20240111 MOW definitief verslag

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water

MOW

Raadscommissieverslag, 11 januari 2024

DEFINITIEF VERSLAG Vergadering

Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Vergaderdatum Donderdag 11 januari 2024 aanvang 13.30 uur Verslag vastgesteld op: 8 februari 2024 Voorzitter: lid Namane Portefeuillehouders: wethouders Van der Horst Commissiegriffier: mw. Ter Braak Verslaglegging: mw. Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Bilgin (FvD), Bobeldijk (SP), Ernsting (GL), Hendriks (Volt), IJmker (GL), Kreuger (JA21), Mangal (DENK), Moeskops (D66), Noordzij (PvdA), Norbruis (D66), Van Pijpen (GL), De Vos (PvdD), Wijmenga (CDA), Wijnants (VVD) Afwezige commissieleden: Afwezige portefeuillehouder: wethouder Scholtes Overige aanwezigen: Algemeen 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering om 13.30 uur en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen Wethouder VAN DER VAN DER HORST heeft 4 mededelingen. Het uitvallen van de Noord/Zuidlijn bij CS Noord, het uitvallen van een aantal veerponten en de schade aan de aanlanding Buiksloterwegveer staan los van elkaar, maar doordat ze allemaal tegelijkertijd plaatsvinden, leidt dit tot overlast voor de mobiliteit en bereikbaarheid van Noord. De gemeente en het GVB doen er alles aan om de overlast te beperken door het inzetten van bussen en het aanpassen van de dienstregelingen van de veren. Via de dagmail zal een update over de laatste stand van zaken volgen.

Lid BOBELDIJK vraagt of iets wordt gedaan aan de drukte op de veren die wel varen. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat er zo goed mogelijk wordt begeleid en er worden meer veren ingezet. De reizigers worden geïnformeerd wat de beste manier is om te reizen. Lid MANGAL vraagt hoeveel veren worden ingezet. Wethouder VAN DER HORST zegt dat bij het IJplein in plaats van 10 veren per uur er 15 worden ingezet. Zij heeft zojuist het nieuws ontvangen dat vanmiddag om 16.00 uur de pont van de Buikslotermeer weer in gebruik zal worden genomen. Op 12 januari a.s. zal de wethouder de raad informeren over de eerste indrukken naar aanleiding van de invoering van 30 km per uur. In de commissie van 2 februari 2023 is aan lid Koyuncu toegezegd om terug te komen op de onderzoeksresultaten van het Rijk met betrekking tot het verkrijgen van rijbewijzen van onder andere expats. In mei 2023 heeft het ministerie IenW een Kamerbrief verstuurd waarin wordt ingegaan op de afwegingen en hierin wordt ook aangegeven dat er geen aanwijzingen zijn dat de omwisselingsregeling voor kennismigranten bovenmatige risico’s voor de verkeersveiligheid met zich meebrengt. Wel is er een bepaalde

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

gewenningsperiode waarin mensen zich moeten leren aanpassen aan de Nederlandse verkeersomgeving. In de commissie van mei 2023 is inzake de onderdoorgang van de Mac Gillavrylaan gemeld dat vanwege de beperkte middelen geen ruimte is voor deze investering en dat het daarom wenselijk was om onderzoek te doen naar andere maatregelen om de verkeerssituatie in de Watergraafsmeer te verbeteren. Om beter zicht te hebben op mogelijke dekking voor alternatieven wordt gewacht op de behandeling van de voorjaarsnota. De verwachting is dat er eind tweede kwartaal of begin derde kwartaal 2024 een voorstel komt. 1.c. Vaststellen agenda Het voorstel is om de agendapunten onder Ruimte en Groen als eerste inhoudelijke punten te behandelen (agendapunten 3 en 11). Lid NORBRUIS verzoekt om agendapunt 11 door te schuiven naar de volgende vergadering. Lid VAN PIJPEN kan hiermee instemmen mits Openbare Ruime en Groen de volgende vergadering niet aan het eind van de agenda wordt behandeld. De VOORZITTER concludeert dat agendapunt 11 wordt doorgeschoven naar de volgende vergadering. Lid WIJNANTS meent dat agendapunt 9 ter kennisname is en niet ter instemming. De VOORZITTER stelt dat deze constatering klopt. Lid VAN PIJPEN begrijpt niet waarom agendapunt 5 onder Verkeer en Vervoer staat. De VOORZITTER zegt dat deze opmerking wordt meegenomen voor toekomstige agendering.

De agenda wordt conform vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water d.d. 7 december 2023 De VOORZITTER deelt mee dat er een wijzigingsverzoek is ontvangen van lid Bobeldijk. Dit zal worden verwerkt en het verslag zal tijdens de volgende vergadering definitief worden vastgesteld. 1.e. Termijnagenda, per portefeuille Lid BOBELDIJK leest in de termijnagenda dat met een reactie op het raadsadres Oosterpark wordt gewacht, omdat er een rechterlijke procedure loopt. De Stichting Oosterpark heeft laten weten deze niet voort te zetten, zodat een behandeling in de commissie mogelijk is. De wethouder wordt verzocht om na te gaan of dit klopt en als dit het geval is, om het antwoord van het college voor de volgende vergadering te agenderen. De governance van Waternet zal pas in het vierde kwartaal beschikbaar zijn. De vraag is waarom dit zo lang zou moeten duren. Wethouder VAN DER HORST zal de vraag met betrekking tot het Oosterpark nagaan.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Met betrekking tot de governance van Waternet is de ambitie om deze eerder gereed te hebben. Als dit niet lukt, zal zij de commissie in ieder geval tussentijds informeren. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft de volgende verzoeken ontvangen voor agendering in de volgende commissie. TKN-7 op verzoek van leden Moeskops (D66) en Bobeldijk (SP). De VOORZITTER deelt met betrekking tot TKN-7 mee dat het uitvoeringsplan Verkeersveiligheid 30 km per uur en Voetganger en Fiets 2024 zal worden geagendeerd voor de commissie van februari 2024. Het voorstel is om deze onderwerpen gevoegd te behandelen met de monitor Fiets. TKN-12 op verzoek van leden Bilgin (FvD) en De Vos (PvdD). 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies De VOORZITTER deelt mee dat de stadsdeelcommissie Oost een voorbeeld raadsmotie heeft ingestuurd over metroverbinding Zeeburgereiland. In de dagmail is eerder aangekondigd dat voor de vergadering van februari stukken aangeleverd zullen worden over het mobiliteitsprogramma voor Zeeburgereiland en IJburg. Het voorstel is om de voorbeeld raadsmotie gelijktijdig te bespreken met de stukken van het college over het mobiliteitsprogramma. Inhoudelijk 2.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich 7 insprekers aangemeld.

Een digitale inspraak van mevrouw Augustuszoon over de knip van de Laan van Vlaanderen zit bij de vergaderstukken. De heer Heijn spreekt in namens E-boats inzake het voortbestaan van kleine reders van historische boten. De heer HEIJN memoreert dat sinds 2018 in korte tijd meer dan 50% van de kleine reders is verdwenen. Degenen die zijn overgebleven, worden geconfronteerd met een intrekking van ligplaatsen die ze vaak zelf hebben geregeld, maar die nu worden verloot. Zelf heeft de heer Heijn zijn vergunning weer teruggewonnen, maar zijn ligplaats is ingetrokken. Hij heeft de hoop dat de raad bereid is om met de kleine reders van de historische boten te spreken en dat pas op de plaats wordt gemaakt met de intrekking van ligplaatsen voor historische beeldbepalende elektrische boten. --De heer Van der Geest spreekt in namens De Mijlpaal - Nieuw Sloten over de ontheffing voor ouders als bestemmingsverkeer van de scholen in Nieuw Sloten. De heer VAN DER GEEST is directeur van basisschool De Mijlpaal. Door de afsluiting van de Sloterweg en van drie toegangswegen van de wijk kunnen ouders hun

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

kinderen niet naar school brengen. Zij kunnen geen ontheffing aanvragen, omdat ze niet woonachtig zijn in de wijk en de heer Van der Geest hoopt dat ze deze wel kunnen krijgen. Lid BILGIN vraagt of er ook ouders zijn die de regels niet begrijpen en hierdoor boetes ontvangen. De heer VAN DER GEEST denkt dat de ouders de regels goed begrijpen, maar het gaat om een flink stuk omrijden om bij de school te komen. De school bestaat uit twee locaties waardoor ze de afstand soms twee keer moeten afleggen. Lid MANGAL vraagt of de heer Van der Geest vindt dat de ouders gekwalificeerd zouden moeten worden als bestemmingsverkeer. De heer VAN DER GEEST bevestigt dit. Zij kunnen bij de aanvraag niet aankruisen dat zij woonachtig zijn in de wijk en komen hierna niet verder in het systeem. Lid ERNSTING wijst erop dat het beleid van de gemeente en van veel scholen is om zo autoluw mogelijke schoolomgevingen te realiseren. Veel ouders wonen wel dichtbij, maar net aan de verkeerde kant van de Plesmanlaan. Waarom zouden zij hun kinderen niet per fiets kunnen vervoeren? De heer VAN DER GEEST stelt dat dit aan de ouders zelf moet worden gevraagd, maar hij kan zich voorstellen dat het merendeel vanuit school doorgaat naar werk. Lid BOBELDIJK meent dat er nog een route is via de Louwesweg of omrijden via de Oude Haagseweg.

Communiceert de school met de ouders hoe zij de school kunnen bereiken zonder een boete te krijgen? De heer VAN DER GEEST zegt dat de Louwesweg de enige mogelijkheid is en dit is een eind omrijden. --De heer Kallan spreekt in op persoonlijke titel over ontheffing Laan van Vlaanderen. De heer KALLAN woont in de omgeving van de Plesmanlaan. Hij ervaart de maatregelen voor de noodzakelijke herziening van het monitoringsplan als zeer belastend en nadelig. Elke handeling richting of vanuit Nieuw Sloten en Badhoevedorp kost minimaal twintig minuten meer tijd. Het is zeer frustrerend om opeens maandelijks 200 km. en 30 uur meer reistijd kwijt te zijn. Naast aanzienlijke impact op het milieu zijn de financiële gevolgen ook groot. Aangedragen oplossingen als fietsen, wandelen, et cetera past niet in ieders time management en ook niet in de participatie in de maatschappij die van mensen wordt verwacht. Het geeft geen realistisch beeld om even langs de getroffen drukke punten te fietsen en te constateren dat het wel meevalt. De heer Kallan heeft zijn hele leven meebetaald in de vorm van wegen- en gemeentebelasting en nu zijn twee belangrijke mogelijkheden van uitvalswegen ontnomen. De problematiek van de Sloterweg ervaart hij niet. In plaats van te kiezen voor maatregelen om de veiligheid te vergroten, is gekozen voor verkaveling en voor grote villa’s.

Een oplossing zou zijn om het monitoringsplan stevig te herzien, mensen serieus te nemen en een ontheffing te verlenen voor de Sloterweg en de Laan van Vlaanderen. Lid BILGIN vraagt of zijn informatie klopt dat veel mensen een lidmaatschap bij een sportvereniging opzeggen vanwege de extra reistijd. De heer KALLAN heeft deze berichten ook gehoord. Zelf heeft hij jonge kinderen die graag willen sporten en dit kan in sportpak Sloten, maar het kost inmiddels teveel tijd om het halen en brengen te realiseren.

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

--De heer Busker spreekt in op persoonlijke titel over agendapunt 3, Afdoening moties en evaluatie van het beleidskader Buitenreclame. De heer BUSKER stelt dat het contract met JCDecaux volgt op een openbare aanbesteding, een procedure die transparant moet blijven. Een aanbesteding valt onder de Mededingingswet, gebaseerd op strenge Europese richtlijnen. Het is juridisch aanvechtbaar dat er nu al onderhandelingen, inclusief aanpassingen, lopen met exclusief één partij vier jaar voor het eind van het afgesloten contract. Het huidige contract is statisch, niet roterend en niet wisselend. Een aanpassing hierop is lucratief voor JCDecaux, maar is onrechtmatig. De heer Busker roept de gemeenteraad op om de wethouder aan te spreken op haar verantwoordelijkheid. --De heer Sperna Weiland spreekt in namens Amsterdam UMC over agendapunt 3, Afdoening moties en evaluatie van het beleidskader Buitenreclame. De heer SPERNA WEILAND is arts bij het UMC en maakt zich zorgen over het klimaat en hij spreekt namens vele zorgprofessionals. Toegenomen hitte op straat vergt meer van hart en longen en een verlenging van het pollenseizoen zorgt ervoor dat mensen veel langer last hebben van allergische klachten. Door de gevolgen van klimaatverandering lopen mensen ook meer kans op uitdroging voor nierziektepatiënten en ook gaan infectieziekten een grotere rol spelen.

Daarnaast zijn er veel mentale gevolgen voor mensen die zich zorgen maken over klimaatverandering. In Amsterdam zijn op dit moment 100.000 65+’ers en dit zullen er in 2030 145.000 zijn. Deze mensen ervaren de gevolgen het meest. De heer Sperna Weiland pleit voor een zo streng mogelijk verbod op fossiele reclames om de volksgezondheid te beschermen. --Mevrouw Rootert spreekt in namens Reclame Fossielvrij over agendapunt 3, Afdoening moties en evaluatie van het beleidskader Buitenreclame. Mevrouw ROOTERT zegt dat Reclame Fossielvrij pleit voor een verbod op fossiele reclame en daarom blij was dat drie jaar geleden een motie is aangenomen die er toe opriep om te onderzoeken hoe fossiele reclame kan worden geweerd. De uitvoering van de motie is echter teleurstellend, omdat Amsterdam nog vol hangt met fossiele reclames. De klimaatcrisis schrijdt voort en Nederlandse wetenschappers, TNO, WAR, de Raad voor de Leefomgeving, Infrastructuur en de Wetenschappelijke Klimaatraad adviseren om klimaatbelastende reclames te verbieden. Hoewel Amsterdam stelt dat een verbod op fossiele reclames via de publiekrechtelijke manier niet mogelijk is, stellen juristen dat dit juist juridisch de beste optie is. Gemeenten hebben vaak meer mogelijkheden dan wordt gedacht en Amsterdam wordt opgeroepen om voet bij stuk te houden en het publieke belang te dienen.

Lid VAN PIJPEN informeert naar de definitie voor fossielvrij. Mevrouw ROOTERT zegt dat de definitie uiteindelijk aan de wetgevende macht is, maar Reclame Fossielvrij hanteert de definitie dat het gaat om alle reclame van de fossiele industrie, reclame voor fossiele brandstof en fossiel vervoer. --Mevrouw De Pater spreekt in namens de Fietsersbond over agendapunt 9, Instemmen met het ruimtelijk eindbeeld en de gefaseerde aanpak van de tweede fietsring.

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Mevrouw DE PATER stelt dat de Fietsersbond blij is met de tweede fietsring. Helaas gaat vanwege een tekort aan budget de uitvoering stap voor stap en kunnen per wegvak steeds nieuwe discussies ontstaan over de wegindeling ter plekke. Het wegprofiel van de tweede fietsring is vrijwel overal breder dan de binnenring en daarom is er geen enkele reden om af te wijken van de 4,5 m. breedte. Voor de Fietsersbond is dit de ondergrens en zeker niet het maximum. Het is voorbarig om uit te gaan van overal fietsstraten in beide richtingen. Het aantal auto’s is nu nog te hoog voor een veilige fietsstraat en in de verkenning is te weinig aandacht voor het terugdringen van het autoverkeer door middel van knips. Een knip bij het Vondelpark wordt door de Fietsersbond van harte ondersteund en ook wil deze een lans breken voor een knip bij het Roelof Hartplein. Er is weinig aandacht voor het autoparkeren. Langsparkeren betekent veel in- en uitparkerende auto’s met risico’s voor de fietsveiligheid. De Fietsersbond adviseert om aan de uitgangspunten toe te voegen dat in principe alleen parkeerruimte wordt gemaakt voor laden en lossen en op grote delen van een fietsstraat een stopverbod in te voeren. Lid MANGAL vraagt of mensen met een handicap wel in de fietsstraten zouden mogen parkeren volgens de Fietsersbond.

Mevrouw DE PATER antwoordt dat de gemeente zelf moet nadenken over dit soort uitwerkingen, maar zij kan zich voorstellen dat er een parkeerplaats voor gehandicapten is. Het grote probleem is dat er op fietsstroken heel veel geparkeerde auto’s staan wat tot gevaarlijke situaties leidt. 2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Lid MOESKOPS heeft in de afgelopen Regioraad gevraagd of er een mogelijkheid is om binnen de concessie of binnen de nieuwe Wet personenvervoer 2000 de Hop On Hop Off bussen een ontheffing te weigeren. De voorzitter van het db van de Regioraad heeft verwezen naar de wethouder van Amsterdam. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat de gemeente invloed heeft op het aantal haltes waar bussen kunnen stoppen en op de toegestane routes. Op dit moment vinden geen voorbereidingen plaats om de Hop On - Hop Off bussen onmogelijk te maken, maar er wordt wel aan gewerkt om ze gelijk te stellen aan touringcars waar inmiddels een strikt beleid voor geldt. Lid MOESKOPS verzoekt de wethouder om hierop terug te komen. Wethouder VAN DER HORST interpreteert deze vraag als wat concreet de mogelijkheden zijn om de ontheffing voor Hop On - Hop Off bussen te weigeren. Op dit moment is dit niet het doel en zijn ze gelijkgesteld aan touringcars. Wel kan zij terugkomen op wat de mogelijkheden zijn. Lid BOBELDIJK verwijst naar een item op AT5 over woonboten aan de Zuider IJdijk.

Mensen moeten via een steiger naar hun woonboot komen, maar deze wordt slecht onderhouden door de gemeente. De rechter heeft de gemeente gesommeerd om sneller actie te ondernemen en inmiddels staat het water zo hoog dat de steigers onder water staan. Heeft de gemeente contact met de bewoners? Zijn er noodmaatregelen mogelijk? Is er compensatie voor de bewoners? Zijn er meer plekken in Amsterdam waar ook achterstallig onderhoud is met betrekking tot steigers?

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST kan deze laatste vraag niet beantwoorden. Ook is haar niet bekend of eenzelfde situatie met het hoge water zich elders voordoet. Zij komt terug op de vraag of er ook bij andere steigers sprake is van achterstallig onderhoud, maar zij vraagt zich wel af of dit helemaal inzichtelijk is. Er is contact met bewoners en hoewel de situatie zeer onwenselijk is, gaat het wel om complexe materie. In dit gebied gaan er namelijk veel verschillende partijen over een stukje van het water. Het heeft langere tijd geduurd om afstemming te krijgen en afspraken te maken. Nu dit wel is gebeurd, is er eventueel een goede werkwijze voor andere plekken om sneller te acteren. De steiger is veilig, maar staat nu onder water. Aan de bewoners is vervangende woonruimte aangeboden, maar op dit moment is hier geen behoefte aan. De plannen om de steiger aan te pakken, worden afgestemd met de bewoners en de verwachting is dat de problemen door het hoge water met de nieuwe steiger worden afgewend. Lid BOBELDIJK concludeert dat de wethouder terugkomt op eventuele andere steigers. Wethouder VAN DER HORST zegt toe om na te gaan in hoeverre hier inzicht in is.

Lid WIJNANTS wijst erop dat er sprake is van een ernstige situatie waarin mensen zich gedwongen voelden om naar de rechter te stappen om onderhoud uit te laten voeren aan de steiger die het mogelijk maakt dat zij hun huis kunnen verlaten. Hij hoort graag een reflectie van de wethouder over hoe in deze situatie is omgegaan met de menselijke maat. Wethouder VAN DER HORST vindt niet dat de zaak wordt gebagatelliseerd zoals lid Wijnants heeft gesteld. Zij heeft aangegeven dat het geen fraaie situatie is die geen schoonheidsprijs verdient. Ook heeft zij uitgelegd dat het een complex proces is geweest doordat meerdere eigenaren over een stukje water in dit gebied gaan. Door dit proces is geleerd hoe kan worden samengewerkt en de hoop is dat dit in de toekomst beter zal gaan. De menselijke maat is gevonden door contact op te nemen bij het huidige hoge water en het aanbod van vervangende woonruimte. Het zal nog even duren voordat de steiger gereed is en met de bewoners zal afstemming plaatsvinden over hoe de steiger eruit moet komen te zien. Lid VAN PIJPEN gaat in op het raadsadres bij TKN-2 van het Comité Westelijke Grachtengordel over het terugplanten van tijdelijk verplaatste bomen vanaf de grachten naar Zuidoost die zouden terugkomen, maar toch niet terugkomen omdat ze goed geworteld zijn en goed groeiperspectief hebben op de nieuwe locatie.

Lid Van Pijpen meent dat er een bomencamping is en de wethouder wordt gevraagd om een reactie. Wethouder VAN DER HORST stelt dat er ten tijde van de verplaatsing van de bomen nog geen bomencamping was. De bomencamping zorgt ervoor dat een boom voor korte tijd op een manier wordt geplant dat deze weer goed terug te plaatsen is. Voor de eerste bomen die zijn verplaatst, geldt dat ze zo goed geworteld zijn dat het een risico is om ze weer te verplaatsen. De bomen die nu worden verplaatst, gaan wel naar de camping. Lid VAN PIJPEN memoreert dat er nog een bezoek zou worden georganiseerd naar de bomencamping. Wethouder VAN DER HORST pakt dit op. Lid WIJMENGA spreekt haar grote waardering uit voor de inzet van de medewerkers die schade aan kades en bruggen snel oppakken. Zij brengt in herinnering dat in december is gesproken over het maatwerkbeleid rond de kades en bruggen. Behoefde het ponton bij de Buiksloterweg onderhoud en wat betekent dit voor de ingezette aanpak? Wethouder VAN DER HORST deelt de waardering van lid Wijmenga en ondersteunt haar oproep om frustratie niet te botvieren op medewerkers. Het ponton bij de

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Buiksloterweg is losgeraakt van de wal, doordat een pont per abuis wilde weg varen met de aanlandklep nog omlaag waardoor meerdere kettingen zijn afgebroken. Dit heeft geen verband met andere werkzaamheden aan kades en muren. Lid BILGIN vraagt of de wethouder weet wat er nodig is om bus 21 weer in De Eendracht te laten rijden. Wethouder VAN DER HORST verwijst lid Bilgin terug naar de voorzitter van de Vervoerregio die wordt geadviseerd door de gemeenteraad. Zij wijst er verder op dat er onvoldoende buschauffeurs zijn om de huidige lijnen te laten rijden. Lid BOBELDIJK vindt het verwarrend dat de wethouder enerzijds verwijst naar de voorzitter van de Vervoerregio en anderzijds de opmerking maakt over het personeel met betrekking tot de terugkeer van de bus in De Eendracht. Wethouder VAN DER HORST meent dat lid Bilgin heeft gevraagd of de buslijn al vooruitlopend op de nieuwe concessie kan worden ingevoerd. Haar antwoord was naar aanleiding van deze vraag. De wethouder is er voorstander van dat De Eendracht in de nieuwe concessie weer een bus krijgt. Lid MANGAL stelt dat de samenloop van omstandigheden aantoont hoe kwetsbaar de bereikbaarheid van Noord is. Bewoners van Noord zouden voortaan gecompenseerd moeten worden als zij worden opgesloten in hun stadsdeel. Wethouder VAN DER HORST denkt niet dat bewoners zijn opgesloten, omdat er op andere plekken nog ponten varen.

Zelf was zij gisteren in Noord toen het gebeurde en in het begin van de spits is zij met de pont naar de overkant gekomen. De bereikbaarheid van Noord is inderdaad wel een zorg hoewel het wel uniek is dat er drie dingen tegelijk gebeuren. In de memo zal zij de prognose voor de metro schetsen. Lid BILGIN vraagt of de capaciteit van de ingezette pendelbussen voldoende is. Wethouder VAN DER HORST zal hierop ook terugkomen in de memo. Een metro qua capaciteit vervangen is zeer heftig, zeker gezien het beperkte aantal buschauffeurs. Lid MANGAL zou graag willen weten welke lijnen niet door konden gaan om de capaciteit op te vangen. Wethouder VAN DER HORST zegt dat ook gebruik is gemaakt van commerciële vervoerders, maar ook hier zal zij op terugkomen in de memo. Lid MANGAL constateert dat parkeergarages gelijk worden geschakeld met parkeren op straat. Vaak zijn er storingen waardoor auto’s niet uit de garage kunnen of mensen hun auto een uur van tevoren moeten ophalen. Dit betekent dat burgers meer moeten betalen voor slechtere service. Hoe wordt dit gerijmd met autoluw en hoe verklaart de wethouder de meerprijs voor de slechte service? Wethouder VAN DER HORST meent dat dit over een specifieke garage gaat. Er is een storing geweest in de Vijzelgrachtgarage. Het is goed dat mensen ondergronds parkeren waardoor er meer ruimte op straat komt.

Mensen moeten soms wennen aan goed gebruik van de parkeergarage. Het kost de gemeente geld om de garages te bouwen en hier komt met name de meerprijs vandaan. Lid MANGAL begrijpt kinderziektes bij een nieuwe garage, maar de vraag is hoe lang kan worden gesproken van kinderziektes. Er zijn vele storingen terwijl het parkeren ondertussen duurder wordt gemaakt. Dit is niet te verklaren door bouwkosten, omdat de garage al is gebouwd.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat mensen ook op straat mogen parkeren. Zij herkent niet dat er continu storingen zijn. Deze deden zich in het begin voor, maar inmiddels is een duidelijke afname zichtbaar. Lid ERNSTING refereert aan de opmerking van de inspreker over stilstaan van voertuigen op fietsstroken of fietsstraten. Hij herkent dit en denkt dat handhaving belangrijk is. Wethouder VAN DER HORST ziet zelf ook dat dit vaak gebeurt en zij is het met lid Ernsting eens dat hier meer aandacht voor moet zijn. Bespreekpunten Openbare Ruimte en Groen 3. Afdoening moties en evaluatie van het beleidskader Buitenreclame (VN2023026251) De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 3 is geagendeerd door leden Van Pijpen (GL), Norbruis (D66) en Noordzij (PvdA). Het onderwerp is eerder behandeld en na een technische sessie is besloten om het onderwerp opnieuw te agenderen in de commissie MOW. De aanvragers hebben aangegeven dat zij het onderwerp in de eerstvolgende raad willen bespreken. Lid VAN PIJPEN stelt dat in de openbare ruimte geen plek is voor reclameobjecten. Mupi’s sleurpen energie en stoepborden belemmeren de toegankelijkheid. De uitslag van een enquête is dat er minder behoefte is aan reclame en dat de hoeveelheid in abri’s wordt beoordeeld als precies goed. In de brief van het college wordt de uitslag van deze enquête genegeerd.

GL wil afscheid nemen van fossiele reclame en reclames voor vlees en een mogelijkheid om dit te regelen, is via de APV. GL oordeelt dat verlenging van het contract met JCDecaux niet nodig en niet wenselijk is. Voor het einde van het contract in 2028 zouden zaken geregeld kunnen worden. Dit is mogelijk omdat binnen het contract meer ruimte is genomen doordat in sommige abri’s wel reclame met beeldwisseling wordt toegepast. Abri’s en mupi’s zijn voor GL iets anders, omdat abri’s een belangrijke functie hebben als ov-halte. Het bedrag dat nu wordt ontvangen van JCDecaux lijkt fors, maar voor een bedrijf met een mondiale winst van 3,3 miljard euro in 2022 blijkt dat reclame in openbare ruimte big business is. Aan het eind van het contract in 2028 is ruimte om zaken te heroverwegen. Een optie is om in eigen beheer te investeren in onderhoud en exploitatie van ov-haltes met behulp van reclame-inkomsten. Lid NORBRUIS zegt dat D66 ook niet direct meerwaarde ziet in het verlengen van het contract. Sinds het contract werd aangegaan in 2013 is veel veranderd en het advies is om te heroverwegen op het moment dat het relevant is. De openbare ruimte is een plek voor iedereen en wat dat betreft, kan buitenreclame ook in de toekomst blijven bestaan.

Abri’s en mupi’s hebben een belangrijke functie voor de gemeente, omdat het geld oplevert en omdat het een manier is voor de gemeente om direct te communiceren met bewoners.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Voor D66 is het belangrijk om rekening te houden met verkeersveiligheid en met de recent vastgestelde voetgangersnorm. Daarnaast is D66 voorstander van multifunctioneel gebruik. Lid NOORDZIJ vindt het belangrijk om erover na te denken dat mupi’s die in het centrum worden verwijderd, niet in andere stadsdelen worden toegevoegd. Lid BOBELDIJK constateert dat het college redenen aanvoert om duidelijk te maken dat de inkomsten vanuit de reclame welkom zijn. Een vraag is of wordt gehandhaafd op wisselende beelden op tramhaltes en op welke manier. In de vorige bijeenkomst heeft lid Bobeldijk geïnformeerd naar een differentiatie in de inkomsten van mupi’s en abri’s. In de beantwoording van de motie over een rustiger straatbeeld en het langzamer wisselen van de beelden stelt het college dat het is onderzocht en dat de wisseling mogelijk is en ook in andere steden wordt gedaan. Dit lijkt niet in lijn met de motie die vraagt om minder te wisselen. Lid WIJMENGA sluit zich aan bij het pleidooi om het contract niet te verlengen en te onderzoeken hoe dit in 2028 moet worden ingevuld. Lid DE VOS vraagt zich af hoe van Amsterdammers kan worden verwacht dat zij consuminderen terwijl overal reclame-uitingen aanwezig zijn. Hij kan zich helemaal vinden in de inspraak van de heer Sperna Weiland. Als het klimaat opwarmt, brengt dit grote gezondheidsrisico’s met zich mee.

Reclame-uitingen die de klimaatverandering verder aanwakkeren, zijn de PvdD al heel lang een doorn in het oog. Een pleidooi is om het contract met JCDecaux niet te verlengen, maar om in 2028 voor de nieuwe concessie in te zetten op een mupivrij Amsterdam, een totaalverbod op fossiele reclames in alle overige straatreclames en een totaalverbod op dierlijke producten. Lid De Vos is benieuwd hoe de wethouder hiernaar kijkt. Lid MANGAL vraagt zich af waarom Amsterdam wel zou kunnen regelen om vrij te zijn van fossiele reclame en het juridisch niet mogelijk zou zijn om Amsterdam vrij te maken van alcoholische reclame. Alcohol staat samen met roken in de top 2 van hoofdoorzaken van kanker. College Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat op dit moment de onderhandelingen op hold staan in afwachting van het gesprek dat nu wordt gevoerd. Zij hoort een bredere wens om nu te wachten om in 2028 de bredere discussie te voeren en om dit in de inhoudelijke commissies te doen. Een oproep is om ook breder na te denken dan in deze commissie over de inhoud van de reclames. Lid BOBELDIJK vraagt of het voorgaande betekent dat de wethouder in een later stadium met een nieuw beleid of kader komt. Wethouder VAN DER HORST wil inderdaad wat handvatten krijgen om een goed gesprek met de raad te kunnen voeren over wat vervolgens wordt uitgevraagd.

Dit zou een argument zijn om meer tijd te nemen om de discussie goed te voeren terwijl ook snel met de duidelijke wensen begonnen zou kunnen worden. Lid MANGAL begrijpt dat de verschillende onderwerpen in de verschillende commissies behandeld moeten worden. Gaat dit ook om buitenreclame? Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat het beleid van de gemeente op het wel of niet ontmoedigen van alcohol ook is gebaseerd op gezondheidsaspecten en fossielvrij hoort ook bij de commissie Duurzaamheid.

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Lid VAN PIJPEN hoort de wethouder de opties verlengen of niet verlengen noemen. Zij heeft ook voorgesteld om tussentijds afspraken te maken. Wethouder VAN DER HORST komt hierop terug. Lid NORBRUIS vraagt of zij goed begrijpt dat de definitie van de boodschap uit de commissies moet komen die hierover gaan. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dit. Multifunctioneel gebruik is vaker toegepast en hier zijn geen goede resultaten mee bereikt wat betreft mupi’s. Er wordt wel gehandhaafd, maar er worden niet direct boetes opgelegd. Op dit moment lopen zaken ook niet uit de hand. Meer informatie in de buitenruimte helpt wel om zaken breed te communiceren in de stad. De bevoegdheid om het aantal stoepborden te beperken, ligt bij de stadsdelen. De beeldwisselsnelheid is vastgelegd bij de actualisatie van het beleidskader buitenreclame. Een nieuwe aanpassing is mogelijk met een nieuwe actualisatie. Lid WIJMENGA vraagt wanneer een nieuwe actualisatie wordt gedaan. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat voordat al dan niet een uitvraag wordt gedaan, een actualisatie voorhanden moet zijn waarin alles wat in commissies is besproken is samengevat. Lid BOBELDIJK memoreert dat de motie hierover vraagt om te onderzoeken of het rustiger kan. Het antwoord lijkt niet in lijn hiermee. Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat binnen het huidige contract afspraken gelden.

Binnen een contract kan worden bekeken of onderling overeenstemming kan worden bereikt over bepaalde wijzigingen. Bij een nieuw contract liggen de mogelijkheden helemaal open. Het verbruik per mupi is ongeveer gelijk aan drie tot vier tweepersoons huishoudens per jaar. Er wordt gekeken naar het uitzetten en het meebewegen met verlichting om energie te besparen. Op basis van de discussie van vandaag zal wel weer met JCDecaux in gesprek worden gegaan om de mogelijkheden te verkennen. De opmerking dat de reactie is geschreven vanuit de kosten herkent de wethouder niet. Het gaat om een realiteit die zij wil meegeven aan de raad. Lid Noordzij heeft een goed punt dat niet alleen moet worden gefocust op het centrum voor het weghalen van mupi’s. Er moet worden gekeken naar differentiatie waarbij geldt dat mupi’s het meeste opleveren. Lid BOBELDIJK neemt aan dat op het moment dat het gaat over voorwaarden voor een nieuw contract de commissie een indicatie krijgt van hoe de indicatie eruit komt te zien. Wethouder VAN DER HORST denkt dat dit zinnig is en zij zal erover nadenken wat de beste manier is om dit te doen. Lid VAN PIJPEN heeft van de wethouder begrepen dat de stadsdelen over de stoepborden gaan, maar zij vragen zelf ook om handhaving en normstelling hiervoor zou kunnen helpen. Zij komt hier in de raad op terug. De nieuwe ontwikkeling van digitale stoepborden baart haar zorgen.

Lid MANGAL vraagt hoe het weren van bepaalde reclames leidt tot een vermindering van inkomsten.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST licht toe dat er partijen zijn die veel geld over hebben voor reclames en deze middelen ook hebben. Als steeds meer sectoren worden uitgesloten, is er steeds minder potentie om reclame te maken. Lid MANGAL vraagt of de gemeente dit zou moeten compenseren. Wethouder VAN DER HORST legt uit dat er een contract is waarvoor een bepaalde partij bereid is om een bedrag te betalen. Als er andere afspraken worden gemaakt, hangt hier een ander prijskaartje aan. De VOORZITTER concludeert dat het agendapunt voldoende is gesproken. Het onderwerp wordt behandeld in de raad van 24 en 25 januari. De vergadering wordt geschorst voor een korte pauze. Water (inclusief varen) 4. Toekomst van het Martin Luther Kingpark (VN2023-026259) De VOORZITTER heropent de vergadering en deelt mee dat agendapunt 4 is geagendeerd door PvdD. Het onderwerp is al besproken in de raad en in de commissie RO, maar PvdD heeft aangegeven dit vandaag in een bredere context te willen bespreken. Lid DE VOS is enthousiast over de ontwikkeling van het Martin Luther Kingpark. Wel heeft hij gelezen dat het park slecht te bereiken is met ov. Wordt hier in de toekomst aan gewerkt? Een voorstel van de PvdD is om een bezoekerscentrum te realiseren in het park dat zich richt op de natuur in de stad. Het park ligt precies op de noordpunt van de Amstelscheg waarmee het een heel bijzondere plek is.

In de gebiedsvisie uit 2021 wordt deze als een metropolitane plek bestempeld. Op dit moment is voor de begane grond winkels en horeca voorzien en de PvdD zou hier dus graag een bezoekerscentrum zien. Wellicht zou een coalitie van het waterschap, het recreatieschap en de provincie samen met een ontwikkelaar hier de schouders onder kunnen zetten. Lid VAN PIJPEN ziet ook niet direct reden voor winkels en horeca en ook uit de participatie komt naar voren naar men graag versterking van het groen ziet. Als er al horeca en winkels zouden komen, zouden deze gecombineerd moeten worden met een publieksfunctie. GL gaat uit van het herstel van het groen op de locatie van het tijdelijke schoolgebouw vanaf 2027. Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat het voorstel vanuit het stadsdeel Zuid komt. Een plek zoals voorgesteld door de PvdD kan inspirerend werken en in een behoefte voorzien. In algemene zin staat de wethouder positief tegenover het idee, maar zij kan niet regelen dat het op deze locatie komt. Wel kan zij het idee doorgeven aan Zuid. Wat betreft kosten gaat het om een ambitiedocument. Het ov en de bereikbaarheid van de locatie zit niet in de scope van het park. Dit is iets wat onderdeel uitmaakt van de totale bereikbaarheid van de stad. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 5. Vaststellen van het krediet voor het Vervangingsprogramma Openbare Verlichting 2024 ter grootte van € 32,5 miljoen (VN2023-024358) De VOORZITTER deelt mee dat het om een raadsvoordracht gaat die wordt behandeld in de raad van 24 januari. Lid WIJMENGA stelt dat bij straatverlichting wordt gekozen voor vervanging door ledlampen en zij vraagt zich af of er geen andere mogelijkheid is. Op Ameland wordt in groengebieden gebruik gemaakt van lampen met een speciaal blauw licht met een bewegingscensor. Zou dit voor het groene gedeelte van Amsterdam ook mogelijk zijn? Welke deel van het kredietbesluit is nodig om een normale vervangingsinvestering te vervroegen om te verduurzamen? Lid DE VOS steunt de vervanging naar ledlampen, al was dimbaar licht nog beter geweest. Niet duidelijk is waarom een-op-een wordt vervangen zonder dat kritisch wordt bekeken of verlichting echt nodig is op een locatie. PvdD pleit daarom voor een pas op de plaats en wil het krediet nog niet vaststellen. Afhankelijk van de reactie van de commissie overweegt PvdD een motie hierover. Lid MOESKOPS heeft begrepen dat de reguliere ledverlichting eind 2023 gereed zou zijn en zij vraagt of dit is gelukt. Is er inzicht in wat deze vervanging oplevert? Wethouder VAN DER HORST zegt dat met de komende verledding een percentage van 97% wordt bereikt.

Dit is belangrijk voor de energiebesparingsopgave. De overige 3% is iets complexer, maar hopelijk wordt deze de komende jaren ook gerealiseerd. Alle gewone lampen zijn inmiddels vervangen door ledlampen, maar er lopen nog een aantal veegacties voor lastige locaties. De reguliere vervangingen kosten 9,9 miljoen euro en 22,6 miljoen euro voor complexere vervanging. Het gemeentelijk energieverbruik voor openbare verlichting wordt met 40% verlaagd als alles gereed is. Wat dit precies zal opleveren is lastig uit te rekenen in verband met de gestegen energiekosten. De gemeente gaat na of en wanneer lichten uit kunnen. Wel zal eerst de huidige verledding gerealiseerd worden voordat verder wordt bekeken waar minder of anders verlicht kan worden. Een vermindering van het aantal palen en verdimming kan hierbij worden meegenomen. Lid DE VOS vraagt of er al een termijn gegeven kan worden wanneer wordt beoordeeld of er minder licht mogelijk is op sommige plekken. Wethouder VAN DER HORST zal hier in haar reactie op de motie op terugkomen, een precieze termijn kan zij hiervoor nog niet geven. Lid WIJMENGA vraagt of het dimmen om permanent dimmen gaat of dat ook wordt gekeken naar bewegingscensoren. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat het om standaard dimmen gaat. Van 17.000 armaturen is het mogelijk om ze dimbaar te maken, maar dat valt niet binnen het voorliggende krediet.

Lid HENDRIKS vraagt of er een voorstel kan komen om inzichtelijk te maken wat de kosten zijn voor dimbare verlichting. Wethouder VAN DER HORST zegt dat er nu dimbare verlichting is waar dit betaalbaar is. Bij de beantwoording van de motie wordt bekeken of het lukt om dit voor andere locaties inzichtelijk te maken, inclusief het effect op duurzaamheidswinst.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Lid HENDRIKS vraagt zich af of het geen goed moment is om ledverlichting onder de aandacht te brengen bij ondernemers en andere organisaties die nog niet op ledverlichting zijn overgegaan. Lid MANGAL vraagt of voetbalvelden en dergelijke ook onder de vervanging vallen. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat deze er niet onder vallen. Campagnes om energie te besparen, vallen onder een andere portefeuille en een andere commissie. Zij weet niet of er al een campagne loopt waar lid Hendriks om vraagt. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. De behandeling in de raad van 24 januari zal naar verwachting kort zijn. 6. Vaststellen van het krediet voor Vervangingsprogramma Verkeerssystemen (VRI/VIS) 2023 (periode 2023-2027) ter grootte van € 20.9 miljoen (VN2023-024416) De VOORZITTER deelt mee dat de raadsvoordracht wordt behandeld in de raad van 24 januari. Lid IJMKER begrijpt dat het voornemen bestaat om op termijn alle verkeerslichten te vervangen door intelligente verkeerslichten. Wordt dit met het voorliggende besluit vastgesteld en kan de wethouder hierover meer informatie verstrekken? Wethouder VAN DER HORST licht toe dat er is gestart met een pilot om dertien installaties om te bouwen naar de E-VRI versies om de impact hiervan te onderzoeken.

Door landelijke issues en het achterblijven van het aantal voertuigen dat connected is, wordt op dit moment nog even afgewacht. In februari vinden overleggen plaats in het landelijk verkeersmanagementberaad. Veel wegbeheerders, waaronder Amsterdam, hebben besloten om even pas op de plaats te maken. Wel wordt ervoor gezorgd dat de VRIinstallaties die nu geplaatst worden in principe wel om te bouwen zijn naar E-VRI’s. Lid IJMKER verzoekt om eventuele beslissingen over het definitieve omkatten van de VRI’s met de raad te bespreken. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en dat de voordracht in de raad kan worden gehamerd. 7. Afdoening toezegging Stand van zaken Weekend Nachtmetro (VN2023-026253) De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp is geagendeerd door lid Mangal, omdat hij in gesprek wil over hoe de problemen met de pilot nachtmetro zich verhouden tot de agenda autoluw. Lid MANGAL constateert dat de nachtmetro al jaren een wens is van veel Amsterdammers uit Zuidoost, omdat de ov-mogelijkheden ’s nachts heel erg mager zijn. Vaak worden de hoge kosten genoemd, maar dit zijn kosten die bij de agenda autoluw horen. Hiervoor moet het ov worden verbeterd en moet er een echt alternatief komen voor de auto. DENK vindt een nachtmetro zeer wenselijk, maar het mag ook op een andere manier zolang het op voldoende niveau wordt gebracht.

Wat gaat de wethouder doen om binnen het nieuwe programma van eisen voor Zuidoost om het ov-nachtvervoer op niveau te krijgen? Lid Mangal verzoekt om een schriftelijke reactie. Lid ERNSTING denkt dat de wens voor nachtvervoer breed wordt gedeeld in de raad en ook door hem. Echter bij uitbreiding van het ov blijken de beperkingen van capaciteit en materieel problemen. Heeft lid Mangal hier een oplossing voor?

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Lid MANGAL stelt voor om autoluw even op pauze te zetten. Lid ERNSTING vraagt hoe dit leidt tot meer metrochauffeurs. Lid MANGAL vindt het belangrijk dat er eerst voldoende mobiliteit is voordat de auto kan blijven staan. Lid ERNSTING heeft lid Mangal horen zeggen dat iedereen massaal gebruik maakt van de auto en dat in Zuidoost geen beweging naar autoluw is. Lid MOESKOPS leest dat de pilot on hold is gezet, maar het is niet helemaal duidelijk waarom. De metro is namelijk het enige vervoer waar geen personeelstekorten spelen. Juist met de afschaling van het aantal bussen zou er een kans zijn om wel het aantal metro’s op te voeren. In de nieuwe concessie verdient het nachtnet als tweede plek opschaling, na de grijze plekken. Lid NOORDZIJ constateert dat de bereikbaarheid van de stad, ook in de nacht, een belangrijk thema is. Hij is benieuwd naar welke maatregelen worden genomen om ook de buslijnen ’s nachts op peil te houden en te verbeteren, juist ook in de randen van de stad. Lid BOBELDIJK pleit ervoor om, gezien de ligging van Zuidoost, te investeren in nachtverbindingen. Wethouder VAN DER HORST denkt dat iedereen het erover eens is dat een uitbreiding van een nachtnet wenselijk is. Op dit moment rijdt het GVB een beperkt nachtnet en rijden lijnen alleen in het weekend met uitzondering van twee lijnen tussen het Centrum en Zuidoost die ook door de weeks ’s nachts rijden.

Het nachtnet van de bussen verloopt moeizaam vanwege de personeelstekorten. Het ontwerp programma van eisen voor de nieuwe concessie bevat geen eisen voor een door de weeks aanbod van nachtlijnen. De wethouder denkt dat Amsterdam naar voren moet brengen dat dit belangrijk is. De metro is destijds on hold gezet vanwege de coronapandemie en financiële tekorten. Bij de metro is geen personeelstekort, maar er is ook geen overschot aan personeel. Een complicatie is dat de nacht vaak wordt gebruikt voor onderhoud en als ’s nachts wordt gereden, zal dit af en toe overdag moeten gebeuren. Lid MOESKOPS vraagt aan welke termijn wordt gedacht om de pilot met betrekking tot de metro weer op te starten. De geschetste dilemma’s zijn in 2020 ook genoemd en juist daarom is besloten om met een pilot de mogelijkheden te onderzoeken. Wethouder VAN DER HORST denkt dat het gesprek over de nieuwe concessie moet worden gevoerd en dat vanuit Amsterdam meer aandacht moet worden gevraagd voor nachtvervoer. Zij is bereid om dit gesprek aan te gaan. Het beleid blijft dat mensen overal moeten kunnen komen en in Zuidoost is de auto nog steeds belangrijk. Lid MANGAL stelt dat bij nachtvervoer vaak wordt gedacht aan het uitgaansleven, maar er zijn ook veel beroepen die ’s nachts worden uitgeoefend. Hij verzoekt om dit expliciet in de concessie mee te nemen.

Wethouder VAN DER HORST benadrukt dat juist in Zuidoost ’s nachts nog twee buslijnen rijden vanwege de forensen. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

8. Kennisnemen van het Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025 (VN2023-026252) De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 8 is geagendeerd door lid IJmker. De bijlage Werkplan stedelijke logistiek is enigszins gewijzigd, omdat de Westelijke grachtengordel inmiddels geen focusgebied meer is. Lid IJMKER merkt op dat er geen gebrek is aan ideeën en experimenten, maar inmiddels is er wel enig ongeduld wat betreft concrete resultaten. De stad blijft vooralsnog te druk en de hoop is dat in 2024 minder busjes in de stad rijden en er minder ongelukken gebeuren. Op welke resultaten gaat de wethouder sturen en wanneer is zij tevreden? Lid WIJMENGA heeft begrepen dat de vrijstelling voor rijbewijs B bij elektrische voertuigen vervalt. Door de batterij zijn de elektrische busjes zwaarder dan de dieselbusjes. In 2026 is het mogelijk om met een B-rijbewijs een zwaarder busje te rijden, maar per 1 januari 2024 is de vrijstelling in Nederland afgeschaft. Dit leidt er toe dat bedrijven de komende jaren weer dieselbusjes zullen gebruiken.

Heeft de wethouder onderzocht wat de gevolgen hiervan zijn voor de milieuzone-ambities en kan zij bij het ministerie IenW benadrukken dat dit zeer onwenselijk is? Zijn in Amsterdam gesprekken gevoerd om in navolging van de grootste en meest succesvolle Haagse hub deze ook in Amsterdam in te voeren? Kan de wethouder in beeld brengen hoe Amsterdam een dergelijke aanbesteding zou kunnen doen? Kunnen alle venstertijden die Amsterdam als gemeente oplegt in beeld worden gebracht en kan worden onderzocht welke versoepeld zouden kunnen worden? Kan het college met een visie op de LEV’s (Light Electric Vehicles) komen? CDA overweegt moties op bovenstaande thema's. Lid BILGIN heeft grote vraagtekens bij de haalbaarheid van de plannen als straks overal hubs zijn waar kleinere voertuigen geladen moeten worden in de schaarse ruimte. Is deze ruimte er wel en wat moet hiervoor worden opgeofferd? Ook is het de vraag of er voldoende elektriciteit voor de hubs is en of woningbouwprojecten hierdoor niet in de knel komen. Om goederen vanuit de grote vrachtwagen op meerdere kleinere elektrische voertuigen te laden, is meer personeel nodig. Is dit er? Het personeel, een plek huren en het voertuig zelf kosten allemaal enorm veel geld en de vrees bestaat dat dit wordt doorberekend aan de klant. Voor het vervoer over water zijn schippers nodig waar nu al een tekort aan is.

Kan het GVB hierdoor problemen krijgen als gevolg van de concurrentie? Is er vanuit de markt überhaupt interesse voor het gebruik van hubs? Op dit moment wordt een megahub gebouwd in de Lutkemeerpolder en wordt nagedacht over een hub op het Zeeburgereiland, maar de huidige CTPark Amsterdam City hub wordt nauwelijks gebruikt. Heeft het extra vaarverkeer gevolgen voor het aantal vergunningen voor reders? Lid MOESKOPS noemt het stuk over het complexe onderwerp prettig leesbaar. Een gesprek met Koninklijke Horeca Nederland en andere logistieke partners over het verplicht inzichtelijk maken van logistieke kosten zou wenselijk zijn. Wanneer komt de overzichtskaart met hubs in de regio en in Amsterdam en komt deze naar de raad? Deze vraag geldt ook de MKBA voor vervoer over water. Is er een overzicht van alle ontheffingen voor voertuigen? Het wel of niet verlenen van ontheffingen zou kunnen fungeren als een bonus-malussysteem. Als alleen gebundeld, super duurzaam met kleine voertuigen wordt vervoerd, wordt een ontheffing verleend. Een pleidooi hierbij is om minder parkeervergunningen op de Nieuwmarkt uit te geven. In 2014 was vervoer over water al een speerpunt. In het stuk ontbreekt een overzicht van de verschillende afgeronde experimenten. Er wordt veel geschreven over in kaart brengen, maar niet over de behoefte. Als de raad op voorhand voorkeuren kan

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

opgeven, kan op deze manier worden versneld. Het idee van een rondvarende afvalboot die zichzelf weer vol naar de stort brengt, is een mooi eindbeeld. Lid NOORDZIJ wil graag weten wanneer pilots zijn afgerond en worden geëvalueerd en opgevolgd. Wethouder VAN DER HORST denkt dat de branche ook hard nodig is om te komen tot een structureel andere aanpak. De komende tijd worden gesprekken gevoerd over mogelijkheden. Hierna kunnen de keuzes aan de raad worden voorgelegd. In het eerste kwartaal komt de wethouder terug met een evaluatie van de pilot van vervoer over water en met de vervolgstappen. Een winstwaarschuwing is alvast dat dit niet alle logistieke problemen zal oplossen. Sommige vervoersstromen zijn groot, maar wel heel efficiënt. Andere busjes zijn halfleeg. Horeca is een vervoersstroom die niet heel efficiënt is georganiseerd. Bij bouwlogistiek wordt wel al veel gedaan aan bundeling en over water. De overzichtskaart van bestaande en geplande logistieke hubs is in concept gereed en kan in het voorjaar met de raadscommissie worden gedeeld. De MKBA voor over water komt in het tweede kwartaal. Eerder is een overzicht naar de raad gestuurd over ontheffingen, maar de wethouder vindt het een goed idee om hier concretere stappen in te zetten en zij zegt toe om deze nogmaals in kaart te brengen inclusief het handelingsperspectief.

De hub-visie 2021 gaat meer over personenmobiliteit dan over logistiek en inmiddels wordt gewerkt aan ruimtelijke strategiehubs. Inderdaad moet rekening worden gehouden met zaken die om meer personeel vragen. Lid NOORDZIJ constateert dat meerdere pilots zijn gestart die allemaal deel uitmaken van de bredere visie en hij is benieuwd naar de opvolging hiervan. Wethouder VAN DER HORST begrijpt de vraag als een integrale benadering waarbij moet worden afgewogen. Het is de bedoeling om alles inzichtelijk te maken en gezamenlijk een weging te maken. Lid NOORDZIJ is vooral benieuwd naar de afgeronde pilots inclusief evaluatie, zodat ze goed afgewogen kunnen worden. Wethouder VAN DER HORST heeft er een aantal toegezegd, waaronder water. Vervolgens moet de samenhang geborgd worden en komen er voorstellen om zaken tegen elkaar te wegen om goede keuzes te kunnen maken. De afschaffing van de ontheffing van het B-rijbewijs is frustrerend, maar dit wordt landelijk geregeld. De zorg is geadresseerd en de hoop is dat dit wordt aangepast. Venstertijden zijn ingesteld om overlast te beperken en te reguleren. Hier wordt wel opnieuw naar gekeken. Er komt nog een LEV-kader en Amsterdam wil dat zware voertuigen op de weg en niet op het fietspad, maar de stad is afhankelijk van rijksbeleid. In april start een pilot waarbij iedereen op de weg mag rijden en fietsers zelf mogen kiezen waar ze rijden.

Over de Haagse hub zijn nog geen concrete gesprekken gevoerd, maar deze zullen wel plaatsvinden. Lid BILGIN heeft een hub genoemd die nu grotendeels leeg staat en hij is benieuwd welke prikkels de wethouder wil toevoegen om hier meer gebruik van te laten maken. Wethouder VAN DER HORST zal de prikkels voor nieuwe hubs inzichtelijk maken. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en wordt gepiept naar de raad van 28 en 29 februari. Zij schorst de vergadering voor een korte pauze.

17

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

9. Instemmen met het ruimtelijk eindbeeld en de gefaseerde aanpak van de tweede fietsring (VN2023-026258 De VOORZITTER heropent de vergadering en deelt mee dat agendapunt 9 is geagendeerd door lid Ernsting die in gesprek wil over de verhouding tussen de inzet en de beschikbare financiën en de vraag of er niet sneller meer ruimte voor de fiets moet worden gemaakt. Lid ERNSTING is enthousiast over de tweede fietsring, maar hij wil de verandering zo snel mogelijk tot stand brengen. Door de koppeling te maken met onderhoud en vervanging bestaat het risico dat de sommige onderdelen lang op zich laten wachten. Daarom vraagt hij of er ruimte is om zaken eerder te realiseren dan het vervangingsonderhoud als er een duidelijke noodzaak is. Verkeerscirculatie is een belangrijk middel om de intensiteit van het aantal auto’s omlaag te brengen. In het stuk worden twee knips genoemd: bij het Vondelpark en eventueel op het Roelof Hartplein. Hoe loopt deze discussie verder? Parkeerdruk is op sommige delen van de route heel hoog en lid Ernsting hoopt dat het mogelijk is om parkeerplaatsen te verwijderen ten behoeve van de veiligheid van fietsen. Lid DE VOS is blij met het plan om een tweede fietsring te realiseren, maar eventueel worden vijftig volwassen bomen gekapt op het traject, waaronder 23 Platanen op de Ceintuurbaan.

In de zomer van 2023 is een nieuw beleidskader Puccinimethode voor inspraak vrijgegeven en hierin staat dat het uitgangspunt voor bomen die tot de hoofdboomstructuur behoren worden dat ze worden ingepast in nieuwe ontwerpen. Lid MOESKOPS sluit zich aan bij lid Ernsting en vraagt of het stuk ook in de respectievelijke stadsdelen is geweest. Lid NOORDZIJ is benieuwd naar welk deel van de totaal geschatte kosten nu al is opgenomen in de begroting voor verkeer en vervoer en hoe de wethouder de financiële haalbaarheid van het plan inschat ten opzichte van andere grote infrastructurele projecten. Welk deel kan vanuit de Vervoerregio beschikbaar komen? Wethouder VAN DER HORST zegt dat op het moment dat de drukte op de fietspaden zo oploopt dat er onveilige situaties ontstaan, er meer prioriteit kan worden gegeven aan dit deel van de route. Feit is wel dat de gefaseerde aanpak juist wordt gehanteerd vanwege het aspect van duurzaamheid om geen zaken te vervangen die niet nodig zijn. De opties met betrekking tot de bomen zouden een smallere fietsstraat of het verplaatsen zijn. De informatie die beschikbaar is, kan worden gedeeld. Het stuk is langs de stadsdelen geweest en Zuid en West zijn akkoord en zullen het voortouw nemen bij de uitwerking van bepaalde delen van de route. Op dit moment zijn nog geen extra filters (knips) voorzien.

Wel is aangegeven waar eventuele toekomstige filters kansrijk zijn. Bij de uitwerking van de routedelen wordt bepaald of de verkeerscirculatie wordt aangepast. Voor het ruimtelijke eindbeeld is geen reservering in de begroting opgenomen. De benodigde middelen worden per deel van de route onderzocht. Het enige deel waar nu dekking voor is, is het Roelof Hartplein. De raming hiervoor is 2 miljoen euro, voor meerkosten voor herinrichting 0,9 miljoen euro en de Vervoerregio draagt 0,3 miljoen euro bij. Dit betekent dat de meerkosten van de herinrichting 0,6 miljoen euro zijn die worden gedekt uit het fonds Stadsverbetering. Het totaalbedrag van de fietsring is volgens schatting 36 miljoen euro, inclusief het vervangingsonderhoud. Lid NOORDZIJ vraagt of de wethouder inzicht kan geven in welk bedrag vanuit de VRA komt voor het totale bedrag.

18

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Definitief raadscommissieverslag, 11 januari 2024

MOW

Wethouder VAN DER HORST weet het niet voor het totale bedrag, over het algemeen betaalt de VRA wel mee, maar de bijdrage wordt per project bepaald. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp op verzoek van de PvdD doorgaat naar de raad van 28 en 29 februari. Lid DE VOS denkt dat het om een korte behandeling gaat. Als de brief van de wethouder de zorgen van de PvdD wegneemt, zal het worden “ontpiept”. Water (exclusief Varen) 10. Kennisnemen van de PFAS Resultaten 2022 bij Waternet (VN2023-026255) De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 10 is geagendeerd door de leden Hendriks (Volt) en Bakker (PvdD). Op verzoek van lid Hendriks zijn de eerdere raadsinformatiebrieven en schriftelijke vragen over PFAS toegevoegd aan het agendapunt. Lid HENDRIKS hoopt dat Amsterdam en het betrokken waterschap zich zullen inzetten voor een algeheel verbod van PFAS. In hoeverre is de gemeente op de hoogte van de PFAS in en rond Amsterdam? Zijn er risicogebieden die nog onderzocht moeten worden? Kan er een update komen over de aanpak? Is er een overzicht van de lozingsvergunningen binnen Amsterdam of binnen de MRA en wordt hierop toegezien? Tot 2027 betekent dat er drie jaar de tijd is om de overgang naar PFAS-vrij te maken.

Is dit een gespreksonderwerp in overlegtafels met bedrijven en worden bedrijven geholpen om op tijd te beginnen met de transitie? Wat staat nog op de planning om PFAS verder te verminderen voordat de nieuwe wet ingaat? Lid DE VOS weet dat er landelijk onderzoek is gedaan naar lozingen van PFASemissies in de Nederlandse wateren. Amsterdam wordt hierbij niet genoemd, maar kan hiermee worden uitgesloten dat in de Amsterdamse wateren, inclusief de haven, echt geen PFAS wordt geloosd? Lid NOORDZIJ begrijpt dat lid De Vos over vergif spreekt, maar hij wil benadrukken dat ondanks het vele wantrouwen over drinkwater dit in Amsterdam relatief erg gezond is. Hij waarschuwt ervoor om het wantrouwen niet aan te wakkeren. Lid BOBELDIJK maakt zich ook ernstig zorgen over PFAS en met name over de normen voor drinkwater en in dit kader sluit hij zich aan bij de vraag van Volt in welke mate er gesprekken lopen met producenten in de wijdere regio. Het is goed dat er een strenge norm komt, maar lid Bobeldijk blijft zich zorgen maken over de huidige productie. Lid NORBRUIS stelt dat drinkwater het belangrijkste levensmiddel is waarvoor het uitgangspunt geldt dat het veilig, voldoende en betaalbaar moet zijn nu en in de toekomst. Het betoog van lid Noordzij wordt onderschreven, maar het is wel goed dat er extra inspanning is op PFAS-zuivering en dat deze wordt voortgezet.