2025_11_20_ Aanbiedingsbrief Vervolg Anders behandeld.pdf

Aan: het college van B&W Amsterdam Betreft: aanbieding rapport Anders behandeld en nu?

Amsterdam, 20 november 2025 Geacht college, Hierbij ontvangt u het rapport Anders behandeld en nu? Het betreft een vervolg op het rapport Anders behandeld dat ik vorig jaar publiceerde over ervaringen van bijna 80 Amsterdamse kinderen met discriminatie en racisme; hoe zij met deze ervaringen omgaan; én wat volgens hen oplossingsrichtingen zijn om discriminatie en racisme te bestrijden. De oplossingsrichtingen van de kinderen zijn in de vervolgrapportage, die ik vandaag publiceer, nader uitgewerkt. Waarom een vervolg op Anders behandeld? Het rapport Anders behandeld maakte veel los. Kinderen en jongeren lieten daarin zien hoe pijnlijk en ingrijpend discriminatie en racisme in hun leven zijn. Maar vooral ook wat zij nodig hebben om verandering te bewerkstelligen. Hun boodschap was duidelijk: het probleem ligt niet alleen bij hen, maar juist bij volwassenen, de overheid en de samenleving als geheel. Ik wilde voorkomen dat hun stem slechts eenmalig wordt gehoord en daarna verstomt. Een vervolg op het rapport is daarom noodzakelijk zodat duidelijk wordt dat de signalen van kinderen en jongeren serieus moeten worden genomen. Maar ook om hún oplossingsrichtingen verder uit te werken én om samen met professionals, bestuurders en beleidsmakers te onderzoeken hoe woorden kunnen worden omgezet in daden. Dit vervolg is dus een verdiepingsslag.

Waar Anders behandeld de urgentie en ideeën zichtbaar maakte, gaat deze publicatie over de vraag: hoe nu verder? Welke keuzes zijn nodig, welke acties hebben prioriteit en hoe kunnen kinderen zelf betrokken blijven bij het bestrijden van racisme en discriminatie? Uitkomsten onderzoek Kinderen worden (nog) onvoldoende beschermd tegen discriminatie en racisme, ondanks dat er op de overheid de verplichting rust, onder meer op grond van het VN-Kinderrechtenverdrag (hierna IVRK), om hen bescherming te bieden. Rechten van alle kinderen moeten te allen tijde worden gewaarborgd. Met instemming constateer ik dat de gemeente Amsterdam de ambitie heeft om een inclusieve stad te zijn. Een stad waar iedereen gelijke kansen krijgt en waar geen plaats is voor discriminatie en racisme. Die boodschap wordt door middel van doorlopende campagnes én het stellen van eisen aan opdrachtnemers en partners kenbaar gemaakt. Ook moedigt de gemeente het melden van discriminatie aan en biedt voor dit doel ondersteuning aan scholen, via trainingen, jongerenwerk en een Schoolveiligheidskaart. Ik ben blij met deze positieve ontwikkelingen en ga ervan uit dat deze effect zullen sorteren. Omdat ik het belangrijk vind dat kinderen worden betrokken bij de totstandkoming van regelgeving en beleid die hen aangaan, zal ik hier steeds aandacht voor blijven vragen.

In dit vervolg op het rapport Anders behandeld heb ik zowel met professionals als met kinderen nagedacht over vragen als: wat is 20251120 Ombudsman Metropool Amsterdam | Tel: 020-625 9999 | info@ombudsmanmetropool.nl Meer informatie: www.ombudsmanmetropool.nl | Jacob Bontiusplaats 9, 1018 LL Amsterdam

Pagina 1 van 3

nodig om te kunnen normeren? Of en zo ja op welke wijze kunnen kinderen laagdrempelig hun ervaringen met discriminatie en racisme melden? Hoe bevorderen we inclusief samenleven? Gezamenlijk zijn wij tot de volgende actiepunten gekomen: • Een stevige sociale norm tegen discriminatie Kinderen willen dat discriminatie en racisme worden begrensd. Volwassenen moeten hiertegen optreden en zich duidelijk uitspreken. Én laten zien dat discriminatoir gedrag niet door de beugel kan. Om effectief te kunnen normeren zijn echter handvatten nodig. Zo moeten er duidelijke afspraken komen over wanneer en hoe genormeerd wordt. Ook moet er overeenstemming zijn over wat ‘de norm’ is (of zou moeten zijn). Het stellen van duidelijke sociale normen is een bewezen effectief middel om discriminatie aan te pakken. Dat vraagt om een actieve en leidende rol van de overheid, zowel op rijksals op gemeentelijk niveau. De overheid moet zich duidelijk en zichtbaar opstellen als bestrijder van discriminatie en racisme en als beschermer van gelijke rechten van kinderen en volwassenen. De gemeente zou, samen met kinderen, mogelijkheden moeten onderzoeken om in het kader van normeren een ‘keurmerk’ tegen discriminatie en racisme te ontwikkelen, opdat verschillende partijen zoals scholen, sportclubs en andere relevante organisaties zich uitspreken tegen discriminatie en racisme.

Dat draagt bij aan het normeren en maakt het onderwerp bespreekbaar, zichtbaar én herkenbaar voor kinderen. • Van melden naar vertrouwen Er is hard gewerkt om het anti-discriminatiemeldpunt kindvriendelijk te maken. Dat is belangrijk. Kinderen worden geraakt door wat er zich in hun omgeving afspeelt en willen hun ervaringen delen bij iemand die ze vertrouwen. Toch worden ervaringen (nog) te weinig gemeld en daar zou verandering in moeten komen. Een veelgehoorde wens van kinderen is de realisatie van laagdrempelige meldplekken in de stad voor kinderen. In deze behoefte zou kunnen worden voorzien door in te zetten op meerdere herkenbare meldplekken dichtbij, zoals op school, bij sportclubs, in buurthuizen of online. Fysieke plekken waar kinderen letterlijk kunnen binnenlopen om hun verhaal te delen. Daarna kan worden gekeken waar het verhaal van het kind effectief kan worden opgepakt. Discriminatie.nl zou daarbij toezicht kunnen houden op de meldingen en medewerkers van de laagdrempelige meldpunten kunnen opleiden. En in ontwerpsessies zouden kinderen kunnen meedenken over hoe die laagdrempelige meldplekken eruit moeten zien. Ik vraag expliciet aandacht voor de wens van kinderen die vinden dat de bij deze plekken werkzame professionals deskundig, herkenbaar én vooral betrouwbaar moeten zijn.

Het gaat daarbij niet alleen om het vergroten van expertise maar ook om ervaringsdeskundigheid. Kinderen voelen zich veiliger bij iemand die op hen lijkt. • Veranker de kinderrechtentoets Tot slot zou bij al de te ontwikkelen lokale regelgeving en beleid de kinderrechtentoets, zoals ontwikkeld door de Nationale kinderombudsman, moeten worden toegepast. Op die manier wordt inzichtelijk gemaakt welke kinderen extra hard geraakt worden door een nieuwe regeling of beleidsvoorstel. Zoals kinderen die kwetsbaar zijn voor discriminatie en racisme. Gezien hun ervaringen moet er expliciet aandacht voor hun situatie zijn en dienen zij zelf in de gelegenheid te worden gesteld om te participeren en hun visie te geven. Daarmee zal steeds meer duidelijk worden waar specifieke knelpunten en blinde vlekken liggen in regelgeving en beleid.

20251120 Ombudsman Metropool Amsterdam | Tel: 020-625 9999 | info@ombudsmanmetropool.nl Meer informatie: www.ombudsmanmetropool.nl | Jacob Bontiusplaats 9, 1018 LL Amsterdam

Pagina 2 van 3

Aanbevelingen In mijn rapport doe ik de gemeente de volgende aanbevelingen: 1. Pas de kinderrechtentoets toe in regelgeving en beleid als het gaat om zaken die kinderen raken en besteed daarbij expliciet aandacht aan (het mogelijk aanwezig zijn van) discriminatie en racisme. 2. Ga aan de slag met een aantal oplossingsrichtingen om discriminatie en racisme aan te pakken, zoals het: a. ontwikkelen van een keurmerk tegen discriminatie en racisme; b. ervoor zorgen dat er voor kinderen herkenbare meldplekken ‘dichtbij’ worden gerealiseerd (op school, op de sportclub, op sociale media); c. gebruik maken van (reeds ontwikkelde) interventies om discriminatie en racisme te bestrijden en hier kinderen bij te betrekken. Publicatie De vervolgrapportage met bevindingen en aanbevelingen publiceerde ik vandaag op onze website: www.ombudsmanmetropool.nl. Daarmee is het openbaar. Voor de volledigheid stuur ik het persbericht mee. Reactie Graag ontvang ik binnen drie maanden een reactie op dit rapport.

Met vriendelijke groet,

Annemarie Tuzgöl-Broekhoven, Kinderombudsman Metropool Amsterdam

20251120 Ombudsman Metropool Amsterdam | Tel: 020-625 9999 | info@ombudsmanmetropool.nl Meer informatie: www.ombudsmanmetropool.nl | Jacob Bontiusplaats 9, 1018 LL Amsterdam

Pagina 3 van 3