20250403 Verslag gemeenteraad middag.pdf
Tekst van het document
En daarom vind ik het ook belangrijk dat de raad zich uitspreekt voor optie 1.2 en daar zeg ik bij, niet meer en niet minder. Ik denk dat het scenario zoals het voorligt goed is. Voor mij hoeft het ook niet meer te zijn dan dat en hoeft het ook niet minder te zijn dan dat. En daarom roep ik op deze motie ook te steunen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Broersen. Het lid BROERSEN: Voorzitter, het risico van het debat vandaag met al die scenario's is dat we het alleen maar gaan hebben over de scenario's, de risico's, de financiële consequenties. Maar achter deze beleidsmatige termen gaat het natuurlijk over mensen. En het gaat over mensen zonder papieren die soms al tientallen jaren hier in Amsterdam wonen en hier werken en hier een leven proberen te maken. Het gaat over mensen die hier wonen, geen verblijfspapieren hebben gekregen, maar ook niet terug
CONCEPT
18
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
kunnen naar het land van herkomst. Het gaat vooral om mensen die met elkaar gemeen hebben dat ze zijn gevlucht uit een situatie die voor hen of niet meer veilig, of niet meer leefbaar was. Ze hebben een plek nodig om te slapen, begeleiding naar de toekomst, brood op tafel en zorg wanneer ze dat nodig hebben. Een humanitaire ondergrens noemt de Raad van State het. Maar ondanks dat kijkt het rijk, die dit zou moeten betalen, weg. En dat is pas echt een risico. Want als we dit niet faciliteren dan belanden mensen op straat en dan zijn we nog verder van huis. Daarom is het belangrijk om een toekomstbeeld te schetsen zodat we deze groep betere ondersteuning kunnen bieden dan dat we nu al doen. We denken dat het mogelijk is door dit efficiënt te doen door om te gaan met scenario 1.2, dat we uiteindelijk kunnen kijken naar de financiële middelen maar dat we geen afbreuk doen aan de begeleiding en zorg die er nodig is. Maar wat ons betreft is de opgave echter te groot en vinden we het een te groot risico om het nu volledig dicht te timmeren binnen scenario 1.2. We zien daarom graag onder andere met Partij voor de Dieren dat het geld dat bij deze efficiëntieslag vrijkomt, dat dat gereserveerd blijft binnen de portefeuille Opvang.
Mocht het geld voor scenario 1.2 dan voldoende zijn voor de uitdaging die voorligt, dan kunnen we bijvoorbeeld de deuren weer openen voor Oekraïners, meer daklozen helpen in onze stad, of niet denken in efficiëntie maar in het verbeteren van zorg voor ongedocumenteerden. We willen daarom de wethouder echt op het hart drukken om breder te kijken dan scenario 1.2 bij de Voorjaarsnota. En anders zullen onder andere Volt en Partij voor de Dieren tegen die tijd wel weer met een voorstel komen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Krom. Het lid KROM: Voorzitter, ik ga eigenlijk ongeveer hetzelfde zeggen als mijn collega van Volt, ben ik bang. We hebben in de commissie het er ook al even over gehad. We waren enkele maanden geleden op werkbezoek bij de LVV en ik was echt onder de indruk van wat daar gedaan wordt, met minimale middelen proberen mensen op de been te houden en perspectief te bieden. En mensen die, zoals mijn collega Broersen ook al zei, vaak al tientallen jaren in Nederland zijn, onderdeel zijn van de samenleving, onderdeel zijn van onze economie, maar wel vaak uit het zicht. Voor de Partij voor de Dieren is het duidelijk. Deze mensen verdienen onze steun en hulp. En dat is wat je doet als je een fatsoenlijke gemeente bent.
Tijdens dat werkbezoek vertelden de hulporganisaties dat ongeveer 83 procent van de mensen die door hen geholpen worden alsnog een verblijfsvergunning krijgen en dat dit meestal is in verband met een medische noodzaak. En dit zagen we dus ook terug op de locatie. Veel mensen achter een rollator, een mijnheer vertelde over zijn medische klachten, duidelijk mensen die gewoon eigenlijk niet terug kunnen, mensen die wat ons betreft fatsoenlijke zorg nodig hebben en aan hun welverdiende rust zouden moeten kunnen beginnen. In plaats daarvan verkeren ze in een onzekere situatie over hun toekomst. En daarnaast heeft de LVV momenteel een wachtlijst van zo'n zes maanden met ongeveer honderd mensen, is mondzorg niet voor iedereen toegankelijk en we zouden ook iets kunnen doen aan het recht op zorg waar ze gewoon recht op hebben maar wat toch niet altijd beschikbaar is. De Partij voor de Dieren vindt dan ook dat we meer moeten en kunnen doen voor deze groep. En we roepen het college dan ook op bij de Voorjaarsnota die 7 tot 10 miljoen te reserveren, naast de structurele begroting. Want ook al lijkt er nu een voorkeur te zijn voor scenario 1.2, we kunnen nog zoveel meer voor deze groep mensen.
CONCEPT
19
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
En bovendien, er kleven ook risico's aan het 1.2-scenario en ook dat zouden we kunnen ondervangen als we deze extra middelen beschikbaar hebben, De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Yemane. Het lid YEMANE: Dank u wel, voorzitter. Ik dank mijn collega's Broersen en Krom voor hun belangrijke bijdrage. En ik dank ook het college voor het uitspreken eigenlijk dat de gemeente zich onverminderd blijft inzetten voor Amsterdammers zonder legale papieren, ondanks alle onmenselijke plannen van het kabinet. En dat ik ontzettend blij ben is nogal zachtjes uitgedrukt. Want om tot dit plan te komen zijn de nodige acties ook uitgevoerd op een manier die ik graag zie binnen de politiek. Samen met geweldige vrijwilligersorganisaties in de stad zoals ASKV, HRI , We Are Here en een klankbord ongedocumenteerden, niet alleen over mensen maar zeker ook met mensen kijken naar ondersteuningspunten voor deze doelgroep. In de commissie is inderdaad al uitvoerig gesproken over de verschillende scenario's en ik ga ervan uit dat het college dit heeft meegenomen en ik steun de verschillende hartenkreten. Het lid Krom gaf het net al aan, 83 procent van de herhaalde asielaanvragen werden alsnog gehonoreerd. Wat misschien te linken is aan alle bezuinigingen in de asielketen, maar zeker te linken is aan het belang van nog steeds werken aan juridisch perspectief.
Als er in de dertien jaar dat ik ongedocumenteerd was geen aandacht was voor juridisch perspectief, stond ik hier niet. We hebben het hier vaak over mensen die zich niet gehoord, niet gezien voelen, maar nu hebben we het echt over een groep die niet eens een stem heeft. En daarom wil ik het college met klem en met mijn hart vragen om tot het uiterste te gaan voor deze groep. Daarbij de volgende aandachtspunten die wij graag meegeven. Zou het mogelijk zijn om bij het ontwikkelen van stedelijk jeugdbeleid ook ongedocumenteerde kinderen mee te nemen? Bijvoorbeeld door de toegang tot sport en het aanbod van leermiddelen te regelen. Ook aandacht voor voorschoolse opvang. Hier hebben mensen recht op maar ik weet niet of dit bij iedereen bekend is, zowel bij de organisaties als ouders. Informatie verstrekken aan ouders zonder verblijfsvergunning over de geboorteregistratie, vaccinaties en mogelijkheden voor onderwijs en studie van hun kinderen. GroenLinks is ontzettend blij dat we gaan starten met een mbo-pilot en dat we daarbij ook gaan kijken naar hoe de gemeente Den Haag dit doet. Zou de wethouder ook iets kunnen zeggen over de verwachting dat dit misschien klaar zou zijn voor 2025-2026? De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kabamba. Het lid KABAMBA: Voorzitter, ik hou het kort vanwege de spreektijd en ook omdat er al heel veel mooie dingen zijn gezegd.
Ik steun de motie van collega Khan. Ik vind namelijk dat we al mens zijn, gedocumenteerd zijn is niet wat je mens maakt. Ongedocumenteerden verdienen volledige ondersteuning, geen afbouw, geen gekibbel over hoeveel eurootjes naar een paar appels gaan of een deken, gewoon menswaardigheid en bestaanszekerheid. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Aslami. Het lid ASLAMI: Voorzitter, we bieden in Amsterdam al humane opvang voor mensen die ongedocumenteerd zijn. En dat is een traditie die we in de geschiedenis van
CONCEPT
20
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
Amsterdam altijd al hebben gedaan. En wat mij betreft blijven we dat ook doen. Amsterdam, een open en inclusieve stad die mensen van heinde en ver heeft opgevangen en dat in de toekomst dus ook zal blijven doen. Eerder al genoemd door meerdere collega's, de LVV-pilot laat zien, 83 procent van de herhaalde asielaanvragen worden alsnog goedgekeurd. En dit alleen al laat zien dat we hiermee mensen die vluchten voor oorlogen en geweld of om allerlei andere redenen hun rechten kunnen bieden die ze op een andere manier niet hadden kunnen krijgen. Dus dat is al een fundamenteel winstpunt waarvan ik denk, dit moeten we blijven doen. Het begeleiden en het bieden van perspectief is dus een essentieel onderdeel van de aanpak en dat wordt gewaarborgd met scenario 1.2, dus alle steun daarvoor. En tot slot, we hebben eerder al gesproken over wat gaan we doen met de rijksoverheid, en met name mevrouw Faber die wat mij betreft de rekening kan krijgen van alles waarvan wij denken dat het rijk de rekening van moet krijgen. Dus graag nog een reactie van de wethouder daarop. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Ahmadi. Het lid AHMADI: Er zijn al heel veel mooie en belangrijke dingen gezegd maar ik wil nog even benadrukken dat ik het voorrecht heb dat ik zelf met groepen ongedocumenteerde mensen heb mogen werken en dat mijn partner ook voor een ngo werkt met ongedocumenteerde mensen.
En elke keer als ik deze mensen tegenkom, dan sta ik gewoon weer versteld van de warmte, de doorzettingskracht, het levensgeluk wat ze hebben, ondanks het feit dat systeem hen vertrapt en doet alsof ze niet bestaat. Maar ze zijn hier gewoon en zo velen van hen hebben verhalen waarvan ik denk, een voor een zouden ze verfilmd kunnen worden en allemaal op het grote doek vertoond worden. Zoals bijvoorbeeld de documentaire van Nawa Sira van Sluijs, Ik besta niet. Want naast dat het heel vaak queer-mensen zijn die de eerste keer dat ze in een IND-verhoor van negen uur lang niet hard kunnen maken dat zij in een land waar de doodstraf staat op homoseksualiteit kunnen uitleggen hoe dat voor hun was en hoe zij dat hebben ervaren zijn het ook mensen die uit landen komen waar zij als stateloos worden gezien, zoals Palestina of voormalig Joegoslavië. Deze groep is zo veel complexer dan het zwart-witte verhaal dat onze overheid probeert te schetsen. En het is een groep die alleen maar groter gaat worden. Dus voor ons ook is het echt van levensbelang dat we niet gaan bezuinigen op een aanpak die ontiegelijk belangrijk is. Want het enige wat er gaat gebeuren als wij hierop bezuinigen is dat die mensen niet weggaan maar op straat belanden. Je lost helemaal niks op door hen niet te helpen.
Die uitstroom, die doorstroom en die systematiek die we hebben opgezet met de LVV is zo belangrijk en het enige wat wij voor ons zien is dat die uitgebreid wordt en niet wegbezuinigd. Op geen enkele cent zouden wij kunnen zeggen dat we iets vooruit zijn gegaan met een bezuiniging op een van de regelingen die volgens mij de stad beter maken en heel veel mensenlevens een kans geven om op te bloeien. Dus ook voor ons is het heel belangrijk om niet voor 1.2 te gaan, maar koste wat het kost te kijken of we voor scenario 1.1 het geld bij elkaar kunnen vinden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Khan. Het lid KHAN: Voorzitter, met Trump aan de macht zien we de extreme criminalisering van ongedocumenteerden. Honderden migranten en ongedocumenteerden
CONCEPT
21
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
zijn in de afgelopen weken op het vliegtuig gezet naar een van de beruchtste gevangenissen in El Salvador terwijl hun rechtszaak nog niet was afgerond. Ze worden gepresenteerd als terroristen, criminelen, terwijl het niet bewezen is en van sommigen weten we nu dat het gewoon onschuldigen zijn met familie en kinderen in de Verenigde Staten. Maar toch zitten zij nu tussen de criminelen en gangsters. Deze nachtmerrie kan ook in Nederland gebeuren. De huidige PVV-regering spreekt over het strafbaar stellen van mensen die niet vrijwillig vertrekken. Ze willen, en ik citeer, mensen zonder verblijfsvergunning zo veel mogelijk desnoods gedwongen uitzetten. We zien voor onze ogen hoe de democratie beetje bij beetje wordt gesloopt. En dat vindt niet toevallig via de ongedocumenteerden plaats. Zij vormen immers de ideale zondebok. Zij kunnen niet stemmen, niet terugpraten, worden ergens letterlijk buiten de samenleving geplaatst. Het is eigenlijk onbestaanbaar dat in een democratie er mensen zijn zonder volledige democratische rechten. Maar ze zijn er toch. Deze ongedocumenteerden zijn de westerse dalits of de hedendaagse melaatsen, zondig omdat ze niet over de juiste papieren beschikken. Alsof het producten zijn die pas mens worden als ze een stempel krijgen van de douane. Ik heb principieel geen moeite met mensen terugsturen maar het moet wel op humane en eerlijke wijze gebeuren.
En laten we daarom ook het eerlijke verhaal blijven vertellen over waarom die mensen hiernaartoe komen. Het zijn onze multinationals die hele gemeenschappen verwoesten, zoals Shell in Nigeria. Het is onze regering die dictators rugdekking blijft geven, zoals bij de brute Saudische bombardementen op Jemen. En door het wereldwijde systeem van globalisering opgetuigd door het Westen is het ook de bedoeling dat wij het mondiale Zuiden blijven leegplukken. Deze ongedocumenteerden komen dus niet zomaar hun geluk beproeven in Nederland. Zij volgen immers de geur van hun geboorteland naar ons toe. Denk aan de cacao die hier komt bij onze Amsterdamse chocoladefabrieken. Deze ontwikkelingen maken het noodzakelijk om te blijven verzetten tegen de ontmenselijking van ongedocumenteerden en alles binnen onze macht te doen om ze menswaardig te blijven behandelen. De aanval op andere minderheidsgroepen moet ons scherp houden omdat dit een gedeelde strijd is tegen de slopers van de democratie. En daarom ben ik er ook trots op dat Amsterdam al jaren verantwoordelijkheid neemt. Denk aan de 24-uursopvang voor ongedocumenteerden. En ook zeer terecht dat de wethouder deze heeft voortgezet na de schandalige beëindiging daarvan door het kabinet. De opvang biedt perspectief en dat is essentieel. Het gaat er niet alleen om dat de opvang menswaardigheid biedt, het gaat er ook om dat het werkt.
Van de honderden mensen die we opvingen hebben vele tientallen alsnog een status gekregen of is er andere duurzame oplossing gevonden. Ook weten we dat hoe minder mensen op straat zwerven, hoe veiliger onze buurten zijn. En dit brengt mij bij de motie die ik samen met een aantal collega's vandaag wil indienen. Deze motie verzoekt het college om onze leerwerktrajecten voor ongedocumenteerden uit te breiden. Concreet vragen we erom te onderzoeken hoe deze leerwerktrajecten structureler kunnen worden ingezet. We hebben hier al ervaring mee opgebouwd en we weten uit deze ervaring dat het eigenaarschap weer teruggeeft aan ongedocumenteerden. Want of ze nu hier blijven of teruggaan naar eigen land, het geeft hen controle over het leven en het biedt hen menswaardig perspectief op de toekomst. En juist die menselijke benadering is het krachtigste antwoord op de Wildersen en Trumps van deze wereld.
CONCEPT
22
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Abdi. Het lid ABDI: Voorzitter, ik wil ook eerst mijn dank uitspreken aan al mijn collega's omdat ik merk in deze raad, en dat heb ik eigenlijk al hele lange tijd, dat we allemaal supergecommitteerd zijn om van deze stad een barmhartige stad te maken en in het bijzonder als het gaat om de inzet voor vluchtelingen, ook ongedocumenteerden. En ik wil ook mijn dank uitspreken aan deze wethouder in het bijzonder omdat hij altijd zijn nek uitsteekt en zeker in het hele barre klimaat. En ik kan het niet laten om hier ook te noemen, want gisteren en eergisteren werden we allemaal gedomineerd door een debat over de lintjestraditie. Want dat zou ervoor moeten zorgen dat Faber eigenlijk had moeten opstappen, wat niet gebeurt. Het ging er alleen maar over door en ik kon alleen maar denken, dit is een minister die al veel eerder al zou moeten aftreden, alleen al voor de schandalige behandeling als het gaat om vluchtelingen, als het gaat om ongedocumenteerden, als het gaat om al die kinderen die uiteindelijk nooit op zekerheid kunnen rekenen. Dus wat mij betreft was de motie van wantrouwen gisteren eentje die een beetje te laat kwam dan eerder te vroeg. En ik wil toch ook wel gezegd hebben dat is dezelfde minister die eigenlijk over de rug van deze mensen heen, zeer kwetsbare mensen, ook de bed-bad-brood-regeling wilde afschaffen.
Dezelfde minister die niet bereikbaar was toen er een opnamestop ineens gold voor Veldzicht, een kliniek waar mensen met ernstige psychische problemen worden opgesloten. En zo kan ik maar doorgaan. En waar hebben we het over? We hebben het uiteindelijk over mensen, mensen die gevlucht zijn voor oorlog en geweld, mensen die gevlucht zijn omdat ze niet zichzelf mochten zijn in alle vrijheid. En denk aan een Mabel uit Sierra Leone die dat pas na begeleiding in de LVV goed kon vertellen over wat haar was overkomen en over haar seksuele geaardheid. Of denk aan een Yunus, een oude zieke man die al tientallen jaren hier woont en zijn kinderen heeft verloren tijdens de Bijlmerramp. Of denk aan de 23-jarige Mamadou uit Guinee die in eerste instantie te getraumatiseerd was om zijn verhaal goed te kunnen doen bij de IND. Of denk aan de zestienjarige Isaia die een aantal van ons allemaal hebben ontmoet bij het Valentijnsdiner dat georganiseerd was voor ongedocumenteerde kinderen. En ik wil toch ook hier gezegd hebben, dat zijn van die bezoeken als raadslid die altijd diepe indruk maken omdat je dan geconfronteerd wordt met waarvoor je het doet. En het gaat uiteindelijk om waardigheid en menswaardigheid en ik ben er trots op dat wij dat doen als stad. Ik ben trots op dit college voor hun inzet.
Want als we dat niet zouden doen, zouden stuk voor stuk deze mensen op straat belanden of in illegaliteit. En opvang medische zorg en begeleiding zijn essentieel voor het welzijn van deze mensen en voor de openbare orde ook. Ik sluit me eigenlijk ook heel goed aan bij de vragen die ook door collega Yemane zijn gesteld, maar ook door lid Krom en ik wilde een aanvullende vraag nog vragen eigenlijk aan de wethouder. Het is volstrekt onduidelijk wat we kunnen verwachten vanuit het rijk. Het is volstrekt onduidelijk voor mij soms hoe die gesprekken lopen, maar ik moet het toch weer vragen. Kunt u ons alstublieft iets meer vertellen over hoe het er nu voor staat en wat er eigenlijk op ons afkomt als het gaat specifiek om de bezuinigingen rondom asiel? De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Groot Wassink.
CONCEPT
23
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
Wethouder GROOT WASSINK: Voorzitter, ik wil eigenlijk vooral de gemeenteraad van Amsterdam bedanken omdat er grote steun is voor de ondersteuning van ongedocumenteerden in deze stad. En zoals meerdere leden hebben aangegeven gaat het hier om mensen, om mensen die net zo Amsterdams zijn als u en ik en die om wat voor reden dan ook gewoon die ondersteuning verdienen. Het lid Yemane had een paar vragen onder andere over sport en leermiddelen, over voorschool. Daar wordt al in voorzien. Het echte punt is natuurlijk, hoe krijgen we die informatie zo goed mogelijk bij mensen. We hebben een breed informatiepakket, ook fysiotherapie, tandartsenzorg, spoedeisende hulp en dergelijke is toegankelijk. Wij proberen via onze partijen waar we mee samenwerken zoveel mogelijk van die informatie ook toegankelijk te maken. Maar er is natuurlijk een gedeelte van de groep die gewoon best moeilijk te bereiken is. Dat doen we waar mogelijk, zoveel als het kan, maar dat blijft ingewikkeld. Er was ook een vraag ten aanzien van de pilot-mbo. Dat ligt op dit moment bij het ROC. We hebben goede hoop dat we gewoon kunnen starten maar we zijn eigenlijk in afwachting van het besluit dat de ROC daarover neemt. Het lid Aslami en het lid Abdi vroegen nadrukkelijk naar financiering. Om bij het lid Abdi te beginnen, er is op dit moment geen enkel gesprek.
Wij zullen iets van financiering krijgen voor de mensen die met een voorlopige voorziening nog worden opgevangen. Maar formeel is het convenant beëindigd en er is geen enkel gesprek over continuering van het convenant. Dus het is gewoon niet zo dat wij kunnen rekenen op rijksmiddelen, tenzij de rechter uiteindelijk beslist, maar dat gaat natuurlijk ook vaak over individuele zaken, dat er alsnog een vergoeding tegenover zou moeten staan. Het lid Abdi vroeg heel nadrukkelijk naar eigenlijk het hele asieldomein. We weten dat er bijvoorbeeld bij het COA een monsterbezuiniging zit aan te komen waar voor zover ik weet niet over gesproken wordt. Dat is dat is gewoon niet te bevatten. Dus misschien dat er in de Voorjaarsnota op rijksgebied over gesproken wordt maar op dit moment heb ik geen aanwijzing dat de enorme tekorten die het COA boven het hoofd hangen, dat die zullen worden verlicht. Ook de IND zal echt meer capaciteit moeten hebben, daar lijkt wat beweging. Maar dit is geen onderwerp van gesprekken tussen gemeenten en kabinet.
Als Amsterdam, als VNG, zijn we wel permanent in gesprek, heeft de VNG ook onlangs een brief gestuurd aan Schoof omdat ik denk iedereen zo ongeveer in dit land wel ziet dat de minister die er primaire verantwoordelijkheid voor draagt, niet op dit moment daar nou op handelt, of het Oekraïne betreft, regulier asiel en niet in de laatste plaats ongedocumenteerden. (Het lid AHMADI: Ik vind het een heel goed punt dat de wethouder opbrengt, dat die monsterbezuiniging bij COA eraan zit te komen. We hebben het eerder gehad over de humanitaire ondergrens die we als Amsterdam willen hanteren. Zou u misschien in de tussentijd in kaart willen brengen hoe dat zich gaat verhouden tot de consequenties voor het COA en wat wij eventueel in de tussentijd zouden kunnen doen?) Dat ben ik eigenlijk vooralsnog niet van plan. Wij hebben vrij veel locaties waar langjarige verplichtingen tegenover staan die het COA gewoon in zal moeten lossen. We hebben daar gewoon akkoorden over. Wij hebben gewoon bestuurlijke overeenkomsten. Dus in die zin heeft het COA dan een groot probleem, maar als ik het voor Amsterdam inzichtelijk ga brengen wat het gat voor COA dan precies is, ik wil niet de suggestie wekken dat wij dan degene zijn die dat over zouden kunnen nemen. Want dat is gewoon godsonmogelijk. In die zin moet je daar ook scherp in zijn dat dat een rijkstaak is en ik
CONCEPT
24
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
voorzie vooral dat in de vervangingsvraag van andere locaties in andere gemeenten grote problemen ontstaan. Er is natuurlijk wel een reden dat de minister zegt laten we een soort megakampen oprichten en daar zoveel mogelijk mensen opvangen. Ja, allemaal buitengewoon onverstandig en onwenselijk maar vanuit kostenoverweging misschien wel vanuit haar perspectief verstandig. Daar zou ik niet aan willen beginnen. Dan de moties. Motie 090 van het lid Khan ben ik positief over, ik vind dat wij dat zouden moeten onderzoeken. Dan het lid Havelaar, motie 059. Nog even los van, ik meen het tweede dictum wat suggereert alsof wij de dialoog met religieuze gemeenschappen waar we heel intensief mee samenwerken zouden onderbreken, waar natuurlijk totaal geen sprake van is, heb ik vooral moeite met de stelling van het lid Havelaar, niet meer niet minder. Nog even los van de huidige ondersteuningsbehoefte vind ik dat we moeten kijken naar maatschappelijke ontwikkelingen en wat je daar dan tegenover moet stellen. Dus nu zeggen het moet en het zal dit bedrag zijn vind ik onverantwoord en ik voel mij buitengewoon gesteund om ook te bewerkstelligen dat wij de komende jaren door kunnen gaan met de ondersteuning van ongedocumenteerden in deze stad, op de manier die niet alleen wij nu aanbieden, maar ook als er andere noden zijn dat wij die kunnen verlichten.
