20230607 verslag Gemeenteraad middag
Tekst van het document
En ik denk dat die toeristenbelastingverhoging één van de middelen is om echt die druk omlaag te brengen omdat je ook ziet, en onderzoeken die onlangs uit zijn gekomen, dat dat wel degelijk invloed kan hebben op het aantal overnachtingen in onze stad. (Het lid BOOMSMA: Nou die onderzoeken heb ik gelezen. Maar daarin staat juist dat de prijselasticiteit heel beperkt is, tenzij je de toeristenbelasting verhoogd naar, echt heel erg exorbitant verhoogd naar bijvoorbeeld 20 of 30 procent. Dan pas gaat het significant effect sorteren. Dus is dat nu waar de coalitie dan op voorsorteert?) Voorzitter, ik zou hopen dat er bij de begroting een voorstel komt van het college waarin zowel inzicht gegeven wordt als hoeveel het college voorstelt die toeristenbelasting omhoog te doen, als het effect dat dat heeft op het aantal overnachtingen. Want dat is inderdaad voor ons heel belangrijk, dat die druk op de stad en die leefbaarheid van de stad die nu onder druk staat door dat massatoerisme, en volgens mij vinden we dat allemaal hier in deze zaal, heeft deze raad zich daar ook al heel vaak over uitgesproken, dat dat massatoerisme dat past gewoon niet, fysiek niet in onze stad. Onze stad is daar te klein voor en we moeten daar maatregelen voor nemen en wat ons betreft is toeristenbelasting één van die maatregelen.
Niet in de minste plaats omdat we daarmee ook weer publiek geld hebben om wat te doen aan de overlast die toeristen veroorzaken, bijvoorbeeld als het gaat over afval. (Het lid MARTENS: Dank voorzitter. Via de voorzitter, is mevrouw Heinhuis ervan op de hoogte dat de musea waar wij graag gebruik van maken en het GVB nog steeds last hebben qua inkomsten van het tegenvallend aantal bezoekers dat gebruik maakt van deze faciliteiten?) Ja voorzitter en dat zegt wat mij betreft vooral wat over het type toerist dat nu de stad in komt. Want als je naar de prognoses kijkt van O&S, dan zie je dat in elk scenario in 2024 de bezoekersaantallen weer boven de signaalwaarde zijn die we in de vorige periode met de raad unaniem hebben afgestemd dat we daar niet meer boven mogen komen, omdat dan de leefbaarheid echt te veel onder druk staat voor Amsterdammers. Dus ik denk dat voor de musea, dat dat heel belangrijk is, dat we juist ook andere toeristen gaan aantrekken naar de stad. (Het lid MARTENS: Ja voorzitter, dank. En helemaal eens met de Partij van de Arbeid, ook de VVD heeft haar handtekening daaronder staan. Wij
39
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
hebben de afgelopen jaren geprobeerd met een alternatief te komen, daar is de Partij van de Arbeid ook deels in meegegaan, namelijk het aantrekken van de congresganger die wel komen voor die musea, het openbaar vervoer gebruiken et cetera, die allemaal expliciet hebben aangegeven, juist die non-profitcongressen, wat er per se in moest, waar ik schoorvoetend in mee heb gestemd, dat als de toeristenbelasting verder omhoog gaat, dat ze voor Barcelona kiezen. Zegt de Partij van de Arbeid hiermee dan, dat is voor ons prima, die inkomsten hebben wij niet nodig? En dan mijn vraag aan de Partij van de Arbeid, wie gaat dat gat dichten en waar gaan we dan op bezuinigen?) Voorzitter, ik kan daarover simpel zijn. Alleen richten op congresbezoekers, zoals de VVD voorstelt, dat is gewoon niet genoeg. Als je alleen maar zegt we willen wat meer congressen, daarmee doe je niets aan het massatoerisme dat onze stad overspoelt op dit moment. En ik denk dat we daar eerlijk over moeten zijn, ik denk dat we met elkaar eerlijk moeten zijn dat we echt serieuze maatregelen moeten nemen om dat massatoerisme tegen te gaan. En inzetten op congresbezoekers lijkt mij prima, maar dat is gewoon onvoldoende om echt wat te doen aan de druk die toerisme op onze stad legt. (Het lid MARTENS: Dank voorzitter, wederom helemaal eens met het lid Heinhuis.
Ik wil de Partij van de Arbeid er ook op wijzen dat de VVD verder wilde gaan in de voorstellen als het gaat om het tegengaan van de blowen broodtoeristen waar de Partij van de Arbeid op het eind bij bijvoorbeeld bij het I-criterium zei, dat durven we niet. Dus wat dat betreft staan wij helemaal aan dezelfde kant. Maar als al die congressen nu zeggen wij komen niet meer als u dit doet. Dus dan hebben we niet het alternatief dat we graag willen. Waar houdt mevrouw Heinhuis dan het geld vandaan om die musea overeind te halen?) Voorzitter, mevrouw Martens doet hier wel heel veel aannames achter elkaar die ik in alle eerlijkheid niet helemaal goed kan volgen. Omdat ik denk dat het verhogen van de toeristenbelasting niet per definitie ertoe leidt dat er geen enkel congres meer naar onze stad komt. Ik denk eigenlijk eerlijk gezegd dat dat een illusie is. Amsterdam, zoals ik al aangeef, is ongelooflijk populair, zelfs als de toeristenbelasting omhoog gaat, en dat zie je ook juist in die onderzoeken naar de prijselasticiteit zie je dat dat niet direct invloed heeft op het aantal toeristen dat naar de stad komt. Dus in alle eerlijkheid, de zorg die mevrouw Martens hierbij heeft, die deel ik niet helemaal. Ja, daar blijf ik bij, voorzitter. (Het lid BLOEMBERG-ISSA: Dank voorzitter. Mevrouw Heinhuis wil minder toeristen en de toeristenbelasting verhogen.
Ik ben benieuwd of de Partij van de Arbeid-fractie dan ook een motie kan steunen die vraagt om in 2030 maximaal 300.000 vliegbewegingen per jaar, zodat er ook minder vluchten naar Amsterdam komen met toeristen.) Voorzitter, dit klinkt nogal complex want volgens mij gaat de gemeente Amsterdam niet over het aantal vluchten. Maar dat de Partij van de Arbeid een groot voorstander is van het verminderen van het aantal vluchten, dat moge duidelijk zijn. (Het lid BLOEMBERG-ISSA: Dank voorzitter. We gaan inderdaad niet zelf over het aantal vluchten maar we zijn natuurlijk wel aan de aandeelhouder. Dus zou mevrouw Heinhuis het zien zitten als wij als aandeelhouder daarvoor gaan aandringen?) Nou voorzitter, volgens mij is dit gesprek regelmatig gevoerd en is ook regelmatig vanuit het college het signaal al gekomen richting Schiphol, komt er ook een visie op Schiphol. En ik denk dat het heel goed is om die vraag ook daarbij te betrekken omdat wij ook zeker vinden dat we echt moeten inzetten op minder vluchten, minder toerisme. Maar
40
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
ik hoop ook op steun van de Partij voor de Dieren voor het verhogen van de toeristenbelasting, want daarmee gaan we echt de bezoeker belasten en niet de Amsterdammer. En dat is voor ons een heel belangrijk uitgangspunt. Voorzitter, dan rond ik af. Amsterdam is een sociale stad, altijd geweest, het maakt onze stad aantrekkelijk en geliefd, maar we lijken soms haast te vergeten van wie de stad echt is. De stad is van ons, van iedereen hier in deze zaal, van iedereen daarbuiten van alle Amsterdammers. Dank u wel, voorzitter. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Heinhuis inzake Lokaal en sociaal, nr. 236.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: Te onderzoeken hoe de gemeente lokaal eigenaarschap en lokaal ondernemerschap kan stimuleren en faciliteren, bijvoorbeeld door het actief ondersteunen van lokale initiatieven zoals buurtcoöperaties en sociale ondernemingen; Hierbij ook gebruik te maken van informele netwerken, zodat niet alleen Amsterdammers worden ondersteund die de weg naar de gemeente al kennen; In gesprek te gaan met eigenaren van bedrijfspanden over de rol die zij kunnen spelen bij het stimuleren en faciliteren van lokaal eigenaarschap en lokaal ondernemerschap, breder dan alleen bij het aanpakken van leegstand; Hierbij de Stadsloods te betrekken.
Motie van de leden Heinhuis, Ernsting en Rooderkerk inzake verhogen toeristenbelasting, nr. 237.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: Bij de begroting 2024 een voorstel te doen aan de Raad voor een forsere verhoging van de toeristenbelasting dan het voorstel zoals geformuleerd in de voorjaarsnota 2023. Motie van het lid Heinhuis inzake Van wie is de stad?, nr. 238.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: In kaart te brengen van wie de stad in fysieke zin is, door te richten op de eigenaren van het Amsterdamse vastgoed; Daarbij onderscheid te maken in type eigenaar en type vastgoed (dus bijvoorbeeld woning, bedrijfspand, winkel), bijvoorbeeld zoals dat ook in het Kadaster gebeurt. Motie van het lid Ernsting inzake tegengaan brievenbusfirma’s in Amsterdam, nr. 239.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: In samenwerking met het rijk een overzicht te geven van het aantal brievenbusfirma’s in Amsterdam, de voornaamste locaties ervan en de activiteiten die zij ontplooien; Dit te publiceren en met het rijk afspraken te maken over verdere bestrijding en daar ook een actieve rol in te nemen.
41
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Dan geef ik nu graag het woord aan mevrouw Bloemberg-Issa die op de rol staat. Het lid BLOEMBERG-ISSA: Dank voorzitter. De Voorjaarsnota die gaat over de toekomst van Amsterdam, de toekomst van onze stad en ik wil graag beginnen met een compliment aan het college. Gisteren las ik in het nieuws dat er een nieuwe opvanglocatie voor vluchtelingen komt voor 650 vluchtelingen in Amsterdam West. En wij zijn daar blij mee. We moeten solidair zijn met mensen die hulp nodig hebben. We hebben ook gekeken, zijn wij solidair met alle onze toekomstige generaties? Laten we even kijken naar Amsterdam 1000 jaar, want we zijn nu bijna bij Amsterdam 750 jaar. Maar wat als we even vooruitblikken, hoe zal het zijn op 27 oktober 2275, het is even oefenen. Hoe zal de stad er dan bij liggen? Nou, dat is ook de vraag. Maar het is heel erg belangrijk welke keuzes wij vandaag maken, hoe die stad erover 250 jaar uitziet. Zijn wij als stad solidair genoeg, met al onze toekomstige bewoners, mensen en dieren. Als we kijken naar de staat van ons klimaat 2022 zien we dat het KNMI ons waarschuwt. 2020 was een jaar met een recordaantal zon en extreme droogte en we hebben te maken met waarschuwingen als het gaat over de opwarming van de aarde van anderhalve graad. Dat is het eigenlijke maximum dat is afgesproken in het klimaatakkoord van Parijs.
En we moeten er alles op alles op zetten om dat te halen, ook om Amsterdam leefbaar te houden. Maar de waarschuwing is dat dat al over tien jaar het geval kan zijn. Mede daarom wil de Partij voor de Dieren ook alle plannen van dit college beoordelen op de langetermijnvisie en niet alleen op kortetermijnbelangen. En wij maken ons daarvoor wel zorgen. We hebben zorgen over het groen. Wordt er voldoende geïnvesteerd in het groen? Wordt de natuur in de stad voldoende beschermd voor die lange termijn? Gaat er genoeg geld naar het klimaatbestendig maken van Amsterdam? Wij zien keuzes in deze Voorjaarsnota die wij anders zouden maken en meer de natuur centraal stellen. Het is ons opgevallen in de Voorjaarsnota dat het college kiest, een hele duidelijke keuze maakt voor verschillende prestigeobjecten. Denk aan de OBA NEXT, de nieuwe Meervaart, de Noord/Zuidlijn tot Schiphol doortrekken, de Smart Mobility Hub. Deze zogeheten specials worden erg belangrijk gevonden en er wordt daar ook heel veel geld voor vrijgemaakt, het gaat om miljoenen. Daar kijken we wel iets anders tegenaan. Daar kom ik zo op. Wat wij lastig daarbij vinden, is ook dat de afgesproken bestuursopdracht nog steeds loopt. Daarmee wil het college betere sturingsmogelijkheden krijgen op de gehele begroting. Inzichten uit de bestuursopdracht kunnen het college en de raad helpen om bij te sturen bij de financiën.
Het is lastig zolang die bestuursopdracht er nog niet is om al wel te zeggen dat er bepaalde prestigeprojecten moeten doorgaan. Waarom zet het college de plannen niet op pauze en worden daarna pas keuzes gemaakt? Ik zal even ingaan op enkele projecten die ik bedoel. Het is net al aan de orde gekomen, de OBA NEXT. Er is al veel geld aan verloren gegaan toen de OBA NEXT per se op de Zuidas moest komen. We hebben er de vorige periode vele debatten over gehad. Wij waren daar vanaf het begin geen voorstander van. Ik vind inderdaad Zuidoost een meer geschiktere locatie, maar nog steeds zijn wij geen voorstander van de OBA NEXT. In plaats van de OBA NEXT zouden wij liever zien dat er meer geïnvesteerd wordt in bibliotheken in de wijken met ruime openingstijden zodat alle OBA’s in Zuidoost, de wijkbibliotheken, toegankelijker zijn en buurtbewoners en scholieren daar altijd naartoe kunnen. Is dat niet iets waar we ook in de toekomst veel langer plezier van kunnen hebben dan één OBA NEXT?
42
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
(Het lid HEINHUIS: Ja voorzitter, want ik vind het jammer dat hier een valse tegenstelling wordt gemaakt. Er blijven ook OBA’s in de wijk en die blijven ook belangrijk. Maar die OBA NEXT is ook een signaal, een signaal dat het belangrijk is dat de toekomst van onze stad daar gevormd wordt, dat onze jongeren die onze toekomst zijn en waar de Partij voor de Dieren zelf net naar refereert, daar terecht kunnen om te leren, om elkaar te ontmoeten en dat dat een belangrijk gebouw wordt waar mensen trots op zijn, waar jongeren uit Zuidoost van kunnen zeggen, kijk dat is mijn OBA, dat geweldige, allermooiste gebouw hier, dat is van ons. Dat is een heel belangrijk signaal, maar het is ook een belangrijke investering in de toekomst voor iets dat essentieel is. Hoe beoordeelt Partij voor de Dieren dat?) Dank voorzitter. Ik denk dat het heel belangrijk is dat er goed wordt geïnvesteerd in Zuidoost en voor de jongeren en de scholieren daar, dat zij daar iets nodig hebben. Maar het lijkt mij niet zo dat er dan één gebouw moet zijn, een OBA NEXT, waar dan alle jongeren heel trots op zouden zijn en naartoe gaan. Ik vind het veel belangrijker dat er wijkbibliotheken zijn voor de jongeren. Er zijn op dit moment bibliotheken, scholieren gaan daar vaak heen om te studeren. Het lijkt mij logischer dat die wijkbibliotheken zouden worden uitgebreid.
Kijk bijvoorbeeld naar het Kraaiennest of Holendrecht, daar zijn op dit moment geen OBA’s. (Het lid HEINHUIS: Ja voorzitter en daar kwamen natuurlijk ook laatst een grote groep insprekers om vragen, dat die OBA NEXT in Kraaiennest kwam, de buurt waar zij vandaan komen. En wat zou mevrouw BloembergIssa nou tegen die jongeren zeggen die hier kwamen, niet lang geleden, om ons te vragen, ons politici op te roepen zet alsjeblieft die OBA NEXT, dat supermooie gebouw waar wij nu al eigenlijk trots op zijn, waar wij van zo blij zijn dat dat bij ons in de buurt komt. Wat zou mevrouw BloembergIssa tegen die jongeren zeggen als zij zegt, nee die OBA NEXT die willen we toch niet?) Laat het duidelijk zijn dat wij een enorm voorstander zijn van bibliotheken in de wijken en ook op die locatie waar u het over heeft. Het is belangrijk dat daar een mooie bibliotheek is voor de buurt en voor de jongeren. Dat ben ik helemaal met u eens. Maar wat mij betreft hoeft er niet zo'n prestigeproject van gemaakt te worden zoals een OBA NEXT. Wij vinden het belangrijk dat er wijkbibliotheken zijn die laagdrempelig toegankelijk zijn voor iedereen in de buurt. En het lijkt me fantastisch om dat te regelen.
Gisteren las ik daar nog in het Parool nog een artikel over van een ondernemer en docent uit Zuidoost die ook zei, het wordt vast prachtig die OBA NEXT, maar wat we echt willen zijn prachtige schoolgebouwen en prachtige bibliotheken die daaraan vastzitten. (Het lid HEINHUIS: Ja laatste, want dat willen wij natuurlijk ook. En juist dat saamhorigheidsgevoel in de buurt is van ongelooflijk belang. Maar het is soms ook belangrijk om iets groots neer te zetten zoals een OBA NEXT die echt voor de toekomstige generaties is, die echt iets vernieuwends biedt, die iets nieuws biedt en waar ook jongeren vanuit de hele stad naartoe zullen komen om daar te genieten van wat zij daar zullen vinden. Wat verder gaat dan alleen het lezen wat nu in bibliotheken wordt aangeboden. Volgens mij is dat mooi, volgens mij gaat dat over die toekomst en volgens mij zou dat dus juist iets moeten zijn wat ook de Partij voor de Dieren omarmt omdat dit juist ook zo sterk komt vanuit de vraag in de samenleving naar zo'n mooie bibliotheek op die locatie.)
43
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
Dank voorzitter. Volgens mij is het voorstel van de OBA NEXT niet uit de stad gekomen en wij blijven voorstander zijn voor buurten met wijkbibliotheken. Ja, ik vervolg mijn betoog. Ik wil nog iets zeggen over de Smart Mobility Hub, dat wordt een groot pand met maatschappelijke en sportvoorzieningen, ook in Zuidoost, vlakbij de Johan Cruijff ArenA. We hebben daar wel wat vragen over, want we vragen ons af of dit niet eigenlijk wordt gerealiseerd daar, voor vele miljoenen, zodat er vervolgens volop gebouwd kan worden in de nieuwe kern. Daar liggen nu verschillende volkstuinparken en er zijn natuurlijk plannen om daar te gaan bouwen. En ook als ik dan even die vooruitblik weer voor mij heb over de toekomst, hoe ziet die stad er over vele jaren uit? Dan rijst bij mij toch wel de vraag of dat is hoe het in de toekomst gaat ingevuld worden als het gaat om maatschappelijke voorzieningen en om sport, terwijl het heel belangrijk is dat er klimaatbestendigheid is in de stad. Als het weer extremer wordt in de toekomst is het toch belangrijk om voldoende groen over te houden en om niet alles in de hoogte te gaan bouwen.
Want zullen de kinderen dan nog wel gewoon lekker op natuurgras kunnen spelen en voetballen? Of is het alleen nog maar mogelijk om op het dak op kunstgras te voetballen? Voorzitter, ik zou het graag over de Noord/Zuidlijnwillen hebben, er zijn plannen om die door te trekken naar Schiphol. Een nog snellere verbinding tussen Amsterdam en de luchthaven vergroot natuurlijk die aantrekkelijkheid voor toeristen. Mevrouw Heinhuis had het net al over de toeristen, er komen natuurlijk ontzettend veel toeristen naar Amsterdam. Dus wij vragen ons af, zit de stad daar nou op te wachten dat er een metrolijn wordt aangelegd zodat iedereen vanuit Schiphol hup door naar Amsterdam kan gaan? Wij denken van niet en we denken dat Amsterdam een beetje voor het karretje van Schiphol wordt gespannen daarbij en wij zien het als een schijnoplossing. (Het lid ERNSTING: Voorzitter, dank u wel. Want ik denk dat mevrouw Bloemberg-Issa dan wat discussies heeft gemist over het doortrekken van de Noord Zuidlijn, want die is er juist op geënt om ruimte op het spoor vrij te maken, zowel voor treinen, voor de regio om makkelijker met sprinters te kunnen rijden, als voor internationale treinen.
Volgens mij zijn Partij voor de Dieren en GroenLinks het volstrekt eens met elkaar over het belang van internationale treinen.) Voorzitter, wij zijn het inderdaad eens dat het heel belangrijk is dat er ruimte wordt vrijgemaakt voor internationale treinen. En extra ruimte in de Schipholtunnel voor internationale treinen zou daar natuurlijk bij kunnen helpen. Wij zullen daar verder ook in de commissie die over dit ontwerp gaat, ook terugkomen. Voorzitter, nog iets wat een beetje bij dit onderwerp hoort is natuurlijk de brug over het IJ. Daar wordt nu 100 miljoen voor gereserveerd en er ontbreekt natuurlijk nog steeds geld voor. We hadden natuurlijk liever gezien dat dat meer prioriteit had gekregen, dat de bewoners van Amsterdam Noord daar gebruik van zouden kunnen maken. Ik heb ook nog wel wat vragen over iets wat niet per se in de Voorjaarsnota staat maar wat ook wel te maken heeft met die visie op de toekomst. En mevrouw Heinhuis die bracht me net ook op gedachtes over die rol van de overheid.
Willen we een actieve overheid of willen we zaken aan de markt overlaten? Ja en dan is toch wel iets waar ik aan denk het AEB, hoe zit dat met het AEB? Past dit nou bij die visie van de Partij van de Arbeid, die ik net hoorde om minder aan die grote boze markt over te laten, om vervolgens de AEB in de verkoop te zetten? Terwijl er eigenlijk een tweede kans was om te kiezen voor verduurzamen voor de toekomst. We zijn heel erg benieuwd wie daar ook mee aan de haal zal gaan. Voorzitter, we hebben een flinke bouwambitie hier in Amsterdam, u zult het niet gemist hebben dat de Partij voor de Dieren daar anders naar kijkt, dat wij het belangrijk vinden dat we een stad bouwen waar in eerste instantie voldoende voorzieningen zijn,
44
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
ruimte voor groen, sport en zorg, et cetera. En dan is de vraag, kan die bouwambitie wel? 750 woningen per jaar, dat klinkt heel lekker, maar kan dat wel, wordt de werkelijkheid daar niet bij verbloemd? Wij zullen daar uiteraard ook in de commissie opnieuw aandacht voor vragen, want het is gewoon belangrijk dat de normen gehaald worden, zodat Amsterdam ook een prettige stad blijft voor mensen om in te leven. De klimaatverandering pleegt een roofbouw op de aarde en daar moeten we in de stad ook rekening mee houden. En daarbij kijk ik ook naar plannen die er zijn voor een theater in het water, namelijk de nieuwe Meervaart. Als we zo doorgaan, ja hebben we dan niet ooit in een verre toekomst meerdere theaters in het water? Wat de Partij voor de Dieren wordt er daarom nu bijgestuurd en meer ingezet op klimaatbestendigheid in de stad. Investeren in verantwoorde groei en een duurzame toekomst betekent ook dat we soms keuzes moeten maken. En ik heb het nu over de keuze om de Lutkemeerpolder te behouden als landbouwgrond. De Lutkemeerpolder is de laatste vruchtbare grond van Amsterdam en het is belangrijk ook die dat die plek beschikbaar is voor wateropvang en een hitte-eiland. En ik dien daarom een motie in om het geld van de nieuwe Meervaart te gebruiken voor het behouden van de Lutkemeerpolder.
