20230607 Raadsinformatiebrief bekendmaken Glia Diagnostiek

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 juni 2023 Publieke Gezondheid en Preventie Deelnemingen Alexander Scholtes GGD Amsterdam, rnierop@ggd.amsterdam.nl Streeklaboratorium van de GGD gaat samenwerken met Amsterdam UMC, OLVG Lab en Sanquin Diagnostiek

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het volgende: Het Streeklaboratorium (SLA) van GGD Amsterdam heeft het voornemen een samenwerking aan te gaan met drie andere diagnostische laboratoria (OLVG Lab, Amsterdam UMC en Sanquin Diagnostics). De ambitie van de partijen is door deze samenwerking straks een van de meest gerenommeerde diagnostische samenwerkingen van Nederland te worden. In deze samenwerking wordt de belangrijke functie in de publieke gezondheidszorg van SLA gewaarborgd en wordt de dienstverlening aan de patiënten verbeterd. Op 8 juni 2023 wordt de naam bekend gemaakt waaronder partners hun samenwerking willen presenteren: Glia Diagnostiek. Onderbouwing samenwerking Het laboratoriumlandschap is continu in beweging, zowel regionaal als (inter)nationaal. Laboratoria anticiperen niet alleen op technische ontwikkelingen of ontwikkelingen in de (arbeids)markt, maar ook op gezondheidsvraagstukken zoals de steeds veranderende infectieziekten. De COVID-19 pandemie heeft laten zien wat de uitdagingen zijn voor regionale/landelijke afstemming bij bestrijding van infectieziekten en de noodzaak voor een duurzamere gezondheidszorg bevestigd.

Meer samenwerking tussen de laboratoria leidt tot het beter kunnen delen van informatie, verstevigt de positie van SLA en geeft daarmee een positieve bijdrage aan de publieke gezondheidszorg in Amsterdam. GGD Amsterdam is sinds enige tijd in overleg met Amsterdam UMC, OLVG Lab en Sanquin Diagnostics over de samenwerking. De vier partijen binnen Glia diagnosiek werken al langer op veel gebieden samen en met deze alliantie worden de verschillende lab-disciplines en alle zorglijnen (zelfafname, de 1e, 2e én 3e lijn) met elkaar verbonden. Dit is een bijzondere kans voor SLA: de nadruk van de partijen ligt op het leveren van goede zorg en het borgen en delen van kennis en informatie. Doordat SLA vanaf het begin betrokken is bij de gesprekken kan zij meebepalen hoe verdere samenwerking in de nabije toekomst eruit komt te zien. Hiermee

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 juni 2023 Pagina 2 van 3

verbetert ook de informatiepositie van de gemeente: over de volle breedte van de diagnostiek in Amsterdam ontstaat inzicht in ontwikkelingen rond diagnostiek. De belangrijkste redenen voor het aangaan van deze samenwerking zijn: 1. Het SLA heeft een grote publieke waarde voor de gemeente Amsterdam. Als enige GGD in Nederland heeft GGD Amsterdam een eigen medisch microbiologisch laboratorium, het Streeklaboratorium Amsterdam (SLA). Daardoor kan de GGD snel schakelen en gerichte dienstverlening voor de stad aanbieden. SLA was al een gewaardeerde organisatie en de meerwaarde is extra aangetoond tijdens de coronacrisis. SLA onderscheidt zich met name op de volgende vlakken:  Amsterdam kon tijdens de coronacrisis snel reageren door de grootschalige en innovatieve manier van testen en de korte lijnen tussen het SLA en het crisisteam van de GGD. Ook werden, in samenwerking met het Amsterdam UMC, nieuwe virusvarianten snel gedetecteerd, waardoor er meer tijd was om hierop te anticiperen. Deze informatie voedde het OMT (outbreakmanagementteam) van het RIVM wekelijks en hierop is landelijk beleid gemaakt.  Verder speelt het Streeklaboratorium een essentiële rol in het reguliere proces van de eerstelijns zorg (huisartsen) en verpleeghuizen. Ruim 80% van de huisartsen en bijna alle verpleeghuizen in Amsterdam nemen hun diensten af bij SLA.

 SLA onderscheidt zich door de unieke wijze waarop onderzoek wordt gedaan naar microorganismen bij verschillende zorginstellingen. SLA attendeert de GGD en andere zorgverleners in een vroeg stadium op mogelijke verspreiding van schadelijke virussen en bacteriën. Hierdoor kan snel worden ingegrepen en verdere verspreiding in de zorgketen worden beperkt. Dit speelt bijvoorbeeld bij de bestrijding van resistente bacteriën in zorginstellingen.  De onderzoeksagenda van SLA op het gebied van SOA is uniek in Nederland. De resistentie van de veroorzakers van gonorroe wordt bijvoorbeeld nauwlettend in de gaten gehouden om behandelopties voor heel Nederland goed te kunnen monitoren, dan wel advies uit te brengen om dit aan te passen. 2. Maatschappelijke en economische ontwikkelingen op het terrein van diagnostiek door laboratoria maken het wenselijk en noodzakelijk de huidige positie van SLA te versterken en de uitnodiging om mee te doen in deze samenwerking biedt een unieke kans voor samenwerking. Momenteel zijn er drie ontwikkelingen die het noodzakelijk maken om de huidige positie van SLA in het Amsterdamse laboratoriumlandschap te heroverwegen:  Zorgverzekeraars stellen steeds meer eisen aan de inkoop van diagnostiek, waar SLA waarschijnlijk op den duur zelfstandig niet meer aan kan voldoen.

Zorgverzekeraars contracteren in de toekomst alleen laboratoria die alle eerstelijnsdiagnostiek aan kunnen bieden. Het SLA heeft niet de expertise om alle testen in de eerstelijnszorg aan te kunnen bieden. Zonder (regionale) samenwerking is het dus mogelijk dat zorgverzekeraars geen diensten meer willen afnemen van SLA.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief





Datum 6 juni 2023 Pagina 3 van 3

Kleinere laboratoria hebben geen goede concurrentiepositie ten opzichte van grote laboratoria en moeten daarom op alle vlakken allianties aangaan. Eén van de voordelen van allianties kan zijn dat de taken in het kader van de openbare gezondheidszorg straks nog steeds duurzaam bekostigd kunnen worden door het delen van data en technologie. Glia diagnosiek legt de nadruk op wetenschappelijk onderzoek, kennisuitwisseling en het verzorgen van de publieke taak. De omvang van deze alliantie zorgt ervoor dat er een gedegen organisatie staat, mocht er een andere aanbieder toetreden. Er zijn (nieuwe) bedreigingen voor de publieke gezondheid. Naast nieuwe pandemische situaties of uitbraken (bijvoorbeeld apenpokken, COVID-19 etc.) is ook de toename van resistente bacteriën die zich ongemerkt door de zorgketen heen bewegen erg zorgelijk. Er is een groeiende vraag naar opgeschaalde of juist verdiepende diagnostiek. Bij grote uitbraken is er behoefte aan crisiscoördinatie. Goede samenwerking tussen de verschillende laboratoria is dan cruciaal voor een effectieve bestrijding.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Alexander Scholtes Wethouder Publieke Gezondheid en Preventie en Deelnemingen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl