20250325 RIB voortgangsrapp isolatieoffensief 2025.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp Bijlage:

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 25 maart 2025 Wethouder Duurzaamheid en volkshuisvesting Zita Pels Directie Wonen, bestuurszaken.wonen@amsterdam.nl Voortgangsrapportage 2025 en vervolgstappen isolatieoffensief inclusief afdoen motie en toezeggingen Voortgangsrapportage isolatieoffensief 2025

Geachte leden van de gemeenteraad, Voor u ligt de voortgangsrapportage van het Isolatieoffensief, een ambitieus programma dat bijdraagt aan betere woningkwaliteit, lagere energielasten en daarmee ook aan de reductie van CO₂-uitstoot. Woningverbetering en -verduurzaming is een taak van de eigenaar en voor hen een kostbaar en ingewikkeld proces. Het Isolatieoffensief heeft als doel eigenaren daarbij te helpen en te zorgen dat er tot en met 2030 circa 123.000 woningen worden geïsoleerd. De focus ligt hierbij op de plekken en de mensen in Amsterdam waar de nood het hoogst is: 169 buurten waar we bewoners en woningeigenaren de meeste ondersteuning willen bieden om duurzame woningverbeteringen te realiseren. Door ongelijk te investeren, streven we naar gelijke kansen, zodat iedereen woont en opgroeit in een toekomstbestendige woning die gezond en vrij van onderhoudsproblemen is en waarvan de energielasten betaalbaar zijn. Het Isolatieoffensief richt zich niet alleen op de verduurzaming van woningen, maar ook op het verbeteren van de woningkwaliteit en het verbeteren van processen die de voortgang van het isoleren kunnen belemmeren. Het uitvoeringsplan van het Isolatieoffensief is in 2023 vastgesteld en inmiddels is de basis van het programma stevig neergezet.

Het uitvoeringsplan voorziet tot aan 2026, maar de basis die gelegd is biedt de mogelijkheid om deze ondersteuningsroute voor een langere periode aan te bieden. In de bijgevoegde Voortgangsrapportage worden de resultaten tot en met 2024 en de inzet voor de komende twee jaar besproken. De grote lijnen en de opvallendste resultaten en ontwikkelingen bespreken we graag in deze raadsinformatiebrief. Voortgangsrapportage isolatieoffensief Vanaf het aantreden van de coalitie is er ingezet op het isolatieoffensief. In 2022 en 2023 is er een crisisaanpak opgetuigd om de effecten van de energiecrisis zo veel mogelijk te verzachten bij kwetsbare bewoners. In 2023 is ook tijd gestoken in het maken van de plannen om de jaren erna meer structurele energiebesparing te stimuleren. Dit is geland in het uitvoeringsplan voor het Isolatieoffensief. In dit uitvoeringsplan is veel nieuwe dienstverlening toegezegd die nodig is om het isolatietempo te versnellen en tegelijk ongelijk te investeren voor gelijke kansen. In 2024 is deze uitgebreide dienstverlening uitgewerkt en gelanceerd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 maart 2025 Pagina 2 van 5

Resultaten De gerealiseerde projecten zullen naar verwachting in 2025 tot steeds meer concrete resultaten leiden. In de voortgangsrapportage gaan we hier specifiek per doelgroep en per thema op in. Graag lichten we daarvan deze resultaten uit: • Bewoners in energiearmoede: We streefden ernaar om voor eind 2026 bij alle huishoudens in buurten met een hoge warmtevraag in voorrangsbuurten aangebeld te hebben met energieadvies en installatiehulp. Dit doel is ruim in zicht. De energiebespaarservice loopt de komende maanden nog de laatste buurten af. Er zijn inmiddels 50.000 energieadviezen aan huis verstrekt. Uit onderzoek van TNO1 blijkt dat de besparing per huishouden per jaar op de energierekening gemiddeld tussen de €300 en €600 is. Dat betekent dat de bezochte huishoudens in totaal €15 mln tot €30 mln hebben bespaard. • Vve’s: Alle vve’s in Zuidoost en Nieuw-West zijn geïnformeerd over de vvedienstverlening. Sinds 2022 zijn dat 1.970 vve’s. Ook is er aan 26 vve’s met in totaal 3.300 woningen een subsidie verstrekt voor de uitvoering van woningverbeterende maatregelen. • Verhuurders: Er zijn 3.418 huurders in samenwerking met stichting !WOON ondersteund bij het afdwingen van een verduurzamingstraject. Hiernaast zijn er 1.000 particuliere verhuurders aangeschreven op het ontbreken van een geregistreerd Energielabel bij een nieuwe verhuring.