De huidige Meervaart, wij vinden het ontzettend belangrijk dat daar goede culturele voorzieningen zijn in Nieuw-West en wij vinden het heel belangrijk dat de inwoners daar ook echt tevreden mee zijn en daarom willen wij een bedrag vrijmaken dat de huidige Meervaart kan worden gerenoveerd en kan worden verduurzaamd, zodat daar een mooie Meervaart een plek heeft, een mooie culturele spot in Nieuw-West en het geld dat vrijkomt voor die nieuwbouw, die kunnen we dan steken in de Lutkemeerpolder. Ik heb daarvoor een berekening gemaakt, u kunt het zien en in de motie, en daarbij zijn ook bijdrages vanuit de stad gekomen. Want vanuit de stad is er een enorm belang om die Lutkemeerpolder te behouden voor voedselvoorzieningen en voor groen voor de bewoners in Nieuw-West en Amsterdam. En het is eigenlijk een beetje een win-winsituatie, want het gaat de hele tijd over we willen minder toeristen. Als die Meervaart daar gerenoveerd en verduurzaamd wordt hoeft er op die locatie ook niet een nieuw hotel te komen. Dus dat zijn ook weer minder overnachtingsplekken voor de toeristen. Voorzitter, voor de verre toekomst is het ook belangrijk om voldoende bomen te blijven planten.
(Het lid ERNSTING: Voorzitter, ik heb even de berekeningen van mevrouw Bloemberg-Issa in de motie bekeken, even snel, en ik las daarin dat eigenlijk voor zo'n 90 miljoen dan verschoven gaat worden van een prachtig theater waar ik heel erg enthousiast over ben naar het uitkopen uit de GEM Lutkemeer en die 40 hectare grond dan te kopen. Nou is het zo dat er op een steenworp afstand, als je een steentje gooit over de Ringvaart sta je in de Haarlemmermeer, daar kun je voor dat bedrag tien keer zoveel grond kopen. Is dat nou niet een veel verstandiger besteding van gemeenschapsgeld dan zoveel geld uit te geven voor precies deze grond? Ik snap de symboolwaarde, maar dit is wel een heel duur symbool, wordt het zo.) Nee voorzitter, wat mij betreft hadden we dit al jaren eerder geregeld. In 2018 kostte het nog maar 40 miljoen. Dus laat ik zeggen, we moeten geen dag langer wachten want de prijzen lopen op. Het is van belang, zeker voor de kinderen die daar naar school gaan in de buurt, dat het echt op loopafstand ook beschikbaar is dat daar natuureducatie en voedseleducatie gegeven kan worden. Juist daarom voor de Amsterdammers, dat er zoiets dichtbij is, is het belangrijk dat die Lutkemeerpolder behouden kan worden en ook een plek is voor voedselvoorziening van Amsterdammers.
(Het lid ERNSTING: Ik ben helemaal eens met voedselvoorziening voor Amsterdam, maar ik vind het echt onverstandig om zoveel geld uit te geven voor wat je dan maar heel beperkt eigenlijk kan doen. Terwijl met hetzelfde
45
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
hoeveelheid geld, en ik vind niet dat het uit de Meervaart moet komen, ik ben voor de nieuwe Meervaart, veel meer zou kunnen doen op het gebied van stadslandbouw.) Het bijzondere aan die grond is ook wel dat het biologische grond is en dat kun je niet zomaar op een andere plek creëren. Dat zal heel veel jaren duren. Voorzitter, ik heb daarbij mijn motie al aangekondigd en ik wilde verder gaan over de bomen. We vinden het belangrijk dat er veel bomen gekapt worden er worden ontzettend veel bomen, excuses, dat er meer bomen geplant worden en niet gekapt. Er worden te veel bomen gekapt in Amsterdam en er moeten meer bomen geplant worden. En daarom heb ik ook een initiatiefvoorstel daarvoor ingediend. We zien dat de herplant vaak achterblijft en wij zijn voor meer bomen. Maar nu komt er een jubileumjaar aan, Amsterdam 750 jaar. Wij zitten eigenlijk niet zo te wachten op de viering van Amsterdam 750 jaar, er zitten hele leuke activiteiten tussen maar wij willen daar graag ook iets aan toevoegen wat op de lange termijn echt iets betekent voor de stad, als het gaat om duurzaamheid. En daarom heb ik een voorstel ingediend om 750 jubileumbomen te planten aankomend jaar, zodat die kunnen blijven bestaan tot de volgende jubileumviering van Amsterdam en niet gekapt worden. Zodat we goed bomen in de stad hebben, we willen niet groeien, maar bloeien.
Voorzitter, wil ik het nog even over iets anders hebben. We hebben in onze samenleving ontzettend te maken met een consumptiemaatschappij en het was dit jaar al op 12 april dat de mensen in Nederland zoveel van de grondstoffen hadden opgemaakt die we eigenlijk maar in één jaar kunnen verwerken. En die dag die wordt Dutch Overshoot Day genoemd. Die hebben we ook wereldwijd en het wordt eigenlijk elk jaar eerder, komt die datum te liggen. In 1970 lag het nog wereldwijd op 29 december en dat betekent dat je op dat moment meerdere aardbollen nodig zou hebben in plaats van één aardbol. Op dit moment is het zo in Nederland dat wij 3,6 aardbollen nodig zouden hebben voor onze consumptie. En wij pleiten daarom voor een Amsterdam Overshoot Day en dat voorstel zullen wij in de commissie verder toelichten en indienen, want we hopen dat we daar als Amsterdammers ons meer bewust worden van onze impact en ecologische voetafdruk op de planeet. Voorzitter, de plannen voor de verhoging van de toeristenbelasting, het is er net al over gegaan, de Partij voor de Dieren kan dat steunen en ik kijk ook met vertrouwen naar het voorstel van de Partij van de Arbeid. Wij zijn ook voor het verhogen van de toeristenbelasting en we hopen dat daar ook wat mee gedaan kan worden toch aan de reiniging van de stad, waar de toeristen natuurlijk ook voor overlast zorgen.
Dan heb ik nog wat vragen over dierenwelzijn. We vinden dat dierenwelzijn geen sluitpost op de begroting mag zijn. Het is heel goed dat er 2 miljoen is vrijgemaakt voor dierenwelzijn. En we kijken nog uit naar de Agenda Dieren, dus dat is eigenlijk het moment dat we verder inhoudelijk kunnen gaan praten over wat er precies mee wordt gedaan. Er wordt binnenkort natuurlijk wel opnieuw gesproken over het voorstel van mevrouw Krom als het gaat om hengelen en wat ons betreft is het echt de vraag, in wat voor stad willen we leven? In wat voor Amsterdam willen we leven en we moeten meer belang hebben voor dierenwelzijn. We zijn ook op bezoek geweest bij de Stichting Amsterdamse Zwerfkatten, ze hebben dankzij de begroting extra mensen en dieren kunnen helpen. Dus dat is heel goed om te zien dat daar daadwerkelijk echt heel veel belangrijke zaken mee gebeuren. In het belang van de stad is het dus ook heel erg goed dat er geld naar dierenwelzijn gaat en we hebben gezien dat er ook geld nodig is voor de toevlucht. Dus ik zou de wethouder Dierenwelzijn willen vragen of zij daar ook bij de begroting rekening mee zou kunnen houden. Voorzitter, ik wil afsluiten. Ik begon eigenlijk met de vraag over hoe Amsterdam er over 250 jaar zou uitzien. Ik hoop dat de raad ook soms net even wat verder met een
46
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
langetermijnblik gaat kijken naar de plannen waar we het hierover hebben en waar we over gaan stemmen, omdat het echt belangrijk is om verder te kijken dan die twee jaar of die drie jaar die je nog in de raad te gaan hebt, maar ook op de lange termijn voor duurzame keuzes, voor een klimaatbestendig stad. Dank u wel. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van het lid Boomsma inzake Zet in op behoud congresmarkt, nr. 240.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders bij het uitwerken van de inzet en inrichting van de toeristenbelasting in 2024 ook te verkennen: Wat de effecten hiervan zijn specifiek op de congresmarkt; Welke mogelijkheden er zijn om, indien wordt gekozen voor verhoging van de tarieven, tegelijk aanvullende maatregelen te nemen om mogelijke negatieve effecten op de keuze voor Amsterdam als congreslocatie te beperken, en die keuze juist te stimuleren. De motie maakt deel uit van de beraadslaging De VOORZITTER: De eerstvolgende spreker is de heer Ernsting. Maar we gaan eerst tien minuten pauzeren, dus vijf over halfvier zie ik u graag weer terug. Vijf over halfvier. De VOORZITTER schorst de vergadering. De VOORZITTER heropent de vergadering. De VOORZITTER: We zijn aanbeland in punt 3, kennisnemen, instemmen van algemene beschouwingen over de Voorjaarsnota. En ik geef graag de heer Ernsting het woord.
Het lid ERNSTING: Voorzitter, dank. Voorzitter, bij de vorige algemene beschouwingen afgelopen november citeerde ik uit de troonrede, doe ik nu weer. We hebben een andere economie en arbeidsmarkt nodig en een andere manier van omgaan met ruimte en natuur omdat onze huidige manier van leven stuit op economische, sociale en ecologische grenzen. Dat is natuurlijk ook de voorwaarde voor onze opdracht de komende jaren, Amsterdam dat binnen de grenzen van de planeet een sociale basis weet te regelen voor alle Amsterdammers. Een Amsterdam dat ongeacht de veranderende wereld om ons heen blijft investeren in gelijkheid, in een groene klimaatbestendige stad, een Amsterdam dat in de gaten springt die de landelijke overheid achterlaat, dat investeert in jeugdzorg, armoederegelingen en schone energie waar Den Haag dat nalaat. Op die manier maken we de stad nu elke dag al een stukje mooier, leefbaarder en toekomstbestendiger. En dat zie je ook terug in deze Voorjaarsnota. We zijn onbevreesd in onzekere tijden, we blijven volop investeren in de toekomst, een brug over het IJ, een theater in Nieuw-West, een nieuwe bibliotheek in Zuidoost, het slavernijmuseum, sportvoorzieningen, investeringen in infrastructuur zoals metro's en klimaatmaatregelen. En daarnaast ook nog extra bijdragen aan jeugdzorg, openbaar vervoer en veiligheid voor de lhbtqia+-gemeenschap. En nog veel meer.
En dat vervult mij van trots, trots dat dit stadsbestuur investeert in de stad en in haar inwoners en in haar toekomst, juist op momenten dat veel onzeker is.
47
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
En die tijden, voorzitter, die worden ook steeds meer onzeker. Ik sta hier ook een beetje met een dubbel gevoel, trots maar ook met grote zorgen. Want de wereld om ons heen is in beweging en de onzekerheid die dat met zich meebrengt, ook voor ons, was en is groot. Er is een oorlog in Europa en daarbuiten, afgelopen winter een energiecrisis en als gevolg daarvan die voor veel mensen erg ingreep in hun bestaanszekerheid, vluchtelingen die opvang nodig hebben en de woningnood en de klimaatcrisis waarmee we geen dag langer kunnen wachten om die aan te pakken. En voorzitter, we zien is onze stad ook grote ongelijkheid in vermogen, in inkomen, en daarmee ook in vrijheid. Want als je bezig bent met overleven, leef je onvrij, onvrij om je eigen keuzes te maken, onvrij om te kiezen waar je echt gelukkig van wordt en onvrij om na te denken over je toekomst. En dit alles, voorzitter, schreeuwt natuurlijk om diepere systemische verandering die verder gaat dan alleen symptoombestrijding. We doen als stad wat we kunnen, we nemen onze verantwoordelijkheid en we schaven stukje bij beetje bij. We bouwen aan een complete stad, maar onze mogelijkheden soms om echt door te pakken, niet alleen financieel, maar vooral organisatorisch en juridisch, zijn ook beperkt. Echt doorpakken moeten we dus ook samen doen met alle maatschappelijke instanties en overheidslagen die er zijn.
Dat is ook noeste arbeid. De aanpakken die we nu maken met stadsdeel Noord, Zuidoost en Nieuw-West zijn ook belangrijke kansen om dit alles te doorbreken, om echt een ander soort overheid te zijn door gebiedsgericht samen met de stad langjarig te kijken naar wat het meest nodig is en waar. Door controle weg te geven en inwoners zelf aan het roer te laten. En alleen op die manier ontdek je ook waar het schuurt met de wensen van de markt of het systeem. Alleen op die manier kun je een creatief beleid maken op een manier die daadwerkelijk aansluit bij de stad. En dat is niet makkelijk. Langjarig commitment, zeker in de politiek, is taai, eenduidigheid van inzet van al die verschillende partijen misschien nog taaier en uit handen geven misschien nog wel het taaist. En toch moeten we dat blijven doen, want het werpt vruchten af, en belangrijker nog, het geeft ruimte aan hen met de grootste belangen en het minste kapitaal, de bewoners. Voorzitter, de belofte van democratie is dat inwoners ongeacht hun kapitaalkracht richting kunnen geven aan de ontwikkeling van de stad. En wij proberen die richting die ons is gegeven in te vullen door aan die complete en groene stad te bouwen, door door te pakken op klimaat, door te blijven hameren op meer betaalbare huizen en een verkoopstop van sociale huurwoningen, door armoederegelingen te verruimen en door opvang te organiseren.
(Het lid KHAN: Als we het hebben over investeringen voor de stad en als we kijken naar de metroringlijn, die wordt niet verlengd van Havenstad naar Centraal Station. Als we het hebben over het doortrekken van lijnen, dan zou ik liever willen zien dat we die lijn doortrekken in plaats van Zuid naar Schiphol. Hoe denkt de heer Ernsting daarover?) Voorzitter, ik zou natuurlijk ook liever zien dat de ringlijn volledig gesloten wordt, om het maar technisch te zeggen. Dus dat ben ik van harte met de heer Khan eens. De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat daar nu niet de financiële middelen voor zijn, omdat het laatste stukje tussen de Hemknoop en het Centraal Station ook het ingewikkeldste en duurste is. Dat betekent niet dat ik hier een keuze zie, ik denk je het allebei moet doen en dat ook in samenhang altijd ook is besproken en besloten, juist ook vanwege dat grotere regionale belang van de ruimte op het spoor en het internationale belang van meer internationale treinen. Hier heb ik ook altijd op gehamerd en het leeuwendeel van het geld komt natuurlijk ook van het rijk en daar zit ook een belangrijk afwegingskader in natuurlijk. (Het lid KHAN: Dank, voorzitter. Dan ben ik benieuwd, in ieder geval wel heel goed om te horen dat dat het standpunt is van GroenLinks. Ik ben dat
48
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
ook benieuwd, heeft de heer Ernsting zich nog ingespannen om te kijken of we toch niet middelen kunnen vinden om juist die lijn door te verbinden van Havenstad naar Centraal Station?) Volgens mij heb je het dan over bedragen die de huidige investeringsdiscussie vele malen overschrijden, zou gaan het over 2 miljard, 3 miljard? Ik weet het niet precies uit mijn hoofd. Echt heel veel geld, dat kunnen wij als stad niet alleen dragen, daar hebben we andere partners bij nodig. Voorzitter, ik zoek even waar ik was. Maar vooral voorzitter, de al decennialang voortrazende vrije markt-ideologiein dit land en haar juridische beschermingsschillen werken vaak niet mee. Bijvoorbeeld in de zoektocht, de blijvende zoektocht van de stad naar betaalbare woningen. En de vraag is dan ook terecht, collega Heinhuis stelde hem ook al, van wie is de stad, maar vooral ook wie bepaalt? En voorzitter, onlangs pleitte de burgemeester in de Staat van de Stad voor een nieuw Amsterdams verbond met een oproep aan bedrijven om met Amsterdammers en de overheid ongelijkheid en armoede tegen te gaan en oplossingen te vinden voor de grote problemen van onze tijd. Op zich een lovenswaardige oproep, want er is enorm veel rijkdom in deze stad. Het klonk ook wat vrijblijvend, liefdadigheid is geen sluitend antwoord op alle noden van de stad en ontbeert democratische afwegingen in het algemeen belang.
In het coalitieakkoord, voorzitter, en ook in een eerdere motie van GroenLinks pleitten we daarom voor die City Bonds, dus waar bedrijven en instanties ook kunnen bijdragen aan de stad, maar dan wel ook samen met ons en waarbij er ook nog democratische afwegingen kunnen zijn. Ik ben benieuwd naar een reflectie hierop van het college en ook naar de voortgang van de motie. Want het is inmiddels ook wel een beetje laat voor vrijblijvendheid. In dezelfde week … (Het lid BOOMSMA: Is de heer Ernsting dan eigenlijk tegen liefdadigheid?) Nee zeker niet, de liefdadigheid kan heel veel goeie dingen bewerkstelligen. Er zijn natuurlijk tal van fondsenwervende instanties in Nederland die met dat geld heel erg belangrijke dingen doen en de civil society is een belangrijk onderdeel van de Nederlandse maatschappij. Maar ik denk wel dat als het gaat om de noden van de stad, de grote opgaven van onze tijd en de bestrijding van ongelijkheid, dat daar ook altijd een democratische afweging in het kader van het algemeen belang nodig is. (Het lid BOOMSMA: Maar denkt of vindt GroenLinks dan eigenlijk dat in een ideale stad de rol van liefdadigheid veel kleiner zou zijn dan die nu is?) Nee niet kleiner, maar ik denk wel gerichter en ook in samenspraak met elkaar. En ik ben ook van mening dat publieke diensten ook publiek aangestuurd zouden moeten worden.
Het voorbeeld dat werd genoemd volgens mij in de Staat van de Stad was Sarphati die natuurlijk ontzettend veel vanuit zijn privévermogen heeft geïnvesteerd in rioleringen en dat soort zaken. Riolering, dat vinden wij nu allemaal, dat vindt de heer Boomsma denk ik ook, is nou bij uitstek een publieke taak. Voorzitter, in dezelfde week dat de burgemeester die grote bedrijven opriep om ongelijkheid tegen te gaan becijferde de Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen dat een heel scala aan multinationals, waaronder grote oliebedrijven, via lege brievenbusfirma's Nederlandse handelsverdragen misbruikt door landen in het globale zuiden om het druk te zetten om geen klimaatmaatregelen te nemen onder dreiging van enorme financiële claims. Er zijn nu al claims ingediend voor een bedrag van 105 miljard dollar, blijkt uit dat onderzoek. En ik vrees, ik ben daar bang voor, dat dat ook hier op onze Zuidas wordt georganiseerd. Ik vind dat onbestaanbaar, net zoals de belastingontwijking die hier ondanks eerdere maatregelen ook nog steeds op grote schaal wordt georganiseerd. En ik wil dat dat wordt tegengaan, om te beginnen door in kaart te brengen op welke schaal dat nu eigenlijk in onze stad gebeurt. En daarvoor heb ik een motie ingediend, want dit soort
49
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
activiteiten ondermijnen de democratie en de bestrijding van ongelijkheid. Dat moeten we niet willen faciliteren, maar moeten we tegengaan. Voorzitter, een andere economie, een andere arbeidsmarkt, een andere overheid is niet van de een op de andere dag gerealiseerd maar wel essentieel voor ons voortbestaan op deze planeet en ons samenleven met elkaar. En in Amsterdam zetten we alles op alles om daar te komen. En gelukkig maar, want ik ben bang dat het kabinet Rutte het bij die mooie woorden in de Troonrede laat en de urgentie is te groot. We werken daarom aan een stad waar ongelijkheid in inkomen, gezondheid en vrijheid kleiner wordt, waar woningen zijn om in te wonen, waar we investeren in schone energie, onderwijs, zorg en openbaar vervoer. Waar de openbare ruimte groen en toegankelijk is en de lucht schoon, waar mensen die niet gehoord worden een stem krijgen. En we strijden voor een Amsterdam waarin de hoop het wint van de angst, vernieuwing van achteruitgang en waar eerlijk delen het wint van egoïsme. (Het lid MARTENS: Ja voorzitter, voor de zekerheid. Hoorde ik mijn collega van GroenLinks nou zeggen, wij investeren in het verkleinen van de inkomens gap?) Ja, dan komen we op de discussie over inkomens. Dat doen we op meerdere niveaus als GroenLinks, dat doen we ook in het in het land, in de Tweede Kamer. (Het lid MARTENS: Ja voorzitter, dank.
Ja, dan had ik het goed verstaan. Ik ben dan wel een beetje zoekende naar in welke categorie het verhogen van de lasten voor middenstanders en middeninkomens van afvalstoffenheffing, reclamebelasting, parkeertarieven, oppas oma die één dag in de week komt, kost al snel 200 euro per maand. In welke categorie plaatst GroenLinks dat dan? Is dat dan om dat geld uiteindelijk bij de minima terechtkomt of heel bewust om de middeninkomens weg te jagen? Ik ben een beetje zoekende.) Dat waren heel veel vragen die in één waren. Het klopt in eerste instantie niet dat een dag parkeren voor opa en oma 200 euro per dag kost, is gewoon onwaar. Er is een 65 procent korting op de parkeertarieven, in grote delen van de stad betaal je dan minder dan een euro per uur. (Het lid MARTENS: Voorzitter, laten we hier niet een technische discussie voeren. Blijkbaar heeft de heer Ernsting het niet nodig dat die oppasopa's en -oma's elke dag komen, ik wel. Mijn moeder betaalt, excuus, 200 euro per maand om één dag in de week op te kunnen komen passen, want de regeling is zo dat je die korting niet meer dan één dag in de week kan toepassen als je het allemaal bij elkaar optelt. Dus oppasopa's en -oma's worden een elitaire hobby in de stad waar we proberen de inkomensgrens te verkleinen.
Maar dan nogmaals, hoe plaatst GroenLinks het feit dat wij reclamebelasting invoeren voor de bakker op de hoek waardoor de verschillen met het grootkapitaal nog groter worden en de afvalstoffenheffing vergroten voor mensen met een middeninkomen? Waar draagt dat exact aan bij om het gat tussen minima en maxima te verkleinen?) Aan de stad, voorzitter, in brede zin. Dat gaat naar de algemene middelen en wordt, niet de afvalstoffenheffing, want die blijft in het systeem van de afvalstoffenheffing, voor een deel is dat ook bedoeld om dat budgetneutraal te maken om ook de verwerking daarvan te kunnen doen. En ik bestrijd eigenlijk de tegenstelling die hier geschetst wordt, want ik heb het inderdaad over minimuminkomens en u heeft het over middenstanders. Dat is toch echt iets anders.
50
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
(Het lid MARTENS: Voorzitter, dat is dan duidelijk. Dan kunnen wij allemaal opschrijven dat GroenLinks bewust de lasten voor die mensen met een gemiddeld inkomen verhoogt en daar eigenlijk geen kwaad in ziet.) Voorzitter, wij vragen van iedereen om naar draagkracht bij te kunnen dragen. En we vragen dus ook meer van de rijkere mensen. We hebben net een interessante discussie gehad over de OZB en over misschien een variabel tarief en ik vond dat wel interessant om eens een keertje over door te praten met mevrouw Martens. (Het lid KHAN: Voorzitter, er is een motie binnengekomen van PvdA, GroenLinks en D66 over het verhogen van de toeristenbelasting, om daar bij de begroting met een voorstel te komen. Maar we kunnen in de Voorjaarsnota lezen dat het college daar al over nadenkt. Dus ik ben even benieuwd, waar zit dan het verschil tussen die twee dingen?) Ja voorzitter, wij denken als coalitiepartijen dat er nog wel iets bij kan. (Het lid KHAN: Ja voorzitter, ik vind het zelf ook, die voorstellen hebben we ook in de vorige periode meermaals ingediend. Maar waarom dan deze motie als het college al met een voorstel komt? Waar zit het verschil tussen die twee?) Het voorstel van het college is 1 procent variabel en 1 euro op het vaste tarief en dat is het voorstel van het college.
En wij denken dat als de begroting eraan komt dat er dan iets hogers aangeboden zal moeten worden aan de raad. (Het lid MARTENS: Ja dank, voorzitter. Ander punt, ik had gehoopt dat mijn collega er zelf bij zou komen. Er stond vannacht een artikel in het Parool die eigenlijk al heel scherp het hele debat hadden uitgeschreven voordat we hem hadden gevoerd. Dat zegt ook veel voor ons, vrees ik. Maar de heer Ernsting gaf een reactie op mijn opmerking, namelijk dat je het geld maar één keer kan uitgeven. En zijn reactie was, volgens mij is het niet het een of het ander, we moeten vooral investeren in kunst en cultuur. Mijn vraag aan de heer Ernsting is, op het moment dat wij Zuidoost inlopen en wij vragen op straat wat mensen liever hebben, schone straten, speeltuinen die in orde zijn en meer handhaving of meer kunst en cultuur. Wat denkt de heer Ernsting dat het antwoord is?) Voorzitter, ik denk dat al die zaken belangrijk zijn. En wij hebben ook extra geld en middelen uitgetrokken voor afval en dat gebeurt ook. We zitten in een bestuursopdracht waarbij we ook de organisatie van de afvalinzameling en het schoonmaken van de straten willen verbeteren. Dat is gaand beleid en dat weet mevrouw Martens ook. Investeren in cultuur is investeren in je toekomst en in je kinderen en in je bevolking. Dat ze investeren in de ziel van de stad, om het maar in PvdA-termen te zeggen.
En ik vind dat ontzettend belangrijk om dat te doen. En waar ik op reageerde, ook naar richting mevrouw Martens, was het krantenartikel van u en de heer Burgers waaruit ik de indruk kreeg dat de VVD eigenlijk vond dat met een paar extra bezems en een paar extra politiecamera's de stad wel af is. En daar verzet ik me tegen. (Het lid MARTENS: Voorzitter, dank u wel voor het woord. Dan heb ik nogmaals een vraag aan mijn collega van GroenLinks. Als we deze vraag stellen op straat aan mensen en ze kunnen kiezen voor extra handhavers om te zorgen dat hun dochters misschien wat vaker veilig 's avonds over straat kunnen of 's ochtends als het donker is, of een museum. Dat is een hele wezenlijke vraag, want er gaat geen enkele euro extra naar handhaving. Hoe ziet GroenLinks dat?) Ik zie dat als een valse tegenstelling. Ik zie dat als een valse tegenstelling. Er worden voor vele, vele zaken in deze Voorjaarsnota extra geld uitgetrokken en ook in de
51
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
begroting vorig jaar. De begroting vorig jaar, 2023 het lopende jaar waar de VVD volgens mij mee heeft ingestemd en daar dus ook bepaalde keuzes in heeft gemaakt. Volgens mij liggen we dichter bij elkaar en dit soort valse tegenstellingen op één dingetje eruit halen en dat tegenover iets anders belangrijks zetten, dat stuit me tegen de borst. (Het lid MARTENS: Ja voorzitter, dank u wel. Dan noteer ik hierbij dat er geen één euro extra naar handhaving gaat en dat GroenLinks er geen enkel probleem mee heeft.) Volgens mij is dat ook dat niet waar, maar dat gaan we even uitzoeken en daar komen we in de commissie op terug. (Het lid KHAN: Dank voorzitter. Ik moest even dubbelchecken wat nou precies in die motie staat over het verhogen van de toeristenbelasting. En er staat, er moet een forsere verhoging komen. Kan de heer Ernsting daar nog, wat ze daarmee bedoelen? En waarom hebben jullie eigenlijk niet zelf een voorstel gegeven van dit is een maximum, of wij richten tussen deze twee getallen in? En waarom zijn jullie niet zelf met zo'n dergelijk voorstel gekomen en waarom laat je het over aan het college?) Voorzitter, er is nog een lopende discussie over welke effecten die precieze verhogingen, welke niveaus, welke effecten die zal hebben op het aantrekken van toerisme.
En ik zou het debatje, het interruptiedebatje van mevrouw Heinhuis zo even herhalen als ik daar verder op in zou gaan. Ik was het gewoon eens met wat mevrouw Heinhuis daarover zei. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan zie ik nu geen interrupties meer, dus volgens mij bent u dan klaar met uw bijdrage. En dan gaan we nu door naar de bijdrage van mevrouw Broersen van Volt. Gaat uw gang. Het lid BROERSEN: Dank u wel, voorzitter Deze vraag stelden wij onszelf al af met de begroting en stellen we nu opnieuw. Hoe gaan we samen vooruit op een manier die ons klaarmaakt voor de toekomst? We delen de ambities en de wensen van het college om te investeren in de stad, het verduurzamen van gebouwen, de wooncrisis bestrijden, het opzetten van een jongerenraad en meer investeren in de opvang van vluchtelingen. Dit zijn allemaal plannen die ons voorbereiden op een toekomst en waar wij als Volt ook helemaal achter staan. Maar om ons goed voor te bereiden op de toekomst moet er veel gebeuren en geld, dat kan je maar één keer uitgeven. Dus wij moeten ons afvragen wat kan, wat moet en wat wij willen voor het Amsterdam van vandaag en morgen. En de enige juiste manier om de Amsterdammer daarin mee te krijgen is door het eerlijk te vertellen, door Amsterdammers mee te nemen in keuzes waar we voor staan.
Dus de vraag is nu, na het zien van deze investeringen, waar hakken we de knoop door? Wat doen we wel, wat doen we niet en hoe voorkomen wij dat we de schuld doorschuiven naar de toekomst? En om daar maar meteen een compliment over uit te delen, we zijn blij dat het college in deze Voorjaarsnota aangeeft wat er niet gaat gebeuren. Om vertrouwen in de politiek terug te winnen, te behouden en te versterken is het essentieel dat we eerlijk en duidelijk communiceren. Dit betekent ook dat je durft te zeggen wat je niet kan, gaat of wil doen. We vinden het goed dat het college dit met deze Voorjaarsnota doet en moedigen haar aan om dit voort te zetten. Blijf de raad en ook de bewoners meenemen in dilemma's, afwegingen en keuzes. Zoals ook de keuze over de investeringen die we wel gaan doen, want ook daarvan zijn er een heleboel. De Voorjaarsnota presenteert een duidelijke lijst van zogenoemde specials die er wat het college betreft moeten komen. We begrijpen de ambities maar al te goed. Het zijn mooie investeringen voor deze stad, maar toch zijn we ook kritisch. Bij de begroting werden
52
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
de keuzes vooruitgeschoven naar de Voorjaarsnota. Dan hebben we de informatie uit de bestuursopdracht. Fast forward naar vandaag, de bespreking van de Voorjaarsnota waar we zo reikhalzend naar uitkeken. De bestuursopdracht is nog steeds niet volledig afgerond. En dat is jammer, maar het is beter dit goed en grondig te doen dan overhaast. Wel verbaast het ons dan dat er alsnog grote keuzes over de specials worden gemaakt. Waarom wachten we niet op de bestuursopdracht? Natuurlijk, de wereld draait door en niet elke nodige investering laat zich wachten op financiële plaatjes. Maar uit deze Voorjaarsnota blijkt niet waarom er voor deze specials zo'n noodzaak is om nu te investeren. Wat als we straks met een afgeronde bestuursopdracht in de hand terugkijken op vandaag en realiseren dat de keuzes die we vandaag maken niet de juiste waren met de kennis van nu. En als het college verwacht dat dat niet zal gebeuren, waarom hebben we dan afgewacht tot vandaag en zijn die keuzes niet al bij de begroting gemaakt? En dan het tweede punt van kritiek op de specials. Het betreffen mooie investeringen die we het liefst allemaal gerealiseerd zouden zien in de stad. Maar waar geld schaars is, moeten er keuzes worden gemaakt. En één keuze in het bijzonder valt ons op, de brug over het IJ. De stad groeit en Noord in het bijzonder.
We hebben geen glazen bol nodig om te weten dat de bereikbaarheid van Noord een punt tot zorg wordt, of misschien al is. We moeten aan de slag en toch komen we nog 100 miljoen te kort. Hoe mooi zo'n reservering ook klinkt of in de Voorjaarsnota gepresenteerd wordt, het komt neer op het volgende. Van het huidige bedrag kan geen brug gebouwd worden. Het is een keuze die aanvoelt als een zoethoudertje voor iedereen die allang wacht op een beter bereikbaar Noord. Wat ons betreft heeft dit college twee opties. Optie één, zoeken met een duidelijke onderbouwing waar ze het geld vandaan denkt te halen, inclusief een deadline in de nabije toekomst waarop dit rond zou moeten zijn. En optie twee, we beginnen met voldoende geld te reserveren voor een brug, dus op een meerjarenbegroting moet er bijvoorbeeld 50 miljoen per jaar aan de reserveringen worden toegevoegd. Dan komt de brug er echt. Voorzitter, het is duidelijk dat we voor keuzes staan en keuzes maken wij als een raad elke maand opnieuw, maar liever zien we dat de Amsterdammer nog meer betrokken wordt bij het maken van deze keuzes. De democratie gaat wat Volt betreft verder dan eens in de vier jaar je stemrecht gebruiken. (Het lid ROODERKERK: Dank voorzitter. Dank ook aan de bijdrage van Volt en de positieve noten die er ook te horen zijn over de Voorjaarsnota.
Er wordt gezegd aan de ene kant, we moeten keuzes maken, goed dat het college dat doet. Maar aan de andere kant moeten we de keuzes toch weer uitstellen. Dus wat wil Volt nu precies?) Ik denk dat we kritisch kunnen zijn op de keuzes die er nu gemaakt gaan worden, want er wordt nu in de Voorjaarsnota geld geïnvesteerd voor verschillende projecten, verschillende potjes, maar voor niks is genoeg of lijkt genoeg te zijn. Vervolgens zeggen we, we gaan in de bestuursopdracht terugkijken, die komt bij de Voorjaarsnota van 2024. Een half jaar geleden hebben we het daarover gehad bij de begroting, ik zie op dit moment niet als wij in de bestuursopdracht pas knopen gaan doorhakken, waarom er nu geld gereserveerd moet worden. Want we kunnen het vandaag de dag nog niet doen. (Het lid ROODERKERK: Nou ja, er wordt gewoon geld natuurlijk opzijgezet en geïnvesteerd in allerlei projecten. Die zijn gewoon als investeringen in de Voorjaarsnota ook zo te lezen. Ik hoorde u net ook over, of mevrouw Broersen net over de brug op het IJ, daar staat gewoon geld voor gereserveerd in de Voorjaarsnota, dat valt ook te lezen. Dus ik begrijp niet zo goed waarom we niet aan de slag zouden mogen gaan.) Het geld voor de brug is voorgaande jaren ook gereserveerd en toch is er vorig jaar weer geld uit het potje van de brug gehaald. Dus als wij nu geld reserveren maar het is niet
53
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
genoeg, gaan we er dan daadwerkelijk geld bijleggen of gaat er weer uit dit potje geld worden gehaald voor nieuwe investeringen? Als wij nu niet genoeg geld neerleggen, hoe kunnen we dan aan de Amsterdammer vertellen, ja we gaan dit daadwerkelijk doen als er weer geld uit dat ene potje wordt gehaald? (Het lid ROODERKERK: Maar dan vraagt mevrouw Broersen wel om een grote investering, want dan zegt ze dus we gaan als Amsterdam die hele brug bekostigen. Terwijl wat wij zeggen, we reserveren geld voor die brug, we gaan natuurlijk ook in gesprek met regio, met het rijk, om te kijken of we samen die brug kunnen betalen. Dus dit is wel een enorme investering die nu gevraagd wordt zonder dat daar een duidelijk plan tegenover staat. Dus daar spreekt u zichzelf dan toch een beetje tegen.) Dat valt wel mee, want mijn vraag, excuus. Dat valt wel mee, want mijn vraag aan de wethouder is dus voor een tijdlijn. En ik zou graag een deadline willen zien wanneer die brug er daadwerkelijk komt, want als er dus geld uit het ene potje wordt gehaald en nu weer terug wordt gestopt, dan is het prachtig, want ik wil die brug er graag zien, maar ik wil wel weten wanneer. Dan ga ik door. Democratie gaat wat Volt betreft verder dan eens in de vier jaar je stemrecht gebruiken. En gelukkig zet Amsterdam stappen op dit gebied.
Verder vandaag komen we te spreken over het beleidskader voor de burgerberaden die het college dit jaar wil organiseren. En daar zijn we ontzettend blij mee. Maar we kunnen een stap verder. Volt is voorstander van constante inspraak, zoals dat gebeurt in Parijs, Aken en Brussel een permanent burgerberaad biedt dan uitkomst. Een permanent burgerberaad is een vast orgaan waar gelote Amsterdammers in roulering deelnemen. Een permanent burgerberaad kan gevraagd en ongevraagd advies geven aan de gemeenteraad, als stem van de Amsterdammer vragen stellen richting de politiek of een evaluatie van specifiek beleidsterrein van de stad uitschrijven. En daar hebben we behoefte aan. Na de vele mislukte participatietrajecten van de grote projecten waar we onder andere vandaag over spreken, zien wij een weg naar voren met een permanent burgerberaad. Dat scheelt Amsterdam tijd, geld en onvrede. Herstel het vertrouwen in de politiek, zorg voor minder bezwaren en procedures en maak de Amsterdammer eigenaar van de stad. Wat het Amsterdamse model moet worden, daar gaan we graag over in gesprek. Wij dienen daarom een motie in om op basis van de geleerde lessen samen met de raad, samen met de gemeente en samen met de Amsterdammers, een permanent burgerberaad in te stellen.
(Het lid HEINHUIS: Ja dank u wel voorzitter, want ik hoor Volt iets zeggen waar ik het heel erg mee eens ben, dat de Amsterdammer ook zelf eigenaar moet worden van de stad. En daar had ik het natuurlijk net ook over in mijn bijdrage, dat we veel meer moeten kijken dat degene die eigendom heeft in fysieke zin niet altijd mag bepalen hoe de stad eruitziet. En ik was benieuwd hoe Volt daarnaar kijkt en ook hoe Volt ernaar kijkt om vastgoedinvesteerders daar ook op aan te spreken, op hun maatschappelijke rol die ze spelen in onze stad.) Daar kan ik het alleen maar heel erg mee eens zijn. Ja, die was makkelijk. En dan tot slot, ik kan natuurlijk niet als Volt Europa aan mij voorbij laten gaan, want van de betaling van vrijwilligers bij de brandweer, arbeidsmigranten, de aanbesteding van jeugdzorg tot de kwaliteit van onze lucht, bodem en water om ons heen, Europese integratie raakt het beleid van gemeenten en provincies op allerlei vlakken. Zijn we daar goed op ingespeeld? Leeft Europa binnen de gemeente? In steden als Rotterdam is Europa een vanzelfsprekend component in beleid en bestuur. En dat willen wij hier ook. We willen voorstellen om coördinatoren aan te wijzen binnen de verschillende directies van de gemeente die het aanspreekpunt worden voor alles wat er met Europa te maken heeft binnen hun directie.
54
Jaar
2023
Vergaderdatum 7 juni 2023
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen
R
Op deze manier kunnen wij goed gebruik maken van Europese kennis, aanspraak maken op Europese subsidies, op de hoogte blijven van Europese wetgeving en onze wensen doorspelen op het Europees toneel. Amsterdam is en blijft nu eenmaal een wereldstad Tot zover. (Het lid HEINHUIS: Ja voorzitter, over dat laatste voorstel. Het was mij niet helemaal duidelijk wat daar dan mee wordt bedoeld en wat daar precies wordt toegevoegd aan datgene wat er ook al bestaat in het ambtelijk apparaat.) Ja dank u wel voor de vragen, dat leg ik heel graag uit. Op dit moment heeft Amsterdam een lobbyist in Brussel en we hebben hier een team wat daadwerkelijk naar Europese subsidies kijkt, maar we hebben in de verschillende takken van de gemeente niet een Europa-coördinator. En dat terwijl eigenlijk in Amsterdam er ontzettend veel wetgeving, beleid dat wij hier aan het uitvoeren zijn, in Europa wordt gemaakt. En door eigenlijk één persoon binnen die teams te hebben, heb je altijd iemand die dus echt kan kijken naar die Europese kennis, naar de wetgeving en ook hoe we dat kunnen uitvoeren hier in Amsterdam. (Het lid HEINHUIS: En ik neem aan dat Volt dan ook met een voorstel komt over hoeveel mensen dat dan gaat en hoeveel dat ongeveer zou kosten en daar ook een dekking voor heeft gevonden ergens in de Voorjaarsnota.) Ontzettend leuk dat u dat vraagt. Dat hoeven dus geen aparte mensen te zijn.