20230510 Vervolgbrief een schonere stad

Bezoekadres Straatnaam 25 0000 AA Amsterdam Postbus 000 0000 AA Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 000, 0000 AA Amsterdam

Gemeenteraad van Amsterdam

Datum

mei 2023

Ons kenmerk Uw kenmerk Behandeld door Kopie aan Bijlage(n)

Onderwerp

Bestuurszaken.sw@amsterdam.nl, bestuurszaken.afvalketen@amsterdam.nl 1. Cijfers over schoon 2022 2. Stand van zaken activiteiten en toezeggingen Een schonere en duurzame stad

Geachte leden van de gemeenteraad, Amsterdam is een prachtige stad. Om dat zo te houden hebben we een gezamenlijke opgave om de stad schoon te houden. In de raadsinformatiebrief ‘een schonere stad’ van 17 oktober 2022 heb ik beschreven hoe we dat doen. Hier ligt een verantwoordelijkheid bij de gemeente, maar ook bij onze bewoners, bezoekers en ondernemers. Samen kunnen we minder afval produceren, zorgen voor zoveel mogelijk hergebruik van materiaal en spullen én de stad schoon maken en houden. In deze brief informeer ik u over de resultaten in 2022 en ontvangt u een update van de lopende activiteiten. Het is gezien de opgave en middelen die we hebben niet realistisch om de stad 100% schoon te krijgen, maar het moet wel schoner dan nu. We hanteren in elk gebied hetzelfde basisniveau. Als we keuzes moeten maken, concentreren we ons op waar het vies is in de stad en geven we extra aandacht aan plekken met veel bewoners en bezoekers, zoals het Vondelpark of de Binnenstad. Ongelijk investeren in gelijke kansen betekent dat ook de Masterplangebieden Nieuw-West, Zuidoost en Noord onze bijzondere aandacht krijgen. Als mensen wonen in een schone wijk, zien ze dat de gemeente er voor ze is en inspireert het om goed voor je eigen buurt te zorgen.

Dat zien we ook direct terug bij actieve bewoners en ondernemers, zoals een containeradoptant uit de K-buurt (Zuidoost): ‘Een tijdje terug kreeg ik ook een buurtbox met verrassingen van Hart van de K-Buurt. Maar de meeste eer van mijn werk haal ik uit het feit dat mensen hun afval beter aanbieden. Keurig in zakken en dingen niet laten slingeren.’

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 2 van 17

Of een ondernemer uit het centrum: “Het onderwerp bedrijfsafval raakt iedereen, is tastbaar en uitlegbaar. Door de samenwerking met een groep ondernemers maken we mooie stappen naar duurzame oplossingen. Het samen doen met de gemeente werkt echt als een verdubbelaar”. Dit zijn de bewoners en ondernemers die we nodig hebben in onze aanpak. We zijn tevreden met de resultaten van het afgelopen jaar. Het is goed gelukt om de stad schoner te houden. We slagen er ook steeds beter in om bewoners en ondernemers te betrekken bij onze activiteiten. En we werken steeds duurzamer door afval te scheiden en met schone wagens te rijden. Resultaten afgelopen jaar De resultaten van 2022 laten een positief beeld zien. We meten onze resultaten in schoonheidsgraden d.m.v. de CROW-systematiek ten aanzien van zwerfafval, vullingsgraad van de afvalbakken en bijplaatsingen bij containers. A+ is de hoogste graad en betekent 100% schoon. D is het laagste niveau en betekent vuil. Naast deze cijfers nemen we ook de kennis en expertise van de bewoner en ondernemer mee in onze beeldvorming en gaan we ook meer kijken naar beleving van bewoners. Een volledig overzicht van de resultaten staat in bijlage 1.   





  

De gemiddelde CROW-waarde voor zwerfafval (grof) is gestegen van 88% B-niveau naar 90% B-niveau. Bovendien scoren alle stadsdelen boven de doelstelling van 80% B-niveau. De vullingsraad van de afvalbakken (hoe leger de afvalbak, hoe hoger de score) scoort met 90% B-niveau ruim boven de doelstelling van 80% B-niveau. De metingen van bijplaatsingen scoren gemiddeld 85% op B-niveau of hoger. Stadsdelen West en een deel van Oost scoren het minste. Dit komt deels door verouderde containers en wegopbrekingen in de Kinkerbuurt. Centrum heeft weinig containers (en dus weinig metingen), de lagere score ligt vooral bij de Oostelijke eilanden. Het zuiden van Nieuw-West, Zuid, Watergraafsmeer en Zuidoost scoren bovengemiddeld. De CROW-waarden van de 1.050 meest vervuilde containerlocaties in de stad (waar de aanpak bijplaatsingen op inzet) laten een positieve lijn zien. Van 60% op minimaal niveau B in januari naar 69% op niveau B eind 2022. Er is een toename van het aantal meldingen op zwerfvuil, prullenbakken en graffiti ten opzichte van vorig jaar. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn het afschalen van de coronamaatregelen en een uitzonderlijk mooie oktobermaand. Daardoor was de openbare ruimte drukker dan in 2021. De meldingen en klachten over afval zijn sterk gedaald afgelopen jaar. De meldingen afval zijn met 26% gedaald en die over ‘volle containers’ zelfs met 56%.

Dit verklaren we ook door de afschaling van de coronamaatregelen wat zorgde voor minder huishoudelijk afval en door het verbeteren van de routes nadat de pilot dynamisch inzamelen on hold is gezet. We zien een lichte stijging van de tevredenheid over de afhandeling van meldingen over veeg/zwerfvuil, prullenbakken en graffiti. De vragen over de door bewoners ervaren rommel en schoonheid van hun buurt die onderdeel zijn van de veiligheidsmonitor laten een hele kleine verbetering zien. Het aantal opgelegde boetes was afgelopen jaar een stuk minder dan in 2021. Verklaring zien we vooral doordat bewoners minder afval hebben bijgeplaatst, bekendheid van de regels,

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam



Datum mei 2023 Pagina 3 van 17

bewoners vaker hun adres van hun afval afhalen en de toezichthouders die niet altijd optimaal konden worden ingezet. Het scheidingspercentage huishoudelijk afval daalde van 34% naar 33%. De daling ten opzichte van 2021 komt met name door de afname van de hoeveelheid grof afval, die afgelopen twee jaar door corona extra hoog was. Daarnaast is er minder drankenkarton en papier uit het restafval teruggewonnen vanwege de slechtere marktomstandigheden voor deze producten. Wel is het recyclepercentage in 2022 evenveel als in 2021, doordat een groter deel van het restafval van Amsterdam Noord is verwerkt via de na-scheidingslijn van het AEB. Hierdoor konden we onder andere meer kunststoffen uit het restafval halen.

Gebiedsgericht werken (afvalplannen) Met gebiedsgericht werken sluiten we aan bij de specifieke opgaves per gebied. In een afvalplan per stadsdeel beschrijven we welke eigenschappen een gebied heeft en hoe we daar het afval inzamelen. In het plan staan ook afspraken over welke problemen we willen oplossen en hoe we dat gaan doen. Een belangrijk onderdeel van de afvalplannen zijn de gebiedsopgaven voor afval en reiniging. Dit zijn plekken die hardnekkig vuil blijven. Deze plekken wijzen we samen met de stadsdelen aan. De dagelijkse besturen van de stadsdelen stellen ze vast. De betrokken directies, stadsdelen, bewoners en bedrijven analyseren vervolgens samen de problemen en bedenken oplossingen. De afvalplannen worden voor de zomer van 2023 door de stadsdelen vastgesteld om zo te voorzien in een gebiedsgerichte aanpak, mede op basis van de kennis en expertise van de bewoner, resulterend in schonere stadsdelen. Extra aandacht Masterplangebieden In de Masterplangebieden Nieuw-West, Zuidoost en Noord willen we vanaf 2024 extra veegploegen en buurtconciërges inzetten. Hierdoor zijn we in deze gebieden met een lage meldingsbereidheid beter in staat om knelpunten te signaleren en reinigings- en schoonmaakwerkzaamheden uit te voeren. In Nieuw West hebben we een doelgroep analyse gedaan die we dit jaar ook in Zuidoost en mogelijk later in andere stadsdelen gaan uitvoeren.

Daarnaast gaan we, in het kader van de door uw raad aangenomen motie 570, ook speciaal onderzoek doen naar de afvalproblemen in Nieuw West en maatregelen om dat op te lossen. Activiteiten In onze aanpak hebben we te maken met verschillende uitdagingen zoals een toename van afval en vuil op straat, krapte op de arbeidsmarkt, en hoge kosten en beperkte financiële middelen. Daarom werken we ook aan het op orde krijgen van onze basis en optimaliseren van onze logistiek en routes bij de afvalinzameling. Voor de zomer informeren we u over het verhoogd toezicht op de directie Afval en Grondstoffen. Onze aanpak richt zich voornamelijk op beter inzamelen en schoonmaken. Voor het schoonmaken van de stad liet de staking van 20 en 21 februari 2023 goed zien welke belangrijk werk onze medewerkers van afval, reiniging en toezicht en handhaving doen. Het liet ook zien hoeveel afval we als stad produceren. Al dat werk om de stad schoon te maken begint niet op straat, maar bij de productie van afval door de bedrijven die producten maken en versturen en het aankoopgedrag van ondernemers en bewoners. Met afvalpreventie willen we afval aan de bron aanpakken. Want wanneer we ons uitsluitend richten op inzamelen en schoonmaken blijft het dweilen met de kraan

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 4 van 17

open. Onze maatregelen voor afvalpreventie richten zich op producten die veel op straat liggen (wegwerp plastics, meubels, matrassen en karton) en/of die een hoge milieu-impact hebben (textiel, voedsel en elektrische en elektronische apparaten). Een voorbeeld van een maatregel is een verbod op de verkoop van producten met een zeer korte gebruiksduur en hoge milieubelasting. Daarnaast willen we een ander koop- en gebruiksgedrag van bewoners stimuleren, bijvoorbeeld door hergebruik en reparatie aantrekkelijker te maken. We leggen een verdere uitwerking van deze maatregelen in de tweede helft van 2023 voor aan de raad. Om contact te onderhouden met ondernemers en bewoners om de openbare ruimte schoon te houden zetten we buurtconciërges in. Met de stadsdelen hebben we afspraken gemaakt over de aantallen buurtconciërges per stadsdeel. De informatie voor bewoners hebben we verbeterd door bijvoorbeeld de afvalwijzer te actualiseren en door campagnes. In een campagne over bedrijfsafval hebben 27.000 ondernemers een brief ontvangen en zijn promotieteams de winkelgebieden ingegaan. De kartoncampagne ‘Samen scheuren we stad schoon!’ zorgde ervoor dat er wel tot 60% minder vaak karton naast de containers stond. Om recyclepunten aantrekkelijker te maken, werken we aan de uitstraling, bereikbaarheid en het vakmanschap van onze mensen.

In bijlage 2 vindt u een update van de activiteiten en toezeggingen die we aan u hebben gedaan. Met deze brief beschouw ik de volgende toezeggingen als afgehandeld: - TA2022-001108: De wethouder heeft toegezegd o.v.v. het lid Noordzij (PvdA) om voor de zomer van 2023 terug te komen op de normen voor de verdeling van buurtconciërges. - TA2022-001107: De wethouder heeft toegezegd o.v.v.- het lid Van Pijpen (GroenLinks) de financiering van de buurtconciërges (en de aantallen) per brief toe te lichten. - TA2022-000583: Onderscheid tussen (geïnde) boetes van particulieren en bedrijven. - TA2022-001110: Pilot om duurzaam in te zamelen via water. - TA2022-001111: Toegankelijk van melden m.b.t. afval. - TA2023-000039: Samen met griffie kijken naar termijnagenda's - TA2023-000038: Omgang meldingen afvaloverlast en overzicht verschillende afhandelcategorieën opnemen in nieuwe update Afval begin april 2023. Termijnagenda In de commissie van 12 januari 2023 is gevraagd om een overzicht van onderwerpen die gepland staan voor de commissie DC. Hieronder een overzicht. Onderwerp Stand van zaken verhoogd toezicht A&G Boetesysteem (actie coalitieakkoord) Stand van zaken pilot 9 straatjes Voorstel burgerberaad Afval Verkeerd gebruik van huishoudelijke inzamelvoorzieningen door bedrijven Onderzoek en aanpak tegen afvaldumpingen Informatie over kringloopregeling

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Commissie DC of dagmail Q2 2023 Q2/3 2023 Q3 2023 Q3 2023 Q3 2023 Q3 2023 Q3 2023

Gemeente Amsterdam

Ik hoop u zo voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Reiniging, Afval en Duurzaamheid

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Datum mei 2023 Pagina 5 van 17

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 6 van 17

Bijlage 1: Cijfers over schoon 1. Schone stad Het Beleidskader “1Amsterdam Heel & Schoon” (2017) is het kader voor onderhoud, reiniging en assetmanagement. In dit kader hebben we vastgelegd dat we de landelijke CROW-normen gebruiken om de ambities op het gebied van beheer te formuleren. A+ is de hoogste graad en betekent 100% schoon. D is het laagste niveau en betekent vuil. 1.1 CROW-scores van vullingsgraad afvalbakken en van zwerfafval grof We hebben in de begroting 2022 als doelstelling vastgesteld dat alle gebieden minimaal 80% op niveau B moeten scoren (volgens de CROW-systematiek). Onafhankelijke metingen stellen dit niveau vast. Daarbij wordt gekeken naar hoe vol de prullenbakken zitten (vullingsgraad) en de hoeveelheid zwerfafval grof. Beeldmeetlatten vullingsgraad afvalbakken en zwerfafval grof:

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 7 van 17

Resultaten vullingsgraad afvalbakken en zwerfafval grof (B-niveau, stadsdeelniveau) Centrum

Nieuw-

Noord

Oost

Weesp

West

Zuid

Zuidoost

Totaal

West Staat

2021*

87%

91%

85%

89%

90%

85%

86%

90%

88%

vulgraad

2022

86%

93%

86%

89%

96%

88%

89%

92%

90%

Staat

2021*

88%

85%

90%

89%

99%

82%

87%

88%

88%

zwerfafval

2022

84%

85%

95%

93%

95%

85%

92%

90%

90%

afvalbak

grof

*De percentages over 2021 wijken in beperkte mate af van de eerder gerapporteerde percentages. Dit komt omdat de percentages nu getoond zijn volgens de nieuwe gebiedsindeling. 1.2 CROW-scores van bijgeplaatst afval rondom containerlocaties De grafieken tonen het percentage metingen van 2022 die minimaal een score B hebben behaald op de beeldmeetlat “bijgeplaatst afval rondom containers” op willekeurig gekozen locaties op een bepaald meetmoment. De methodiek is die van ‘rastermetingen’. Dit betekent dat per gebied een aantal rasters van 100 bij 100 meter worden bekeken. Een raster moet tenminste 10% openbare ruimte bevatten. Een raster waar geen containerlocatie staat wordt wel bekeken, maar krijgt geen score. In een raster kunnen meerdere containerlocaties zitten. Het raster krijgt het cijfer van de slechtst scorende containerlocatie in dat raster. Het gebied (zoals in dit geval een stadsdeel) geeft weer hoeveel procent van de gemeten rasters minimaal niveau B scoort. Beeldmeetlat t.a.v. bijgeplaatst afval rondom een container:

% metingen op B- niveau 90%

89%

77%

87%

87%

81%

79%

84%

Zuidoost 82%

83%

86%

86%

90%

Zuid

87%

Noord

85% 90%

Nieuw-West West Jan

Feb

Mrt

April Mei

Juni

Juli

2022

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Aug

Sept

Okt

Nov

Dec

76%

Oost

81%

Centrum

79%

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 8 van 17

1.3 CROW van ABP locaties (alleen de probleemlocaties) De aanpak bijplaatsingen richt zich op het verbeteren van de meest vervuilde containerlocaties in de stad (ongeveer 8% van het totaal). Het team Aanpak Bij Plaatsingen registreert dagelijks bij de probleemlocaties of containers vol dan wel gestremd zijn. De grafieken geven de trend van het aantal volle containers per type t.o.v. het totaal aantal registraties per maand in percentages weer. CROW scores van de ABP locaties (% metingen B-niveau)

66%

63%

66%

68%

70%

71%

71%

70%

61%

57%

54%

56%

60%

63%

62%

64%

Feb

Mrt

April

Mei

Juni

Juli

56% 68%

Jan

2021

Aug

Sept

77%

74%

71%

62%

57%

52%

Okt

Nov

Dec

2022

% metingen rest is vol 13% 11% 8% 5% 4%

6%

11% 9%

9% 6%

5%

% metingen papier is vol

6% 6% 4%

3%

2%

1%

7% 5% 1%

1%

6% 1%

2022

2. Dienstverlening (meldingen/klachten) 2.1 Aantal meldingen reiniging

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

9%

8%

6%

2%

9% 7%

6%

5% 3%

Jan Feb Mrt April Mei Juni Juli Aug Sept Okt Nov Dec 2021

6%

8% 7%

4% 4% 4% 4% 4% 3% 3% 2%

2%

6%

2%

3%

Jan Feb Mrt April Mei Juni Juli Aug Sept Okt Nov Dec 2021

2022

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 9 van 17

2.2 Aantal meldingen afval 19.011 16.553 15.059

16.509

16.550

16.199

14.739

15.152

10.296

11.349 11.129 10.868 10.947 10.739

10.640 11.071 10.456

April

Mei

Okt

14.601

12.223 14.004

12.916 11.126

Jan

Feb

Mrt

Juni

Juli

Aug

2021

2.2

13.557 12.967

Sept

Nov

Dec

2022

Aantal klachten afval 271 215 186

201 159

133 130

112

Feb

Mrt

95

April

91

80 Mei

62 Juni

2021

2.3

141 111

87 Jan

160

131

Meldingen per rubriek

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Juli 2022

77

78

78

Aug

Sept

Okt

120 92

64

72

Nov

Dec

Gemeente Amsterdam

2.4

Datum mei 2023 Pagina 10 van 17

Klanttevredenheid meldingen

TEVREDENHEID MELDINGEN AFVAL 2021

TEVREDENHEID MELDINGEN AFVAL 2022

nee; 36%

nee; 42% ja; 58% ja; 64%

3. Beleving van bewoner In de veiligheidsmonitor zijn twee vragen opgenomen over de beleving van bewoners ten aanzien van schoon en rommel. Hoe schoon vind ik mijn buurt: Jaar (zeer) schoon 2021 36,0 % 2022 36,5 %

Niet schoon, niet vies 43,1 % 42,3 %

Ervaren overlast van rommel op straat: Jaar Geen overlast Een beetje overlast 2021 28,9 % 46,5 % 2022 29,8 % 47,0 %

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

(zeer) vies 20,9 % 21,2 %

Veel overlast 24,6 % 23,2 %

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 11 van 17

4. Adoptanten

Aantal adoptanten, stadsbreed

2.868 2.878

2900 2.810 2.818

Aantal

2800 2700

2.752 2.752

2.649

2.665

Zuidoost

196

2.842

Zuid

322

Noord

297

2.773

2.683 2.683 2.690 2.690 2.690

437

Nieuw-West

2600

West

809

Oost

2500

Centrum

724 93

5. Constateringen en boetes van de toezichthouder van de aanpak bijplaatsingen

5.1 Boetes naar particulier en ondernemers Voor de uitsplitsing van boetes tussen particulieren en ondernemers (toezegging TA2022-000583) is gekeken naar de database van belastingen. Daar kan op basis van de hoogte van het boetebedrag gezien worden of de boete voor een particulier of bedrijf was. Omdat er is gekeken naar de uiteindelijk betaalde boetes kan dit iets verschillen met het aantal en jaartal van de constateringen en uitgeschreven boetes.

boetes particulieren boetes ondernemers totaal

2020 10.465 307 10.772

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

2021 28.912 1.297 30.209

2022 16.410 824 17.234

totaal 55.787 2.428 58.215

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 12 van 17

6. Afvalvrije stad (afval scheiden) 6.1

Hoeveelheid afval gescheiden/ ongescheiden

Kg per inwoner

25

Hoeveelheid fijn en grof huishoudelijk restafval, kg per inwoner per maand

20 15 10 5 0

Fijn huishoudelijk restafval

Grof huishoudelijk restafval

Hoeveelheid gescheiden afvalstromen, kg per inwoner per maand 3

Kg per inwoner

2 2 1 1 0

Papier

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Glas

Textiel

GFT

Grof gescheiden

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 13 van 17

Bijlage 2: Activiteiten en toezeggingen 1. Buurtconciërges: In gebieden met een hoge gebruiksdruk is een buurtconciërge actief. De buurtconciërge signaleert en registreert knelpunten, zoekt naar oplossingen en handelt deze (indien mogelijk) zelf af. De verdeling van de buurtconciërges is samen met de stadsdelen gemaakt op basis van de volgende criteria: Gebieden waar de gebruikersdruk hoog is; Gebieden waar het onderhoudsniveau structureel niet wordt behaald; Gebieden die vanuit het bestuur zijn/worden aangewezen als aandachtsgebied. Op basis van de schooncijfers 2022, de ervaring van de afgelopen jaren en de voorspellingen rondom bezoekers, is onderstaande verdeling afgesproken. Vijf extra buurtconciërges die bekostigd worden vanuit de coalitiemiddelen maken hiervan onderdeel uit. Gebied Centrum Noord Oost Zuid West Nieuw-West Zuidoost

Nieuw aantal 10 3 2 3 3 3 2

2. Leeghalen afvalbakken voor plastic: In bepaalde delen van de stad worden afvalbakken leeggehaald op zoek naar kleine plastic flesjes (en sinds 1 april blikjes), waarbij het zwerfafval wordt achtergelaten op straat. Met name in de binnenstad is dit problematisch; de hele afvalzak wordt uit de bak gehaald en achtergelaten op straat. Ook in de andere stadsdelen komt dit voor. In sommige gevallen worden bij het leeghalen de afvalbakken beschadigd, waardoor zij hersteld of vervangen moeten worden. In mei wordt gestart met een proef in het Wallengebied met 'doneerrekjes' op prullenbakken die geschikt zijn voor kleine plastic flesjes en blikjes. De proef volgt uit de actie van bewoners en ondernemers in het Wallengebied die zelf doneerrekjes op prullenbakken hebben geplaatst en wordt samen met hen vormgegeven en uitgevoerd. Daarnaast worden binnenkort de sloten van de zelfpersende prullenbakken vervangen, waardoor deze moeilijker zijn open te breken. Op basis van de uitkomsten van de proef op de Wallen én de nieuwe sloten wordt gekeken of en op welke locaties in de stad doneerrekjes geplaatst en sloten van reguliere prullenbakken vervangen kunnen worden. Prioritering van de locaties wordt afgestemd met de portefeuillehouders in het bestuurlijk overleg stadsdelen (BOSS). 3.

