20240912 FKD - Inspreektekst Moker bij TKN11 Kunstenplan

MOKER Verenigde Presentatie- en Ontwikkelinstellingen Amsterdam moker.amsterdam

Amsterdam, 10 september 2024

Noodkreet MOKER Geachte wethouder en commissie, Namens MOKER - de belangenvereniging voor presentatie- en ontwikkelinstellingen in Amsterdam - vragen wij uw aandacht voor het volgende. Nu zowel de adviezen van AKR en Amsterdams Fonds voor de Kunst bekend zijn, worden de contouren van het Amsterdamse culturele veld voor de periode 2025 - 2028 zichtbaar. Ondanks de vele positieve adviezen tekent zich voor onze sector een somber en zorgelijk beeld af. Amsterdam profileert zich graag als culturele hoofdstad van Nederland, maar hoe lang representeert dat credo nog de werkelijkheid? In de AFK meerjarenverdeling vallen 71 instellingen met een positief advies onder de zaaglijn. Daarmee wordt de infrastructuur in de volle breedte hard geraakt. De sector Beeldende Kunst en Creatieve Industrie (BK&CI) wordt echter onevenredig hard getroffen. Maar liefst 15 (!) BK&CI instellingen vallen onder de zaaglijn*, wat neerkomt op € 1.945.185 jaarlijks. En dit terwijl: ‘... deze organisaties essentieel zijn voor de rijkdom en ontwikkeling van de sector’ zoals het AFK zelf stelt. In vergelijking met de vorige Kunstenplanperiode komen er niet 27 maar slechts 22 instellingen in aanmerking voor subsidie. Wij zijn hiermee de énige sector die de komende periode dreigt te krimpen als gevolg van de AFK adviezen met bijna 20%.

Dit raakt ons extra hard omdat - in verhouding - een zeer bescheiden deel van het AFK budget voor de BK en CI gereserveerd wordt (11%) zoals we eerder al hebben aangekaart in de brief van 5 oktober j.l. Met het huidige budget was het de afgelopen jaren ook niet mogelijk om een middensegment voor onze sector op te bouwen - organisaties kunnen simpelweg niet genoeg groeien zonder dat dit ten koste zou gaan van een gevarieerd landschap van kleinere instellingen. Ook hebben we recent gewaarschuwd voor de mogelijke extra zware gevolgen voor onze sector van nieuw landelijk beleid naar aanleiding van landelijke spreiding. De effecten van de rijksfondsen als het Mondriaan Fonds en Stimuleringsfonds voor Creatieve Industrie zijn inmiddels duidelijk†: meerdere Amsterdamse instellingen krijgen geen of substantieel minder *

Positief onder de zaaglijn De Appel (deels), Stichting Beautiful Distress, The Hmmm, ISO Amsterdam, Treehouse NDSM, Heesterveld Creative Community, Nieuw Dakota, Stichting Landjuweel 2000 (Ruigoord), P///AKT, AGA Lab, Stichting Open NDSM, If I can’t dance I don’t want to be a part of your revolution, Rijksakademie van beeldende kunsten, Stichting Art Projects Amsterdam en Stichting Beeldend Gesproken †

Positief onder de zaaglijn rijksgelden Captain Hoek, LI-MA, Kunstverein, Nieuw Dakota, Van Eesteren Museum, Zone2Source

geld via deze rijkscultuurfondsen, een deel ervan valt op de zaaglijn en een aantal zelfs dubbel: zowel lokaal als landelijk. Onze sector kenmerkt zich - in vergelijking met andere sectoren - door veel kleinere organisaties die verspreid over de hele stad in de haarvaten van de samenleving aanwezig zijn, verbonden met de buurt, met lokale initiatieven en bewoners. We brengen actuele beeldende kunst die ontstaat, gemaakt en beleefd wordt buiten de muren van musea. Daarmee dragen we door de hele stad bij aan de leefbaarheid van Amsterdam. Wanneer deze 15 zaaglijn instellingen niet worden gered met extra geld dreigen ze voorgoed te verdwijnen. Daarmee verdwijnt er méér dan de instelling zelf: de plek van vestiging in een tijd van grote schaarste van ruimte. Gezien de enorme druk op de woningmarkt zal hier nooit meer een betaalbare kunstlocatie terug kunnen komen. Dit alles natuurlijk los van de effecten op de keten van kunstproductie en kunstconsumptie zelf. In onze ogen een kapitaalvernietiging van kennis, mensen en podia. Zonder een humuslaag waar wordt gemaakt en geëxperimenteerd, verschraalt het kunsten ecosysteem. Amsterdam leidt tal van kunststudenten op, beschikt over post-academische kunstinstellingen en internationale residenties. Deze kunstenaars kunnen hun werk nog nauwelijks aan de stad tonen.

Zonder een humuslaag waar wordt gemaakt en geëxperimenteerd verschraalt het systeem. Wij herinneren u met klem aan het feit dat u als commissie eind vorig jaar tijdens de bespreking van het Kunstenplan, buitengewoon eensgezind was in uw vraag aan de wethouder. Er was een breed gedragen en gevoelde urgentie om meer geld te vinden voor de kunst- en cultuursector. We vragen u nu om daden bij woorden te voegen. De eenmalige 12 miljoen euro die wethouder Meliani heeft weten te vinden, is opmerkelijk te noemen. Ondanks eerdere berichten hopen we dat onze sector wordt betrokken bij de verdeling van dit bedrag. De wethouder gaf aan oog te hebben voor diegenen die zwaar geraakt worden door de regionale spreiding en we zijn van mening dat onze sector daar bij uitstek een voorbeeld van is. Bovendien pleiten we ervoor om de onevenredig veel positief beoordeeld BK&CI-instellingen die onder de zaaglijn vallen, tegemoet te komen. Als MOKER roepen wij de wethouder en ook u, de commissieleden, dringend op om het reeds gevonden geld en hopelijk nog te vinden extra middelen in te zetten daar waar de hardste klappen vallen: BK&CI verdient uw steun.

Met vriendelijke groet, het bestuur van MOKER,

Josien Pieterse, Framer Framed Lucas van der Velden, Sonic Acts Gaby Wijers, LI-MA Annette Wolfsberger, W139 Annet Zondervan, CBK Zuidoost

Namens de instellingen: ACED - platform for design & journalism AGA LAB BAU Beautiful Distress Bureau Postjesweg CBK Zuidoost De Appel De Ateliers FIBER Framer Framed Get Lost Het HEM If I Can’t Dance I Don’t Want To Be Part of Your Revolution Imagine IC ISO Kunstfort Vijfhuizen LI-MA Loods 6 Looiersgracht 60 M4gastatelier Mediamatic

Melkweg EXPO Moving Arts Project Nieuw Dakota oude kerk P////AKT Project Space On The Inside Rijksakademie van beeldende kunsten ROZENSTRAAT–a rose is a rose is a rose San SerriYe - art book shop Sonic Acts Soundtrackcity Stichting NDSM-werf Submarine Thami Mnyele Foundation The Beach Veem House for Performance Vlaams Cultuurhuis de Brakke Grond W139 Waag Futurelab WOW Amsterdam Zone2Source