Corporaties hebben hun isolatieprogramma’s vergroot zodat zij in vier jaar 30.000 slecht geïsoleerde woningen gaan verbeteren. Groeiende (vraag naar) dienstverlening Het isolatieoffensief richt zich erop bewoners bewust te maken van, en aan te sporen tot verbetering en verduurzaming van hun woning. Dit vraagt ook een grote inspanning en investering door de woningeigenaar. Elke woning is anders en ieder bewoner heeft andere wensen en mogelijkheden. Met het isolatieoffensief is een beweging op gang gekomen. Er zijn steeds meer eigenaren actief bezig met het verbeteren en verduurzamen van hun woning. Eigenaren reageren positief op het dienstverleningsaanbod van de gemeente. In Zuidoost wordt zichtbaar dat de combinatie van de regelingen en projecten ervoor zorgt dat steeds meer vve’s bezig zijn met verduurzaming en dat de eerste vve’s tot daadwerkelijke renovaties over gaan. Dit gebeurt bij vve’s waar veel onderhoudsproblemen spelen en in buurten waar sociaal-maatschappelijke uitdagingen zijn. Met de lancering van de subsidie verduurzamende woningverbetering in NieuwWest brengen we deze impuls ook bij vve’s in dat stadsdeel. Ook is de slagkracht van het programma verder vergroot door extra middelen en capaciteit aan te trekken om de dienstverlening in de voorrangsbuurten meer onder de aandacht te brengen en het aanbod uit te breiden.

Daarnaast wordt steeds meer ingezet op verschillende thema’s die het isolatietempo verder kunnen doen versnellen of die koppelkansen creëren: denk bijvoorbeeld aan het uitvoeren van ecologisch onderzoek voor de gehele stad (het zogenaamd Soorten Management Plan), maar ook aan extra inzet op het gebruik van biobased isolatiemateriaal en een verbeterde integrale dienstverlening rondom welstand. Bovendien wordt de koppeling met de koerswijziging Warmte steeds sterker en nadrukkelijker uitgedragen. Zo werken we aan een 1

Steunmaatregelen energiearmoede hebben positieve effecten

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 maart 2025 Pagina 3 van 5

integrale aanpak voor het verduurzamen van de woningvoorraad, waarbij niet alleen wordt gefocust op woningverbetering, maar ook op de warmtevoorziening. Het op gang brengen van deze beweging gaat gepaard met veel inzet. In de geselecteerde buurten wordt er met buurtprojectleiders, bijeenkomsten, brieven en andere middelen ingezet op het aanjagen van verduurzaming. Het projectteam benut zo verschillende mogelijkheden om de dienstverlening actief onder de aandacht te brengen. Wel merken we dat het enige tijd kost voordat eigenaren en vve’s over gaan tot het afnemen van de dienstverlening. Het komende jaar is de verwachting dat de vraag naar de dienstverlening groeit. De eerste resultaten van de actievere benadering op vve’s en eengezinswoningen die vanaf 2024 is ingezet zijn positief. Update energiearmoede-aanpak De afgelopen 2,5 jaar zijn veel huishoudens ondersteund met de dienstverlening van de gemeente: de energiebespaarservice (hierna: EBS) heeft alle geschikte buurten aangedaan en maar liefst 36.000 woningen bezocht. Ook stichting !WOON en de buurtteams hebben een aanzienlijk aantal woningen bezocht: namelijk 11.500. Energiecoaching kan huishoudens jaarlijks een aanzienlijk kostenbesparing opleveren. Onderzoek van TNO2 laat zien dat de besparing per huishouden per jaar op de energierekening gemiddeld tussen de €300 en €600 is.