(Het lid ASLAMI: Ik hoorde niet het preadvies precies voor motie Havelaar.) Heel erg tegen. De discussie wordt gesloten. Economische Zaken 26. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief maatregelen Verordening Toerisme in Balans VN2025-003344 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van de leden Von Gerhardt, Staartjes en Havelaar inzake invoeren i-criterium, nr. 103 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: het ingezetenencriterium toe te passen bij de Amsterdamse coffeeshops, zodat louter in Nederland geregistreerde inwoners softdrugs kunnen aanschaffen, waarmee de toeristische druk op de (binnen)stad, het drugsimago van Amsterdam en het bijkomende drugstoerisme verder aangepakt kunnen worden. Motie van de leden Bentoumya, Van Pijpen, Namane en Schmit inzake onderzoek aanvullende maatregelen dagbezoeker en kom Amsterdammer tegemoet, nr. 104 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: te onderzoeken hoe en met welke instrumenten dagbezoekers een meer evenredige financiële bijdrage kunnen leveren aan de negatieve effecten van toerisme en hierin internationale voorbeelden mee te nemen waarbij inwoners tegemoet worden gekomen en worden gestimuleerd om lokale culturele instellingen te bezoeken; hierbij maximaal in te zetten om Amsterdammers laagdrempelig gebruik te laten maken van (culturele) activiteiten. Bijvoorbeeld door korting te
CONCEPT
25
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
introduceren waarmee alle Amsterdammers tegen gereduceerd tarief activiteiten kunnen ondernemen (waar bezoekers al dan niet een grotere bijdrage aan leveren). Motie van de leden Schmit, Bentoumya, Namane, Krom en Broersen inzake brede welvaart als uitgangspunt in de bezoekerseconomie, nr. 105 Verzoekt het college: bij de eerstvolgende update van de bezoekerseconomie het overwegingskader brede welvaart toe te passen. Motie van het lid Havelaar inzake stappen zetten naar een Toerisme in Balans II waarin naast overnachtingen ook gestuurd wordt op toeristisch aanbod, nr. 107 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: een verkenning uit te voeren naar Toerisme in Balans II waarin naast sturing op het aantal overnachtingen in de stad ook gestuurd wordt op het (reduceren van) aanbod dat toeristen aantrekt; hiertoe een inventarisatie te maken van toeristische drukte per maand, uitgesplitst naar: toeristen van buiten Amsterdam die buiten Amsterdam overnachten toeristen die in Amsterdam in hotels overnachten toeristen die in Amsterdam op andere wijze overnachten (bijv.
vakantieverhuur) dagtoeristen hier ook een (toekomst)prognose voor de komende vijf tot tien jaar te maken met verschillende scenario’s de belangrijkste bezoekersstromen op de drukste momenten in de stad in kaart te brengen, inclusief: herkomst van bezoekers hoofddoel van hun bezoek verblijfsduur en activiteitenpatroon meest bezochte locaties te onderzoeken welk aanbod (festivals, exposities en evenementen) leidt tot welke bezoekersstromen van buiten Amsterdam en daarbij een inschatting te maken van het resulterende aantal overnachtingen; te inventariseren welke aanpassingen in het aanbod een invloed kunnen hebben op daling van het aantal overnachtingen in de verschillende maanden. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bentoumya. Het lid BENTOUMYA: Dank, voorzitter. Op een dag als vandaag wens ik het eigenlijk iedereen toe om op een terrasje in de mooiste stad van ons land te zitten en wat betreft GroenLinks zijn bezoekers dan ook van harte welkom om te genieten van alle mooie dingen waar wij als Amsterdammers ook van kunnen genieten. Maar we zien ook dat de hoeveelheid aan bezoekers enorm drukt op onze stad en wereld. Dat merken we aan de drommen mensen die voetje voor voetje door de smalle straten van de binnenstad schuifelen, aan de vele budgetvluchten die hier opstijgen en landen en aan de monocultuur
CONCEPT
26
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
van stroopwafel- en souvenirzaken in ons straatbeeld, ten koste van lokale ondernemers en ten koste van Amsterdammers. En daarom heeft deze raad zich gecommitteerd aan de Verordening toerisme in balans. GroenLinks kan zich vinden in de nieuwe maatregelen die in dat kader zijn aangekondigd, zoals de vergunningplicht voor souvenirwinkels en de betere spreiding van coffeeshops. En hier wil GroenLinks graag een suggestie aan toevoegen. In het debat rondom overtoerisme richten wij ons vaak op de overnachtende bezoeker, en terecht. Maar er zijn ook tientallen miljoenen bezoekers die Amsterdam aandoen voor een dagje. En nogmaals, dat begrijpen wij volledig maar het is dan wel zo eerlijk dat de dagbezoekers ook bijdragen aan de opgave waar wij voor staan. Want ook de overnachtende bezoekers en Amsterdammers dragen bij aan onze afvalverwerking, openbare ruimte en handhaving in de stad. En daarom stelt GroenLinks voor om te kijken naar manieren waarop de dagbezoeker eerlijker kan bijdragen aan deze opgave. En tegelijkertijd willen we dat de drempels voor Amsterdammers om activiteiten in de stad te ondernemen, bijvoorbeeld in de culturele sector, zo laag mogelijk zijn. GroenLinks wil dat hier maximaal op wordt ingezet door bijvoorbeeld te onderzoeken of we een korting kunnen invoeren voor Amsterdammers waarmee ze tegen een gereduceerd tarief leuke dingen kunnen doen in onze stad.
Het gaat GroenLinks dus, om balans tussen gastvrijheid en leefbaarheid op een manier waarop we de monocultuur tegengaan, bezoekers eerlijk laten bijdragen aan Amsterdam en zo ook het Amsterdam waar we allemaal zo van houden kunnen behouden. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Staartjes. Het lid STAARTJES: Dank voorzitter. In de commissie stelden wij de vraag wanneer deze raad nou eens de burgemeester de ruimte gaat geven om het i-criterium in te vullen. Want wij vinden dat we af moeten van het drugsimago dat deze stad heeft, want zolang je hier nog kan blowen komen ook toeristen om hier te blowen en we vinden dat dat echt anders moet. De wethouder zei toen in reactie erop, dat is aan de raad om daarover te uit te spreken. Wij zouden de minste niet zijn om in oplossingen te denken en daarom hebben we nu een motie ingediend om het i-criterium in te voeren. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Alberts. Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Een aantal maatregelen uit Toerisme in Balans die de wethouder nu voorstelt, of het college voorstelt, daar zijn we het mee eens. Maar ik ga toch herhalen wat ik ook in de commissie heb gezegd. Zolang je niet niet-kiest voor een dramatische verhoging van de toeristenbelasting zul je blijven merken dat we de onbalans voortzetten.
Dus dat is echt het sturingsmiddel, het is uitgezocht, je hebt er het meeste effect van als je inderdaad verhoogt. De wethouder heeft gezegd we hebben al verhoogd, maar het is te weinig. Je moet door. En verder vinden wij het heel bijzonder dat als je spreekt over aan de ene kant het terugdringen van het aantal bezoekers aan de stad, of ze nu op visite komen om een museum te bezoeken, of dat ze overnachten, al dat gedoe is ooit, die marketing is ooit in werking gezet met IAmsterdam. En IAmsterdam zei komt u alstublieft hier, want dan gaan we aan verdienen. Nou dat deden de mensen en nou zitten we ermee. En wat vind ik dan bijzonder? Als we ervoor kiezen om IAmsterdam te stoppen, stop je dus ook die marketing. Maar nee, het college gaat door en dat vinden wij een ongerijmdheid. Dus als je aan de ene
CONCEPT
27
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
kant zegt ik wil terugdringen, moet je niet aan de andere kant zeggen kom alsjeblieft. Die logische redenering kan de SP niet bij. Dus daar gaan we dus niet in mee. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Bedankt, voorzitter. In 2021 trad de Verordening Toerisme in Balans in werking en ik vind na een aantal jaar dat we ook moeten kijken, heeft het nu het effect wat we willen. En dan zien we dat toerisme wereldwijd groeit, of je wil of niet. En we zien ook dat de gemeente Amsterdam en verschillende partijen en sprekers, ze zijn er nu helaas niet, zeggen dat we zo bruisend zijn en nog meer festivals moeten doen. We hebben een Erotisch Centrum met een miljoen bezoekers per jaar. Maar we doen ook hele mooie dingen. Want nadat de verordening aangenomen is hebben we bijvoorbeeld met elkaar besloten om het Nationaal Slavernijmuseum in Amsterdam te bouwen, is het Nationaal Holocaust museum geopend. En we zullen ons op de een of andere manier, vind ik, moeten verhouden tot de vraag, alle mooie dingen die we organiseren, de bruisende dingen, soms iets te bruisend in mijn ogen, hebben ook een effect op het aantal bezoekers dat onze stad trekt. En daarom dien ik een motie in om aanvullend op die Verordening Toerisme in Balans waar we al kijken naar het aantal overnachtingen, na te gaan denken over de vraag waarom overnachten die mensen hier eigenlijk.
Want ze komen niet in Amsterdam om hier te logeren, alleen al niet vanwege die hele hoge toeristenbelasting. Ze komen om onze stad te bezoeken. En ik vind dat ook deze raad een beetje boter op zijn hoofd heeft op moment dat we een festivalbeleid vaststellen en helemaal niet weten wat het effect van die festivals is op het aantal bezoekers. Deze motie roept op om daar eens over na te gaan denken zodat we in de komende jaren wanneer het toerisme nog verder groeit ook hier met elkaar over in gesprek kunnen blijven. Want één ding is zeker, als we alleen maar blijven focussen op het aantal bedden in de stad, dan zal het toeristisch gehalte van onze stad en dan zal het aantal bezoekers alleen maar groeien. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Schmit. Het lid SCHMIT: Voorzitter, als ik dan door de binnenstad loop en ik met ondernemers en bewoners spreek dan, dat hoort denk ik iedereen, jeetje wat een afval, wat een overlast door drukte en wat hebben we toch veel souvenirwinkels. En eigenlijk wat je zou willen horen is, wat een prachtige cultuur en wat een prachtige inclusieve stad en wat een eigenlijk leuke winkelgebieden hebben we in onze stad. En weet u, ik heb het in de commissie al gezegd als je promoot wat je niet wil zijn. (Het lid HAVELAAR: Dan ben ik wel nieuwsgierig.
Want ik sprak laatst een hotelondernemer vlak bij de cruiseterminal en die zegt vroeger had ik mensen die een voorovernachting of een naovernachting na zo'n cruise deden en die gingen dan naar een museum. Tegenwoordig zijn die mensen niet meer, want van D66 moesten die cruiseschepen allemaal weg en nu zitten de vier toeristen in diezelfde kamer die hier vooral komen om te zuipen. Hoe reflecteert het lid Schmit daarop?) Ja, ik spreek dezelfde ondernemer en het is duidelijk. We hebben een bovengrens van 20 miljoen bewoners en ook veel toeristen brengt ook overlast. (Het lid HAVELAAR: Het lid Schmit ontwijkt de vraag. Door keuzes die D66 maakt komen precies die toeristen die D66 hier niet meer wil hebben. Dus
CONCEPT
28
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
die cultuurminnende toerist heeft D66 weggejaagd en hele andere toeristen komen. Wat vindt het lid Schmit daarvan?) Omwille van mijn spreektijd ga ik u ook daarom uitleggen dat ik eigenlijk geen campagne wil om te vertellen wat we niet willen zijn, maar een campagne wat we wel willen zijn. En nu voeren we een campagne als je voor poffertjes, cocaïne en polonaise in piemelpakken komt, dan moet je niet in Amsterdam zijn. En eigenlijk trek je dan precies die bezoekers aan waar het lid Havelaar het over heeft. En ik wil nou juist een campagne om te vertellen dat Amsterdam de stad is van cultuur, inclusie en van mooie winkelgebieden, zodat we daar toeristen voor aantrekken. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, die hotels die eerst riviercruise- of zeecruisemensen hadden, die worden door hun eigenaren ook gestuurd op bedbezetting, hoeveel bedden er ook zijn. En die zeggen nou oké, als die riviercruise- en zeecruisemensen niet meer mogen komen, dan ga ik me op andere toeristen richten. En dat zijn vaak toeristen die komen voor ander aanbod in de stad. En ik vind het toch jammer dat het lid Schmit de rol van D66 daarin helemaal niet wil bespreken.) (Het lid BENTOUMYA: Ik hoor het lid Schmit zeggen dat wij een actieve campagne moeten starten om het imago van Amsterdam op te vijzelen.
Is het lid Schmit het dan niet met mij eens dat welke campagne dan ook meer mensen zal aantrekken om Amsterdam te bezoeken en dat we juist hebben afgesproken in de Verordening Toerisme in Balans, dat we daar iets aan moeten doen?) Ja precies, want het lid Bentoumya heeft gelijk, IAmsterdam is natuurlijk ooit gestart als een citymerk om meer toeristen te trekken. Nu kun je twee dingen doen. Zo'n sterk merk kun je overboord gooien, of je kunt zeggen ik ga zo’n sterk merk gebruiken om Amsterdam neer te zetten als die stad van diversie en inclusie. (Het lid BENTOUMYA: Ik ben het helemaal met het lid Schmit eens dat IAmsterdam een sterk merk is. Een sterk merk dat zegt kom naar Amsterdam als toerist om deze stad te bezoeken. Volgens mij hebben wij met elkaar afgesproken, we willen graag dat het aantal bezoekers vermindert omdat het de stad overspoelt. En is het lid Schmit het dan ook met mij eens dat het imago van Amsterdam als diverse en vrije stad, dat dat in de werkelijkheid onder druk staat als de leefbaarheid wordt vervangen door monocultuur?) Ja, daarom denk ik juist dat als je IAmsterdam inzet als een divers inclusief merk dat de piemelpakken niet meer gaan komen en dat die cultuurbezoekers en de inclusiebezoekers zich in onze stad herkennen. (Het lid BENTOUMYA: Ik volg de redenering van het lid Schmit hierin gewoon totaal niet.
Omdat wat je ook uitdraagt, welke bezoekers je dan ook extra uitnodigt, het zijn extra mensen die drukken op de leefbaarheid in onze stad. Of ze nou komen in piemelpakken of in, waar komt zo'n cultuurminnende toerist in, in een pakje dat daarbij past.) We hebben duidelijk een bovengrens van die 20 miljoen. Daar gaan we nu overheen en ik heb liever minder piemelpakken en liever die cultuurbezoekers. (Het lid KROM: Voorzitter, ik heb ook een paar vragen voor het lid Schmit. Want ik ben heel benieuwd, met die rebranding, stuurt het lid Schmit nu op meer of minder toeristen naar de stad?) Minder toeristen.
CONCEPT
29
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
(Het lid KROM: En hoe gaat het lid Schmit dat dan doen? Want een rebranding en weer het promoten van de stad zorgt alleen maar voor meer toerisme. Dus waar zorgt het dan voor minder toerisme?) Nee, want als je Amsterdam gaat positioneren dat je hier komt voor cultuur en inclusie, dan zullen de piemelpakken herkennen dat je maar lekker naar een andere stad moet gaan. (Het lid KROM: Maar de piemelpakken halen hun informatie niet per se bij IAmsterdam vandaan. Dus het is helemaal niet gezegd dat we daardoor minder van dat soort toeristen krijgen. Dus mijn vraag aan het lid Schmit is nogmaals, hoe gaan we nu echt zorgen voor minder toeristen? Want dit is te makkelijk.) Nee, een nieuwe stad positioneren is helemaal niet makkelijk. En daar was ik het met de wethouder mee eens, dat is een lange termijn. En daar kun je heel goed het merk IAmsterdam voor gebruiken. (Het lid HAVELAAR: De discussie over de piemelpakkenratio van het lid Moeskops destijds brengt mij natuurlijk bij het Erotisch Centrum, wat een miljoen bezoekers per jaar moet gaan trekken. Vindt het lid Schmit dat nou passen bij de cultuurminnende toerist die we willen aantrekken?) Ik wil vooral een stad van inclusie en een stad waar bewoners in de binnenstad minder overlast ervaren. En daar past het Erotisch Centrum prima bij. (Het lid HAVELAAR: Het Erotisch Centrum past daar op geen enkele wijze bij.
Want de ramen op de Wallen blijven gewoon open, de piemelpakkenratio namen volgens het lid Moeskops, het aantal piemelpakken per duizend bezoekers zal stijgen op de Wallen omdat de mensen met piemelpak niet welkom zijn bij het Erotisch Centrum. Maar dat is toch het schoolvoorbeeld van boter op het hoofd wat ik net noemde, je bouwt het grootste bordeel van Europa en zegt vervolgens we willen minder toeristen terwijl je weet dat dat Erotisch Centrum nieuwe bezoekers gaat aantrekken. Wat wil D66 nu?) Een Erotisch Centrum komt er ook alleen maar met het sluiten van ramen in de binnenstad. (Het lid HAVELAAR: En het Erotisch Centrum komt ook met het uitbreiden van het aanbod van raamprostitutie voor meerdere verschillende groepen omdat het aanbod nu niet op de Wallen is, zodat je kamers of ramen per uur kunt huren, zodat je veel andere groepen kunt bedienen, dus ook nieuwe toeristen gaat aantrekken. Is dat wat D66 inderdaad wil? En zo nee, waarom bent u dan voor dat Erotisch Centrum?) Het Erotisch Centrum gaat de binnenstad helpen. Als laatste punt, als raad hebben wij het overwegingskader brede welvaart aangenomen en als ik kijk naar de bezoekerseconomie, wat willen we er nou? We willen dat ondernemers geld kunnen verdienen, we willen dat we een duurzame stad hebben en sociale cohesie.
Dus het lijkt mij zo mooi dat we met de raad in gesprek gegaan en dat we het brede welvaart overwegingskader bij de volgende update van de bezoekerseconomie gebruiken. Want dan maken we een stad met toerisme in balans. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Namane.
CONCEPT
30
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
Het lid NAMANE: Dank u, voorzitter. Goed dat er weer een hoop maatregelen voorliggen. En helaas is dat ook nodig, want de druk op de stad blijft groot. Volgens mij zijn we het daar wel over eens, op de leefbaarheid van onze buurten, op onze woningen en inderdaad op wie er kan ondernemen in onze straten en het aanbod voor Amsterdammers. We zijn dan ook heel erg blij met de aankondiging van het vastgoedfonds waarmee we meer kunnen gaan sturen op aanbod, waar Amsterdammers behoefte aan hebben, en met het feit dat de escalatieladder voor die vakantieverhuurder er ligt waardoor we straks waarschijnlijk echt vakantieverhuur kunnen gaan stoppen in sommige wijken waar de leefbaarheid dus enorm onder druk staat. Dat willen we al jaren, dus we zijn blij dat het eraan zit te komen. En zoals ik al zei in de commissie ben ik heel erg benieuwd of we de komende tijd effecten gaan zien van die btw-verhoging voor hotelbezoekers. Want in de prognoses wordt gezegd 1,7 miljoen minder overnachtingen zou dat betekenen in de stad. Ik vraag me eerlijk gezegd best wel af of dat dat zal betekenen. Waar we ook benieuwd naar zijn, zijn de signalen over de afname van cultuurbezoek. Die nemen we heel erg serieus, dus ik vind het heel erg goed dat dit wordt uitgezocht, ook in relatie tot de toeristenbelasting.
En daarnaast hebben we natuurlijk te maken met mensen die buiten de stad overnachten maar wel direct de trein instappen naar Amsterdam. En zij dragen nu nauwelijks bij aan de extra kosten die wij als gemeente maken voor de leefbaarheid van de stad. Daarom teken ik ook graag mee met de motie om te kijken hoe dagbezoekers een eerlijke bijdrage kunnen leveren met als belangrijke voorwaarde dat Amsterdammers zelf hierdoor geen hogere kosten hebben voor bijvoorbeeld een museumbezoek. Tot slot steun voor de motie om het beleid rond toerisme aan brede welvaart te toetsen. Wie weet zien we zo nog waar de gaten vallen en waar nog extra beleid op nodig is. En wat ons betreft is het ook een mooie manier om dit instrument te gaan testen. (Het lid KROM: Het lid Namane zegt eigenlijk dat er wordt verwacht dat met de btw-verhoging we 1,7 miljoen minder overnachtingen krijgen. Nu is het zo dat in het slechtste scenario we volgend jaar tegen de 27 miljoen overnachtingen zitten. Dat zou betekenen dat we nog steeds ver boven die 20 miljoen zitten. Is ze bereid om op het moment dat we dus nog steeds de signaalwaarde niet halen, wat we dus eigenlijk al weten, om dan samen met ons en de SP er hard voor te zijn en de toeristenbelasting verder te verhogen?) Zoals ik net zei, ik ben heel erg benieuwd of het inderdaad zo zal zijn dat het het aantal bezoekers drukt.
Maar tegelijkertijd is er natuurlijk wel ook altijd een financiële overweging omdat het zoveel druk oplevert. Die twee dingen zullen we allebei meenemen. En wat we in de toekomst willen rond de toeristenbelasting, dat kan ik nu niet zeggen maar het is altijd wel iets waar we open voor blijven staan. (Het lid KROM: Ja, ik snap het. Maar ik denk dat het wel goed is om over na te gaan denken omdat je ook met die btw-verhoging dus niet onder die 20 miljoen komt. Dus het is wel iets wat er op korte termijn aan zit te komen. Dus ik zou dan toch de oproep willen doen om er wel spoedig een standpunt over in te nemen.) Ja voorzitter, heel erg begrijpelijk wat het lid Krom mij vraagt. We blijven daar zeker voor openstaan. Tegelijkertijd wordt er dus nu ook een onderzoek uitgevoerd naar wat zijn nou de effecten van die toeristenbelasting op bezoek, bijvoorbeeld aan onze culturele instellingen. Dat vinden wij ook heel erg belangrijk, dus dat wachten we graag af.
CONCEPT
31
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Mbarki. Wethouder MBARKI: Dank, voorzitter. En ook dank aan de raadsleden voor de verschillende vragen, moties en ook het debat wat zich hier een beetje aan het ontvouwen was rondom het gedrag van een bepaald type bezoeker, om het maar zo te zeggen. Misschien wel goed om te beginnen bij wat nu voorligt. Het is principe de 1-decemberbrief, die we natuurlijk meermaals ook in de commissie besproken hebben. In de commissie zijn we ook al een stap verder gegaan, want daar zijn we namelijk ook al toegekomen aan het uitvoeringsprogramma 's, zowel van de bezoekerseconomie als de Aanpak Binnenstad, waar natuurlijk weer een vertaling zit van de maatregelen die we voor dit jaar ten uitvoer gaan brengen. En de 1-decemberbrief is natuurlijk een belangrijk ijkpunt omdat die namelijk onderdeel is van de verordening, net zoals we binnenkort weer cijfers met u gaan delen die ook weer onderdeel zijn voor de verordening en weer aanleiding zijn om eind van het jaar weer met een 1-decemberbrief te komen. Dus in dat licht spreken we vandaag met elkaar. Ik probeer wat context te geven aan dit debat omdat het natuurlijk heel veel onderwerpen zijn. Er is ingezoomd op een aantal hele specifieke zaken en staat u mij ook gewoon vrij om daar kort iets aan toe te voegen. Wat misschien wel goed is om te vermelden, het is gegaan over de campagnes.
In principe voeren wij meersoortige campagnes, zowel ontmoedigingscampagne als campagnes die gaan juist over het imago van de stad. En misschien wel goed om op te merken, uiteindelijk is het stadsmerk van de stad natuurlijk iets wat je meerjarig met elkaar moet uitbouwen. Dus het werd net ook gedaan alsof het een promotiecampagne was, het gaat echt over wie ben je als stad. Als je daar geen eigen regie op voert, dan voert een ander de regie op jouw imago. En volgens mij is dat ook niet iets wat we moeten willen. Dus dat we actief aan de slag moeten met wie wij willen zijn, is volgens mij heel evident. Want als je dat niet doet, dan gaat een ander dat voor je invullen en het imago wat we de afgelopen jaren opgebouwd hebben is natuurlijk eentje die niet altijd strookt met datgene wat wij willen zijn. Dan wat maatregelen die volgens mij wel belangrijk zijn en ons ook hopelijk verder gaan helpen. Dat is natuurlijk de escalatieladder vakantieverhuur die al genoemd is. Maar wat we in deze brief ook hebben aangekondigd is het voorbereidingsbesluit slaapplaatsen, oftewel het bevriezen van slaapplekken bij bestaande hotels, oftewel de hotelstop in Amsterdam krijgt hierdoor nog meer een stringentere vorm. Dus naast de eerdere hotelstop ook nu weer bij de bestaande hotels het aantal bedden ook echt stoppen.
Maar ook natuurlijk andere maatregelen met betrekking tot de leefbaarheid in het Wallengebied, zoals de aanpak van straatdealers en nog veel meer, maar ook bijvoorbeeld de sluitingstijden voor sekstheaters onderzoeken om te kijken of we daar weer voor de binnenstadbewoner in ieder geval de nachtrust iets beter in balans kunnen brengen. Dat gezegd hebbende denk ik dat het goed is om de moties even langs te lopen. Want er zijn mij wat vragen gesteld ook met betrekking tot de moties. Ik begin bij de motie 103, i-criterium. Daarvan kan ik zeggen wat ik eerder ook al heb gezegd, de driehoek heeft ooit het voorstel gedaan om het i-criterium in te voeren en vanuit de burgemeester is destijds gezegd dat die alleen wordt ingevoerd als er ook brede steun is vanuit de raad. Dus deze laat ik ook echt aan de raad. En dat weet de raad. Dan motie 104 van de leden Bentoumya en Van Pijpen. Dat is de motie die oproept om te kijken naar enerzijds wat we kunnen doen aan instrumenten om ook de dagbezoeken een evenredige financiële dan wel op een andere manier een instrumentarium te zoeken om daar ook op te kunnen sturen. Dat doen we. Ook wat we hebben aangekondigd, we zijn gewoon aan het onderzoeken wat kan. Ik heb in de commissie ook al gezegd welke fiscale
CONCEPT
32
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
en soms ook juridische beperkingen we zien. U geeft ook aan, laten we ook eens samen kijken hoe we de Amsterdammer dan in ieder geval tegemoet kunnen komen. Ik kan u vertellen dat vanuit mijn collega Meliani samen met amsterdam&partners men ook bezig is om Amsterdammers meer naar de culturele instellingen ook te leiden. Dus tegen deze motie heb ik geen bezwaar. Maar het is uiteindelijk ook aan de raad, zoals altijd. Dan motie 105 van het lid Schmit met betrekking tot brede welvaart als uitgangspunt voor de bezoekerseconomie. Hiervan kan ik zeggen, het is een instrument die wij natuurlijk aan de raad beschikbaar hebben gesteld. En ook bij deze ben ik benieuwd of we echt de scan hier goed op zouden kunnen toepassen. Ik hoop het, ik denk het, en tegen deze motie heb ik helemaal geen bezwaar. Dus als het kan, dan moeten we het vooral doen. Dan de motie 107 van het lid Havelaar inzake betere spreiding van toerisme door het jaar heen en door inventarisatie sturing op aanbod. In de commissie hebben we eigenlijk hier ook al een kort debatje over gevoerd en met name omdat een aantal zaken hier spelen. Laat ik beginnen met dat ik het in geest met het lid Havelaar eens ben, hoe meer wij aan informatie kunnen winnen over de motieven waarom mensen hiernaartoe komen, of het nu gaat om overnachters of om dagbezoekers, hoe meer informatie, hoe beter. Ik denk dat dat heel fijn is.
Wij zijn ook continu aan het kijken, dat is ook de vraag die natuurlijk vaker door de raad wordt gesteld, laten we eens kijken of er nou ook congresbezoekers hiernaartoe kunnen halen. Daar stel je gelijk ook de vraag aan iemand die hier overnacht, wat is je doel. Kom je hier om het museum te bezoeken? Kom je voor een coffeeshop? Kom je voor een congres of voor een festival, of pak je die gewoon mee omdat het er toch is? Ik denk dat dat iets is waar wij continu mee bezig zijn. Die onderzoeken komen ook regelmatig naar u toe, ook vanuit O&S. Dus daar zouden we in principe in kunnen voorzien. Wat ik wel ingewikkeld vind is de aanname dat wij in onze stad voorzieningen aan het faciliteren zijn voor de bezoeker. Want laten we wel wezen, het Slavernijmuseum is hier primair niet voor de bezoeker. Die is hier omdat wij het legitiem vinden dat zo een belangrijk instituut ook plek krijgt in onze stad. Dat geldt overigens ook voor heel veel andere zaken. Maar het is wel zo dat het feit dat die voorzieningen er zijn er ook toe leidt dat we bezoekers hebben. Het lid Namane zegt terecht, wij merken dat het aantal bezoekers op dit moment ook effect heeft op de bezoekerscijfers als het gaat om onze kunst- en cultuurinstellingen, terwijl zij daar ook voor een deel afhankelijk van zijn.
Dus wij hebben ook toegezegd om onderzoek te gaan doen naar de mogelijke afname van bezoekers bij onze culturele instellingen die ook gebaat zijn bij de bezoekers. Want anders hebben zij een financieel probleem waar we zelf weer als gemeente ook iets mee moeten. Dus dat onderzoek komt ook. Dus in de facilitering van de onderzoeken kan ik alleen maar zeggen, dat willen we zeker ook doen. En dat gaan we ook doen en dan kan ik u gewoon tegemoetkomen, dat komt ook regelmatig naar u toe. En hoe meer motieven wij kunnen toevoegen, hoe beter. Ik vind het alleen wel een beetje ingewikkeld om te inventariseren welke voorzieningen of aanpassingen in het aanbod een significante invloed hebben op het aantal bezoekers. Daar kan ik heel simpel over zijn, we hebben nu 90.000 bedden in Amsterdam. Als je die halveert heeft dat significante invloed. Als we alle musea sluiten, heeft dat significante invloed. Als we helemaal geen festivals meer organiseren weet ik dat trouwens niet zo, maar bij die weet ik het zeker. De vraag is of wij dat moeten willen. Volgens mij hebben we ook geconcludeerd met elkaar bij de verordening dat dat niet de richting is. Dus ik begrijp uw behoefte aan meer informatie, die deel ik, wil ik u ook heel graag in tegemoetkomen. Maar ik kan deze motie helaas niet positief preadviseren.
(Het lid HAVELAAR: Voorzitter, de wethouder weet helemaal niet of de reductie van bedden leidt tot afname van bezoekers, omdat we gezien
CONCEPT
33
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
hebben dat we dan een toename krijgen van overnachtingen buiten Amsterdam. En dat is de politieke keuze die ik in deze motie wil maken. Dat je zegt naast sturen op het aantal bedden, waar ik voorstander van ben, moeten we ook gaan kijken naar meer sturing op aanbod. Want die mensen komen niet voor het bed naar Amsterdam, maar voor het aanbod.) Ja, volgens mij is dat een onderdeel van het beleid. Want het aanbod willen wij gaan spreiden om op die manier ook de druk die het aanbod creëert in bepaalde delen van de stad over de stad te spreiden. En wat ik hier nu lees is eigenlijk, en dat was eigenlijk vooral wat in de commissie ook gebeurde, want het gesprek ging ook over is het niet een idee om ook te spreiden in tijd. Daarvan heb ik gezegd dat staat niet in de verordening maar het staat natuurlijk de raad vrij om dat toe te voegen aan de verordening. Maar voor nu, het spreiden van aanbod over de stad heen, dat is wel inzet ook van de meerkernige stad waar we natuurlijk ook mee aan de slag willen. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, precies dat een-na-laatste wat de wethouder zei is het doel van de motie. Dus dan kan hij hem toch gewoon positief adviseren?) Nee voorzitter, ik heb volgens mij aangegeven waar mijn bezwaar zit. Mijn bezwaar zit namelijk bij het inventariseren van welk aanbod.
En u zegt terecht ook, dat vind ik best ingewikkeld om te zeggen als je dat doet, dan valt het direct uit. Ik kan dat niet zeggen omdat u namelijk het met mij eens bent dat we, als het gaat om evenementenbeleid, we volgens mij dat ook bij evenementenbeleid moeten bespreken en we het hier nu vandaag hebben over de aanpak vanuit de verordening die gaat over het terugdringen van overnachtingen, overlast en overtoerisme. U pakt er nu één specifiek uit. Ik ben het met u eens, laten we vooral in kaart brengen wat de motieven zijn van onze bezoekers in deze stad. Maar ik kan helaas niet meegaan met het inventariseren van welke mogelijke voorziening in de stad ervoor zorgt dat er heel veel significante toeloop is. Ik vind dat gewoon best een grote vraag. En ook best wel arbitrair ook. (Het lid BENTOUMYA: Voorzitter, ik moest er heel even op kauwen toen de wethouder het had over de campagnes en dat we het imago van Amsterdam willen veranderen. GroenLinks is er helemaal voor om mensen die hier zijn te wijzen op lokale ondernemers zodat we kunnen spreiden, zodat we juist ervoor kunnen zorgen dat die ondernemingen kunnen bestaan. Maar in de brieven over de campagnes lees ik ook dat er bijvoorbeeld wordt geadverteerd in internationale magazines, daar heb ik mijn vraagtekens bij.
Dus ik zou graag willen vragen aan de wethouder wanneer wordt geëvalueerd wat de effecten zijn van deze Renew your view-campagne.) Laat ik zeggen dat ik niet precies weet wanneer, maar we evalueren regelmatig en zodra die evaluatie er is zal ik die ook graag met u delen. De discussie wordt gesloten. MBO en Toeleiding Arbeidsmarkt 27. Kennisnemen van het O&S-rapport Jongeren met en zonder startkwalificatie VN2025-003347
CONCEPT
34
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie 108 van de leden Bentoumya, Schmit, Belkasmi en Kabamba inzake informeer jongeren actief over zzp-schap, nr. 108 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: de bewustwording en informatievoorziening rondom (schijn)zelfstandigheid onder jongeren te vergroten; hierbij te onderzoeken hoe we de effectiviteit en het bereik van het bestaande aanbod (zoals JONG+BAAS) kunnen vergroten en waar mogelijk kunnen uitbreiden; in de communicatie naar jongeren in (schijn)zzp constructie, het gemeentelijk aanbod rondom armoede- en schuldregelingen voor zzp’ers goed naar voren te brengen; de Werkkoepel te betrekken om werkgevers hun werknemers in zzp-dienst actief te wijzen op de rechten en plichten die hierbij komen kijken. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Kabamba. Het lid KABAMBA: Dit document gaat meer over dan alleen maar diploma's. Het gaat over mogelijke multigenerationele huishoudens, het gaat om mogelijke armoedebestrijding, het gaat om de SES van ouders. In het document is namelijk niet terug te lezen welke mbo-verlaters gaan ondernemen en hoe het daar nou mee gaat. En natuurlijk bestaat er schijnondernemerschap, dus dat wil je niet hebben.
Maar de eerste vraag die ik had, hoeveel mensen hebben het dan toch bereikt in het leven zonder die startkwalificatie? Dus dat is eigenlijk mijn eerste vraag. En ik ben ook bezig op de achtergrond om te kijken of ik daar een voorstel van kan maken, want dat gaat over meerdere onderwerpen. Laten we niet vergeten dat sommige jongeren nou eenmaal zichzelf vinden zonder die startkwalificatie. Ik wil daarom ook weten als je vergelijkt, ouders met een hoge SES en ouders met een lage SES die een jongere hebben die wegloopt van de opleiding en het niet meer af wil maken. Dan zie je toch een significant verschil in die twee groepen. Dus ik wil ook weten of het helpen van de ouders met een lage SES, of dat ook kan helpen in het terugbrengen van bepaalde jongeren. Ook dat loopt over naar ook andere portefeuilles. Maar ik kondig nu aan dat ik daar wel mee bezig ben. Kunnen we een beter beeld krijgen van welke maatregelen die deze jongeren worden aangeboden, omdat ze dus aangeven dat ze stoppen, werkelijk werken nadat zij vertrekken. En ook in de preventie, wat werkt er nou het beste? Dat wil ik eigenlijk weten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Belkasmi. Het lid BELKASMI: Het is ontzettend belangrijk dat we jongeren helpen aan een startkwalificatie.
Ik ga veel de stad in, spreek daar met verschillende jongeren, voetbal met jongeren, speel een potje FIFA met jongeren en kom eigenlijk heel veel verhalen tegen. Een van de verhalen die me vaak worden verteld is dat jongeren een mbo-opleiding starten en dan vervolgens eigenlijk zeggen dat ze met die op mbo-opleiding moeten stoppen omdat ze geen stage kunnen vinden. En dat heeft ermee te maken dat ze die stage ook niet
CONCEPT
35
Jaar
2025
Vergaderdatum 3 april 2025
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
kunnen volgen omdat ze vaak geen vog krijgen omdat ze in het verleden een keer wat verkeerds hebben gedaan en dat ze een strafblad hebben. Ze zeggen dan vervolgens luister Mo, ik wil graag mijn leven weer verbeteren alleen dat wordt wel heel lastig. Dat wordt wel heel lastig zonder een vog en zonder die stage te kunnen lopen en dat ik de opleiding ook niet kan afronden. Ik heb daarom ook eerder daarover een motie ingediend om stageplekken te creëren juist voor jongeren ook met een strafblad om ze juist kansen en perspectief te bieden. En ik ben benieuwd hoe het daarmee staat en hoe snel de wethouder daar vaart mee kan maken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bentoumya. Het lid BENTOUMYA: Dank, voorzitter. We hebben het hier in de commissie al uitgebreid over gehad en toen maakte GroenLinks ook een punt over de zorgen rondom schijnzelfstandigheid en ook in hoeverre jongeren op de hoogte zijn van de plichten en rechten die komen kijken bij het ondernemerschap. En dat sommige jongeren ook niet bewust die keuze maken maar er inrollen omdat ze denken 17 euro per uur, dat klinkt hartstikke lekker en dan niet weten dat ze daar ook belasting over moeten afdragen. En daarom dienen wij een motie in om de bewustwording en informatievoorziening op dit punt te verbeteren en het aanbod ook uit te breiden.