Dat ziet de wethouder niet als een probleem?) Dat heb ik niet gezegd. Er werd volgens mij een zorg geuit door Volt van als we nu aan de slag gaan met die warmtepompen is er dan niet een risico dat de netcongestie verder verergert. En daarop heb ik geantwoord dat we met de all-electric-buurten al rekening hadden gehouden in de elektriciteitsvraag van onze stad. Die is al bekend bij Liander. Dus nee, netcongestie is zeker een groot probleem voor de bedrijvigheid, voor de toekomst van onze economie in de stad, maar ook voor al die mensen die nu een stap willen zetten in de verduurzaming is het best wel ingewikkeld om ertussen te komen.

(Het lid VAN DER KAMP: Dus als je meer warmtepompen gaat inzetten die op elektriciteit werken is de conclusie van de wethouder dat dat geen impact heeft op netcongestie. Dat is eigenlijk wat ik wat ik hieruit proef.) Met alle all-electric-buurten hebben we al rekening gehouden, dus die zullen niet voor een verergering van de netcongestie zorgen. Dat klopt. (Het lid VAN DER KAMP: Maar het blijft toch natuurlijk wel een keus over waar je de stroom aan spendeert als het ware. Je kunt of apparaat A aansluiten of apparaat B aansluiten. Dus dan kan dit ook wellicht betekenen dat een ondernemer geen aansluiting kan krijgen als je zegt doe het daar niet. Dat kan toch? Of zijn dat geen communicerende vaten?) Het zijn in ieder geval geen communicerende grootheden. Het is nogal wat of je een grootverbruiker moet aansluiten of dat je één iemand op een warmtepomp zet en zelfs een buurt op een warmtepomp zet. En we hebben natuurlijk ook duidelijk in de brief aangegeven, die all-electric-buurten waren al vastgesteld. Dat is geen nieuws. Alleen wat nieuw is, is dat we de planning daarvan en de uitvoering daarvan veel verder naar voren hebben gehaald. Dus in die zin is er geen nieuw beeld ontstaan van het

CONCEPT

15

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

elektriciteitsverbruik. En dit zijn ook buurten waar we niet anders kunnen. Dus daar is allelectric echt de beste oplossing die er is. Dan lag er ook nog een motie vanuit JA21 en ik heb even gekeken naar het dictum. We hebben hem net een half uur voor de vergadering ontvangen, dus we moesten het ook even snel doen. En ik zie dat die hier nu eigenlijk grotendeels overbodig is. Bijvoorbeeld als we kijken naar de armoederegelingen, dan is het zo dat we al samenwerken met de buurtteams, dat we al een koppeling hebben gemaakt met het isolatieoffensief. Ook dat we al subsidie hebben gegeven aan huishoudens met een krappe beurs, dat zit bij dictum 2, dat er al subsidie is voor verhuurders, dat we eerder al rentekorting hebben gegeven die het rijk heeft overgenomen en dat we al afspraken hebben met woningbouwcorporaties en dat ik al spreek met particuliere verhuurders. Waar ik me wel in kan vinden is de grote zorg, zeker richting de toekomst, over het verdienmodel van de woningbouwcorporaties. Maar verder is de motie overbodig. (Het lid KREUGER: Hoe ik het zie en wat er volgens mij ook voornamelijk vanuit het college gebeurt is dat heel erg de nadruk werd gelegd op collectieve oplossingen omdat we natuurlijk bezig waren met die warmtenetten.

En voor zover ik het kan beoordelen is het nu op dit moment niet zo dat gewoon een sociale huurder in een blok kan zeggen, ik ben er eigenlijk wel klaar mee, ik wil nu gewoon dubbelglas erin hebben zitten. En dat is volgens mij wat deze motie anders maakt dan het staande beleid wat er is, namelijk dat iemand gewoon individueel kan aankloppen. Het is eigenlijk gewoon een gebouwgebonden lening die wordt aangegaan door de verhuurder, of het nu een particulier is of een corporatie, en dan gaat de gemeente gewoon de rentelasten dragen als een soort trigger money om ermee aan de slag te gaan. Dat is wat het verschil is.) Volgens mij gaat dat voorbij aan de grote opgaven die de woningbouwcorporaties hebben. Als zij in een appartementencomplex zitten met honderd appartementen en één iemand zegt ik wil graag dubbelglas, dan zal dat zoveel meer kosten dan dat ze dat in een keer aanpakken. En wij hebben hele strakke afspraken gemaakt met de woningbouwcorporaties. Wij willen dat zij vol inzetten op het wegwerken van de slechte labels. Daar zijn ze druk mee bezig. Ze kunnen ook niet alles tegelijk. Ik denk ook geld is niet de enige oplossing om aan de gang te blijven, we hebben ook een gebrek aan technisch personeel bijvoorbeeld. En zij moeten gewoon een goede planning doormaken.

Dus het is onrealistisch om van ze te vragen dat als er één iemand in een complex bijvoorbeeld dubbelglas wil, dat zij dan bij die ene persoon dat gaan vervangen en dan later terugkomen misschien voor een voor een al die anderen meer. (Het lid KREUGER: Ik denk dat het er zeker wel van gaat komen. En verder, ik vind het jammer. Wat ik ook vraag in de motie is gewoon te zeggen van we doen een pilot, daar trekken we 5 miljoen euro voor uit. Want ik heb altijd hier gehoord dat geld niet het probleem was, dat geld op krijgen was altijd het probleem. Nou, dan doen we een pilot in 2026 met 5 miljoen euro en dan kijken we gewoon wat er blijft hangen. Lukt het niet, dan is niet gelukt, lukt het wel dan gaan we dat gewoon uitbouwen.) Ik denk dat als er een concreet idee voorligt, wat ik zei we hebben het een half uur voor de vergadering ontvangen dus dan is het ook moeilijk om op een algemene motie een duidelijk advies te formuleren. We hebben net de insteek van het klimaatfonds naar de raad gestuurd. Daar kunt u precies lezen waar we welk geld voor uittrekken. Daar kunt u ook

CONCEPT

16

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

dekking vinden. Dus als u tegen die tijd nou een concreet idee heeft, dan kunnen we het er dan, en dan hopelijk iets eerder, over hebben. (Het lid VAN DER KAMP: Ik heb in de beantwoording van de wethouder nog niet gehoord hoe ze aankijkt tegen die grondgebonden woningen. Dus niet appartementen maar grondgebonden woningen. Zou dat hier dan wel van toepassing kunnen zijn?) Ook die staan niet alleen. Dus vaak is dat ook een rijtje en dan zou het in mijn ogen echt een verspilling zijn op het moment dat we één huis aanpakken en dan aan de corporatie vragen om dan woning voor woning verspreid door de hele stad te gaan regelen. Dus we kunnen het beter complexgewijs of buurtgewijs aanpakken zodat we de middelen en de mensen optimaal inzetten. (Het lid VAN DER KAMP: Dat doet me wel een beetje denken aan die discussies die je met VvE's hebt. Dat zou je hier dan dus niet hebben. Dus als je dat rijtje woningen hebt wat allemaal wel losse woningen zijn en waar geen appartementsrecht op gevestigd is, zou dit wel degelijk iets kunnen zijn waarbij je kunt versnellen. Dan doe je het rijtje van vijf maar dan is er wel één persoon of één partij die daar aan de knoppen zit. Bij een VvE is dat niet zo.) Bij VvE’s kennen we natuurlijk een enorme eigen uitdaging, die staan voor hun hele grote opgave.

Daarom hebben we ook de inzet voor VvE’s vergroot zodat we hen kunnen ook ondersteunen in bijvoorbeeld advisering. En ook daarvoor geldt, je zou het ook een VvE-bestuur niet willen aandoen dat als er één iemand ergens om vraagt dat zij dan apart daarvoor een heel verduurzamingstraject moeten inzetten om dan vervolgens het voor de rest van het complex te doen. Dus als een woningbouwcorporatie in een VvE zit en die is gemengd, dan moet ze volgens mij ondersteund worden, de VvE, om zo snel mogelijk tot planvorming te komen. Vandaag nog over gesproken ook met de woningbouwcorporaties om hen daarin te ondersteunen om dan zo snel mogelijk het hele complex te verduurzamen. (Het lid VAN DER KAMP: Ik denk dat ik de vraag niet goed heb geformuleerd. Het gaat me juist om die grondgebonden woningen waar dus geen sprake is van een VvE. Daar kan dit dan toch wel?) Deels doen we dat dus al. Als het gaat om individuele eigenaren hebben we vorig jaar subsidie gegeven aan de voorkant voor het isoleren van de woningen. Dus daar kan het al gewoon, als het dus een individuele eigenaar is met een laag inkomen. Er zijn ook allerlei regelingen voor individuele eigenaren bij het rijk en bij het Warmtefonds om dat te regelen.

Dus volgens mij gaat het hier om een individuele aanpak, als ik de motie goed te begrepen, van mensen die niet het bezit hebben over een eigen woning, dus die zijn afhankelijk van verhuurders. En daarvan zeg ik, dan wordt dit een veel te complexe opgave, naast dat we al heel erg veel uit deze motie doen en mogelijk maken door rentekortingen, door subsidies die er zijn en de koppeling die we hebben gemaakt juist tussen de warmtestrategie en het isolatieoffensief. De discussie wordt gesloten. Sport en bewegen 28. Kennisnemen van de zaak van voetbalclub Ankaraspor VN2025-003343

CONCEPT

17

Jaar

2025

Vergaderdatum 3 april 2025

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Dit agendapunt wordt afgevoerd. Opvang (MO/BW, Ongedocumenteerden en Vluchtelingen) 24. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief ongedocumenteerden VN2025-002814

voortgang

programma

De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Havelaar inzake kiezen voor scenario 1.2, optimaliseren van hulp aan ongedocumenteerden, nr. 059 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: bij de voorbereiding van de voorjaarsnota 2025 scenario 1.2 (efficiënter inrichten programma ongedocumenteerden) als uitgangspunt te nemen; in overleg te blijven met onder andere religieuze instellingen en maatschappelijke organisaties over hun rol en bijdrage aan de opvang en begeleiding; de raad uiterlijk in het derde kwartaal van 2025 te informeren over de concrete voortgang. Motie van de leden Khan, Yemane, Ahmadi, Kabamba en Broersen inzake via leerwerktrajecten eigenaarschap aan ongedocumenteerden geven, nr. 090 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: te onderzoeken of een specifiek aanbod kan worden opgetuigd met leerwerktrajecten om de zelfredzaamheid en eigenaarschap van ongedocumenteerden in de opvang te bevorderen. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Bedankt, voorzitter. Het was goed om te zien dat er een breed draagvlak is in de commissie voor variant 1.2. Het op die manier doorzetten van de LVV vindt ook het CDA belangrijk omdat we voor een humane opvang van ongedocumenteerden staan.