Met het bereik van maar liefst 50.000 huishoudens betekent dit een aanzienlijke stadsbrede kostenbesparing. Met deze inzet van de energieadviezen wordt naar schatting 6 tot 12 kiloton CO2 per jaar bespaard. Helaas is energiearmoede hiermee nog niet de wereld uit. Verspreid over de stad bevinden zich nog steeds huishoudens die moeite hebben comfortabel te wonen en de energielasten te betalen. Daarom is het belangrijk dat de dienstverlening gericht op het bestrijden van energiearmoede beschikbaar blijft. Zodat mensen verspreid over de stad waar de energierekening nog steeds knelt geholpen kunnen worden. De huidige EBS-contracten zijn specifiek opgezet voor een complexgerichte aanpak. Om deze reden kunnen ze niet worden ingezet voor een stadsbrede dienstverlening, aangezien dit een significante wijziging zou betekenen van de oorspronkelijke opdracht. Tegelijkertijd zien we dat lokale partijen veel ideeën hebben om de resterende huishoudens in energiearmoede te bereiken en helpen. In de commissie Duurzaamheid en Circulaire Economie op 16 januari 2025 is toegezegd om voor de zomer van 2025 een nieuw plan te presenteren voor de besteding van de energiearmoede middelen voor de komende winter, mogelijk met een stadsbrede aanpak en aandacht voor de gemeentelijke rol in het bestrijden van energiearmoede.

In grote lijnen is het plan nu als volgt: - Om huishoudens te blijven ondersteunen bij het verlagen van hun energierekening, blijven we het komende jaar vouchers en energiezuinig witgoed inzetten zodat mensen direct minder energie gaan verbruiken. Ook blijven de Buurtteam-adviezen dit jaar beschikbaar. Buurtteams vervullen een sleutelrol in de signalering en bestrijding van armoede doordat ze dicht bij bewoners en hun netwerk staan; - We nemen opnieuw een begrotingspost op voor energiecoaching door Stichting !WOON in 2026 en 2027. !WOON heeft in de afgelopen periode bewezen impact te hebben en biedt een stadsbrede dekking. Door de financiering voort te zetten, kan !WOON haar 2

Steunmaatregelen energiearmoede hebben positieve effecten

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

-

-

-

Datum 25 maart 2025 Pagina 4 van 5

opgebouwde expertise uitbreiden, zonder verlies van continuïteit in de ondersteuning van kwetsbare huishoudens. !WOON kan hierdoor ook haar netwerk verder uitbreiden zodat de doorverwijzing vanuit sleutelfiguren verbeterd. Energiecoaching blijft zo beschikbaar voor iedereen die daar behoefte aan heeft. Stadspashouders en aanmeldingen via vroegsignalering worden met voorrang op andere aanmeldingen opgepakt; Daarnaast verkennen we een mogelijke heropening van de subsidieregeling gebiedsgerichte bestrijding energiearmoede voor de komende twee jaar. De subsidieregeling heeft in 2023/2024 succesvol bijgedragen aan het ondersteunen van huishoudens door lokale initiatieven met binding en netwerk in de stadsdelen te subsidiëren. Initiatieven zoals Stichting Energiehelden en het Buurt Bespaar Fonds wisten op een innovatieve manier huishoudens te bereiken. In totaal zijn met gemeentesubsidie 2.700 huishoudens bereikt door lokale initiatieven.

Door opnieuw subsidie beschikbaar te stellen bieden we bestaande lokale partijen en initiatieven de kans om hun projecten voort te zetten, terwijl we tegelijkertijd ruimte creëren voor nieuwe ideeën om bewoners in energiearmoede te helpen; We onderzoeken hoe waterzijdig inregelen, een eenvoudige ingreep die 5% tot 15% energiebesparing kan opleveren, kan worden opgenomen in het ondersteuningsaanbod; We koppelen het ondersteuningsaanbod voor energiearmoede aan de Energiebank Zon in oprichting. Over de Energiebank Zon wordt u binnenkort met een raadsinformatiebrief geïnformeerd; Uit recent onderzoek blijkt dat het plaatsen van energiedisplays of slimme energiemeters een bewezen middel is om het energieverbruik te verminderen. Om dit in te bedden in de aanpak energiearmoede gaan we in gesprek met bestaande contractanten van de Energiebespaarservice om deze maatregel toe te voegen aan hun aanbod gedurende de resterende looptijd van deze projecten. Hiernaast gaan we het gesprek aan met !WOON om nu en in de toekomst meer energiedisplays te plaatsen bij hun energieadviezen. Tevens wordt het mogelijk om de inzet van energiedisplays binnen de subsidieregeling gebiedsgerichte bestrijding energiearmoede te financieren. Tenslotte wordt waar mogelijk en gewenst altijd doorverwezen naar het gemeentelijke financiële vangnet.

Het vangnet richt zich op het voorkomen van schulden en van afsluitingen van energie. Dit gebeurt door afspraken met energiebedrijven te maken over sociaal incasseren, tijdig problemen te signaleren en schuldhulpverlening te bieden. In 2025 keert het landelijke Noodfonds Energie terug, waaruit Amsterdammers financiële hulp kunnen krijgen.

Toezeggingen en moties Met deze raadsinformatiebrief doen we de volgende toezeggingen af: - Toezegging TA2025-000086 over “update besteding energiearmoede” aan lid Haijen (SP) en Noordzij (PvdA). In deze raadsbrief vindt u een uiteenzetting van de nieuwe inzet op energiearmoede. Hiermee doen wij deze toezegging af. - Toezegging TA2025-000493 over “gebruiken sleutelfiguren bij energiearmoede” aan lid Norbruis (D66). In deze raadsbrief wordt bij verschillende punten van de vervolgaanpak energiearmoede benoemd hoe er wordt ingezet op het benutten van lokale netwerken en sleutelfiguren.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

Datum 25 maart 2025 Pagina 5 van 5

Motie 049.25 (TA2025-000329) van de leden Norbruis, Taj, Van der Kamp, Bakker, Garmy, Veldhuyzen, Koyuncu en Havelaar inzake isolatieoffensief - maak slimme energiemeter onderdeel van energiearmoede aanpak. In deze raadsbrief vindt u een uitleg hoe slimme energiemeters onderdeel worden van de aanpak energiearmoede.

In en met de voortgangsrapportage worden daarnaast de volgende toezeggingen afgedaan: - Toezegging TA2025-000238 over “betrekken initiatiefrecht huurrecht-campagne” aan lid Noordzij (PvdA) in het hoofdstuk ‘verhuurders’ waar wordt benoemd dat het initiatiefrecht wordt betrokken in de huurrecht-campagne; - Toezegging TA2025-000078 “evaluatie haalbaarheidsonderzoeken” aan lid Hofland (D66) in het hoofdstuk ‘vve’s’ door in te gaan op de uitkomsten van het klanttevredenheidsonderzoek; - Toezegging TA2025-000087 over “benodigd geld isolatieoffensief” aan lid Meerburg (PvdD) in het hoofdstuk ‘begroting’ door in te gaan op de kosteninschatting voor de hele opgave. Motie 047.25 (TA2025-000327) van leden Taj, Noordzij en Norbruis inzake isolatieoffensief – impact isolatieoffensief op CO2-reductie en energiekostenbesparing wordt niet afgedaan in deze stukken. Het beantwoorden van deze motie vraagt nader onderzoek. De uitkomsten hiervan zullen in de volgende voortgangsrapportage van het isolatieoffensief worden meegenomen. Met deze brief en voortgangsrapportage hebben wij u geïnformeerd over de voortgang van en ontwikkelingen binnen het isolatieoffensief. We blijven bouwen aan verdere verbeteringen van het isolatieoffensief en zetten ons in om de ingezette positieve lijn door te zetten.

Daarbij zoeken we ook aansluiting bij de nieuwe korte termijn warmtekoers om bewoners en eigenaren zo goed mogelijk te ondersteunen bij het maken van een integrale investeringskeuze voor een toekomstbestendige woning. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid en Volkshuisvesting

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl