20231011 raadsinformatiebrief energietoeslag 2023.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 11-10-2023 Armoede en Schuldhulpverlening (23)

Behandeld door

Marjolein Moorman Directie Inkomen, bestuurszaken.wpi@amsterdam.nl

Onderwerp

Energietoeslag 2023

Geachte leden van de gemeenteraad, In 2022 hebben gemeenten in opdracht van het Rijk energietoeslag uitgekeerd aan huishoudens met een laag inkomen. Omdat de energieprijzen in 2023 nog steeds boven het niveau van voor de energiecrisis liggen, zijn gemeenten ook dit jaar door het Rijk gevraagd om een energietoeslag te verstrekken. In deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de wijze waarop de energietoeslag 2023 in Amsterdam wordt uitgevoerd. Door onduidelijkheid over de juridische houdbaarheid van het uitsluiten van studenten heeft wetswijziging voor de energietoeslag 2023 forse vertraging opgelopen. Op 21 september jl. heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel met unanimiteit van stemmen aangenomen en op 6 oktober is de wetswijziging van kracht geworden, waardoor met het uitvoeren van de toeslag kan worden gestart. Gemeenten mogen bij de uitkering van de energietoeslag aansluiten bij de inkomensgrenzen van het eigen minimabeleid. In Amsterdam is dat 130% van het sociaal minimum. Dit is de groep die wij al ondersteuning bieden en kennen. Hierdoor kan de toeslag snel en tegen relatief lage uitvoeringskosten geautomatiseerd worden toegekend aan een groot gedeelte van de doelgroep.

Om huishoudens met een kleine buffer voor financiële tegenvallers of als spaarcentje voor de oude dag tegemoet te komen zal bij het toekennen van de energietoeslag 2023 geen vermogenstoets worden toegepast.

Snelle toekenning door middel van geautomatiseerde verstrekking Alle huishoudens met een laag inkomen die bij de gemeente in beeld zijn, ontvangen de toeslag geautomatiseerd. Zij kunnen de toeslag in de week van 23 oktober op hun bankrekening tegemoet zien. Dit zijn bijvoorbeeld huishoudens die een gemeentelijk uitkering ontvangen, of gebruik maken van minimaregelingen zoals de stadspas. Ook van alle huishoudens die in 2022 de toeslag hebben ontvangen en ook in 2023 aan de voorwaarden voldoen ontvangen de toeslag automatisch. Huishoudens met een laag inkomen die nog niet bij de gemeente in beeld zijn, kunnen vanaf begin november een aanvraag doen.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 oktober 2023 Pagina 2 van 3

Studenten Dit jaar is de uitsluiting van studenten van de energietoeslag expliciet in de wet opgenomen en is DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) verantwoordelijk voor de energiecompensatie van studenten. Studenten met een aanvullende beurs ontvangen via DUO een toeslag van € 400. Hetzelfde geldt voor studenten die vanwege studievertraging geen recht meer hebben op een aanvullende beurs.

De energietoeslag van € 800 wordt verstrekt aan ca. 96.000 huishoudens Amsterdam heeft net als veel andere gemeenten gebruik gemaakt van de mogelijkheid om in 2022 € 500 extra energietoeslag uit te keren om verlichting te bieden voorafgaand aan een uitgebreider koopkrachtpakket (waaronder het energieplafond) per 1 januari 2023. Om dit mogelijk te maken heeft het Rijk met een incidentele suppletoire begrotingswet (ISB) € 500 miljoen van het budget voor de energietoeslag van 2023 naar 2022 geschoven. In 2022 bedroeg de energietoeslag hierdoor € 1.800 (€ 1300+ € 500). In 2023 ontvangen huishoudens met een laag inkomen € 800 (€ 1300-€500). De energietoeslag 2023 wordt ambtshalve toegekend aan ca. 79.000 huishoudens, en naar verwachting zullen ongeveer 17.000 huishoudens de toeslag op aanvraag ontvangen. De totale kosten van de energietoeslag (inclusief uitvoeringskosten) bedragen € 78,3 mln. De financiering van deze regeling vindt plaats via de algemene uitkering van het gemeentefonds en Amsterdam ontvangt hiervoor vanuit het Rijk € 71,0 mln. Dit verschil wordt opgevangen binnen de middelen uit de reguliere armoedebegroting. Hierbij wordt onder andere gebruik gemaakt van Rijksmiddelen die het college heeft ontvangen voor Individuele Bijzondere Bijstand voor energiekosten en energiecompensatie voor studenten die nog niet volledig zijn besteed.

Tot slot Door de vertraging van de benodigde wetswijziging hebben huishoudens met een laag inkomen in 2023 lang moeten wachten op compensatie voor hoge energiekosten. Het college betreurt dit, en heeft in de afgelopen periode huishoudens die door hoge energiekosten in de problemen dreigen te raken op andere manieren proberen te ondersteunen. Dit vangnet wordt uitgevoerd door de buurtteams, die hierbij op zoek gaan naar een maatwerkoplossing waarbij bijvoorbeeld een energiecoach kan worden ingezet of individuele bijzondere bijstand kan worden verstrekt. In 2023 ontvingen al meer dan 1.100 huishoudens individuele bijzondere bijstand voor energiekosten. Deze ondersteuning blijft naast de energietoeslag voorlopig ook nog beschikbaar, bijvoorbeeld voor huishoudens die niet voor de energietoeslag in aanmerking komen, of voor huishoudens waarbij de € 800 energietoeslag onvoldoende is. Wij houden daarbij de vinger aan de pols en blijven kijken welke ondersteuning nodig is.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 oktober 2023 Pagina 3 van 3

Wij verwachten u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Armoedebestrijding

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl