20230222_bijlage 1_VRM22_459 Voortgangsrapportage AB 2022.pdf

D A T S N E N N I B K AANPA Voortgangsrapportage 2022 Conceptversie | 29-11-2022

Ter inleiding

3

Achtergrond Aanpak Binnenstad

5

Leeswijzer

7

Rapportage Aanpak Binnenstad 2022

8

1

Functiemenging en diversiteit

10

2

Beheer en handhaving

15

3 Een waardevolle bezoekerseconomie

23

4 Culturele diversiteit en buurtidentiteiten

28

5

34

Wonen

6 Verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte

38

7

44

Overzicht afgeronde maatregelen

AANPAK BINNENSTAD

Inhoud

2 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

i.

Ter inleiding

Uitgangspunten Aanpak Binnenstad Zowel de moeilijke coronatijd als de snelle opleving van het toerisme onderstreepten opnieuw de noodzaak van de Aanpak Binnenstad: een ambitieus, integraal en gebiedsgericht programma, gericht op een duurzame transformatie van de binnenstad. Uitgangspunt is dat de binnenstad (weer) een plek moet zijn waar bewoners zich thuis voelen, ondernemers met waarde voor de stad de ruimte krijgen om te ondernemen, en waar een gezonde bezoekerseconomie hand in hand gaat met een leefbaar en aangenaam woon- en werkklimaat. Wat dat betreft zijn er in 2022 mooie resultaten geboekt, die verderop in deze rapportage worden toegelicht. Een greep uit de recente ontwikkelingen: • De transformatie van negen panden in de Oudebrugsteeg door de N.V. Zeedijk in samenwerking met de gemeente, naar woonruimte en bedrijfsruimte voor creatieve onder­ nemers, betekent een eerste zichtbare resultaat van de

transformatiestrategie van de Aanpak Binnenstad. Dit draagt bij aan het opnieuw aantrekkelijk maken van de binnenstad voor Amsterdammers, jongeren en nachtcultuur. • Met de verschillende afvalpilots rond de Nieuwmarkt, in de Passeerdersgrachtbuurt en op de Wallen worden goede resultaten geboekt. Afval is een hardnekkig probleem in de binnenstad. De pilots worden in 2023 verder ontwikkeld en uitgebreid, en dragen bij aan het oplossen van het afval­ probleem. Samenwerking met bewoners en ondernemers, en deelname van bezoekers, is hierbij essentieel. • Het invoeren van een vergunningsplicht in de Hoogstraten biedt een extra instrument in het tegengaan van onder­ mijnende criminaliteit. • Het opnieuw organiseren van 24uur Centrum in mei was niet alleen een manier om de binnenstad voor Amsterdammers weer op de kaart te zetten, maar ook een impuls voor samenwerkende culturele instellingen in de binnenstad.

3 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

2022 was een bewogen jaar voor de binnenstad. Het lijkt alweer lang geleden, maar bij aanvang van het jaar zat Nederland nog middenin de laatste lockdown. Het persoonlijke (gezondsheids)leed en sociale belemmeringen voor Amsterdammers, en de moeilijke financiële situatie van veel ondernemers als gevolg van de coronacrisis werken ook in de binnenstad nog steeds door. Gelukkig lijkt corona inmiddels steeds verder achter ons te liggen. Na versoepelingen eind januari ging de stad steeds verder open. Bezoekers, ook Amsterdammers, wisten de binnenstad weer in groten getale te vinden.

AANPAK BINNENSTAD

Voor u ligt de voortgangsrapportage Aanpak Binnenstad over 2022. In deze voortgangsrapportage maken we de voortgang van de Aanpak Binnenstad in het afgelopen kalenderjaar inzichtelijk.

Bovengenoemde opsomming is niet uitputtend. Het laat zien dat de Aanpak Binnenstad een brede aanpak is. In 2022 zijn opnieuw

Is er dan alleen maar goed nieuws te melden? Uiteraard niet. Het vergroten en verbreden van het woningaanbod blijft, onder druk van hoge vastgoed- en ontwikkelkosten, een grote uitdaging. Hoewel de verschillende pilots op het gebied van afvalinzameling goede resultaten opleveren, is afval in de binnenstad nog steeds een grote en urgente uitdaging. Hetzelfde geldt voor het bevorderen van winkeldiversiteit, en het beteugelen van drukte en overlast. Meer over hoe we omgaan met deze uitdagingen is te lezen in het uitvoeringsprogramma Aanpak Binnenstad 2023.

AANPAK BINNENSTAD

stappen gezet om positieve veranderingen te stimuleren en aan te jagen, en restrictieve maatregelen genomen om ongewenste ontwikkelingen tegen te gaan. Beide zijn noodzakelijk voor een leefbare, aantrekkelijke binnenstad.

4 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

• Vanuit de subsidieregeling Aanpak Binnenstad zijn in 2022 de eerste initiatieven toegekend, waaronder Muziekstudio De Schans en een botanisch project in de tuin van het Allard Piersonmuseum. Een kunstzinnige verbinding tussen beide panden van Adyen, in de vorm van een brug, wordt eind 2022 of begin 2023 gerealiseerd. • Ondanks de hoge vastgoedprijzen en ontwikkelkosten zijn in 2022 circa 50 nieuwe woningen boven bedrijven gerealiseerd (of is de realisatie in gang gezet). • Het parkeervrije deel van Herengracht is in 2022 gerealiseerd. De vergroening van de eerste stegen in het kader van het Stegenplan is in 2022 begonnen.

Op basis van deze analyse en vele gesprekken met bewoners in de binnenstad, ondernemers, Amsterdammers buiten de binnenstad, kennisinstellingen en specifieke doelgroepen zijn in mei 2020 (midden in de coronacrisis) de uitgangspunten van de Aanpak Binnenstad geformuleerd. De coronacrisis maakte nóg duidelijker wat reeds breed werd gedragen en gevoeld: dat er op sommige plekken in de binnenstad nog maar erg weinig wordt gewoond, dat het steeds eenzijdigere lokale aanbod gericht op bezoekers kwetsbaar is voor dergelijke crises, en dat buurtfuncties steeds verder onder druk staan. Tegelijkertijd bracht de coronacrisis de schoonheid van de binnenstad opnieuw naar het oppervlak, konden buren elkaar weer ontmoeten, en gingen de leefbaarheidscijfers in delen van de binnenstad met sprongen vooruit.

Uitgangspunten Aanpak binnenstad In de raadsbrief van mei 2020 constateerden wij dat verschil­ lende uitdagingen in de binnenstad niet los van elkaar kunnen worden gezien. De druk van bezoekersaantallen heeft effect op de leefbaarheid. Het economische en culturele aanbod speelt een belangrijke rol in het type bezoekers dat Amsterdam trekt. Zonder bewoners kan er geen sprake zijn van een sociale en maatschappelijk functionerende binnenstad. En goed beheer en handhaving zijn weer noodzakelijk voor een prettig woon-, werken verblijfsklimaat. Een integrale benadering is dus noodzakelijk voor welslagen van het programma. Bij voorstellen, acties en maatregelen gaan we altijd uit van het effect op de buurt, de verschillende doelgroepen, de samenhang met gerelateerde vraagstukken, en mogelijke bij-effecten op de korte en lange termijn. De Aanpak Binnenstad is hiermee een voorbeeld van gebieds­ gericht werken.

5 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

In 2019 publiceerde hoogleraar Zef Hemel in opdracht van de burgemeester van Amsterdam zijn visie op Amsterdam in 2040. Daarin constateerde hij dat veel Amsterdammers, of ze nu wonen in de binnenstad of daarbuiten, de binnenstad niet altijd meer herkennen als hun binnenstad. Een gevoel van vervreemding heeft de overhand genomen. Dit bevestigde het beeld dat vanaf halverwege de jaren ’10 steeds sterker werd gedeeld: dat de toeristische druk, en een steeds eenzijdiger economisch aanbod gericht op bezoekers in combinatie met hoge huur- en vastgoedprijzen, de binnenstad minder leefbaar en bewoonbaar maken. Hemel constateerde dan ook dat de historische binnenstad zijn verbindende functie dreigt te verliezen. Oplossingen zijn echter voorhanden, en liggen in de binnenstad zelf. ‘De binnenstad is vanouds een sociale, culturele en politieke ruimte. En alles is er al.’

AANPAK BINNENSTAD

Achtergrond Aanpak Binnenstad

Rapportagecyclus Jaarlijks rapporteert het college aan de gemeenteraad over de voortgang van het programma. Dit gebeurde voor het eerst in december 2021, aan het einde van het eerste loop­ jaar van het uitvoeringsprogramma. Het document dat u nu leest is de tweede voortgangsrapportage. Net als in 2021 is een BinnenstadsEnquête afgenomen onder bewoners van de binnenstad en heel Amsterdam, en ondernemers in de binnenstad. Samen bieden deze rapportage en de uitkomsten van de BinnenstadsEnquête twee inhoudelijke instrumenten om de voortgang van Aanpak Binnenstad in 2022 langs de meetlat te leggen. Mede op basis hiervan is het uitvoeringsprogramma Aanpak Binnenstad voor 2023 tot stand gekomen.

AANPAK BINNENSTAD

Ingezette lijn vanaf 2020 De uitgangspunten van de Aanpak Binnenstad werden in december 2020 vertaald in het eerste uitvoeringsprogramma. Daarin staan 92 maatregelen en acties benoemd, sommige gericht op de korte termijn en andere gericht op de langere termijn, en verdeeld over zes thema’s die we als essentieel zien voor de binnenstad. Deze thema’s zijn functiemenging en een divers economisch/maatschappelijk aanbod, beheer en handhaving, een waardevolle bezoekerseconomie, culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten, een breed en toegankelijk woningaanbod, en verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte. Per jaar worden de resultaten op alle maatregelen en alle thema’s gepubliceerd, inclusief eventuele aanscherpingen, uitdagingen en nieuwe kansen.

Bestuurlijke context In het voorjaar van de zomer van 2022 zijn een nieuwe gemeenteraad, college, dagelijks bestuur Centrum en stads­ deelcommissie Centrum aangetreden. Nieuw is dat de Aanpak Binnenstad als aparte wethoudersportefeuille in het college is belegd. Ook werd in september de prognose voor de bezoekersaantallen van 2023 gepubliceerd. Met een verwachte overschrijding van de signaalwaarde van 18 miljoen bezoekers per jaar reden voor het college om met extra maatregelen te komen, in het kader van de verordening op Toerisme in Balans. De visie van het college op de bezoekerseconomie in 2035, en een breed pakket aan maatregelen, werd op 30 november 2022 gepresenteerd. De maatregelen en acties die betrekking hebben op de binnenstad landen in het uitvoeringsprogramma van de Aanpak Binnenstad voor 2023.

6 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Met de Aanpak Binnenstad willen we een fundamentele transformatie naar een leefbare, aantrekkelijke binnenstad bewerkstelligen. Dat is een grote ambitie. Veel van de in gang gezette acties en maatregelen beogen snel en merkbaar resultaat op de korte termijn, en dat is ook noodzakelijk. Tegelijkertijd zijn sommige uitdagingen dermate fundamenteel van aard, bijvoorbeeld op het gebied van wonen en de inrichting van de bezoekerseconomie, dat merkbaar effect realistisch te verwachten is op een termijn van 10 à 15 jaar. Dat maakt de noodzaak en urgentie om juist nu stappen te zetten des te groter.

Leeswijzer AANPAK BINNENSTAD

De voortgangsrapportage geeft per prioriteit en maatregel de voortgang in 2022 weer. Een deel van de maatregelen is afgerond; deze worden niet opnieuw opgenomen in het uitvoeringsprogramma voor 2023. Om een zo volledig mogelijk beeld te geven van de ontwikkelingen in de binnenstad en de ervaringen van bewoners, ondernemers en Amsterdamse bezoekers is in september 2021 de eerste BinnenstadsEnquête uitgevoerd door OIS. Dit is in september 2022 herhaald. De resultaten van de BinnenstadsEnquête 2022 zijn een bijlage bij deze voortgangsrapportage. De statistieken BinnenstadsCijfers zijn in 2021 gepubliceerd, en dit wordt in 2023 herhaald.

Aanpak Binnenstad

BinnenstadsEnquête 2021

BinnenstadsCijfers 2021

BinnenstadsEnquête 2021

Onderzoek, Informatie en Statistiek

Onderzoek, Informatie en Statistiek

1

1

-

AANP AK BIN NENS TAD

AANP AK BINN ENST AD

Uitvoeringsprogramma

Voortgangsrapportage 2021

december 2020

Conceptversie | 24-11-2021

-

AANP AK BINN ENST AD

AANP AK BINN ENST AD Uitvoeringsprogramma 2022

Voortgangsrapportage 2021

AANP AK BINN ENST AD Uitvoeringsprogramma 2022

Conceptversie | 24-11-2021 3 - 12 - 2021

3 - 12 - 2021

VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

7

2023 2020

2021

2022

• Functiemenging en diversiteit • Beheer en handhaving • E en waardevolle bezoekerseconomie •V  ersterken van de culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten •B  evorderen van meer en divers woningaanbod •M  eer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte

8 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Hieronder wordt de voortgang van de Aanpak Binnenstad in 2022 thematisch weergegeven. Per actie en maatregel staan ontwikkelingen en resultaten van het afgelopen kalenderjaar kort vermeld. Een substantieel deel van deze acties en maatregelen is in 2021 of 2022 gestart, en wordt in 2023 voortgezet. Andere acties en maatregelen zijn in 2022 afgerond, of worden voortgezet in de reguliere werkzaamheden. Dit staat per maatregel aangegeven. De thematische prioriteiten zijn:

AANPAK BINNENSTAD

Rapportage Aanpak Binnenstad 2022

GEMEENTE AMSTERDAM

AANPAK BINNENSTAD

1 Functiemenging en diversiteit

9

In januari werd bekend dat de N.V. Zeedijk met steun van de gemeente negen panden in de Oudebrugsteeg heeft overgenomen, om te transformeren naar woonruimte en bedrijfsruimte met een lokale en culturele functie. Dit is het eerste aansprekende resultaat van de vastgoedstrategie vanuit de Aanpak Binnenstad. In december 2021 was al bekend geworden dat de toeristische bestemmingsfunctie van 165 panden in de binnenstad geschrapt is. Dergelijke acties dragen op termijn bij aan een diverser voorzieningenaanbod en het doorbreken van op toerisme gerichte economische monocultuur.

1.

Belangrijke maatregelen

Planning 2022

Versterken van de 2 maatschappelijke vastgoedondernemingen in de binnenstad – NV Zeedijk en Stadsgoed NV – om meer vastgoed te verwerven voor functies die bijdragen aan diversiteit en leefbaarheid.

De samenwerking met de N.V. Zeedijk, Stadsgoed N.V. en N.V. Stadsherstel is belangrijk voor het verwezenlijken van de doelen van de Aanpak Binnenstad. Samen met de N.V. Zeedijk zijn negen panden aan de Oudebrugsteeg verworven, die momenteel worden getransformeerd naar woningen, en deels een culturele bestemming krijgen. In november is Kanaal40, een nieuwe club voor (nacht)cultuur, geopend in de Oudebrugsteeg. Wordt voortgezet

2.

Intensiveren en verbreden van het netwerk met bonafide eigenaren die vastgoed beheren, aankopen en/of herbestemmen voor functies die de leefbaarheid en diversiteit versterken. Hierbij willen wij ook in gesprek over bestemmingswijzigingen, zoals naar bijvoorbeeld niet winkelfuncties in het kernwinkelgebied.

In 2022 is het netwerk met private en institutionele vastgoedbezitters en investeerders verder versterkt. Dit verbetert de informatiepositie van de gemeente, biedt kansen voor samenwerking en beter zicht op kansen op de vastgoedmarkt. Dit is een doorlopend proces. Het speelveld monitoren we continu. In januari 2022 hebben we een nieuwe scan gemaakt van het netwerk, waaruit bleek dat investeerders en beleggers nog weinig vertegenwoordigd waren. Deze zijn in 2022 actief benaderd. Aanpak Binnenstad is tijdens de vastgoedbeurs PROVADA onder de aandacht gebracht. Begin 2023 evalueren we opnieuw het gemeentelijke netwerk. Wordt voortgezet

3.

Verkennen en mogelijk instellen van een fonds en/of krediet om in aanvulling op de activiteiten van onze deelnemingen meer grip te krijgen op de beoogde transformatie naar een meer diverse binnenstad.

Er is een reserve ingesteld. Het streven is om dit op te bouwen naar 10 miljoen, om ook de komende jaren slagvaardig te kunnen reageren op unieke en strategische kansen die zich voordoen op de vastgoedmarkt. De gemeenteraad heeft in 2021 ingestemd met een afwegingskader hiertoe en met het instellen van een reserve. Wordt voortgezet

4.

Het verkennen van de effecten op het Wallengebied van het realiseren van een toekomstig erotisch centrum buiten de binnenstad

De verkenning naar de mogelijkheden voor het realiseren van een Erotisch Centrum buiten de binnenstad is gaande. Daarbij ligt de focus op het locatieonderzoek. Volgens planning wordt medio 2023 een aantal voorkeurslocaties aan de raad voorgelegd. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Functiemenging en diversiteit

10 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

1

Belangrijke maatregelen

Planning 2022

Handhaving op bestemmingsplan Winkeldiversiteit bij overtredingen om vestigingen van illegale winkels die gericht zijn op toeristen te voorkomen.

Handhaving van het bestemmingsplan Winkeldiversiteit betreft het 1012-gebied en de veertig winkelstraten daaromheen. Het winkelaanbod verandert wekelijks. Hierop wordt gemonitord en gehandhaafd. Wordt voortgezet

6.

Opstellen beleid minisupermarkten/ buurtwinkels/ to go-winkels/kantoor met baliefunctie.

De haalbaarheid en wenselijkheid van nieuw beleid voor dergelijke ondernemingen in de binnenstad wordt momenteel verkend. Dit wordt begin 2023 voorgelegd aan het DB Centrum, waarna eventueel nadere uitwerking volgt. Wordt voortgezet

7.

Retailtoekomstvisie binnenstad/kernwinkelgebied opstellen om te kunnen sturen op verzoeken tot afwijking van het bestemmingsplan.

In 2022 heeft CBRE in opdracht van de gemeente een onderzoek uitgevoerd naar de toekomst van retail in de binnenstad. Aan de hand van dit onderzoek worden in 2023 kaders opgesteld voor het transformeren van winkelruimte naar mogelijke andere functies in winkelstraten. De uitwerking hiervan verschilt per winkelstraat. Wordt voortgezet

8.

In samenwerking met biz’zen een gebiedsprofiel opstellen voor transformatie.

De profielen Leidsebuurt, Rembrandtbuurt, Hartje Centrum e.o., westelijke grachten­ gordel en Nieuwmarkt e.o. zijn in 2022 afgerond. Er wordt nagedacht over de mogelijkheden voor een gebiedsprofiel voor de Jordaan. Voor alle gebiedsprofielen worden d.d. najaar 2022 stuurgroepen samengesteld en actieplannen worden uitgewerkt. Afgerond

9.

Bijdragen aan de doorontwikkeling van Green Light District.

Vanuit de gemeente is subsidie verstrekt voor communicatie, versterken van het netwerk en het organiseren van twee evenementen in het kader van Green Light District. Ook ondersteunt de gemeente Green Light District bij het zoeken naar aanvullende externe financiering. Green Light District sluit aan bij het gebiedsprofiel voor de Nieuwmarkt e.o., en was afgelopen jaar onder meer betrokken bij vergroening van de Warmoesstraat en tijdelijke vergroening van het Beursplein. Afgerond

10.

Uitwerken concept Restaurants van Morgen voor een gezond, divers en duurzaam aanbod in het centrum in samenwerking met Rabobank en Greendish.

In 2022 hebben verschillende restaurants op en rond het Leidseplein en het Max Euweplein meegedaan aan Restaurants van Morgen begeleid door Green Dish, in samenwerking met de Rabobank en de gemeente. Wordt voortgezet

11.

Nieuw Opstellen van een horeca-ambitieplan voor de Wallen

Mede vanwege vertraging in het horecabeleid is het opstellen van een horecaambitieplan voor de Wallen uitgesteld. Het horeca-ambitieplan wordt naar verwachting in 2023 opgesteld, op basis van het nieuwe horecabeleid. Wordt voortgezet

11 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

5.

AANPAK BINNENSTAD

Verbeteren diversiteit horeca- en winkelaanbod

Nieuw Het verwijderen van ruim 30 ATM’s in de binnenstad.

De Raad van State heeft recentelijk uitspraak gedaan over ATM’s in gevels. Uit de uitspraak volgt dat een ATM in de gevel van een gebouw niet gezien kan worden als een vorm van toeristische dienstverlening. Dit houdt in dat het hebben van een ATM in de gevel niet in strijd is met het bestemmingsplan Winkeldiversiteit. We onderzoeken de verdere gevolgen van deze uitspraak voor wat betreft de handhaving op inpandige ATM’s in winkels die met name gericht zijn op toeristen/ dagjesmensen. Eind 2022 is afgesproken dat negen ATM’s op vrijwillige basis verwijderd worden. Afgerond

Transformeren functies in panden 13.

In kaart brengen welke nieuwe ondernemers een aanvulling zijn op de binnenstad. Indien nodig beleid en/of regelgeving hierop aanpassen.

Om het netwerk creatieve en nieuwe ondernemers rond de binnenstad te vergroten wordt enkele keren per jaar Studio Binnenstad georganiseerd: een serie informele bijeenkomsten gericht op het versterken van verbindingen en het ondersteunen van nieuwe initiatieven. Studio Binnenstad heeft in 2022 plaatsgevonden in april, september en december. Maatregel als zodanig afgerond. Studio Binnenstad wordt voortgezet

14.

Herontwikkeling Sint Annenkwartier in samenwerking met Stadsgoed NV.

De herontwikkeling van het Sint Annenkwartier levert op termijn circa 20 nieuwe woningen en bedrijfsruimte op. De doorontwikkeling wordt gefaseerd over drie jaar uitgevoerd. Funderingsherstel is noodzakelijk voordat de nieuwe woningen voor verhuur geschikt gemaakt kunnen worden. Dit is op dit moment in uitvoering. Daarnaast wordt het Sint Annenkwartier opgenomen in het Stegenplan waarbij wordt gekeken of er ingrepen in de openbare ruimte kunnen worden aangebracht om de leefbaarheid te verbeteren. Wordt voortgezet

15.

Nieuw Het oprichten van een Humanities & Societyorganisatie

Eind mei is de Humanities & Society-organisatie formeel van start gegaan in aanwezigheid van de burgemeester. Vanuit de gemeente wordt dit initiatief voor in ieder geval twee jaar ondersteund. De H&S-organisatie is een hub voor de geesteswetenschappen, en kan geraadpleegd worden voor een origineel perspectief op lokale vraagstukken. Wij verwachten in 2023 één of meer projecten in samenwerking met H&S te ontwikkelen. H&S wordt onder meer gekoppeld aan het Joods Cultureel Kwartier, culturele instellingen in het Wallengebied en aan kunstprojecten in de openbare ruimte Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning 2022

12 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

12.

Belangrijke maatregelen

Belangrijke maatregelen

Planning 2022

Alle bestaande staanplaatsen op straat in het kernwinkelgebied, inclusief de roulatieplaatsen voor venters, terugdringen. Hoofddoel is om de verkoop van op toeristen en dagjesmensen gerichte producten (souvenirs) en/of voedsel voor directe consumptie (zoals hotdogs) te verminderen.

Er wordt gewerkt aan een integrale benadering van ruimte voor economische activiteiten in de openbare ruimte in relatie tot drukte. Deze integrale benadering is nodig om specifiek beleid nader in te kunnen vullen. Parallel wordt gewerkt aan de stedelijke beleidsnota verkooppunten in de openbare ruimte, waarin een voorstel komt voor het beëindigen op termijn van de roulatieregeling voor hotdogventers. De stedelijke beleidsnota wordt naar verwachting in 2023 voorgelegd voor inspraak, waarna deze wordt vastgesteld. Wordt voortgezet

17.

In de marktvisie wordt ingezet op spreiding van themamarkten die zich richten op bezoekers van buiten de stad. Markten die bezocht worden door veel Amsterdammers behouden we.

Afgelopen jaar hebben twee consultatierondes plaatsgevonden over themamarkten. OIS heeft via een enquête en panel Amsterdammers bevraagd over themamarkten. In januari 2023 vindt een aantal expertmeetings om toekomstrichtingen voor themamarkten te bepalen. Wordt voortgezet

18.

Nieuw beleid gericht op straatartiesten en straatmuzikanten opstellen.

Er wordt gewerkt aan een integrale benadering van ruimte voor economische activiteiten in de openbare ruimte in relatie tot drukte. Deze integrale benadering is nodig om specifiek beleid nader in te kunnen vullen. Parallel wordt gewerkt aan de stedelijke beleidsnota verkooppunten in de openbare ruimte, waarin een voorstel komt voor het beëindigen op termijn van de roulatieregeling voor hotdogventers. De stedelijke beleidsnota wordt naar verwachting in 2023 voorgelegd voor inspraak, waarna deze bestuurlijk wordt vastgesteld. Wordt voortgezet

13 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

16.

AANPAK BINNENSTAD

Staanplaatsen minder inrichten op bezoekers

GEMEENTE AMSTERDAM

AANPAK BINNENSTAD

2 Beheer en handhaving

14

Vanaf maart 2022 begon de bezoekerseconomie weer op volle toeren te draaien. Niet onverwacht, gezien de terugkeer van bezoekers in de zomer van 2021. Met name in het Wallengebied bleken echter opnieuw aanvullende maatregelen noodzakelijk om drukte en overlast te beteugelen, en de druk op de leefbaarheid te verlichten. Uitbreiding van het alcoholverkoopverbod in delen van de binnenstad, maximaal opschalen van de inzet van hosts en crowd management, en het intrekken van tijdelijke coronaterrasuitbreidingen maakten deel uit van deze maatregelen. De ongekend snelle opleving van de drukte maakte net als in 2021 duidelijk dat handhaving weliswaar een voorwaarde is voor een leefbare binnenstad, maar dat voor fundamentele verandering keuzes moeten worden gemaakt in de inrichting van de Amsterdamse bezoekerseconomie.

De intensivering van de top-X-aanpak overlastgevende bedrijven en de diverse pilots op het gebied van afvalinzameling zijn positieve resultaten op het gebied van beheer en handhaving in de binnenstad. Voor een succesvolle doorontwikkeling van de aanpak van afval is goede samenwerking met bewoners, ondernemers en ook bezoekers essentieel. Verschillende gedragscampagnes wijzen bezoekers op de geldende regels en normen. Deze campagnes worden in 2023 gecontinueerd en verder ontwikkeld. Hetzelfde geldt voor de geïntensiveerde aanpak van straatdealers. Er worden goede ervaringen

opgedaan met lik-op-stukbeleid en veegacties in aanwezigheid van het Openbaar Ministerie. De implementatie van een vergunningsplicht in de Hoogstraten voor ondernemers biedt een extra instrument in het tegengaan van ondermijnende criminaliteit. In november was de eerste bijeenkomst van het Leefbaarheidspanel Wallengebied, een door middel van loting tot stand gekomen groep bewoners en ondernemers. Zij gaan advies uitbrengen over hoe de leefbaarheid op de Wallen verder verbeterd kan worden.

AANPAK BINNENSTAD

Beheer en handhaving

15 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

2

Planning

1.

Verkennen of het tijdelijk en gebiedsgericht beperken van sluitingstijden van horeca, raamprostitutie en andere voorzieningen op de Wallen bijdraagt aan de leefbaarheid. Als uit onderzoek blijkt dat tijdelijke toepassing een negatieve impact heeft op andere gebieden in de binnenstad, vraagt dit om een nadere heroverweging.

Van 14 juli tot 2 september heeft het voorgenomen beleid voor het aanpassen van sluitingstijden en de mogelijkheid om schenktijden in te voeren ter inspraak voorgelegen. De planning is dat in de raadscommissie van 15 december kennisgenomen kan worden van de aanpassingen n.a.v. de inspraak en dat de gemeenteraad 21/22 december kan besluiten over het wijzigen van de APV, waarna de burgemeester een besluit kan nemen over de aangepaste openingstijden in het kern-Wallen gebied. De daadwerkelijke aanpassing van de openingstijden kan dan per 1 april 2023 in gaan. Afgerond

2.

Opening van een wijkhandhavingssteunpunt op de Wallen.

Vanwege noodzakelijke funderingswerkzaamheden en vertraging in de ontwerpfase zijn de betreffende panden van de voormalige houthandel Schmidt naar verwachting eind 2023/begin 2024 gereed voor oplevering van het wijkhandhavingssteunpunt. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Belangrijke maatregelen

Schonere binnenstad Inzet van extra buurtconciërges.

In 2022 zijn vier extra buurtconciërges aangenomen. De buurtconciërges zijn aanspreekpunt voor bewoners en ondernemers, spreken bewoners en ondernemers aan op de juist wijze van omgaan met afval, en zetten extra hulpkrachten in als er een afvalprobleem is buiten de gewone tijden om. Afgerond

4A

In samenspraak met ondernemers en bewoners organiseren van extra schoonmaakrondes op de WALLEN.

Vanuit de BIZ Zeedijk worden extra schoonmaakrondes georganiseerd met steun van de gemeente. Wordt voortgezet

4B

Extra schoonmaakrondes REMBRANDTPLEIN.

De extra schoonmaakrondes op Rembrandtplein lopen sinds 2021 goed. Wordt voortgezet

4C

Extra schoonmaakrondes LEIDSEPLEIN.

De schoonmaakrondes op het Leidseplein kunnen verbeterd worden. Wordt voortgezet

5.

Proef op de Oostelijke Eilanden met het aanleggen van tuintjes rondom ondergrondse containers om bijplaatsingen van afval te voorkomen. Bij succes verdere uitrol naar andere gebieden.

Het project is met een jaar verlegd tot voorjaar 2023 en wordt naar dertig locaties in het centrum, stadsdeel Zuid en Oost uitgerold. De tuintjes zijn per 1 november geplaatst. Momenteel wordt de impact gemeten. Besluit over voortzetting van de pilot wordt verwacht in het voorjaar 2023. Wordt voortgezet

16 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

3.

Diverse pilots met nieuwe inzamelmethodes voor huisafval (van zak naar bak, via water, afvalapp etc.) Wallen en Nieuwmarkbuurt.

Het gaat om de Negen straatjes en de Passeerdersgrachtbuurt. Zie ook onder pijler 6. De pilots zijn gestart op 1 oktober. Tot 1 april zijn we bezig met het volledig opstarten van de pilot. Deze proef duurt in ieder geval tot eind 2025. De eerste resultaten worden voor de zomer van 2023 verwacht. Wordt voortgezet

Verminderen overlast 7.

Onderzoek naar een beheersbare cannabismarkt en minder overlast van coffeeshops door regulering van de cannabisketen en/of beperken van de groei. Een eventuele invoering van het ingezetenencriterium maakt onderdeel uit van het onderzoek.

In 2022 is in de gemeenteraad onvoldoende draagvlak gebleken voor het voorstel van de driehoek ter afkoeling van de cannabismarkt (totaalpakket van invoering ingezetenencriterium, keurmerk coffeeshops en verhoging handelsvoorraad). Deze plannen worden vooralsnog niet doorgezet. In 2023 wordt een blowverbod in delen van de binnenstad waar ook een alcoholverbod geldt voorgesteld. Afgerond

8.

Handhaven op autoslapers, wildplassen en alcoholgebruik in de openbare ruimte.

Er wordt regulier gehandhaafd op wildplassen en op overnachten in de auto. De nieuwe manier van handhaven op alcohol wordt door handhavende partijen als effectief ervaren. Er wordt veel meer gewaarschuwd en daardoor worden minder bekeuringen geschreven. Politie, handhavers en hosts zien minder drank op straat. De mobiele glascontainers voor het deponeren van alcohol helpen hierbij. Wordt voortgezet

9.

Inzet van hosts op de uitgaanspleinen en in het Wallengebied om publiek aan te spreken op gedrag.

Hosts worden structureel ingezet in het Wallengebied en op de uitgaanspleinen. Op de Wallen worden donderdag (16.00-23.00 uur), vrijdag en zaterdag (17.30-01.30 uur) hosts ingezet. Op Rembrandtplein op vrijdag en zaterdag (21.00-05.00 uur). En op het Leidseplein op vrijdag en zaterdag van 22.00 tot 06.00 uur. Op de Wallen worden hosts tevens ingezet om (bij drukte) bezoekersstromen te sturen en te reguleren op 70% van de piekaantallen van 2019. Begin november is een pilot gestart met de inzet van een ander type hosts (ISA-hosts) in de nachtelijke uren in een deel van het Wallengebied. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

17 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

6.

Belangrijke maatregelen

10.

Top-x aanpak van notoir overlast gevende bedrijven in de binnenstad.

In het voorjaar is gestart met wekelijkse controles, hoofdzakelijk op geur, geluid en terrassenoverlast (uitwaaiering of illegale terrassen). Deze controles richten zich op notoir overlastgevende bedrijven. Gaandeweg zijn ook andere bedrijven meegenomen, bijvoorbeeld naar aanleiding van meldingen. Deze maatregel heeft gedurende de coronaperiode stilgelegen en is in het voorjaar opnieuw opgestart op basis van een analyse van SIA-meldingen en informatie uit de betreffende gebieden. Wordt voortgezet

11.

Gedragscampagnes inzetten op de thema’s afval, overlast, wildplassen en respectvol omgaan met sekswerkers.

Ontmoedigingscampagne. De campagne is er op gericht om de overlast van bezoekers van uitgaansgebieden terug te dringen. Hierbij ligt de focus op het zichtbaar maken van regels en waarschuwen voor bijvoorbeeld straatdealers. De campagne gaat met name in op onderstaande onderwerpen: Straatdealen: Een campagne die wijst op de risico’s van (kopen van) straatdealers is in uitvoering sinds februari. De campagne bestaat uit een combinatie van uitingen in openbare ruimte en online, de inzet van hosts op straat, en gebruik van sociale media. Tijdens uitgaansweekenden wordt er gewerkt met een mobiele informatiestand. De campagne wordt ook getoond in hotels, en wordt geprojecteerd in raamstegen. Alcoholverbod: Bezoekers worden op het alcoholverbod in de openbare ruimte op de Wallen gewezen via uitingen in openbare ruimte en op sociale media, en worden aangesproken door hosts. Mobiele glasbakken rond de uitgaansgebieden worden extra onder de aandacht gebracht. Sekswerkers: In mei 2022 is deze campagne gestart. In raamstegen worden uitingen over het verbod op het fotograferen van sekswerkers in de openbare ruimte geprojecteerd. Zakkenrollers: Op en rond het Rembrandtplein is extra aandacht voor zakkenrollers. Banieren en pop-up borden hebben o.a. tijdens de Pride bezoekers hiervoor gewaarschuwd. Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 3.2 en voortgezet in 2023

12.

Realiseren van pop-up taxistandplaatsen en reguleren taxiverkeer rond uitgaanspleinen.

Er wordt gewerkt aan gebiedsgerichte aanpakken voor taxioverlast voor Leidsebuurt, Rembrandtbuurt en Centraal Station. De nieuwe aanpak gaat uit van ‘hotspots’ en taxiluwe zones, die door middel van intelligente toegang worden gereguleerd. Daarnaast worden de mogelijkheden voor het afsluiten van (delen van) straten gedurende piektijden onderzocht. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

18 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

13.

Proef met nachtelijke afsluiting Schapensteeg.

De hekken in de Schapensteeg zijn 2021 geplaatst om overlast tegen te gaan. ’s Nachts gaan de hekken dicht, maar niet op slot. De werking van het hek is onlangs geëvalueerd. De uitkomst is dat de hekken permanent worden ,en iets verhoogd worden. Afgerond

14.

Bewonersinitiatieven ondersteunen, zoals We Live Here op de Wallen, of ‘vele gezichten van’ (Rembrandtplein) waarmee zichtbaar wordt gemaakt dat er in de binnenstad ook wordt gewoond.

In 2022 zijn de genoemde initiatieven opnieuw ondersteund. Dit wordt voortgezet vanuit de subsidieregeling Aanpak Binnenstad Afgerond

15.

Structurele aanpak om geuroverlast van eet­ gelegenheden te voorkomen, vooruitlopend op de Omgevingswet.

We voeren preventief gesprekken met exploitanten/ondernemers die een nieuwe exploitatie starten met een grote kans op het veroorzaken van geurhinder. Deze preventieve controle beoogt dat de exploitant het bedrijf pas opent wanneer wordt voldaan aan wet- en regelgeving. Op reeds bestaande bedrijven die al dan niet geuroverlast veroorzaken wordt gecontroleerd en gehandhaafd. Structurele maatregel – afgerond

16.

Tegengaan overlast en criminaliteit door straatdealers.

Per raadsbrief is de gemeenteraad in april geïnformeerd over de voortgang van de aanpak straatdealers. De maatregelen zijn in september in de raadscommissie AZ besproken. Het afgelopen jaar zijn extra grote en kleine straatdealer-acties uitgevoerd door de politie. Strafrechtelijk werken we met een lik-op-stukbeleid in nauwe samenwerking met het OM. Daarnaast wordt een effectievere en strengere bestuursrechtelijke aanpak gehanteerd. Op de Wallen zijn zeven hotspots met straatdealerproblematiek geïdentificeerd. Cameratoezicht is uitgebreid met vijf extra camera’s. Ieder weekend loopt een koppel straatcoaches op de Wallen. Daarnaast starten we met het portiersnetwerk in samenwerking met horecagelegenheden in het gebied, en met de inzet van een stevig type host in de nachtelijke uren. Een nieuwe bezoekerscampagne waarin de aanwezigheid van straatdealers en de risico’s van drugs kopen op straat onder de aandacht worden gebracht is gestart, zowel digitaal als op straat met promotieteams. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

19 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

17.

Onderzoek naar subsidieregeling en mogelijkheden voor aanpassing van regelgeving voor dubbel glas in monumentale panden in uitgaansgebieden en het Wallengebied om geluidsoverlast te verminderen.

In 2022 is een pilot begonnen waarin totaal 12 aanvragen voor woningen behandeld kunnen worden. Tevens wordt onderzocht wat de subsidiemogelijkheden hiervoor zijn. Wordt voortgezet

18.

Nieuw beleid wordt geformuleerd voor gebruik openbare ruimte voor filmopnames en fotoshoots om de overlast voor de bewoners en ondernemers te verminderen.

Vanuit OI&S wordt onderzocht in hoeverre bewoners overlast ervaren van filmopnames. De resultaten van het OI&S-onderzoek zijn naar verwachting eind 2022 gereed. Met de filmbranche zijn in 2022 verschillende gesprekken gevoerd over de (on)mogelijkheden van filmen in de openbare ruimte. Op basis van de gesprekken wordt een nieuw protocol filmen in de openbare ruimte opgesteld. Dit protocol is naar verwachting begin 2023 gereed. Het OIS-onderzoek dient als nulmeting voor ervaren overlast. Eind 2023 wordt de werking van het protocol geëvalueerd. Indien noodzakelijk wordt dit opnieuw aangepast. Wordt voortgezet

19.

Onderzoek naar mogelijkheden voor verbod op exploitaties op het water zoals de Smoke Boat en Red Light Striptease Boat.

We blijven de juridische mogelijkheden onderzoeken. In 2023 starten we met een pilot beperken op- en afstapvoorzieningen rondvaarten aan de Oudezijds Voorburgwal. Dit heeft naar verwachting ook effect op de exploitatie van dergelijke boten in het Wallengebied. Wordt voortgezet

20.

Lobby voor aanpassing landelijke regelgeving zodat meer sturing gegeven kan worden aan een vastgoedbestemming, bijvoorbeeld bij indeplaatsstelling of verkoop exploitatie.

De bevoegdheid op de betreffende regelgeving ligt bij het Rijk. We lobbyen voor verscherping van het beleid; dit vraagt een aanpassing in burgerlijk wetboek. Vooralsnog is hiervoor geen landelijk draagvlak. De lobby zetten we voort. Ondertussen is wel met Stadsgoed N.V. en de N.V. Zeedijk de wens besproken om bepalingen/extra clausules op te nemen in hun huurcontracten. Structureel werk. Wordt niet opnieuw opgenomen in programma 2023

21.

Continueren van de taskforcesouvenirwinkels, en eventuele uitbreiding naar andere branches. Terugdringen verkoop illegale drugsparafernalia, gecombineerd met handhavingsacties in samen­ werking met het RIEC en de ondermijningsbrigade.

In 2022 is de informatiepositie van de taskforce souvenirwinkels verder verbeterd. Signalen worden in toenemende mate opgevangen en gedeeld met partners waaronder politie, OM, Belastingdienst, arbeidsinspectie. Maandelijks zijn er Ondermijningsbrigade-acties. Deze richten zich op ondernemingen waarover signalen zijn van ondermijnende criminaliteit, waaronder mensensmokkel, witwassen en ondergronds bankieren. Acties kunnen leiden tot bevestiging van signalen en verzamelen van bewijslast. Daarnaast zet de taskforce in op preventie, bijvoorbeeld door kennis te delen met pandeigenaren over het tegengaan van criminaliteit. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

20 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

22.

Nieuw Invoeren van een veiligheidsmodel voor het kernwinkelgebied.

In 2022 is een kwartiermaker aangesteld. In overleg met politie, ondernemers en gemeente wordt handhaving ingezet op het verbeteren van veiligheid in het kernwinkelgebied. Ondernemers krijgen proactief advies over het verbeteren van de veiligheid in hun winkel en in de straat. Wordt voortgezet

23.

Nieuw In 2022 wordt in samenspraak met bewoners en ondernemers een hernieuwde handhavings­ strategie opgesteld met aandacht voor de gehele keten hosts-handhaving-politie.

In het voorjaar is een kwartiermaker aangesteld. De eerste stappen richting een integraal handhavingsplan voor het Wallengebied zijn gezet: werksessies met stakeholders (bewoners, ondernemers(verenigingen), ketenpartners), dossier­ onderzoek, en inventarisatie van mogelijke verbeteringen. Op basis hiervan wordt begin 2023 een handhavingsplan opgesteld. Wordt voortgezet

24.

Nieuw Invoeren van versneld zetten van wielklem bij niet-betalende buitenlandse kentekens.

Er ligt een bestuurlijke opdracht om eerder te klemmen. De invoering is uitgesteld vanwege noodzakelijke nadere juridische uitwerking. Wordt voortgezet

25.

Nieuw Ladder van maatregelen introduceren voor de Wallen.

Eind april is een aantal extra maatregelen ingevoerd voor het Wallengebied om de leefbaarheid te verbeteren en drukte en overlast tegen te gaan. Het ging daarbij om intrekken van de tijdelijke coronaterrassen, uitbreiding van het alcohol­ verkoopverbod, opschalen van inzet hosts en crowd management, en incidenteel afsluiten stegen op piekmomenten. Op 7 november is een ingeloot leefbaarheidspanel voor het Wallengebied voor het eerst bijeen gekomen. Het leefbaarheidspanel adviseert burgemeester, wethouder Aanpak Binnenstad en stadsdeelvoorzitter over maatregelen om de leefbaarheid in het gebied te vergroten. Het Leefbaarheidspanel wordt in 2023 opgenomen als aparte maatregel. Zie verder maatregelen sluitingstijden (2.1), handhavingsstrategie (2.23) en straatdealen (1.16). Afgerond

26.

Nieuw Implementatie vergunningsplicht Hoogstraten.

Alle betreffende ondernemers hebben inmiddels een vergunning aangevraagd. Tot op heden zijn er nog geen vergunningen geweigerd. Vergunningsplicht is ingevoerd, daarmee is deze maatregel afgerond

AANPAK BINNENSTAD

Planning

21 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

AANPAK BINNENSTAD

Een waardevolle bezoekerseconomie

22 GEMEENTE AMSTERDAM

3

23 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

In september werd de prognose voor de bezoekersaantallen van 2023 gepubliceerd. Met een verwachte overschrijding van de signaalwaarde van 18 miljoen bezoekers per jaar reden voor het college om met extra maatregelen te komen, in het kader van de verordening op toerisme in balans. De visie van het college op de bezoekerseconomie in 2035, en een breed pakket aan maatregelen, werd op 30 november 2022 gepresenteerd. De maatregelen en acties die betrekking hebben op de binnenstad landen in het uitvoeringsprogramma van de Aanpak Binnenstad voor 2023. In 2022 vonden tevens enkele positieve ontwikkelingen op het vlak van de bezoekerseconomie plaats. Zowel het evenement 24uur Centrum (in mei) als het ontwikkelen van zes audiotours voor verschillende delen van de binnenstad zijn gericht op Amsterdamse bezoekers.

AANPAK BINNENSTAD

3 Een waardevolle bezoekerseconomie

1.

(Inter)nationaal een hernieuwd imago van de stad actief uitdragen en hiermee andere bezoekers trekken.

Vanuit het Herontwerp Bezoekerseconomie 2025, is amsterdam&partners in opdracht van het college bezig aan de ontwikkeling van een vernieuwd verhaal van Amsterdam, het nieuwe imago van de stad. In Q2 2023 is de imagocampagne gereed. Het college geeft amsterdam&partners de opdracht om imagocampagnes te ontwikkelen die bijdragen aan de visie op de bezoekerseconomie en de respect­volle bezoeker, waaronder congresbezoekers, naar de stad toe trekt. De StayAway campagne heeft als doel het bezoek te weren wat we niet willen, de imagocampagnes hebben als doel het bezoek te trekken wat we wel willen. De functie van een Amsterdam Ambassadeur, belegd bij amsterdam&partners, vervult een rol in het uitdragen van het nieuwe imago. Wordt voortgezet

2.

Inzetten van een campagne stimuleren gewenst gedrag om binnen- en buitenlandse bezoekers duidelijk te maken dat wangedrag niet langer door de beugel kan. Doelgroep zijn specifiek (jongere) bezoekers in groepsverband. Bewustwording creëren voorgaand en tijdens het bezoek.

Deze maatregel maakt onderdeel uit van dezelfde campagne als maatregel 2.11. Ontmoedigingscampagne. De campagne is er op gericht om de overlast van bezoekers van uitgaansgebieden terug te dringen. Hierbij ligt de focus op het zichtbaar maken van regels en waarschuwen voor bijvoorbeeld straatdealers. De campagne gaat met name in op onderstaande onderwerpen: Straatdealen: Een campagne die wijst op de risico’s van (kopen van) straatdealers is in uitvoering sinds februari. De campagne bestaat uit een combinatie van uitingen in openbare ruimte en online, de inzet van hosts op straat, en gebruik van sociale media. Tijdens uitgaansweekenden wordt er gewerkt met een mobiele informatiestand. De campagne wordt ook getoond in hotels, en wordt geprojecteerd in raamstegen. Alcoholverbod: Bezoekers worden op het alcoholverbod in de openbare ruimte op de Wallen gewezen via uitingen in openbare ruimte en op sociale media, en worden aangesproken door hosts. Mobiele glasbakken rond de uitgaansgebieden worden extra onder de aandacht gebracht Sekswerkers: In mei 2022 is deze campagne gestart. In raamstegen worden uitingen over het verbod op het fotograferen van sekswerkers in de openbare ruimte geprojecteerd. Zakkenrollers: Op en rond het Rembrandtplein is extra aandacht voor zakkenrollers. Banieren en pop-up borden hebben o.a. tijdens de Pride bezoekers hiervoor gewaarschuwd.

Wordt samengevoegd met maatregel 2.11 en voortgezet in 2023

AANPAK BINNENSTAD

Planning

24 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

Planning

3.

Met partners inzetten op een duurzaam en innovatief herstel van de congressector, die naast inkomsten en banen ook bijdraagt aan toekomstgerichte vraagstukken van stad en samenleving.

Het Meerjarenplan Amsterdam Congresstad is begin 2021 van start gegaan. Amsterdam&partners (a&p) is de uitvoerende partij en zij ontvangen hier subsidie voor. A&p heeft hiervoor het Congresbureau opgezet (Amsterdam Convention Bureau). Begin 2022 eindigden de lockdowns als gevolg van de coronacrisis en kon het congresbureau ook echt de wereld in. Er is hard gewerkt aan het vergroten van de zichtbaarheid van Amsterdam als congresbestemming en er zijn een aantal congressen binnengehaald die in de komende jaren in Amsterdam zullen plaatsvinden. Groei is een toetscriterium, maar daar zal naar verwachting tot 2024 geen sprake van zijn. Focus ligt op herstel en het niveau behalen van 2019. In 2024 wordt er nieuw beleid gemaakt voor de jaren daarna. Wordt voortgezet.

4.

De opzet van een datalab verkennen in samenwerking met kennisinstituten, waar data over het gedrag, het profiel, de behoefte van de bezoeker en beleving van bewoners centraal staan. Met als doel het verkrijgen van meer inzicht en verbetering van toepassingen.

In 2022 is gestart met een onderzoek naar bezoekersstromen. De rol van gedrags­ beïnvloeding en het effect op spreiding en bezoekersstromen staat hierin centraal. Dit wordt voortgezet in 2023. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Belangrijke maatregelen

25

5.

Nieuw Invoeren van bewonerspas voor de binnenstad.

In 2022 zijn de mogelijkheden voor een bewonerspas onderzocht. Deze worden in 2023 uitgewerkt. Wordt voortgezet

6.

Nieuw Het ontwikkelen van audiotours, die de sociale en culturele geschiedenis van de binnenstad ontsluiten. Audiotours richten zich op historische panden, plekken in de openbare ruimte en archi­ tectuur. binnenstad, panden, architectuur, en zijn bedoeld voor bewoners en bezoekers (in Nederlands en Engels). Audiotours zijn een initiatief vanuit de BIZ-zen Rokin, Dam, Damrak en Nes.

In 2022 zijn alle geplande audiotours opgeleverd: voor de Wallen, de zuidelijke grachtengordel, westelijke eilanden, Nieuwmarkt/Joods Kwartier, westelijke grachtengordel Jordaan en oostelijke eilanden zijn nu audiotours beschikbaar. Afgerond.

VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Nieuwe maatregelen

7.

Nieuw Het opnieuw organiseren van 24 uur Centrum.

Op 14 mei heeft 24uur Centrum plaatsgevonden. Het streven is om dit in 2025 opnieuw te organiseren in het kader van Amsterdam 750. Afgerond.

8.

Nieuw Masterplan Artis en omgeving.

Het Masterplan Artis en omgeving is een plan voor de uitbreiding en herinrichting van de dierentuin tot 2030. Een afsprakenbrief tussen de gemeente en Artis is op 31 maart getekend. In thematische werkgroepen worden deze afspraken verder uitgewerkt. Voor de verbouwing van het aquarium worden aanvullende middelen gezocht bij de provincie, het Rijk en externe financiers. Wordt voortgezet in 2023 en verplaatst naar pijler 6

AANPAK BINNENSTAD

Planning

26 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

AANPAK BINNENSTAD

4 Culturele diversiteit en buurtidentiteiten

GEMEENTE AMSTERDAM

27

28 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Vanaf de zomer zijn de eerste aanvragen in het kader van de subsidieregeling Aanpak Binnenstad in behandeling genomen. De subsidie kan door zowel bewoners als ondernemers (of samen) worden aangevraagd, en beoogt initiatieven die bijdragen aan de doelstellingen van de Aanpak Binnenstad snel en effectief te stimuleren. Samen met het Joods Cultureel Kwartier en de Roze Ambassade zijn stappen gezet om buurtidentiteiten verder te versterken. De editie van Studio Binnenstad op 6 december 2022 stond geheel in het teken van kunst en cultuur in de openbare ruimte, en heeft enkele mooie nieuwe initiatieven opgeleverd. In de Oudebrugsteeg is met Kanaal40 een nieuwe locatie voor nachtcultuur geopend. Ook worden kunst en cultuur in de openbare ruimte betrokken bij de uitwerking van het Stegenplan..

AANPAK BINNENSTAD

4 Culturele diversiteit en buurtidentiteiten

1.

Het diverse culturele aanbod behouden en versterken.

In 2022 is de subsidieregeling Aanpak Binnenstad opengesteld voor aanvragen. De eerste aanvragen zijn ingediend en toegekend. Voorbeelden van toegekende projecten zijn Studio de Schans, het Buurtfestival, een ontmoetingsruimte bij Embassy of the Free Mind, en een botanisch herinrichtingsproject bij het Allard Piersonmuseum. Deze regeling wordt in 2023 gecontinueerd en breed onder de aandacht gebracht.

2.

De bekendheid en laagdrempeligheid van het culturele aanbod en UNESCO werelderfgoed vergroten, zodat zoveel mogelijk Amsterdammers hiervan profiteren.

Halverwege 2022 is besloten deze maatregel op te nemen in de reguliere werkzaamheden, bijvoorbeeld rond 24 uur Centrum en imagocampagnes Afgerond

3.

De unieke (culturele) identiteit van gebieden in de binnenstad sterker profileren, zoals het Joods Cultureel Kwartier en delen waar de lhbtiq+ gemeenschap zich in het bijzonder manifesteert (Reguliersdwarsstraat, Utrechtsedwarsstraat). A. Joods Cultureel Kwartier

Het project Joods Cultureel Kwartier is een samenwerking tussen JCK, de faculteit Geesteswetenschappen van de UvA en de gemeente. Vanuit de Aanpak Binnenstad wordt dit project ondersteund. Door studenten wordt de geschiedenis van bewoners en historische panden verteld, er worden podcasts gemaakt, en verhalen en verbeel­ dingen gemaakt over de joodse geschiedenis van vóór de Holocaust in dit gebied. Deze geschiedenis wordt ook zichtbaar gemaakt in de openbare ruimte. Wordt voortgezet. In 2023 staan Vlooienburg en de omgeving van het Waterlooplein centraal. In 2024 wordt de Plantage als historisch gebied met het nieuwe Holocaustmuseum centraal gesteld.

B. De roze ambassade

De Roze Ambassade werkt aan organiseren van een congres, met als doel om met alle betrokkenen gezamenlijk tot een plan voor Amsterdam Gay Capital in 2025 te komen (gelijktijdig met Amsterdam 750). Afgerond

AANPAK BINNENSTAD

Planning

29 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

Belangrijke maatregelen

Planning

Amsterdam bestaat 750 jaar in 2025. We stellen samen met Mensen Maken Amsterdam (MMA) een laagdrempelig loket in voor burgers om mee te denken en mee te doen aan de ambities hiervan, zoals al eerder bij de andere stadsdelen is gedaan. Deze infrastructuur blijft ook ná 2025 voortbestaan. Tegelijkertijd wordt in samenwerking met de Waag onderzocht hoe er ook digitaal gebouwd kan worden aan het versterken van cohesie tussen Amsterdammers.

Aanpak Binnenstad en Amsterdam 750 zijn goed op elkaar aangesloten en trekken samen op. Afgerond

5.

Ruimte voor cultureel initiatief, zoals samenwerking tussen de culturele instellingen op de Wallen.

In najaar 2022 is een bijeenkomst geweest met culturele instellingen op de Wallen, en op en rond de Nieuwmarkt. Er wordt gewerkt aan een gezamenlijk programma om vanaf 2023 de culturele instellingen in dit gebied te profileren richting Amsterdammers en bezoekers. Wordt voortgezet

6.

Verbouwing van het Amsterdam Museum.

Op 7 november 2022 is de omgevingsvergunning voor de renovatie van het Amsterdam Museum verleend. Tot 19 december 2022 hebben belanghebbenden de mogelijkheid om bezwaar te maken bij de rechtbank. Afhankelijk van eventuele bezwaren wordt er besloten om te starten met de aanbesteding. Momenteel worden door architect en adviseurs de contractstukken opgesteld. Streefdatum van de oplevering is momenteel eind 2026. Dit is afhankelijk van de voortgang van de onherroepelijke omgevingsvergunning en een positief doorlopen aanbestedingstraject. Het gebouw aan de locatie van de Kalverstraat is inmiddels leeg en wordt tijdelijk geprogrammeerd. De Hermitage is het tijdelijke nieuwe onderkomen van het Amsterdam Museum. Wordt voortgezet

30 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

4.

AANPAK BINNENSTAD

Cultuur versterken

7.

In de openlucht rond het Oosterdok mogelijkheden bieden voor voorstellingen en tentoonstellingen van culturele instellingen. Stimuleren en faciliteren samenwerking met culturele instellingen.

Dit betreft een samenwerking met Expeditie Oosterdok, een netwerk van culturele instellingen en ondernemers op Oosterdok en omgeving. Samen met Expeditie Oosterstuk visiestuk ontwikkeld. Dit wordt in 2023 verder uitgewerkt. Het plein voor de OBA biedt mogelijkheden voor cultuur in de openbare ruimte. De plannen voor een Cultuurferry (elektrische rondvaartboot), die mensen afzet bij culturele instellingen, worden verder ontwikkeld. Wordt voortgezet in 2023

8.

Op basis van voorstellen van het Stadscuratorium vervolgstappen zetten in het ontsluiten van kunst en street art in de openbare ruimte

Op basis van de visie van het Stadscuratorium worden enkele vervolgstappen gezet. Om het netwerk met kunstenaars en creatieven te versterken ten bate van kunst in de openbare ruimte is in december 2022 een editie van Studio Binnenstad georganiseerd met als thema kunst en cultuur in de openbare ruimte. Kunst en cultuur worden onder de aandacht gebracht in de publiekscommunicatie van de Aanpak Binnenstad. Er komt een pilot-website ‘buitenkunst’ in het kader van de Aanpak Binnenstad. Kunst is via het stegenplan opgenomen in de aanpak van enkele stegen. Voor het Knowledge Mile Park worden de mogelijkheden voor een nieuw kunstwerk in het kader van Amsterdam 750 geïnventariseerd. Er is een streetart werk gerealiseerd op de bouwhekken van de oranje loper. Afgerond

9.

Nieuw Kunst en cultuur in marge van verbouwing Stopera

Ornamenten uit het stadsdepot worden geplaatst in de binnentuin, in de marge van de verbouwing van het stadhuis. De eerste ornamenten worden begin 2023 geplaatst. Wordt voortgezet. In 2023 worden op meerdere locaties in de binnenstad ornamenten geplaatst, en wordt een route langs deze locaties geopend.

Schoonheid beter beschermen en benadrukken 10.

Subsidies voor het herstellen van monumentale winkelpuien.

De subsidieregeling staat open tot 31 december 2022 voor aanvragen. In 2022 zijn enkele aanvragen ingediend en goedgekeurd, en ook enkele aanvragen afgekeurd. Er is vooralsnog minder belangstelling dan verwacht. De maatregel wordt nog een jaar voortgezet. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

31 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

11.

Start handhaving op welstandsexcessen, en aanpassen welstandsnota voor de noordelijke burgwallen.

Voordat we kunnen handhaven op welstandsexcessen, dient de Welstandsnota aangepast te worden. Inmiddels is het concept wijzigingsvoorstel opgesteld. De terinzagelegging vindt nog in 2022 plaats. Vaststelling door de gemeenteraad loopt door tot in 2023. Wordt voortgezet in 2023

12.

Campagnes en educatieprogramma over erfgoed onder de aandacht brengen bij scholen.

Het educatieprogramma Werelderfgoed voor basisonderwijs is aangepast. Een extra les over het slavernijverleden is toegevoegd. Het educatieprogramma is opnieuw onder de aandacht gebracht bij basisscholen in de hele stad. Afgerond – regulier werk

13.

Nieuw Realisatie van een verbinding tussen beide panden van fintechkantoor Adyen

In 2022 is de omgevingsvergunning verleend voor een kunstwerk van Streetart Frankey: een Amsterdamse brug als verbinding tussen de banden. Er zijn geen bezwaren ingediend. De realisatie van de verbinding staat gepland voor eind 2022 / begin 2023. Afgerond

AANPAK BINNENSTAD

Planning

32 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

GEMEENTE AMSTERDAM

AANPAK BINNENSTAD

5 Wonen

33

Het toevoegen van woningen en het verbreden van het woningaanbod voor verschillende doelgroepen is in de binnenstad een lastige opgave. Belemmerende factoren zijn de beperkte fysieke ruimte, hoge huur-, vastgoeden ontwikkelprijzen. Desondanks zijn in 2022 circa 50 nieuwe woningen boven bedrijven gerealiseerd (of is de verbouwing daartoe gestart). Hier willen we in 2023 nog nadrukkelijker op inzetten. Een sleutel kan liggen in het snel en constructief faciliteren van vergunningsaanvragen. Het opbouwen van het netwerk met pandeigenaren, investeerders en ontwikkelaars moet in 2023 verder vruchten gaan afwerpen. Aan de restrictieve kant zetten we al lange tijd in op handhaving van de regulering van vakantieverhuur en illegale B&B’s, met effect. We handhaven ook op oneigenlijk gebruik van vastgoed met een woonbestemming.

AANPAK BINNENSTAD

Wonen

34 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

5

1.

Vakantieverhuur in de gehele binnenstad verbieden, zodra dit juridisch haalbaar is.

In 2022 zijn de bezoekersaantallen in het Centrum opnieuw toegenomen ten opzichte van eerdere jaren. Eerdere initiatieven om vakantieverhuur in de gehele binnenstad te verbieden zijn juridisch niet haalbaar gebleken. Mede gelet op de Europese dienstenrichtlijn is het ook onder de huidige omstandigheden nog niet duidelijk of een dergelijk besluit nu wel juridisch stand zal houden. Mede daarom wordt eerst de uitspraak van de rechtbank in zake het hoger beroep over het verbod op vakantieverhuur in drie wijken in stadsdeel Centrum afgewacht. Wordt voortgezet

2.

Geïntensiveerde handhaving op vakantieverhuur en illegale B&B’s in de binnenstad.

In 2022 is deze geïntensiveerde handhaving verder voortgezet. In Q1 van 2023 wordt de gemeenteraad geïnformeerd over handhavingsresultaten. Doorlopend proces - in uitvoering

Overige maatregelen 3.

In goede samenwerking met woningcorporaties maken we een inventarisatie van woonblokken, waarbij we kijken naar kansen om niet-woonruimte om te vormen naar woningen.

In 2022 zijn met Ymere de mogelijkheden verkend om bedrijfs-onroerend goed (BOG) om te zetten naar woningen. Met de andere woningcorporaties, waarvan Lieven de Key een belangrijke partner is, is dit nog niet gebeurd. Daarnaast is een stedelijk BOG-overleg geïnitieerd. Begin september zijn alle BOG-partners rondgeleid door de Jordaan, in samenwerking met Ymere. Wordt voortgezet

4.

De verwachting is dat in de toekomst wonen, werken en winkelen verandert. We inventariseren welke winkel- en kantoorruimten nu leeg staan of in de toekomst leeg komen te staan. Vervolgens onderzoeken we de mogelijk- en wenselijkheid tot transformatie naar woon- of werkfunctie van deze panden.

In 2022 zijn plattegronden ontwikkeld van stadsdeel Centrum, waarop is aangegeven waar leegstand is op het gebied van winkelen, wonen, kantoren en hotels. Per buurt wordt een balansnotitie opgesteld. Afgerond

5.

Onderzoek naar welke woonruimte in centrum niet als woonruimte wordt gebruikt, maar bijvoorbeeld als kantoor of opslag.

In 2021 is een eerste inventarisatie gedaan. Naar aanleiding daarvan is een handhavingstraject opgestart. Het betreft 60 woningen die in het najaar van 2022 worden bezocht. Dit loopt door in 2023. Hierop wordt gehandhaafd met als doel om de woningen weer daadwerkelijk woning te maken. Een evaluatie staat gepland voor Q2 2023. Wordt voortgezet

AANPAK BINNENSTAD

Planning

35 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2022

Belangrijke maatregelen

6.

Nieuw Ontwikkeling Marineterrein

Het betreffende gebied nog niet aangekocht door gemeente. De Nota van Uitgangs­ punten is in juli gereed. Besluitvorming vindt naar verwachting plaats in Q1 2023. Wordt voortgezet

7.

Nieuw De mogelijkheden verkennen tot de instelling van een binnenstedelijk investeringsfonds vanuit het maatschappelijk veld, in samenwerking met investeerders, stichtingen, fondsen en andere betrokken partijen.

Stichting Janivo heeft deze verkenning geïnitieerd. Het stadsdeel is een samen­ werkingspartner en faciliteert dit initiatief door het gemeentelijk netwerk en gebiedskennis ter beschikking te stellen. Inmiddels zijn negen fondsen/stichtingen betrokken bij dit initiatief. In 2022 hebben drie verkennende sessies plaatsgevonden. Momenteel wordt er een samenwerkingsvorm uitgewerkt en zijn er drie pilotprojecten geselecteerd. Wordt voortgezet

8.

Nieuw De gemeente gaat zelf of via Stichting Woon onderzoeken op welke manier de VVE’s actief kunnen worden geholpen bij het tegengaan van illegaal vakantieverhuur.

Stichting !WOON organiseert trainingen voor VVE’s, waaronder trainingen over vakantieverhuur. Vanuit !WOON wordt vier keer per jaar een nieuwsbrief verstuurd aan aangemelde VVE’s, waarin dit ook onder de aandacht gebracht worden. Op de website van !WOON is tevens nadere informatie te vinden. Het informeren van VVE’s wordt de komende jaren voortgezet Afgerond

9.

Nieuw Onderzoek naar hoeveel woonruimte er in het centrum zijn die gebruikt worden als tweede woning.

Op initiatief van stadsdeelcommissie Centrum is deze maatregel opgenomen in het uitvoeringsprogramma voor 2022. In plaats van een onderzoek vindt eind 2022 een brainstormsessie met de stadsdeelcommissie plaats om mogelijk kansrijke richtingen in kaart te brengen. Deze worden in 2023 verder uitgewerkt. Afgerond