Kartonaanpak: De problemen op straat met rondzwervend karton worden onder meer veroorzaakt door een toename van het aandeel karton waar onze huidige inzamelmiddelen (ondergrondse containers) niet geschikt voor zijn. Daarnaast lijken Amsterdammers niet altijd bereid hun kartonafval klein te maken om het vervolgens in de ondergrondse container te gooien. Onze aanpak richt zich op: 1) inzet op preventie, 2) we

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 14 van 17

zorgen ervoor dat inwoners hun kartonafval op de juiste manier kunnen aanbieden, en 3) we zamelen karton zo effectief en efficiënt mogelijk in. We hebben dit uitgewerkt in 10 maatregelen, bijvoorbeeld aanpassingen aan het binnenwerk van de ondergrondse papiercontainer zodat deze minder vaak verstopt raken en het faciliteren van Amsterdammers hun karton op de juiste manier aan te bieden. Bijvoorbeeld door op drukke plekken vaker in te zamelen, communicatie over het juist aanbieden van karton uit te breiden en het ontwikkelen van een hulpstuk op de container om karton gemakkelijk klein te maken. De uitvoer van een deel van de maatregelen loopt al, de rest starten we dit jaar. 4. Dekking en uitvoering GFE/T: In de begroting hebben we ons een ambitieus doel gesteld om in 2026 30% van de inwoners te voorzien van een inzamelmiddel voor GFE/T. Met het gescheiden inzamelen zorgen we voor compost en minder vervuilende en meer energieopwekkende verbranding. Zodoende plaatsen we in 2023 60 verzamelcontainers en vanaf 2024 worden jaarlijks, t/m 2030, 500 a 800 verzamelcontainers geplaatst bij hoogbouw. Tussen 2023-2028 plaatsen wij 10.000 à 15.000 minicontainers per jaar bij laagbouwwoningen met tuin. Van 2023-2025 plaatsen wij tussen de 60 tot 600 korven voor tuinafval in tuinrijke gebieden.

Dit is een grote opgave voor de uitvoering want het zijn vele containers en wagens die we extra nodig zullen hebben. Het structurele programmabudget is t/m 2024 dekkend voor projectkosten en voor de opstart van de exploitatiekosten. Naarmate er meer inzamelvoorzieningen komen is er meer budget nodig voor de exploitatiekosten. Deze kosten worden voor een deel verzacht door lagere verbrandingskosten, maar voor het overige deel zal het vanaf 2025 leiden tot hogere kosten en zal per jaar gekeken worden naar de dekking. 5. Bedrijfsafval (aanbiedregels en gedrag): Het programma Bedrijfsafval richt zich op het informeren en adviseren van ondernemers en het samenwerken met THOR op het gebied van toezicht en handhaven. Onder het motto “Jouw bedrijf, Jouw Afval’ heeft in het najaar 2022 een brede informatie campagne rond bedrijfsafval gelopen. Ruim 27.000 ondernemers hebben een brief ontvangen over de regels rond bedrijfsafval, waaronder over het opruimen van zwerfafval in de 25 meter rond de onderneming. Daarnaast hebben promoteams ruim 1.500 ondernemers gesproken in drukke winkel-horecagebieden en hebben we in onze mailings en andere uitingen aandacht besteed aan dit onderwerp. Deze gerichte communicatie gaan we met regelmaat herhalen de komende jaren. 6.

Overlast van verkeer aangeboden grof: Op verschillende plekken in de stad zien we grote problemen rond het aanbieden van grof afval. Afval wordt vaak genoeg buiten de aangewezen dagen op straat gezet. Het tegengaan van overlast van grof afval vraagt vaak een combinatie van aanpassingen van de openbare ruimte, herhaaldelijke gedragsinterventies en een goede monitoring. Dit kunnen we niet op alle plekken tegelijkertijd. We beginnen in 2023 met die plekken waar we nu de grootste problemen hebben met het inzamelen van grof afval. In de aanpak kijken we naar de samenhang tussen de recyclepunten, straatinzameling en het verwerken van grof afvalstromen. Op dit moment geldt in stadsdeel Centrum en delen van stadsdeel Oost dat Amsterdammers een afspraak moeten maken als zij grof afval op straat willen aanbieden. Uitgangspunt

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 15 van 17

voor grof op afspraak destijds was dat dit tot schonere straten zou leiden omdat er meer contact is met Amsterdammers en de gemeente beter kan inspelen op het aanbod van grof afval. Dit gaat op dit moment nog niet zoals beoogd. In dat kader bekijken we in 2023 hoe we nu en in de toekomst met grof afval in het algemeen en met grof op afspraak specifiek verder om willen gaan. 7.

Kersbomeninzameling: Dit jaar hebben we bijna 450 ton aan kerstbomen ingezameld. Dat is ruim 30 ton minder dan vorig jaar. Van de 450 ton is circa 70% duurzaam verwerkt tot compost en circa 30% is naar de biomassa centrale gebracht. Het inzamelen voeren we uit met aparte wagens via ruim 1000 ingerichte inzamellocaties door de hele stad. Daarnaast rijden we ook op meldingen over zwerf kerstbomen, dat waren er dit jaar 1470. Ondanks dat we de inzamellocaties samen met de stadsdelen hebben verbeterd en we het aanvullen met meldingen zagen we ook dit jaar vele kerstbomen in de openbare ruimte. Zeker begin januari was er een piek in het aanbod van kerstbomen, die vaak genoeg om willekeurige plekken worden neergelegd. Om dit op te ruimen zijn we ook wijk voor wijk gaan rijden, net als bij de inzameling van grof afval. Voor komend jaar onderzoeken we, samen met een aantal andere verbeteringen, of we van begin af aan de inzamellocaties met wijk aan wijk rijden zullen combineren.

8. Meldingen over afval: Het aantal afval meldingen is afgelopen jaar enorm gedaald evenals de klachten over afval. In bijlage 1 zijn ook de aantallen per categorie te zien. Als gemeente zetten we ons in om deze meldingen af te handelen, maar voor het bepalen van de inzet van onze reguliere capaciteit zien we de meldingen van bewoners als een van de informatiebronnen. Daarbij komen veel meldingen van onze eigen medewerkers die ook op plekken komen waar maar weinig door bewoners wordt gemeld. Door het dalende aantal meldingen zijn wij ook in staat geweest om de kwaliteit van het meldingen proces te verbeteren waardoor de afhandeltijden dalen en de klanttevredenheid omhoog gaat. Het melden kan al op diverse manieren zoals via onze eigen site, de app “verbeter de buurt” en de app “buiten beter”. Daarnaast is er nu een eigen Amsterdam app in ontwikkeling. Deze gaat het melden nog makkelijker maken. Ook blijft het mogelijk om meldingen te doen per telefoon of via social media. 9. Informeren en Motiveren: 1) In het najaar van 2022 hebben we een stadsbrede campagne gericht op grof afval gevoerd. De boodschap was ‘biedt je afval op je de juiste plek aan’ en ‘breng je grof afval naar het afvalpunt’. 2) Van 19 november tot en met 25 december voerde we de kartoncampagne ‘Samen scheuren we stad schoon!’.

Uit de evaluatie van deze campagne blijkt dat Amsterdammers die de campagne hebben gezien, vaker de regels voor het weggooien van karton kennen. De campagne zorgde op veel locaties voor afname van wel 60% van karton naast de containers. Daarnaast maken we alle 2.500 papiercontainers in de stad schoon en plakken we er een nieuwe instructiesticker op. 3) We werken aan een overkoepelende communicatiestrategie resulterend in een contenten campagnestrategie en een themajaarkalender. 4) In februari 2023 hebben we diepteinterviews gedaan met Amsterdammers over hun zoekgedrag en de vindbaarheid van informatie over afvalinzameling in Amsterdam. Deze informatie hebben we gebruik om de website te verbeteren. 5) We werken mee aan de ontwikkeling van de Amsterdam App

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 16 van 17

waar afval een van de eerste domeinen wordt. In de app komt ook de afvalwijzer en kan je ook meldingen doen. 6) Aanpak bijplaatsingen onderzocht in 2022 moeilijk bereikbare doelgroepen in Nieuw-West en ontwikkelde hiervoor een gedrags- en communicatiestrategie en passende communicatiemiddelen. Op basis van de strategie ontwikkelden we een toolbox bestaande uit flyers, posters en video’s in verschillende talen. Aanpak bijplaatsingen zet in de eerste helft van 2023 bij 354 containerlocaties communicatie en gedragsinterventies in. Bewoners die rondom deze locaties wonen, informeren we over de afvalregels. 10. Burgerberaad: Het Stedelijk Team Participatie werkt nu aan een leidraad starten met burgerberaden. Deze documenten zullen niet alleen met de raad worden gedeeld, maar zullen ook in een technische sessie worden toegelicht. Met een technische sessie op 16 mei zal u kennis maken met het fenomeen burgerberaden en gaan we in op de rol van de gemeenteraad ten aanzien van het burgerberaad. Het voorstel voor het burgerberaad afval zal na de zomer ter instemming via de commissie DC worden geagendeerd. Dat voorstel zal een beschrijving geven van de opdracht aan het beraad met daarin hoe we met het beraad tot de centrale vraag en uiteindelijk advies komen. Voor het burgerberaad willen we zowel bewoners als ondernemers vragen.

Belangrijkste van het voorstel is dat de raad zich als opdrachtgever committeert aan de opzet en uiteindelijke adviezen. Dat laatste is spannend, ook voor ons als college, maar zien we als een waardevol democratisch leerproces. Belangrijk daarin is dat we het advies van het beraad met vertrouwen tegemoetzien. Het uiteindelijke burgerberaad duurt ongeveer vier maanden en verwachten we begin volgend jaar te starten. 11. Motie en amendement rond bewonersinzet en initiatieven: bij de behandeling van de begroting 2023 zijn een tweetal voorstellen voor meer bewonersparticipatie gehonoreerd door de raad. Onder bestuurlijk opdrachtgeverschap van drie stadsdeelbestuurders maken we een inventarisatie door de stad van initiatieven die zoal spelen. We kijken daarbij wat we daar van kunnen leren en welke initiatieven geholpen zouden zijn met extra budget als steun in de rug. Dat voorstel zal met alle bestuurders worden besproken met daarbij de keuze voor de besteding. Onder deze initiatieven zijn er ook die op circulariteit zijn gericht. Want ook nu al faciliteert de gemeente activiteiten zoals van Afval naar Oogst om het scheiden en apart weggooien van groente- en fruitafval te stimuleren. Het buurtinitiatief Afval naar Oogst doet dit in samenwerking met buurttuinen die compost nodig hebben. Uit de compost groeien weer groenten, kruiden en bloemen. Dit kunnen buurtbewoners oogsten.

Zo sluiten we de kringloop lokaal, voorkomen we afval en zorgen we voor een gezonde bodem. 12. Inzamelen via water: deze pilot staat niet op zichzelf maar is een antwoord op de opgave voor centrum. Want waar willen overgaan van inzameling met losse zakken naar ondergrondse containers is dit voor het Wallengebied en de westelijke grachtengordel niet mogelijk door het gebrek aan openbare ruimte (zie figuur 1) in combinatie met zwakke kades en bruggen. In de 9 straatjes zijn we zodoende gaan experimenteren met een nieuwe vorm van inzameling waarbij we zowel het huishoudelijk afval als al het bedrijfsafval huis aan huis ophalen. Dit kan ook een oplossing zijn voor andere gebieden,

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum mei 2023 Pagina 17 van 17

maar er zijn meer opties zoals de inzet met kleinere elektrische wagens en bakfietsen. Al deze oplossingen hebben lokale overslaglocaties nodig voor het afval wat ze ophalen. Zodoende komen we bij boten als overslaglocatie en voor het transport naar de verwerker. We werken nu vanuit twee bootlocaties en drie boten. Komend jaar bekijken we hoe we de transitie in het centrum voor ons zien en wat dat betekent voor de inzet en mogelijkheden voor opslag en transport via water. 13. Vervanging containers: Na de voorbereidingen gedurende 2022 is het vervangen van de oude containers op gewenste snelheid gekomen. De vervanging verschilt per stadsdeel vanwege verschillende soorten containers die in de stad te vinden zijn en daarmee verschillende methodes voor het vervangen. De snelheid van de vervanging is afhankelijk van de omgeving, veiligheid, leveranties, bereikbaarheid bovengronds en de ligging van kabels en leidingen ondergronds. In het eerste kwartaal van dit jaar zijn er al 680 containers vervangen/geplaatst. In de komende kwartalen zal de aanpak onverminderd blijven om het aantal vervagingen hoog te houden. 14. Van afvalpunten naar recyclepunten: de komende jaren zullen we meerdere initiatieven ontplooien die moeten leiden tot meer bezoekers naar de recyclepunten. Hierdoor krijgen we de stad schoner en tegelijkertijd doen de burgers maximaal aan bronscheiding op het Recyclepunt.

Dit doen we door: 1) Op de Recylepunten sorteren we het afval maximaal en komen we tot grondstoffen die we aanleveren bij diverse (eind)verwerkers. Zo gaan we van Afvalpunt naar Recyclepunt. 2) Om de maximale bezoekersbeleving te verhogen willen wij de uitstraling van de Recyclepunten verbeteren. Dit gaan we doen door meer groen en het gebruik van natuurlijke materialen (denk aan houten straatmeubilair en beplanting) toe te passen. Ook de bebording op het bordes passen we aan, in meerdere talen. Hiervoor starten wij een pilot op het Recylcepunt Meerkerkdreef. 3) Om de Recyclepunten bereikbaar te maken voor Amsterdammers zonder auto kijken we naar de mogelijkheid om elektrische bakfietsen aan te kunnen bieden. 4) Samen met de Amsterdamse school een maatwerk opleiding opstellen om de communicatieve vaardigheden van de medewerkers te verbeteren. Dit moet gezien de praktische inslag van de collega’s, “on the job” gebeuren. Hierdoor raken de medewerkers meer bekwaam om de juiste instructies te geven wat zal bijdragen aan de positieve beleving van de bezoekers en verdere verbetering van de scheidingsresultaten.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl