20231108 verslag gemeenteraad avond

En ik ben heel blij dat mijn naam staat onder de motie van mevrouw Van Pijpen voor prullenbakadoptanten en ik dank mevrouw Van Pijpen voor die motie.

CONCEPT

33

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Voorzitter, het schoonhouden van de stad is een kerntaak van de gemeente maar dat doe je niet alleen met een bezem. Het gaat namelijk ook om onze gebouwen en daarom dien ik samen met de VVD een motie in om ook historische winkelpanden mooi te houden. En ik blijf u allen oproepen om niet alleen veel te bouwen maar vooral ook mooi te bouwen. Dank u wel. De motie Havelaar inzake maak afkoop erfpacht verplicht bij nieuwe uitgifte om de schuldpositie van de gemeente te verbeteren, nr. 599.23, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie Havelaar inzake korting op de erfpachtvoorwaarden bij nieuwe gronduitgiften, nr. 600.23, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie Havelaar inzake maak de economie van Amsterdam toekomstgericht, nr. 605.23, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie Havelaar inzake maak duurzaamheid rendabel voor bedrijven, nr. 606.23, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel voor een bijdrage. Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen met warme steun uit te spreken voor de motie die vanavond is binnengekomen van de leden Khan en Garmy. Wij zullen daar uiteraard voor stemmen. Dan want betreft de begroting heb ik drie punten.

Het is een gemiste kans, de heer Bobeldijk wees er al op, dat in deze begroting het aanzwengelen van de woningbouw niet echt uit de verf komt. Dat is jammer. Dat begrijpen we eigenlijk niet. Waar is wethouder Van Dantzig om daar wat over te zeggen, vraag ik me af. Dan heb ik twee moties die ik kan aanbevelen. De eerste gaat over de Oostbrug. Het rijk heeft een keus gemaakt door 1,5 miljard terug te trekken uit de reservering voor de NoordZuid-lijn, die NoordZuid-lijn zien wij als een eigenlijk nationaal project in belang van Den Haag, meer dan van de stad. Als gemeente kunnen we daar op twee manieren op reageren. We kunnen in deze tijden van onzekerheid niets doen en afwachten of we kunnen er onze eigen keuze aan koppelen en dat doet Forum. Wat ons betreft gaan wij direct aan de slag met de Oostbrug over het IJ, dat kan door 119 miljoen die we nu hebben gereserveerd voor de NoordZuid-lijn te herbestemmen voor de Oostbrug. Vandaar de motie. Laten we het belang van de mensen in Noord nu maar eens echt vooropstellen. Dan over de toeristenbelasting. Er is een onderzoeksmotie waar eigenlijk denk ik niemand tegen kan zijn, zeker de wethouder niet. Daar kom ik nog op terug. Voorzitter, het was verheugend dat de raad eerder uitsprak om de toeristenbelasting forser te verhogen dan in de Voorjaarsnota werd voorgesteld aanvankelijk.

Eigenlijk, onze mooie binnenstad wordt overspoeld met toeristen, zeg ik mevrouw Heinhuis na, de berg heeft nu een muis gebaard. Een verhoging van 10 naar 12,5 procent is volstrekt onvoldoende voor volumebeperking, dat tonen de econometrische rapporten en ook die van Adviesgroep Nederlandse Gemeenten gewoon aan. Het doel moet dus zijn volume van met name overlastgevend toerisme te beteugelen. Het gaat dan om de stroom budgettoeristen die verblijven in de lage en het middensegment van de hotels. Er staat wat rekenarij in de motie en het verbazingwekkende is eigenlijk dat om de heffing te vereenvoudigen wordt de vaste heffing per persoon per nacht, à 3 euro per

CONCEPT

34

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

persoon per nacht, afgeschaft. Dat leidt er dan toe dat dus een tweepersoonsgezelschap in die wat lagere segmenten gewoon goedkoper uit is. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Je moet, wethouder, denk ik toch echt blijven werken met ook die heffing van per persoon per nacht om daar iets te kunnen bereiken, in de beteugeling van de toestroom. Verder ben ik van mening dat dus deze verhoging van 2,5 procent erbovenop niet recht doet aan de strekking van de motie Heinhuis cum suis. Kortom dus, de bewoners van de binnenstad blijven in de kou staan. En hoe moet het dan gaan als straks ook dus het Wallen-idee toch in duigen zou vallen? Dan is er helemaal niks waar we de bewoners van de binnenstad mee vooruit kunnen helpen. Overigens zijn wij tegen die die wallenaanpak. Ons voorstel is dus om de toeristenbelasting eerst maar eens te harmoniseren met de btw-heffing voor dienstverlening, dat is 21 procent. Het Adviesgroep Nederlandse Gemeenten-rapport noemt dit als richtgetal, 21 procent, omdat het een juridisch stranden van de verhogingen bij de rechter zou kunnen voorkomen. Dus daar denk ik moeten we acht op slaan, zeker het bestuur. En dan wil ik nog even naar de wethouder zeggen, ik denk dat het van belang is dat het stadsbestuur toch de ruimte blijft vrijhouden om op enig moment als het geboden is toch tot aanzienlijk grotere stijging van toeristenbelasting over te gaan.

Die ruimte, die beleidsvrijheid moet je zoveel mogelijk bevorderen. Het mag niet zo zijn dat de toeristische sector nu gaat zeggen, 2,5 procent erbovenop maar dat is het dan ook echt wel. Dat kan dus niet. Dus de vergelijking met het buitenland, dat daar de belastingen lager zijn, die hebben we in de commissie besproken en daar geloven wij niet in. Wij geloven niet dat dat een reden kan zijn om niet te verhogen. De VOORZITTER: Dank u wel. En ik hoorde u vragen waar de heer wethouder Van Dantzig is en die is wegens persoonlijke omstandigheden niet aanwezig, maar zijn vragen zullen worden beantwoord door wethouder Pels. Dus dat is geregeld. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende amendementen en moties zijn ingekomen: Amendement van de leden Asruf, Ernsting, Moeskops, Veldhuyzen en Bakker inzake gratis openbaar vervoer voor kinderen, nr.

615accent.23 Besluit: - het college te verzoeken om vanaf het jaar 2024 kinderen in de leeftijd van 4 tot en met 11 jaar structureel gratis te laten reizen met het openbaar vervoer en hiervoor een bedrag van € 1.000.000,- beschikbaar te stellen; - dit te dekken door een verhoging van de Vermakelijkhedenretributie te water met €0,50 bovenop de voorgestelde verhoging van €0,50 tot €2,50, en een verhoging van de belasting voor dagtoeristen met €3,00 bovenop de voorgestelde verhoging van €3,00 tot €14,00 per persoon per dag1; - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening Verordening op de vermakelijkheidsretributie te water 2020 als volgt aan te passen: a. Art. I onder A van de Eerste Wijzigingsverordening Vermakelijkheidsretributie te water 2020 te wijzigen naar: 1. De rechten bedragen € 2,50 per bezoeker, passagier, respectievelijk deelnemer aan de vermakelijkheden, voor zover de vermakelijkheid plaatsvindt met, op, in of aan een gemotoriseerd, niet stationerend vaartuig. b. en de toelichting daarop aan te passen. - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening Dagtoeristenbelasting 2019 als volgt te wijzigen:

CONCEPT

35

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Art. 1 onder A van de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening dagtoeristenbelasting 2019 komt te luiden: A Artikel 5 komt te luiden: Het tarief bedraagt per persoon per dag € 14,-. Amendement van de leden Hofland, Wehkamp, Runderkamp, Yemane, Veldhuyzen, Alberts, Broersen en Emmerik inzake lerarenbeurs, nr. 616accent.23 Besluit: - in de begroting 2024 een structureel bedrag van €1.000.000,- vrij te maken ter introductie van de lerarenbeurs en deze stimuleringsmaatregel tevens beschikbaar te stellen voor het speciaal onderwijs; - dit te dekken door een verhoging van de Vermakelijkhedenretributie te water met €0,50 bovenop de voorgestelde verhoging van €0,50 tot €2,50, en een verhoging van de belasting voor dagtoeristen met €3,00 bovenop de voorgestelde verhoging van €3,00 tot €14,00 per persoon per dag2; - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening Verordening op de vermakelijkheidsretributie te water 2020 als volgt aan te passen: a. Art. I onder A van de Eerste Wijzigingsverordening Vermakelijkheidsretributie te water 2020 te wijzigen naar: 1. De rechten bedragen € 2,50 per bezoeker, passagier, respectievelijk deelnemer aan de vermakelijkheden, voor zover de vermakelijkheid plaatsvindt met, op, in of aan een gemotoriseerd, niet stationerend vaartuig. b. en de toelichting daarop aan te passen.

- dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening Dagtoeristenbelasting 2019 als volgt te wijzigen: Art. 1 onder A van de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening dagtoeristenbelasting 2019 komt te luiden: A Artikel 5 komt te luiden: Het tarief bedraagt per persoon per dag € 14,Amendement van de leden Martens-America en Burgers inzake voorgestelde mutaties uit de Begroting 2024 van de VVD overnemen in de Begroting 2024, nr. 625.23 Besluit: Onderstaande mutaties, die nader worden toegelicht in de Begroting 2024 van de VVD, dienovereenkomstig te wijzigen in de Begroting 2024 Gemeente Amsterdam: Investeringen (x 1mln) Een vrije en veilige stad

2024

2025

2026

2027

Structureel

1,9 0,1

5,6 0

7,4 0

7,4 0

7,4 -

Aanpak explosies in woonwijken Extra middelen aanpak anti-LHBTIQ+

1 1

1 1

1 1

1 1

1 1

geweld Extra middelen Programma tegen Seksuele

0,5

0,5

0,5

0,5

0,5

Intimidatie (SISG) Verdubbeling subsidie Dierenambulance

0,4

0,4

0,4

0,4

0,4

0,1

0,1

0,1

0,1

0,1

Extra handhavers (tot 100) Opleiding extra jeugd-boa’s

Extra geld naar stadsdelen ihkv 4 en 5 mei Een leefbare en schone stad

CONCEPT

36

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Extra middelen afval en reiniging Plaatsen doneerringen (1000)

25 0,4

25 0,03

25 0,03

25 0,03

25 0,03

Aanleg 5 extra peuterbadjes in openbare ruimte

3,75

0,3

0,3

0,3

0,3

2 1

5 0

10 0

10 0

10 -

2,5

0

0

0

-

6

6

6

6

1

Inzet verhogen vaccinatiegraad Extra middelen taalonderwijs

0,1 0,6

0,1 0,6

0,1 0,6

0,1 0,6

0,1 0,6

Een betaalbare stad Verlagen afvalstoffenheffing met 10%

16,8

16,8

16,8

16,8

16,8

Afschaffen reclamebelasting ondernemers Terugdraaien harmoniseren

5,5 4,7

5,5 4,7

5,5 4,7

6,1 4,7

6,1 4,7

parkeertarieven Verhoging inkomensnorm (150%)

1,3

2

2,3

2,6

2,6

armoederegelingen gezinnen Totaal uitgaven

74,65

74,63

81,73

82,63

77,63

Ombuigingen en opbrengsten (x1mln) Besparing ambtelijk apparaat en

2024 25

2025 35

2026 50

2027 50

Structureel 50

overheadkosten Verkoop gemeentelijk vastgoed

10

10

10

10

-

Verkoop broedplaatsen Schrappen autoluw

5 5,3

5 6,5

5 0

5 0

-

Behouden subsidietaakstelling uit coalitieakkoord

8,5

8,5

8,5

8,5

8,5

Subsidies langs subsidiekader Afbouwen subsidie-

10 2

15 4

20 6

25 7

30 7

regeling ongedocumenteerden Minder geld naar Amsterdam 750 jaar

2,8

3,1

0

0

-

Stoppen voedselregistratie Geen stadsdeelpanels

1 0,35

1,2 0,35

1 0,35

0 0,35

0,35

Beëindigen buurtbudgetten Geen burgerberaden

2,2 0,5

2,2 0,5

2,2 0,5

2,2 0,5

2,2 0,5

Afschaffen Brede Brugklasbonus Onttrekking Klimaatfonds tbv

0,6 3,5

0,6 0

0,6 0

0,6 0

0,6 -

zonnepanalen en isolatie Besparing Programma Diversiteit en

0,5

0,5

1

1

1

77,25

92,45

105,15

105,15

105,15

Terugdraaien bezuinigen PMB/IB Onderzoek zonnepanelen op het water Ontwikkelen isoleren

van

kennis

en

expertise

Een gezonde en slimme stad Reserveringen voor zwembad op IJburg

Inclusie Totaal inkomsten

Amendement van het lid Khan inzake organiseer een streetfoodfestival tijdens de ramadan, nr. 632.23 Besluit:

CONCEPT

37

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

-

-

R

het college te verzoeken om te onderzoeken of een streetfoodfestival tijdens de Ramadan georganiseerd kan worden in samenwerking met particuliere partijen en daarbij een regierol in te nemen; hierbij ook te onderzoeken of Plein ’40-’45 een geschikte locatie is en daarbij lokale ondernemers te betrekken; hiervoor een bedrag van €250.000 vrij te maken; te dekken door de Vermakelijkhedenretributie te water met €0,50 bovenop de voorgestelde verhoging van €0,50 tot €2,50, en een verhoging van de belasting voor dagtoeristen met €3,00 bovenop de voorgestelde verhoging van €3,00 tot €14,00 per persoon per dag1; dit te verwerken in de eerstvolgende begrotingswijziging.

Motie van de leden Khan en Garmy inzake campagne om joden en moslims een gezicht te geven, nr. 626.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - om een passende manier te zoeken waarop acties kunnen worden ondernomen die een gezicht geven aan joodse, islamitische, Palestijnse én Israëlische Amsterdammers en ontmenselijking van deze groepen kan worden tegengegaan, bijvoorbeeld door middel van een buitententoonstelling met persoonlijke verhalen; - hiervoor de input te halen uit de stadsgesprekken die naar aanleiding van de motie ‘versneld faciliteren van ontmoeting en verbinding’. Amendement van de leden Van Pijpen, Bakker, Noordzij en Norbruis inzake tegel eruit, groen erin, het recht op vergroening van de openbare ruimte, nr. 627 dubbelaccent.23 Besluit: - op pagina 102 in de begroting, onder de kop ‘Wij werken aan een groene duurzame en klimaatadaptieve stad’ de zin “Waar mogelijk verwijderen we tegels op stoepen zodat er - meer ruimte komt voor groen” te wijzigen in: “Waar mogelijk verwijderen wij tegels op stoepen en van parkeerplaatsen om ruimte te maken voor groen. Bewoners krijgen het Recht op Vergroening om dit uit te voeren waarbij het principe ‘ja, tenzij’ geldt.

Reden om het niet te mogen zijn limitatief en beperken zich tot toegankelijkheid, benodigde doorloopruimte, (verkeers)veiligheid, bereikbaarheid (waaronder het parkeren van voertuigen), ondergrondse infrastructuur en afspraken over onderhoud en beheer voor 2 jaar’; in 2024 werken we hiervoor een regeling uit.”; - teneinde het recht op vergroening te ondersteunen en te faciliteren wordt de begrotingspost ‘Groen in de buurt’ zoals vermeld op pagina 105 van de begroting, verhoogd met een bedrag van 800.000 euro structureel, te dekken door de Vermakelijkhedenretributie te water met €0,50 bovenop de voorgestelde verhoging van €0,50 tot €2,50, en een verhoging van de belasting voor dagtoeristen met €3,00 bovenop de voorgestelde verhoging van €3,00 tot €14,00 per persoon per dag1; - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening Verordening op de vermakelijkheidsretributie te water 2020 als volgt aan te passen: a. Art. I onder A van de Eerste Wijzigingsverordening Vermakelijkheidsretributie te water 2020 te wijzigen naar:

CONCEPT

38

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

R

i. De rechten bedragen € 2,50 per bezoeker, passagier, respectievelijk deelnemer aan de vermakelijkheden, voor zover de vermakelijkheid plaatsvindt met, op, in of aan een gemotoriseerd, niet stationerend vaartuig. b. en de toelichting daarop aan te passen. dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening Dagtoeristenbelasting 2019 als volgt te wijzigen: i. Art. 1 onder A van de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening dagtoeristenbelasting 2019 komt te luiden: ii. Artikel 5 komt te luiden: Het tarief bedraagt per persoon per dag € 14,-.

Motie van de leden Ernsting, Heinhuis, Hofland, Garmy, Bakker, Alberts, Khan en Ahmadi inzake oproep staakt het vuren, nr. 628.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - zich aan te sluiten bij de internationale oproepen voor een humanitair staakt het vuren in Israël en Gaza, vrijlating van gijzelaars en opstarten van een duurzaam vredesproces. Amendement van de leden Yemane, Runderkamp, Wehkamp, Khan, Broersen en Veldhuyzen inzake structurele middelen voor onderwijsondersteunende initiatieven tegen kansenongelijkheid, nr. 629.23 Besluit: - het college te verzoeken om structurele middelen vrij te maken aan onderwijsondersteunende initiatieven die zich inzetten voor kansengelijkheid en ervoor zorgen dat kinderen geen belemmering hebben in hun ontwikkeling, op plekken waar dat het hardst nodig is; - hiervoor een bedrag van € 200.000 structureel vrij te maken; te dekken door de Vermakelijkhedenretributie te water met €0,50 bovenop de voorgestelde verhoging van €0,50 tot €2,50 en een verhoging van de belasting voor dagtoeristen met €3,00 bovenop de voorgestelde verhoging van €3,00 tot €14,00 per persoon per dag1; - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening Verordening op de vermakelijkheidsretributie te water 2020 als volgt aan te passen: a. Art. I onder A van de Eerste Wijzigingsverordening Vermakelijkheidsretributie te water 2020 te wijzigen naar: i.

De rechten bedragen € 2,50 per bezoeker, passagier, respectievelijk deelnemer aan de vermakelijkheden, voor zover de vermakelijkheid plaatsvindt met, op, in of aan een gemotoriseerd, niet stationerend vaartuig. b. en de toelichting daarop aan te passen. - dienovereenkomstig de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening Dagtoeristenbelasting 2019 als volgt te wijzigen: i. Art. 1 onder A van de Eerste wijzigingsverordening op de Verordening dagtoeristenbelasting 2019 komt te luiden: ii. Artikel 5 komt te luiden: Het tarief bedraagt per persoon per dag € 14,-. Motie van de leden Ahmadi, Veldhuyzen en Khan inzake afkeuren schendingen van mensenrechten en internationaal recht door Israël, nr. 630.23 Verzoekt de Raad en het College van B en W:

CONCEPT

39

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

-

R

de oproep van internationale mensenrechtenorganisaties die de aanvallen van Israël op burgers tot oorlogsmisdaden en misdaden tegen de mensheid rekenen, te volgen 4; uit te spreken dat Israël niet boven het recht staat; uit te spreken dat de rechten van Palestijnen niet straffeloos geschonden mogen worden.

Motie van het lid Havelaar inzake aandacht hebben voor Weesp, nr. 631.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - te onderzoeken op welke manieren de gemeente Amsterdam het nadeel dat deze ondernemers ondervinden van de 12,5% toeristenbelasting kan compenseren. De amendementen en moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER schorst de vergadering. De VOORZITTER heropent de vergadering. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren het woord voor de beantwoording van de vragen. Wethouder VAN BUREN: Ik ga eerst toch nog even een algemene reactie, ik heb natuurlijk goed ook naar het debat hier geluisterd. Ik wil toch nog even benadrukken dat wij als college, we willen dat Amsterdam een sociale en solidaire en diverse en ongedeelde stad is die iedereen echt gelijke kansen biedt. En daarom investeren we met deze begroting ook extra in groepen die zich in een kwetsbare positie bevinden. En inderdaad, het klopt, de gemeente stevent nog steeds af op wat wij een ravijn noemen, een financieel tekort, ook al is het ravijn iets minder diep geworden gelukkig. Maar ik wil ook nog benadrukken dat voor veel Amsterdammers is dat ravijn al dagelijkse praktijk en daar hopen we als gemeente bij te helpen. En de Haagse onzekerheid mag geen invloed hebben op de Amsterdamse bestaanszekerheid.

Ongelijk investeren voor gelijke kansen is motto van dit college en we investeren in mensen, in sociale stenen zodat Amsterdammers verbonden blijven. En blijven met elkaar, met elkaar en de stad. En daarom investeren we ook extra met deze begroting in Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Ik wil ook zorgvuldig met gemeenschapsgeld omgaan. We investeren ook in acute problemen, in stadsdelen en in Amsterdammers en in de toekomst en door ook de algemene reserves aan te vullen en verantwoord te investeren. De algemene reserve is al eerder dan verwacht alweer op orde. En bij de Voorjaarsnota hebben we ook een kader vastgesteld voor de verantwoorde schuldontwikkeling, waar het hier ook veel over is gegaan. Kom ik ze ook nog wel even op terug. Maar we hebben een verantwoorde schuld en rentelasten en de risico's zijn beheersbaar en verantwoord en we blijven binnen dat kader. En dit college vindt het heel vanzelfsprekend dat iedereen die Amsterdam om haar schoonheid bezoekt ook meebetaalt aan een schone stad. En daarom hebben we ook een hogere bijdrage, vragen we aan de toeristen en voor minder overnachtingen meer geld voor de stad. We willen buurten waar Amsterdammers veilig kunnen opgroeien en hun talenten kunnen ontdekken en waar naar elkaar wordt omgekeken.

We zijn blij dat we ook pijnlijke bezuinigingen die op tafel lagen bij deze begroting niet hebben hoeven doorvoeren en mede dankzij een verhoging van de toeristenbelasting.

CONCEPT

40

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Dan ga ik nog even, kom ik terug als eerste terug op de tegenbegroting van de VVD. Zoals al eerder benoemd, heb ik ook al gezegd in de commissie, vind ik het een goede traditie dat de VVD en tegenbegroting maakt. Het geeft ook blijk van een serieuze en onderbouwde bijdrage op financiële ontwikkeling van de stad. En bedankt daarvoor. En ik vond het inderdaad heel erg fijn dat ik deze keer toch ook een keer een begroting in een koffertje heb mogen ontvangen. Dat was toch wel … En ik denk dat we daar een traditie van gaan maken, heb ik begrepen. En ik ben het ook eens met een gezamenlijke ambitie om te blijven werken in een schone en veilige en vrije stad. Ik ben heel erg blij met de inzet van de VVD op bestaanszekerheid en daar vinden we elkaar ook. Maar wel is opvallend, op de volgens de VVD veel te hoge schuld van 8,7 miljard stelt de VVD voor jaarlijks 0,25 procent af te lossen en dat maakt echt helemaal geen verschil. Ik zeg dat is echt peanuts voor de aflossing. Wel krijgen we nu ook door twee rapporten bevestigd dat we als gemeente een breed probleem hebben met discriminatie. En dat de VVD ook met deze informatie hierop wil bezuinigen, vind ik op zijn minst echt wel opmerkelijk te noemen. En de VVD dekt de plannen grotendeels door beleid en programma’s te schrappen die wij als college wel heel erg belangrijk vinden en het moge duidelijk zijn dat wij daar niet voor zijn.

En op sommige punten is de dekking ook niet helemaal deugdelijk. En over een realistische begroting gesproken, een bezuiniging kan niet zonder inhoudelijke keuzes en ik mis nog wel in de tegenbegroting van de VVD de inhoudelijke keuzes, bijvoorbeeld ook over de investeringen. En de VVD zegt ook, we gaan de subsidies langs het nieuwe subsidiekader halen en we zorgen niet voor minder subsidies. Dus welke 30 miljoen aan subsidies zou de VVD dan willen schrappen? Daar heb ik nog niets over gelezen. En ook het realiseren van een besparing van 50 miljoen op het ambtelijk apparaat betekent een reductie van de formatie van zeshonderd fte. Zoals de heer Schmidt ook al eerder heeft aangegeven, de uitstroom, dat is natuurlijk over de hele organisatie en dat zit niet alleen aan de beleidskant. Dus dan zijn we ook wel benieuwd welke afdelingen en welke beleidskeuzes de VVD daarvoor zou willen maken. Ik vind het wel ook altijd heel erg belangrijk om altijd weer opnieuw te kijken, ook als het gaat over het ambtenarenapparaat en over de dingen die we doen, om te kijken naar wat je doet en hoe je het doet. En daarom ben ik ook begonnen met de bestuursopdracht. Daar gaan we ook drie trajecten over aflopen. (Het lid MARTENS-AMERICA: Voorzitter, dank. Via de voorzitter, aan de wethouder, dan hebben we één ding gemeen en dat is dat niet alles dekkend is.

Zowel niet bij de coalitieplannen als die bij de VVD. Dus daar vinden we elkaar. En het hele idee van de tegenbegroting, via de voorzitter, is natuurlijk ook dat we niet alles herzien maar alleen de verschillen benadrukken. Maar om de wethouder een groot plezier te doen, toch alvast een aantal voorstellen met subsidies die wij graag, via de voorzitter, zouden willen schrappen. Ik begin bij de broedplaatsen, want zoals een gewaardeerd oud-raadscollega Daniël van der Ree zei, je bent op een gegeven moment uitgebroed. Dus dat zou ik heel graag hier willen hanteren. De Brede Brugklasbonus, democratiseringsprojecten en buurtbudgetten. De ambtenaren is natuurlijk 10 procent en zo komen we toch tot een aantal. En ik zie het eigenlijk als een aanmoediging, via de voorzitter, aan de wethouder dat wij in ieder geval structureel 20 miljoen euro per jaar kunnen bezuinigen, dan zou de wethouder dat toch ook moeten kunnen als het de VVD lukt, ook al is het een druppel op de gloeiende plaat.)

CONCEPT

41

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Ik dank mevrouw Martens ook voor de toelichting hierop. En zoals ik al zei, we zijn ook begonnen met de bestuursopdracht, verdieping, kom ik straks ook nog wel op terug. Ik wil niet zeggen dat we bepaalde subsidies, maar we gaan wel kijken, juist de diepte van de begroting in dat we meer inzicht krijgen hoe we dingen ook efficiënter kunnen doen. En we zijn ook al aan het bezuinigen op de organisatie we zijn al aan het bezuinigen op het huisvesten van ambtenaren. Dat is al eerder ingezet. Dus dat doen we ook nog steeds. Toch nog even terugkomen op het ravijn, er was ook wat discussie over van het ravijn, dat dat onverantwoord zou zijn. Het is inderdaad een landelijk probleem het gaat met name om dat de rijksoverheid ook vele taken bij ons neerlegt en heeft neergelegd en niet daarbij de middelen die we nodig hebben om die taken goed uit te voeren. Is ook onderzoek naar geweest, wij zijn echt niet de enige gemeente. Er zijn zelfs nog andere gemeenten die het nog veel zwaarder hebben, die echt het enige buurthuis of het enige zwembad moeten sluiten. Dus vandaar dat we ook solidair met elkaar zijn, ook het ravijn laten zien en dus ook een realistische begroting inleveren dus. En daarvoor is ook de bestuursopdracht, mocht het ravijn blijven bestaan dat we ook nog voldoende tijd hebben om nog bij te sturen.

We hebben ook risicomanagement, dat heeft ook te maken met de schuldontwikkeling, dat we binnen de quota's blijven en ook heel belangrijk, dat we dus een wendbare begroting hebben. En dat hebben we ook. Ja en dan nog toch nog even terugkomend op de samenstelling van de Amsterdamse schuld. Is wel heel bijzonder want de schuld bestaat uit een groot gedeelte over erfpachtgronden en dat is bij de meeste gemeenten niet het geval. En tegenover de erfpacht staan ook gegarandeerde inkomsten. En het maakt de standaard, de signaalwaarde, de standaardschuld hebben we gescheiden van de erfpachtschuld. Dus daar zijn we al anders in. Dus we hebben dat ook losgekoppeld van de standaardschuld, dus blijft het beheersbaar. De standaardschuld wordt gehandhaafd binnen die schuldquote, die bandbreedte waar het nu ook al over ging tussen de 90 en de 130 procent. En die vindt onze toezichthouder ook redelijk. En we zitten echt nog, we zitten nu nog op 87 procent schuld, dus daar is nog wel enige bandbreedte. Ook de leningen, er staat nu voor 6,1 miljard uit aan leningen tegen 1 procent rente en het gemiddeld rentepercentage over de schuld stijgt stapsgewijs naar 2,4 procent, want we hebben langlopende leningen van tien jaar die elk tien jaar worden verwisseld. En alle leningen lopen niet in één keer af.

En over die 100 miljoen rentelasten, dat blijkt dat als de rente blijft stijgen en na tien jaar zijn al onze leningen ververst. En we betalen nu aan rente 45 miljoen en dat zou dan over tien jaar 100 miljoen kunnen zijn, maar we volgen natuurlijk de renteontwikkelingen nauwgezet. Dan was er ook nog een vraag van raadslid Broersen, die vraagt nog naar de bestuursopdracht en welke gevolgen dat gaat hebben voor onze keuzes en ook over de investeringen. De keuzes, we hebben in de bestuursopdracht, eerst hebben we al onze investeringen ook in kaart gebracht en daar hebben we ook een investeringsplafond op gelegd en daar hebben we bij de Voorjaarsnota ook hele duidelijke keuzes over gemaakt. We hebben keuzes over gemaakt, ja nu niet de brug over het IJ maar wel de OBA NEXT, wel de Meervaart. En we hebben ook keuzes gemaakt wat we niet konden doen omdat we een investeringsplafond hebben en dat heeft de samenhang met onze schuld. Want we hebben gekeken hoe gaat die schuld zich ontwikkelen en wat kunnen we investeren. Dus die keuzes over deze investeringen zijn al gemaakt. Maar we gaan nog verder met een verdiepingsslag natuurlijk met de bestuursopdracht en wat dat precies gaat betekenen, dat weten we natuurlijk nog niet. Het doel van bestuursopdracht is ook om meer inzicht en grip op de begroting te krijgen.

En op basis van dat inzicht kunnen er nadere keuzes worden gemaakt door ons als college, maar ook door u als raad. En daardoor wordt nu ook gemeentebreed, dus we benchmarken ook met andere gemeenten, we benchmarken in

CONCEPT

42

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

alle programma’s en dat moet ook voor de Voorjaarsnota duidelijk zijn. En we maken ook een dashboard, dat hopen we ook volgend jaar gereed te hebben en dat dashboard geeft ook meer inzicht, dan kunnen we ook dieper, niet alleen voor ons als collegeleden maar ook voor de raadsleden is het de bedoeling, daar gaan we ook nog een technische sessie over organiseren, dat we de verdieping in de begroting ook kunnen zien. (Het lid MARTENS-AMERICA: Dank, voorzitter. Een snelle vraag of ik het goed begreep. We benchmarken alles, dus ook tegenover andere gemeenten natuurlijk. Nemen we daar ook het aantal het aantal ambtenaren in mee?) Als we benchmarken nemen we dat ook in mee. We nemen dat programma ook mee, klopt. Hebben we ook al eens eerder gedaan overigens. En verder wil ik Volt bedanken voor de blijvende aandacht voor de leesbaarheid en de toegankelijkheid van onze Planning & Control-producten en dit thema heeft ook onze voortdurende aandacht. We hebben met de publieksversie al een stap gezet en ik ben blij dat we daar ook de complimenten voor kregen, dat dat ook beter leesbaar is. Dat gaan we natuurlijk ook bij al onze andere producten doen. Maar ik zal nogmaals zeggen, daarmee zijn we er nog zeker niet en we blijven ons inzetten voor de leesbaarheid en het eenvoudiger maken van de begroting.

We volgen natuurlijk ook de adviezen van de Rekenkamer op en we gaan volgend jaar, begroting 2025 willen we ook een andere indeling hebben, een helderder indeling en ook onderzoeken we de mogelijkheden om de begroting te publiceren als een interactieve webpagina. Dus het is een doorontwikkeling, het kost tijd, maar het houdt onze aandacht. (Het lid BROERSEN: Ja dank en dank aan de wethouder voor de uitgebreide beantwoording en ook fijn dat we nu met een uitgebreidere, of dat we straks met een uitgebreide publieksversie aan de slag gaan. Ik wil heel even terug naar het stukje over de bestuursopdracht. Want we zijn nu natuurlijk wel geld aan het uitgeven, want er zijn keuzes gemaakt. Maar de wethouder zegt ja, bij de bestuursopdracht krijgen we dan meer grip op de begroting. Maar wat betekent meer grip op de begroting als we nu wel geld aan het uitgeven zijn?) Voorzitter, die grip op de begroting, we hebben het hier vooral ook vaak over coalitiemiddelen en de grip op de begroting is natuurlijk veel, veel groter en het gaat ook echt om, dat noem ik dan de romp van de begroting, om echt die verdieping in de begroting. Want veel, ook in het college, in het coalitieakkoord wordt gesproken over dingen die we nu in uw gang hebben gezet. Maar er zijn ook dingen die misschien wel jaren geleden al in uw gang zijn gezet en kijken wat daar ook de opbrengsten voor zijn.

Dus we willen echt meer de verdiepingsslag gaan maken. (Het lid BROERSEN: Ja, ik probeer het te begrijpen, ik denk dat ik er een beetje ben, maar is er dan een … Ik zoek toch naar zo'n voorbeeld van wat betekent dat dan voor bepaalde bezuinigen? Als we dan meer grip hebben op de begroting en een verdiepingsslag zijn ingegaan en andere programma’s zien, waar kunnen we dan uiteindelijk gaan bezuinigen? Want het lijkt me dat dat niet bij geld is wat we nu al aan het uitgeven zijn.) Nee, dat klopt. Maar geld is er natuurlijk altijd, dat wordt al uitgegeven. En ik wil ook nog wel zeggen dat het niet, die grip op begroting niet inzet is om een bezuinigingsoperatie te doen maar wel om te kijken van waar besteden we naar ons geld aan en vinden we dat ook de juiste middelen waar we ons geld aan besteden? En heeft het ook het effect wat we willen bereiken? Dus dat is wel die verdiepingsslag. En ook kijken we nu natuurlijk nu naar, dat is ook het probleem met het gemeentefonds, de groei van de stad. Hebben we juist ook wel de middelen om daar ook de maatschappelijke voorzieningen te realiseren, de

CONCEPT

43

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

infrastructuur te betalen. Dus dat is echt wel dat we het allemaal in samenhang zien. En nu is het nog best wel verkokerd in de programma's. Dus we proberen meer het geheel ook helder en inzichtelijk te krijgen. En niet alleen voor ons als college, maar natuurlijk ook voor de raad. (Het lid MARTENS-AMERICA: Dank voorzitter. Is de wethouder het met de VVD eens dat het de taak van de raad is, coalitie of oppositie, om u te controleren?) Jazeker, voorzitter. Dat ben ik met u eens. (Het lid MARTENS-AMERICA: Voorzitter, ja dan begin ik me wel een beetje zorgen te maken. Want ik hoor de wethouder hier zo gepassioneerd praten over de bestuursopdracht en dat dat ons handvatten geeft om nog beter grip te krijgen op de uitgaven. Dan ben ik toch eigenlijk wel heel benieuwd ook in navolging van mijn collega van Volt. Wat verwacht de wethouder dan nu van ons? Want blijkbaar hebben wij op dit moment niet genoeg grip op de begroting. Dus wat verwacht de wethouder dan van mij, hoe ik haar zo goed mogelijk blijf controleren?) Voorzitter, mijn doelstelling als wethouder Financiën is ook zo transparant mogelijk te zijn en het is niet zo dat het nu niet gecontroleerd kan worden. Maar ik wil alleen meer handvatten geven om nog beter en ook om meer inzicht te krijgen in de begroting.

En omdat ik ook vaak hoor dat de begroting, wat is het, 540 pagina's, best heel moeilijk om dat te doorgronden en dat we dat op een eenvoudiger manier ook willen weergeven. Dus het zijn ook hulpmiddelen, ook voor onszelf. Kijken waar ik nu was, bij ik denk de vragen en de opmerking van de heer Havelaar van het CDA, we hebben het natuurlijk ook al over de schuld gehad. Ja, ik schrok er even van dat er lauwe bitterballen in Weesp worden geserveerd. Sorry, dat wist ik niet en ik hoop wel dat het vegetarische bitterballen zijn dan en dat er niet bitterballen blijven liggen, dat ze niet worden opgegeten omdat ze lauw zijn, maar ik zal er verder niet. Maar Weesp is voor ons echt belangrijk, Weesp hoort natuurlijk ook bij Amsterdam en ik zou het vervelend vinden als Weesp dat niet ervaart. Ik wil nog wel even benadrukken, natuurlijk geldt daar ook de toeristenbelasting, want we differentiëren niet. De bedrijven hebben daar natuurlijk ook wel weer een voordeel dat zij naamsbekendheid krijgen omdat ze onder Amsterdam vallen. Dat is een voordeel. En er zijn ook andere voordelen, zoals bijvoorbeeld de ozb voor de Weespers naar omlaag is gegaan. Dus er zijn ook voordelen om aan te sluiten bij Amsterdam. We hebben er nog meer maar die zal ik niet allemaal opnoemen. Volgens mij ben ik er nu gekomen zodat ik nog een antwoord ga geven op de moties die zijn ingediend.

(Het lid HAVELAAR: Ja, ik was benieuwd of er nog meer over Weesp kwam. Want je kan natuurlijk zeggen dat het heel belangrijk is maar ik noemde even, in een belangrijke economische visie worden ze niet genoemd, staan ze ook niet op het kaartje, behalve als de gemeente met de collectebus langskomen spreekwoordelijk voor de belasting. Ik vroeg in mijn bijdrage specifiek aandacht voor de agrariërs die een ander een verdienmodel moeten zoeken en dat verdienmodel wordt niet mogelijk omdat ze veel duurder worden dan anderen, onder andere door onze toeristenbelasting. En ze concurreren daar natuurlijk niet met de Amsterdamse verhuurders maar met name daar in de landelijke omgeving. Is de wethouder bereid, of is het college bereid, om naar te kijken hoe we deze mensen kunnen helpen om hun verdienmodel te verduurzamen en hun veestapel in te krimpen?)

CONCEPT

44

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Voorzitter, ten eerste wil ik benadrukken dat niet de ondernemers of de agrariërs de toeristenbelasting betalen, dat doen de bezoekers, die betalen de toeristenbelasting. Dus het lijkt mij niet om de agrariërs tegemoet te komen in hun onderneming. (Het lid HAVELAAR: Maar voorzitter, het college denkt niet dat toeristen dan in de totale prijs kijken wat het kost en daar een afweging in maken tussen een pipowagen van ik roep maar wat 40 euro en een pipowagen van 50 euro op een steenworpafstand?) Voorzitter, er zijn heel veel onderzoeken geweest en het blijkt dus ook dat, daar kunnen we het nu ook wel weer over hebben, dat de verhoging van de toeristenbelasting de toeristen niet weerhoudt om te komen. En ik denk als je adverteert, maar dat is een aanname, met een pipowagen in Amsterdam dat mensen wel bereid zijn iets meer te betalen dan een pipowagen iets verderop in een andere gemeente die minder bekend is. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, dit vind ik dan wel een mooie onderstreping van de opmerking die ik een paar keer maak dat we ook in deze stad steeds zeggen dat het allemaal niet om de prijs moet gaan en neoliberale beginselen dat mensen maar veel betalen het dan mogen kopen. En dat argument zie ik het college wel toepassen op de woningmarkt en talloze andere terreinen. En het verbaast me dat ze hier een hele andere weg in kiezen.

Dat de hoogste bieder mag naar Amsterdam en we verhogen de prijzen eindeloos.) Voorzitter, volgens mij heb ik dat niet gezegd. We verhogen de prijzen niet eindeloos, we hebben de toeristenbelasting verhoogd. En het gaat niet om de hoogste bieder die naar Amsterdam komt. En het scheelt ook, het gaat ook die 12 procent, 12,5 procent, is ook een percentage van de overnachtingsprijs. Dus als je goedkopere pipowagens hebt of duurdere hotelkamers, daar is nog wel een verschil in. (Het lid BROERSEN: Ja toch nog één aanvullende vraag, sorry ging toch weer over de bestuursopdracht. Want stel wij gaan ook een oproep doen aan onze Tweede Kamerfractie, maar stel we hebben straks een coalitie in de Tweede Kamer waar we allemaal hier niet blij van worden. Sommigen dan wel, maar een groot deel van ons hier niet in dit linkse Amsterdam. En stel, dan krijgen we dat geld niet en onze begroting is straks niet sluitend en die bestuursopdracht komt eraan. Hoe brengen we dan in kaart wat dit voor invloed heeft op onze toekomstige generaties? Kunnen we dan een soort van, het klinkt totaal niet sexy, maar risicoanalyses verwachten waardoor we toch inzicht krijgen in wat dit voor ons kan gaan betekenen? Want uiteindelijk, als we straks een bestuursopdracht hebben, we gaan niet tornen aan de specials, dat gaan we sowieso niet doen, wat? Ik vind het toch nog moeilijk om vast te pakken wat dat dan is.

Dus zouden we met een soort van risicoanalyses kunnen komen die in beeld brengen wat we gaan doen als we straks het geld van het rijk niet krijgen?) Voorzitter, jazeker kan dat want daar is de bestuursopdracht ook voor ingezet. Dus juist om voor te bereiden op het ravijn zodat wij eventueel, en dat is die wendbare begroting. En we hebben risicoanalyses, die deel ik ook met de commissie, we hebben risicoanalyse. Maar dat geldt ook bijvoorbeeld mocht de rente in één keer gaan stijgen en dat is die bestuursopdracht om te kijken ook waar we dan in moeten snijden of waar we op moeten bezuinigen. En we hebben nu ietsje meer lucht gekregen omdat het ravijn ietsje minder diep is geworden. Dus dat biedt ietsje meer rust. Dus we hebben wel de tijd en vandaar dat we het ook zorgvuldig willen doen. We willen niet bezuinigen met de kaasschaaf, we willen weloverwogen gewoon keuzes maken en daar willen we natuurlijk ook de raad bij betrekken en daar zullen we hier nog veel gesprekken over gaan voeren. Maar ik hoop, dat wil ik hier

CONCEPT

45

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

toch nog even benadrukken, dat we straks in het kabinet een coalitie krijgen die weet hoe belangrijk de gemeenten zijn, die weet hoe belangrijk de taken die we uitvoeren zijn, zodat er wel geld vrijkomt. En ik hoop dat jullie daar allemaal in mee willen lobbyen. Volgens mij ben ik … (Het lid BROERSEN: Dank u wel. En ik zou natuurlijk helemaal achter dit weloverwogen doen. Dat is ook hartstikke belangrijk. Maar ik ben toch benieuwd. Zou u dan misschien een voorbeeld kunnen geven van wat eruit zou komen na de bestuursopdracht, iets waarop we dan zouden gaan bezuinigen?) Nee voorzitter, dat dat kan ik niet want daar doen we juist die verdiepingsslag voor. En dan ben ik natuurlijk ook niet, dat moeten we natuurlijk ook nog bespreken in het college. Dus we zitten in een bestuurlijk team en we gaan kijken wat eruit komt. En dan zijn er misschien een aantal opties, maar daar komen we zeker mee terug. Dan wilde ik nu naar de moties gaan, 608accent en dan moet ik even, ik heb mijn bril niet op. Ik ga het proberen zonder bril. Ik heb hem, sorry, zonder bril kan ik mijn bril niet vinden, gênant, leeftijd.

Dan ga ik naar 608accent, dat is de motie van het lid Havelaar inzake de begroting en het gaat over geef woonbootbewoners zekerheid en het preadvies is met de ingang van de begroting worden dus lokale heffingen op een uniforme wijze geïndexeerd en daarmee is het een gedragslijn die meer zekerheid biedt voor woonbootbewoners. Het college begrijpt de wens om geleidelijkheid als uitgangspunt te verankeren, maar dat heeft het college gedaan in de raadsinformatiebrief over de afdoening moties 747. Dat ging over precariobelasting voor woonschepen omgezet in huur en daarom beschouwen dit voorstel ons ondersteunend aan bestaand beleid en ontraden daarom aanneming van dit voorstel. Dan motie 636 over het rechttrekken van toeristenbelasting met het reguliere btwtarief à 21 procent van het lid Van Schijndel. Het preadvies is de toeristenbelasting is één van de instrumenten om overlast van toerisme tegen te gaan en het college ziet geen meerwaarde in nog een onderzoek naar de toeristenbelasting en internationaal gezien vraagt Amsterdam met 12,5 procent al een forse bijdrage van bezoekers en het college is daarom op dit moment geen voorstander van verdere verhoging. En daarom ontraden we aanneming van dit voorstel. (Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u, voorzitter.

Graag aandacht toch voor het punt dat er inderdaad heel veel wetenschappelijk onderzoek is geweest, van Significant in opdracht van college en ook Adviesgroep Nederlandse Gemeenten heeft zijn eieren erover gelegd en de uitkomst is dat, wil je daadwerkelijk de volume toerisme beheersen, dan moet je gaan voor significant hogere toeristenbelasting. Maar ik hoor hier ook in de raad, ik meen, ja dus we gaan heel goed kijken hoe die verhoging van 10 naar 12,5 procent gaat uitpakken. Dan ben je toch bezig om te kijken naar wat het volume-effect is op het terugdringen van het toerisme? Dat zie ik toch goed?) Voorzitter, ook in het onderzoek prijselasticiteit dat we hebben uitgevoerd, daar staat inderdaad significant en als ik het goed uit mijn hoofd zeg moeten we toeristenbelasting in ieder geval met minimaal 50 procent verhogen. En dat vinden wij op dit moment als college niet opportuun. Dus we hebben gekozen voor die 12,5 procent. Dat is al een aanzienlijke verhoging. Zo hebben ook gereageerd op de motie van de raad en daar zijn we aan tegemoet gekomen, dus vandaar. (Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u, voorzitter. Ja op dit moment niet opportuun, dat is een hele deftige en voorzichtige formulering natuurlijk.

CONCEPT

46

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Wanneer is in zicht dat er toch weer gekeken moet gaan worden naar die toeristenbelasting omdat de aantallen blijven stijgen van toeristen?) Voorzitter, zoals de heer Van Schijndel ook weet is dit één van de onderdelen in de aanpak over toerisme. Ik kijk ook naar mijn collega-wethouder Mbarki die natuurlijk ook volgens mij in januari als ik het goed heb terugkomt aan de raad met een rapportage, voortgangsrapportage over de aanpak over toerisme Aanpak Binnenstad. En dit is een van de onderdelen daarvan. Dus we kunnen het hier niet helemaal mee sturen. (Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u, voorzitter. Ja het is dus heel mooi gespreid binnen het college. De burgemeester met de aanpak voor het erotisch centrum, wethouder Mbarki voor Aanpak Binnenstad dus blowverbod en diversiteit van winkels en wat je niet hebt. En wat heb je allemaal? Maar is het niet waar dat van de set van instrumenten die je kan inzetten, en hoe meer instrumenten om een doel te bereiken, hoe beter, Tinbergen, dat die Aanpak Binnenstad van wethouder Mbarki toch wat te kleinschalig is in vergelijking met een forse verhoging van de toeristenbelasting?) Voorzitter, de heer Van Schijndel verwoordt het heel goed, het is verspreid het aantal onderwerpen in het college. Dat dat zegt ook het belang van de Aanpak Binnenstad, dat het iets van het college gezamenlijk is.

En we opereren natuurlijk niet solistisch, dit is echt een gezamenlijk iets, we zetten ons er allemaal voor in dus we kijken op welk gebied wij onze bijdrage kunnen leveren en daar gaan we op rapporteren nog. Dan ben ik gekomen bij het amendement 625 van de leden Martens en Burgers inzake de begroting en de voorgestelde mutaties van de begroting 2024 van de VVD over te nemen in de begroting 2024 van de gemeente Amsterdam. Ik zie hier een hoopvolle blik maar het spijt me, de keuzes die gemaakt worden in de tegenbegroting, ook al waardeer ik de tegenbegroting erg, maar er zijn op veel punten in strijd met de prioriteiten van college en hetzelfde geldt voor de voorgestelde dekkingsbronnen en wij ontraden daarom aanneming van dit voorstel. Dan wil ik toch nog even heel kort van deze gelegenheid gebruik maken, toch nog wel even om alle ambtenaren te bedanken vanuit deze plek. Dat zien we, een applaus voor de ambtenaren want die hebben ontzettend hard gewerkt maar ook steeds werken aan het meer inzichtelijk maken en goed voor elkaar krijgt van deze begroting. Dus bij deze. De VOORZITTER beantwoording.

geeft

het

woord

aan

burgemeester

Halsema

voor

Burgemeester HALSEMA: Dank u wel, voorzitter. Er zijn een aantal moties ingediend die op mijn terrein vallen en waar ik graag nog een reactie op wil geven. En dan begin ik met motie 609 van het lid Hofland, maak het Paleis op de Dam het hart van onze democratie. Laat ik maar zeggen, dat vinden wij een mooie motie in het college. Het verzoek is vooral om de burgerzaal in het Paleis op de Dam met behoud van functies die het gebouw op het moment vervult ter beschikking te stellen voor bijeenkomsten van het burgerberaad en hier ook de presentatie van de uitkomsten van een burgerberaad te presenteren. We hebben één probleem, het Paleis niet van ons. Zoals u weet, het is van het koninklijk huis of om meer precies te zijn van het Rijksvastgoedbedrijf, dus we moeten hier wel een winstwaarschuwing bij geven. De heer …: Kraken.

CONCEPT

47

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Burgemeester HALSEMA: Gelukkig hoorde ik dit niet. De winstwaarschuwing is de volgende, wij zijn zeker bereid om de mogelijkheden te verkennen om te kijken of de locatie geschikt zou zijn voor ceremoniële overhandiging van het advies en bij de locatiekeuze moet de prioriteit ook liggen bij een goed verloop van de bijeenkomsten waarin de dialoog tussen Amsterdammers centraal staat. Dus we moeten rekening houden met bereikbaarheid, toegankelijkheid, praktische voorzieningen, dat snapt u allemaal. En daarnaast mogen eventuele kosten voor de locatie niet te zwaar drukken op het projectbudget voor het burgerberaad. Dat moeten we allemaal nagaan. Maar als dat geen grote belemmeringen geeft, dan zullen wij graag ons best doen om te kijken of wij dat voor elkaar kunnen krijgen. Dat is één. Dan is er een motie ingediend door het lid Martens inzake het opleiden extra jeugdboa’s, motie 617. Ook daarvoor geld, mooie motie, ik begrijp hem goed maar opnieuw een winstwaarschuwing en dat is de volgende. Als wij slim om willen gaan en effectief met de schaarse boa-capaciteit dan is het wel wenselijk om jeugd-boa’s alleen in te zetten op het moment dat de mate van overlast groot is en dat verschilt per stadsdeel en bij stadsdelen met een relatief lage mate van jeugdoverlast is het slimmer en effectiever om boa's integraal in te zetten.

Als u daar rekening, met ons en met mij, mee wil houden dan zullen wij natuurlijk kijken of wij u tegemoet kunnen komen in de uitvoering van de motie, dus we hebben geen bezwaar tegen aanneming van de motie. Dan heeft ook het lid Martens nog een motie ingediend en dat is motie nummer 618 en die gaat over extra budget voor het Amsterdams 4 en 5 mei Comité. Hoe aardig ook, en wij begrijpen ook dat het Amsterdams 4 en 5 mei Comité altijd extra geld kan gebruiken, ontraad ik deze motie toch. Het budget zou moeten komen van de stadsdeelpanels en daarbij lijkt u even te zijn vergeten dat het comité in 2020 al structureel verhoogd is met 92.500 euro per jaar. En dat maakt dat wij op dit moment door de dekking en de heel recente verhoging geen steun geven aan de motie. Dat zijn deze moties. Dan zijn er twee moties ingediend over het conflict in Israël en de bezette Palestijnse gebieden. En daar wil ik toch ook een paar extra woorden met welnemen van de voorzitter nog aan wijden. Ik geloof dat het de heer Khan was die mij aanhaalde in de uitspraak dat de stad kolkt van emoties. En dat klopt. Dat doet die sinds 7 oktober en ik denk ook dat er bij ongelooflijk veel inwoners een groot gevoel van machteloosheid is. Je kijkt toe naar de internationale politiek en naar het conflict daar, de verschrikking die zich daar ontvouwt zonder mogelijkheden te hebben om in te grijpen.

En je zoekt dan af en toe je steun bij wijsheden die je in kranten leest, op televisie ziet. Voor mij was een moment Joris Luyendijk op televisie, vooral toen hij ons allemaal opriep om harder te werken, om ons beter te verdiepen in de ingewikkeldheid van het conflict, het drama dat zich daar afspeelt, de historie erachter. Maar misschien nog wel het meest was het Sonja Barend op televisie een paar weken geleden toen zij zei in alle eenvoud, Israël heeft het volste recht om zich te verdedigen, alleen toch niet zo. En eigenlijk vond ik daar wel heel veel mee gezegd. Er zijn inmiddels twee moties ingediend om de internationale politiek als stad verder te betreden dan we nu doen. En daarbij is er altijd de vraag waar je de grens legt als bestuur in bemoeienis met internationale politiek. En ik zou zeggen daar waar onze bevolking zo duidelijk en ook middels de raad uitspreekt dat er een norm moet worden gesteld door de stad, kan er een moment komen dat wij als bestuur ook die norm stellen. Dan is het daarbij wel van belang dat we hem zo formuleren dat hij de stad niet verder verdeelt, maar juist verbindt en zonder dat we daarmee ook verder het internationale slagveld betreden omdat we daar geen plek hebben. En dat betekent dat ik wel zou willen waken voor het gebruik van allerlei juridische terminologie die ook voorbehouden is aan internationale organisaties.

En daarbij, woorden doen er wel toe. Ik vind als wij een norm stellen die ook raakt aan de

CONCEPT

48

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

internationale verhoudingen en rechtstreeks aan het conflict daar, dan denk ik dat de woorden heel zorgvuldig gekozen moeten zijn. En zeker ook op zo'n manier dat onze bevolking zich daar zo breed mogelijk in kan herkennen. Daarmee kom ik tot de motie Ernsting. En laat ik direct zeggen dat de motie het college aanspreekt. We hebben zelf eerder ook al aangegeven dat wij een voorstander zijn van een humanitair staakt het vuren en waar de motie heel precies in is en ook de balans in houdt is dat er ook gepleit wordt voor het vrijlaten van de gijzelaars, waarmee ook erkenning plaatsvindt van het leed dat zich in Israël heeft voorgedaan en oproept tot het starten van een duurzaam vredesproces, waarmee ook naar de toekomst wordt gekeken. En het college heeft dus geen bezwaar tegen aanneming van deze motie en zal vervolgens bezien hoe wij gevolg aan die oproep kunnen geven. Daarmee kom ik aan de motie, dit was motie 628. En daarmee kom ik aan de motie Ahmadi, motie 630. En ik zou in de richting van het lid Ahmadi willen zeggen dat ik veel respect heb voor, en ook de heer Khan die medeondertekenaar is van de motie, dat ik respect heb voor de emoties die u uitspreekt, de enorme betrokkenheid bij de Palestijnse zaak en ook uw zorgen begrijp.

Maar wat de motie moeilijk en ook eigenlijk niet acceptabel maakt, is dat hij geen balans kent, is dat er geen oordeel wordt uitgesproken over wat Israël is aangedaan en ook geen midden houdt in bijvoorbeeld ook pleiten voor vrijlating van de gijzelaars. Het college heeft de voorkeur voor de andere motie en zou de raad willen adviseren om de motie Ahmadi om die reden niet aan te nemen. (Het lid AHMADI: Voorzitter, in de andere motie waarvan we wisten dat daar geen bezwaar op was wordt dit precies aangestipt. Maar het stukje waarvoor onze motie dient, is om het gat te vullen dat bestaat in het niet afkeuren van de daden door Israël, want dat wordt in die andere motie niet benoemd. Het gaat alleen om een humanitair staakt het vuren en wij vinden specifiek dat er ook afgekeurd moet worden, zoals de VN ook heeft gezegd en die Human Rights Watch ook heeft gezegd, dat er daadwerkelijk ernstige schendingen van alle mensenrechten en van het internationaal humanitair recht worden gepleegd.) Weet u, volgens mij het verzoek om een duurzaam vredesproces te starten, het verzoek tot een staakt het vuren, een humanitair staakt het vuren, dat impliceert dat op dit moment het humanitair recht geschonden wordt. En het lijkt mij dus overbodig om dat nog apart te moeten toevoegen.

En het laat onverlet mijn bezwaar tegen de motie die u indient waarin geen enkel oordeel wordt uitgesproken over Hamas, noch balans wordt gezocht in de noodzaak om ook gijzelaars vrij te laten. En dat is de balans die wel heel secuur is aangebracht in de motie Ernsting en dat maakt dat ik bezwaar heb tegen de motie die u heeft ingediend. (Het lid AHMADI: Voorzitter, ik wil de burgemeester vragen of zij begrijpt dat dat impliciete voor veel mensen niet genoeg is en dat juist daar die pijn ligt. Dat mensen juist dat expliciete nu willen omdat wij de vorige keer ook hebben benoemd dat wij juist het geweld betreuren aan beide zijden ook die aan de Israëlische zijde. En daarom noemen wij elke keer weer dit conflict en zeggen wij dat er een duurzame oplossing moet komen. Maar we hebben in de afgelopen weken gezien dat er allerlei prominente figuren, politici wereldwijd, ook hier in Nederland, de ene kant wel expliciet benoemd wordt en deze onbenoemd blijft.) Ik kan me voorstellen dat u bezwaren heeft tegen de eenzijdigheid van sommige bestuurders, internationaal, elders. Maar als u naar de het bestuur van Amsterdam kijkt, als u kijkt naar de uitspraken die ik de afgelopen weken heb gedaan, ik heb meerdere keren de mensenrechtenschendingen veroordeeld, heb meerdere keren gezegd dat het strijd

CONCEPT

49

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

oplevert met het oorlogsrecht en het humanitair recht. Wij zijn daar op geen enkele manier impliciet in geweest. Dus wij hebben daar, zijn er precies in geweest. Dus die zorg kunt u misschien hebben ten aanzien van de internationale politiek maar niet ten aanzien van de stad. En als wij een oproep doen en wij vragen om een humanitair staakt het vuren dan betekent het dat wij vinden dat het humanitair recht op dit moment geschonden wordt. (Het lid AHMADI: Dan zie ik helaas ook helemaal geen reden om de motie niet positief te preadviseren, want dan zou u helemaal achter de strekking moeten staan van wat erin staat.) Weet u, voordat ik begon aan de preadvisering van de moties zei ik, woorden doen ertoe. Ik merk het ook in uw reactie en in de stad op elk moment, elk woord wordt gewogen. En het is zo belangrijk als je kijkt naar hoe onze stad is opgebouwd. De gekwetstheid van onze Joodse gemeenschap, de vele emoties onder pro-Palestijnse aanhangers, onder de moslimgemeenschap, dan betekent het dat je zeer secuur telkens rekening moet houden met alle emoties. Dat doet u niet in uw motie. U benoemt niet dat ook de gijzelaars vrijgelaten moet worden en daarom zou ik deze motie niet willen aanvaarden en geeft het college de voorkeur aan de motie Ernsting, die door een groot aantal fracties is medeondertekend.

(Het lid AHMADI: Ik wil daarin juist zeggen dat ik dit niet zie als een conflict tussen partijen in Amsterdam maar dat ik juist het grotere plaatje wil laten zien dat we gedrag afkeuren wat op het internationale speelveld afspeelt. En dat hebben we als Amsterdam eerder met Rusland ook gedaan. Daarom stappen we massaal van het gas af, in heel Europa. Daar zit het pijnpunt. Want heel veel van mijn Joodse vrienden zijn elke week aanwezig op allerlei demonstraties en die zien ook dat de Israëlische staat niet een representatie is van hun waarde, hun religie en wie zij zijn. Dus ik wil het heel graag houden bij het punt waarin we benoemen dat het gaat om het afkeuren van ernstige mensenrechtenschendingen en het benoemen dat straffeloos aandoen wat de Palestijnse bevolking aangedaan is, niet zou moeten gebeuren en vooral in Amsterdam niet onbenoemd zou moeten blijven.) Ik denk dat wij geen enkel verschil van mening hebben dat in Palestina, in de bezette Palestijnse gebieden, de mensenrechten gehuldigd moeten worden, dat het humanitair en het oorlogsrecht daar moet gelden. En dat betekent dat de Israëlische regering daaraan gehouden moet zijn. Daar hebben we geen enkel verschil van mening over, daar zijn we het allemaal over eens.

Alleen op het moment dat wij als stad een uitspraak doen, dan doen wij dat omdat we daarmee tot uitdrukking brengen alle emoties die in de stad leven en dan zoeken wij een zo breed mogelijk draagvlak voor de uitspraken die wij doen en dan houden wij daarbij rekening met zoveel mogelijk mensen. En daarom kiezen wij voor de motie Ernsting, omdat die rekening houdt met verschillende emoties die tegelijkertijd leven. Die is beter in balans. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman. Wethouder MOORMAN: Dank u, voorzitter. Voorzitter, drie amendementen die op het gebied van onderwijs, armoedebestrijding zijn ingediend. Ik begin bij amendement 616 van de leden Hofland cum suis over de lerarenbeurs. Er is natuurlijk al een negatief preadvies gegeven vanuit de wethouder der Financiën over de dekking daarvan. Laat mij daaraan toevoegen dat de lerarenbeurs natuurlijk iets is wat wij al eerder in Amsterdam hebben gehad tussen 2016 en 2019. Die is en 2019 omgezet in een teambeurs en ook in 2019 geëvalueerd door de Rekenkamer en de Rekenkamer heeft daarbij geconcludeerd

CONCEPT

50

Jaar

2023

Vergaderdatum 8 nov. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

dat het weliswaar een zeer gewaardeerde beurs is onder leraren, want natuurlijk kan je je daarmee ontwikkelen, maar het niet leek bij te dragen aan het bestrijden van het lerarentekort en ook als risico had dat het hobbyisme in de hand werkte. We hebben tegelijkertijd ook gesprekken gehad met een grote groep leraren en leraren hebben aangegeven dat zij het waarderen, maar dat dit niet een bijdrage levert aan het bestrijden van het lerarentekort. En dat is precies de reden waarom het ook geen onderdeel heeft gemaakt van de lerarenagenda. En daar hebben we het natuurlijk met elkaar ook uitgebreid over gehad. En ja in het verdelen van de middelen die toch per definitie schaars zijn, hebben we daarom eerder gemeend om deze beurs niet voort te zetten. En daarin is dus ook mijn inhoudelijk oordeel niet per definitie positief.

Waarbij ik u wel wil aangeven dat ik ook zie dat er inmiddels een meerderheid onder dit amendement staat en ik dus ook kan voorstellen dat dit amendement wel doorgang vindt en ik zou u daarbij willen verzoeken bij de uitwerking van dit amendement, of wij er dan wel naar mogen zoeken of wij deze lerarenbeurs niet alleen inzetten om het leraarsvak natuurlijk te helpen zich te ontwikkelen en verder te brengen, maar wellicht ook mogen invullen op een manier dat het aantrekkelijk wordt voor nieuwe leraren en daarmee dus ook misschien een aantrekkelijke manier wordt om leraar te worden. Maar daar zullen we het dan met elkaar verder over hebben als de gemeenteraad besluit om dit amendement aan te nemen en we daarmee deze ontwikkeling verder doorzetten. Voorzitter, dat brengt mij bij amendement … (Het lid SCHMIT: Voorzitter, ik denk dat de motie over de lerarenbeurs eigenlijk heel duidelijk is. D66 en de ander ondertekenaars zien graag de introductie van de lerarenbeurs zoals die ook een paar jaar geleden was geweest, omdat dat de mogelijkheid geeft aan leraren dat ze zelf kunnen bepalen waarin ze zichzelf willen ontwikkelen. Dus deze motie is zo geschreven en verzoek ik ook de wethouder en het college om deze motie ook zo te interpreteren en uit te voeren.) Voorzitter, de manier waarop het destijds is ingevuld kan per definitie niet omdat de middelen niet toereikend zijn.