20230125 verslag Gemeenteraad avond

De VOORZITTER: Welk nummer? Weet u dat misschien? Het lid BOBELDIJK: Ik kijk evenDe VOORZITTER: Noemt u het onderwerp anders. Dan zoeken wij het nummer erbij. Het lid BOBELDIJK: Mevrouw Nadif kwam met een voorstel naar ons toe. Dus weet je welk nummer het is? De VOORZITTER: Nou, weet u, we horen het zo. Gaat u door. Het lid BOBELDIJK: Ja, laat ik gewoon eerst het inhoudelijk betoog doen. Onderstations zijn voor veel bewoners, nou, niet zo veelzeggend. Soms vervelend lelijke boxjes in het groen; soms grote dozen. Het wordt wat hinderlijker als het dicht bij een woning staat en je hebt er geluidsoverlast van. En voor sommige mensen staat het zo dicht bij hun woning dat er zelfs een gezondheidsrisico zou kunnen ontstaan. Tenminste, in plannen. En daar gaat het ver. Alleen, ze zijn wel nodig, want we hebben een behoorlijke elektriciteitsvraag. We hebben elektriciteit nodig voor woningbouw, voor scholen, voor bedrijven en we moeten ook van de fossiele brandstoffen af. En daar moeten ook het een en ander voor- Zoals de wethouder terecht zei: we hebben geen pauzeknop voor de klimaatcrisis. Heel terecht. Dus daar moet ook echt op gehandeld worden.

Alleen, we vragen als SP ook wel aandacht voor de consequenties die dit soms voor individuele bewoners heeft, zoals bijvoorbeeld, dat geldt zowel voor windmolens, maar ook voor onze stations, als je ze in zo'n situatie komt met zo’n onderstation dichtbij bijvoorbeeld je slaapkamerraam.

19

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

We stellen een drietal moties voor, waarbij voor twee specifieke locaties twee moties zijn en een motie in algemene zin. Voor de Nieuwe Meer, daar komt een groot onderstation. Daar is een ruimtelijk programma van eisen bij, die op zich wel al aangeeft dat er een soort groene aankleding voor is. Maar wij vragen dat echt nadrukkelijk om dat om dat ook te doen. En ook om rekening te houden met de verbinding tussen enerzijds het Belgiëplein in Nieuw Sloten en de oeverlanden, dat ja, de leefbaarheid niet teveel wordt beschadigd door zo’n onderstation, zodat je het netjes inkleedt. En ook dat er – thuis ook vaker over gediscussieerd – dat het een gesloten constructie blijft en niet een open constructie. Ik begrijp dat daar de keuze in zit. Omdat zo’n open constructie redelijk geluidsoverlast geeft. Voor Uilenburg is er een locatie waar het eigenlijk wat zwaarder voor ons nog geldt, want daar wordt op dit moment gepuzzeld – helemaal eens met de vorige spreker: complimenten aan de wethouder over de mate waarin het gesprek met de bewoners wordt gedaan – maar zou er een situatie kunnen ontstaan dat er aardig wat straling in een woning ontstaat met verhoogd risico voor de gezondheid. Daar wordt op dit moment de puzzel gedaan.

Wij vragen wel in die motie om in die puzzel in ieder geval de optie niet die varianten op te gaan, waarbij de optie – en dat is ook uiteindelijk wel de laatste optie in de gesprekken, maar ik zou hem helemaal uitsluiten – waarbij je bewoners de mogelijkheid gaat geven om uit de woning gekocht te worden, omdat die straling zo hoog wordt dat het gezondheidsrisico niet aanvaardbaar voor de bewoners wordt geacht. Dus om die optie in alle varianten te vermijden. En de laatste motie gaat eigenlijk over het algemeen, over de vele vragen van die energie en de congestie, zoals dat dan technisch wordt genoemd. Daar heeft ook de wethouder terecht een brandbrief naar de regering gestuurd. Van ja, op dit moment, als aanvragen binnenkomen voor aansluiting op het elektriciteitsnetwerk, moet ik ze op volgorde behandelen en dan heb je misschien net ‘ja’ tegen iets gezegd, waarbij je denkt, nou, dat bedrijf, wat voegt het toe? Bijvoorbeeld. En daarna komt er een school en dan moet je tegen die school misschien ‘nee’ zeggen, terwijl je tegen die ‘ja’ had willen zeggen en je hebt daar weinig mogelijkheden in. Maar dat is op het moment dat de aanvragen binnenkomen en je hebt mogelijkerwijs tot die tijd dat- Want ik ben het er helemaal mee eens dat het landelijk geregeld zou moeten worden, maar tot die tijd heb je misschien kans om aan de voorkant te sturen.

Namelijk om in je ruimtelijke plannen, als die langskomen in de Raad, om daar op zijn minst aan te geven van joh, hoeveel capaciteit vraagt dit nou van het elektriciteitsnetwerk? Zodat we die afweging kunnen doen: vinden we dit wel een handige invulling van een stuk ruimte? Moet je hier misschien even zeggen van nou, misschien tijdelijk even iets minder bedrijven of misschien tijdelijk even dit niet of misschien tijdelijk even dat niet? Zodat je aan de voorkant stuurt en niet het probleem aan de achterkant krijgt. Dat zijn de drie moties. En er komt dus een accent, maar dat zit meer in de formulering. Die komt nog de kant op van het College. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan tot slot mevrouw Van Renssen. Het lid ALBERTS: Voorzitter, mag ik even noemen dat het motie 018accent.23 is? De motie-Bobeldijk Ruimtelijk Programma van Eisen onderstation Nieuwe Meer II (018.23) maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen:

20

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

Motie van de leden Bobeldijk en Van Renssen inzake Ruimtelijk Programma van Eisen onderstation Nieuwe Meer II (018accent.23). Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - In het Ruimtelijke Programma van Eisen op te nemen dat; o De constructie van het onderstation een gesloten constructie is, zodat onnodige geluidshinder tegen te gaan; o De buitenkant van het onderstation met groen wordt aangekleed op natuurinclusieve wijze zodat het aansluit bij de groene omgeving. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Renssen. Het lid VAN RENSSEN: Ja, dank, voorzitter. Hier komen twee dingen natuurlijk samen. Aan de ene kant de onderstations en de gevolgen daarvan voor de omgeving en aan de andere kant ook specifiek over de Nieuwe Meer, het bestemmingsplan. Vandaar dat ik hier mag staan. Maar dat doe ik in dit geval ook in team-effort met mijn collega's Van pijpen en Nadif, en natuurlijk met de gehele Raad. Waar het ons om gaat bij die onderstations, die hebben we nodig uiteraard voor de energietransitie en om de netcongestie tegen te gaan, maar er is wel degelijk enige ruimte natuurlijk in de toekomst voor gemeenten om ook bronmaatregelen te eisen bij die onderstations.

En wij denken vooral ook dat Liander, als de initiatiefnemer, daar ook echt de verantwoordelijkheid heeft om die participatie en die informatievoorziening goed te doen. En daar wil ik ook hierbij toe oproepen, dat Liander die rol ook heel serieus neemt. Dat ten eerste. Wij steunen uiteraard ook de motie van de heer Bobeldijk om te onderzoeken in hoeverre de gemeente meer grip heeft om eventueel maatschappelijke voorzieningen eerder te kunnen aansluiten op het net dan andere. Wij danken uiteraard ook de wethouder voor de brief die daar ook toe oproept om in Den Haag die mogelijkheid ook te creëren voor gemeenten om te kunnen sturen op wie het eerst op het net wordt aangesloten. Ik denk dat het in dit geval echt heel belangrijk is, zodat we ervoor kunnen zorgen dat de juiste voorzieningen voorrang hebben. En dan ten aanzien van het onderstation op de Nieuwe Meer. Motie 018accent.23 is zojuist ingediend, waar ook mijn naam onder staat. Dat gaat er namelijk ook om dat die inpassing van het onderstation niet alleen maar een open doos is die heel veel herrie staat te maken midden in een natuurgebied, maar dat dat natuurinclusief en afgesloten gebeurt. En vandaar deze motie van de Raad. En ik vraag u allen dat te steunen, want juist ook zo'n natuurgebied als de Oeverlanden verdient ook bescherming tegen geluidsoverlast. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel.

Andere sprekers hebben zich niet gemeld. Dan kijk ik nu naar de wethouders. Ik begreep in volgorde: wethouders Van Dantzig, Pels en daarna Rijxman. Klopt dat? [...] Wij beginnen met wethouder Pels. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Pels. Wethouder PELS: Ja, dank, voorzitter. Ik begin even met zijn algemene vragen en dan zo meteen over de Nieuwe Meer II zal collega Van Dantzig nog de vragen beantwoorden. Ik denk dat het goed is dat we in de commissie, maar hier ook, stilstaan bij de zorgen van bewoners rondom onderstations, zowel bij de inpassing als om de

21

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

gezondheid. En we gaan inderdaad ook het gesprek aan en dat blijft belangrijk. En ik denk, u gaf aan van, we moeten niet van Uilenburg een proeftuin maken. Nou, dat staat denk ik ver van de realiteit waar we in zitten. Wat we volgens mij aan het doen zijn, is zo grondig mogelijk onderzoeken aan de hand van wat we weten van, hoe kunnen we zo ver mogelijk gaan in het nemen van de mitigerende maatregelen om te zorgen dat die bewoners zo min mogelijk hiermee geconfronteerd moeten worden. En tegelijkertijd, u zei het ook al, is het ook wel zo: laten we eerlijk zijn hier in deze zaal, maar ook naar de bewoner toe, dat wat we moeten doen in de strijd tegen klimaatverandering niet alleen maar leuk gaat zijn en we ook pijn zullen ervaren van dat niet alles meer kan blijven zoals het was. En we misschien, en het is de laatste stap – en ik herhaal hem hier nogmaals; ik heb het in de commissie ook gezegd – het is de allerlaatste stap die we zullen zetten dat we mensen de mogelijkheid geven om te verhuizen en we ze eventueel uitkopen. En ik begrijp heel goed de wens vanuit de SP, wat in motie 017.23 staat van, kunnen we dat dan niet voorkomen? Maar dan eigenlijk het enige wat we doen, is dan mensen die optie afnemen. Er zit inderdaad geen pauze op klimaatverandering. We moeten doorgaan met de ontwikkeling van onderstations. Dit is de aller, allerlaatste stap die we zetten op de ladder.

Ik denk alleen wel dat we eerlijk moeten zijn, dat we hem wel nodig zullen hebben. Maar u kunt van mij verwachten dat ik me tot het uiterste zal inspannen om dat te voorkomen, samen met Liander. (Het lid BOBELDIJK: Ja, voorzitter, op zich redelijk blij met het antwoord. U zei dat er nog wel een nuance in zit. Dat is, wat ook ingesproken is tijdens die commissie, van mensen die bijvoorbeeld ouderenwoningen willen. Wat op zich ook heel te waarderen is, wat we ook heel graag willen. Alleen, dat zijn wel dingen die misschien straks op de weegschaal tegenover elkaar liggen. Dus dat je mensen uit gaat kopen voor hun gezondheid óf die ouderenwoningen. En dan zeggen we als SP: ja – en daar ligt ook onder andere deze motie voor – kies dan eventueel voor die ouderenwoningen. Die kunnen iets makkelijker op een andere plek dan iemand uitkopen. Dat vind ik van een andere schaal. En als je daar bijvoorbeeld het onderstation iets mee zou – mitigerende maatregel, zoals dat technisch wordt genoemd – opschuiven en daarmee voorkomt dat dat stralingsniveau boven dat niveau komt, waarvan, ja, toch wel wordt gezegd dat de kans op leukemie bijvoorbeeld behoorlijk hoger is: zoek die ruimte.

Dat is eigenlijk de intentie van deze motie.) Ja, voorzitter, dan kunnen elkaar volgens mij een heel eind vinden, alleen niet hoe het dan is opgeschreven in de motie, maar misschien heeft u dan voldoende aan mijn toezegging, die ik ook net deed van, ik zal me maximaal inspannen. En ook de toelichting dat de straling die we meten en de maatregelen die we nemen, zijn gericht op de huidige situatie. Er is daar inderdaad een plan om ook ouderenhuisvesting te ontwikkelen op een nieuw stuk deels en op een oud stuk. En dat heeft in die zin geen relatie met elkaar dat we mensen gaan uitkopen om dan ouderenhuisvesting te realiseren. Dat is op geen enkele manier de intentie. Het uitkopen is echt gerelateerd aan de zorgen die mensen hebben en dat ze daar niet meer willen wonen. En de wens van de inspreker is eigenlijk: laat ons daar wonen; ga dit lekker bouwen, want het maakt ons niet zoveel uit: wij gaan wel binnen die contour wonen. (Het lid BOBELDIJK: Ja, ik ben al blij ook met deze toezeggingen nogmaals. Ik denk dat de motie trouwens, daar ga ik vanuit als die motie wel wordt aangenomen, ook met een negatief preadvies, dat, als daar uiteindelijk vanuit de puzzel vanuit het College komt van, ja, wij lopen tegen een onoverkomelijk probleem, dat u ook terugkomt naar de Raad. Dus er zit misschien nog minder lucht tussen – of ‘licht tussen’ heet dat volgens

22

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

mij – dan waar we het over hebben. Ik ben blij in ieder geval met de intenties van de wethouder.) Ja, voorzitter, en dan zou ik oproepen in die zin, hoe het in de motie verwoord staat, geeft mij de strakke opdracht om die laatste stap in de ladder niet in te zetten. Ik zal me echt maximaal inspannen om dat te voorkomen en dat ook inzichtelijk voor u maken hoe ik dat heb gedaan. Dus ik zou in ieder geval willen uitnodigen, ook richting de Raad, om te vertrekken op basis van vertrouwen. Dat we gewoon even kijken: hoe gaat het? Ik zal u goed informeren. En op het moment dat u zegt ‘u informeert ons niet goed’ of dat het op andere zaken niet voldoet, staat u altijd natuurlijk vrij om in te grijpen. Dus ik zal ook zorgen dat u weet hoeveel mensen uiteindelijk binnen de contour wonen en of er daadwerkelijk gebruik gemaakt gaat worden eventueel van een verhuisregeling en of we die dan gaan toepassen. Als ik dat op tijd doe, kunt u ook nog altijd ingrijpen als u vindt dat ik het niet goed heb gedaan. (Het lid BOBELDIJK: Ja, want volgens mij is dit bijna hetgeen wat ik wil horen. Dat u ook in ieder geval vooraf bij de Raad terugkomt mocht die optie uiteindelijk de optie gaan worden. Dat zou ik wel heel fijn vinden.) Ja, voorzitter, ik zal u zeker informeren.

Ik vind het alleen ingewikkeld als u nu vraagt om het als een besluit voor te leggen, want we gaan natuurlijk gesprekken aan met mensen, een-op-een. En dan zouden we daar het behoud moeten gaan maken voor instemming met de Raad. Dus ik ga u daar over informeren hoe die gesprekken lopen, hoeveel mensen er in de contour zitten en of we gebruik gaan maken van die verhuisregeling. En zo ja, hoeveel. Moeten we ook even kijken naar de AVG en dat soort zaken. Maar ik ga daar mijn best voor doen om daar open en eerlijk over te communiceren, zodat u dat inzicht heeft. Want ik denk dat dat iets is wat we kunnen brengen. Daar werd ook hiertoe opgeroepen, voorzitter, dat we zo open en eerlijk over deze processen kunnen spreken met elkaar, dat ik maximaal mijn best doe – en u weet dat ik dat ook op andere klimaatdossiers doe – om u maximaal te informeren. Het is niet leuk, maar laten we dan zorgen dat iedereen de goede informatie heeft om daar de eigen mening over te vormen. En ook daarom kunnen we uw andere motie, motie 019.23, ook overnemen, want daarin vraagt u om die informatie ook te betrekken van, hoeveel ontwikkelingen kunnen we eigenlijk nog hebben op ons huidige energienetwerk en u daar informatie in verschaffen. En dat doen we graag.

En dan misschien als laatste nog ook de vraag, zowel vanuit GroenLinks als vanuit de PvdA, over de inzet op de participatie en hoe Liander daarmee omgaat, en zijn daar lessen uit te trekken. Ik denk dat het goed is als je bij elk participatietraject denkt: hier zijn nog lessen uit te trekken. Hier zie ik dat ook zeker terug. Dat ik bijvoorbeeld zie van, we laten het in principe ook heel erg bij de initiatiefnemer – dus bij Liander – op dit vlak. Dat is gewoon hoe we het hebben bedacht met elkaar. Dat is ook goed, want anders hebben we nog een twee keer zo groot ambtenarenapparaat nodig. Alleen dat dit zo gevoelig is en natuurlijk zoveel impact heeft op het leven van mensen, dat wij al eerder hebben gezegd: wij stappen ook mede in als gemeente. Dus het stadsdeel is bijvoorbeeld erg goed aangehaakt op de bewonersavonden en we helpen nu Liander ook in het vormgeven van, nou, bijvoorbeeld bewonersbrieven die uitgaan en de andere vormen van communicatie, zodat het goed op elkaar aansluit en niet misschien iets te technische informatie wordt gedeeld of net te veel of net te weinig of niet met de goede mensen.

Dus dat is de les die we hieruit sowieso hebben getrokken, dat we samen met Liander – en dat heb ik u ook al volgens mij zelfs aan het begin van de periode medegedeeld – dat we gaan kijken met Liander, maar ook met mijn collega's Van Dantzig en Van der Horst, van hoe kunnen we nou zorgen dat we zowel qua participatie als qua inpassing- Want we hebben het nu over de onderstations, maar we moeten ook nog heel veel elektriciteitshuisjes in de stad gaan

23

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

plaatsen. Dat we dat op een manier gaan doen die ook open, eerlijk, transparant is en dat mensen weten waar ze vooraf over mee kunnen denken en ook het eerlijke verhaal ‘waar niet over’. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Dantzig. Wethouder VAN DANTZIG: Ja, voorzitter, bedankt. Fijn dat we dit behandelen. Ik denk dat de twee besprekingen in de commissies ook goed zijn. Het is aan mij om de motie over het Ruimtelijk Programma van Eisen onderstations Nieuwe Meer te beantwoorden. Ondanks dat ik de strekking van deze motie wel goed kan volgen, vindt het College het toch wel een heel ingewikkelde problematiek. Ik ga dat proberen toe te lichten. Ik zeg dan, een zo gesloten mogelijk constructie- Of eigenlijk lees ik ‘een gesloten constructie’. Nou, weet u wat daar zo ingewikkeld aan is? Dat is, om veiligheids- en beheerredenen moet de constructie gedeeltelijk open zijn. En zeker bij onderstations is veiligheid nou wel echt iets waar je heel secuur mee moet zijn. Volgens mij, maar dan probeer ik ook even te interpreteren, gaat het vooral om het geluid. Het geluid blijft binnen de norm van dit bestemmingsplan. Dat is natuurlijk uiteraard zo en zoals het aan u voorligt. Wat ik u kan toezeggen om u tegemoet te komen, is dat wij in de Taskforce Congestie dan dit ook nog even aan de orde zullen stellen. Maar ik voel mij wel heel gebonden aan die aan die veiligheidseisen.

En, voorzitter, op welke manier het gebouw wordt ingekleed, moet worden besproken met de netwerkbeheerders en is uiteindelijk onderdeel van het ontwerpproces. Daarom is het wel ingewikkeld dat nu heel bindend vast te leggen. Ik snap op zich, denk ik, echt wel waar u naar streeft. Want u denkt: het moet ook een beetje ingekleed worden in de omgeving. Maar planten geven soms ook zichzelf geen water. Ik had net met uw collega meneer Bobeldijk een discussie over of plastic ook groen is. Ik weet niet of ik u nou meteen blij maak met groene edoch nepklimop, wat misschien ook in het beheer wel weer zou kunnen. Ja, ik vind dat gewoon een dilemma. Dus wat wij met elkaar hebben afgesproken, dat de punten over het ontwerp worden meegenomen in het ontwerpproces na de vaststelling van het bestemmingsplan. Daarvan hebben wij uiteindelijk ook gezegd van nou, we daar nog een definitieve go op moeten geven als College. Wat ik u ook wel kan doenVolgens mij heb ik dat in de commissie al toegezegd, dat ik u ook even steeds van elke stap op de hoogte houd. Waarmee ik dan wel rolzuiverheid wil betrachten. Volgens mij moet het College gewoon besluiten wat het College hoort te besluiten en u wat u hoort vast te stellen, het bestemmingsplan. Ik wil daar natuurlijk echt ook wel verslag van doen en u ook laten weten hoe ver we komen.

Ik zal deze zorgen echt overbrengen, maar u brengt hem met het aannemen van deze motie echt in grote uitvoeringsproblemen. (Het lid BOBELDIJK: Ja, want ik begrijp het betoog van de wethouder over veiligheid, hoor, want veiligheid vinden we ook een heel belangrijk punt. Maar ik heb wel begrepen dat er verschillende vormen van constructies zijn, waarbij de ene meer open is dan de ander, laat ik het dan maar zo verwoorden. Misschien staat het iets te scherp in de motie. En inderdaad, precies met dat doel, zoals de wethouder het aangeeft: dat de geluidshinder op het omliggende groen niet vanuit een financiële overweging tot een soort open constructie wordt gedaan, maar dat het echt een veiligheidsoverweging is. Dus met die nuance. Ik zal even kijken of ik daar de motie eventueel op moet aanpassen. Maar die nuance wil ik daar best wel in aanbrengen. Het gaat uiteindelijk om het dat binnen de veiligheid niet te open wordt gezet om allemaal geluidshinder- En de groene aankleding is voor ons ook belangrijk.)

24

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

Voorzitter, mag ik anders het volgende voorstel doen? Dat ik uw motie dan maar even als potentieel ideaalbeeld tot mij neem en dat we dat ook namens Amsterdam in dat ontwerpproces inbrengen. Dan zegt u dat gewoon toe als inzet vanuit u, want anders dan gaan we nu – nou ja, het is toch al 21.10 uur – nog wel best wel een complex ding, gaan wij met zijn tweeën teksten bedenken. Volgens mij begrijpen we elkaar. Volgens mij zijn we het ook met elkaar eens. Dus ik wil u dat ruimhartig toezeggen, als u dan de motie even terugtrekt. Mocht ik u niet tegemoetkomen, krijgt u echt wel even de uitleg hoe we daartoe gekomen zijn. Dan ga ik ook graag het debat aan of we het dan in uw ogen zo goed mogelijk hebben gedaan of dat we daar nog verbeteringen zien. Waarbij het wel ingewikkeld is, want elk gesprek over congestie leert ook de wethouder weer nieuwe dingen over wat al die wettelijke kaders zijn voor dit soort onderstations. En dat het er ook niet bij Liander en TenneT nou een overschot is aan budgetten om heel veel maatwerk te leveren. Misschien is er wat van de gemeente. Nou, ik denk dat wij elkaar eigenlijk heel goed begrijpen. (Het lid BOBELDIJK: Ja, volgens mij kunnen we hier elkaar in vinden, zeker omdat het Ruimtelijk Programma van Eisen na het bestemmingsplan komt. Dus je doet eerst het bestemmingsplan en daarna ga je die openbare ruimte invullen.

Als u maar zorgt dat u dat voor die tijd doet. Als dat nog de laatste toezegging is die u eraan kan plakken, dan denk ik dat we met de motie kunnen wachten of misschien helemaal niet meer nodig is dan in de toekomst.) Nou, voorzitter, fijn debat. Volgens mij zijn we het eens. We gaan ons best doen. De VOORZITTER: Dank u wel. Is er behoefte aan een tweede termijn? Met nog wel de vraag aan de heer Bobeldijk of dit betekent dat hij zijn motie intrekt of in stand laat. Het lid BOBELDIJK: Ja, die trek ik in, ja. De VOORZITTER: Dan voor onze administratie. Dat gaat om motie 018accent.23. Die is ingetrokken. De motie-Bobeldijk en Van Renssen Ruimtelijk Programma van Eisen onderstation Nieuwe Meer II (018accent.23) maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De discussie wordt gesloten.

Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 12. Vaststellen van het uitvoeringsbudget 30km/u in de stad: werken aan een veilige leefomgeving VN2022-044315 De VOORZITTER: Dan kunnen wij door naar het volgende onderwerp en dat is agendapunt 12. [...] Goed, agendapunt 12, vaststellen van het uitvoeringsbudget dertig kilometer per uur in de stad: werken aan een veilige leefomgeving. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Koyuncu inzake het herinrichten van wegen overeenkomstig met de vereisten van 30 km/u (006.23).

25

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - Herinrichting van de wegen naar de vereisten van 30 km/u af te ronden voor het einde van de huidige bestuursperiode. Motie van het lid Koyuncu inzake realiseren van mitigerende maatregelen voor OV inzake de invoering 30km/u in de stad (007.23). Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - De mitigerende maatregelen zo spoedig mogelijk voor te leggen aan de Raad en deze te implementeren vóór de invoering van 30 km/u in de stad. Motie van de leden Koyuncu en Moeskops inzake het evalueren van de invoering 30km/u in de stad (011.23). Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - Om na een halfjaar een eerste algemeen beeld van de ontwikkeling op de 30km/u-factoren met de raad te delen, te weten: snelheid, slachtoffers, snelheidsboetes en ervaringen van burgers. Motie van de leden Wijnants, Koyuncu, Boomsma, Kreuger inzake betrek hulpdiensten bij uitvoering 30 km/u (026.23).

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - Eventuele fysieke ingrepen in calamiteitenroutes in het kader van 30 km/h voor consultatie voor te leggen aan de brandweer en andere hulpdiensten voor zover relevant; - De brandweer en andere hulpdiensten nauw te betrekken bij de uitvoering van 30 km/u in de stad; - Het effect van 30 km/u op de aanrijtijden van de hulpdiensten samen met hen te monitoren en hierover te rapporteren aan de raad. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu voor een punt van orde. Het lid KOYUNCU: Ja, wij hebben per abuis onder de verkeerde motie de naam van collega Moeskops geschreven. Dus dat corrigeer ik even. Dat stuur ik u zo toe. De VOORZITTER: Dus dat betekent dat motie 007.23 gewijzigd moet worden? Het lid KOYUNCU: Ja, inhoudelijk niet, maar ik stuur even de juiste versie zo naar u toe. De VOORZITTER: Oké, dat wachten we even af en dan zal ik er melding van doen. Dan, de volgende sprekers hebben zich gemeld bij deze behandeling, in volgorde: Ernsting, Wijnants, Koyuncu, Moeskops, Asruf. Moet ik daar nog anderen aan toevoegen? Het lid NANNINGA: Van de orde, voorzitter. Ja, in plaats van Kreuger dan.

26

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Dat veronderstelde ik al. En verder de heer Bobeldijk, Van Schijndel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Ernsting. Het lid ERNSTING: Ja, voorzitter, dank u wel. Afgelopen vrijdag, toen was ik in het ISG voor de 80e verjaardag van Roel van Duijn en die kreeg daar ook zijn biografie gepresenteerd. Ik mocht het gesprek leiden met de schrijver en Roel van Duijn zelf. En Roel van Duijn – de meesten weten dat misschien niet – was een van de oprichters van Provo en de Kabouterpartij. De Kabouterpartij, daar zat ook mijn vader voor in deze gemeenteraad in 1972, die voerde al actie voor de autoluwe binnenstad. Eigenlijk een autovrije binnenstad. Zo trokken zij op 17 februari 1970 met 24 bakfietsen door de binnenstad, legden daar het verkeer lam. Woedende automobilisten tot gevolg. En ik wil maar zeggen, we bevinden ons in een gezonde Amsterdamse traditie in het streven naar meer leefbaarheid in de stad en meer leefbaarheid op straat en meer veiligheid op straat. Want waar het hun om ging, was veilig naar buiten kunnen voor kinderen, spelen voor volwassenen op straat en in ieder geval meer gezondheid en meer leefbaarheid in de stad. Dat is eigenlijk ook wat ten grondslag ligt aan Amsterdam dertig kilometer.

Ik memoreer dat toch nog maar even, want het is een plan wat natuurlijk al langer en vaker is besproken in deze gemeenteraad, naar aanleiding ook van een motie van GroenLinks, en wat dit jaar dan eindelijk geëffectueerd gaat worden. Ik ben daar heel erg blij mee. Ik denk ook dat dat op een verstandige manier gebeurt. Er is nog wel discussie over details. Dit is altijd. Dat lijkt me ook heel goed en gezond. En een van de details – nou ja, voor de mensen die daar wonen is het misschien wat minder een detail, want we hebben veel insprekers gehad in de commissie – die graag ook hun straat tot dertig kilometer-gebied zouden willen rekenen, zoals de bewoners van de Prins Hendrikkade en de Westerdoksdijk, de Weesperstraat en ook niet te vergeten de Van Diemenstraat. En ik snap de overwegingen best van het bestuur om ook nog daar dan heel even de tijd voor te nemen, maar al eerder hebben we ook in de motie gezegd dat ook die straten natuurlijk eigenlijk tot dertig kilometer zouden moeten behoren, want ze maken ook deel uit van het binnenstedelijk weefsel om het maar zo te zeggen, en voldoen ook vaak niet aan de eisen die we aan een vijftig kilometerstraat stellen. In het bijzonder heb ik aandacht gevraagd voor de Van Diemenstraat. De wethouder heeft in de commissie toegezegd om daar ook nog even goed naar te kijken. En ik vroeg me af of daar al een opvolging op gegeven kon worden.

En nou, ga zo door, wethouder. Ik hoop keurig op de hoogte gehouden te worden het komende jaar van de voortgang en eind dit jaar het plan ingang te kunnen laten vinden. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wijnants. Het lid WIJNANTS: Ja, dank u wel, mevrouw de voorzitter. Voorzitter, ik was afgelopen december in New York en ik ben toen als eerste naar Brooklyn gegaan, wat ik vorige keer van mevrouw Broersen heb gehoord. En in New York zie je toch alweer – zeker in de Verenigde Staten – wat er gebeurt als je te veel op autoverkeer leunt. En dat gaat niet altijd de goede kant op. Ik denk dat we met zijn allen heel blij zijn dat Amsterdam een stad is waar autoverkeer zeker niet de boventoon voert. Ik zie dat dit nu al tot een vragen leidt bij de heer Ernsting. Ik ben heel benieuwd.

27

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Maar, meneer Wijnants, u weet als geen ander dat ik bepaal wanneer de heer Ernstig aan het woord komt. Maar goed, nu het zo is aangekondigd: meneer Ernsting, een interruptie. (Het lid ERNSTING: Ja, want het is wel grappig dat juist in New York, en met name in Manhattan, het autobezit per huishouden ongeveer zeventien procent is. Dat is nog lager dan in Amsterdam. En juist in een stad als New York is natuurlijk alles bereikbaar met fantastisch openbaar vervoer. Klopt dat?) Het lid WIJNANTS: Voorzitter, de vorige keer ben ik nogal nat gegaan met allerlei discussies over New York. Dus ik was niet van plan dat nu weer te gaan herhalen. Maar het zal ongetwijfeld kloppen. Ja, zeker. En ik ken de heer Ernsting als een groot bewonderaar van Robert Moses. Nee, natuurlijk niet een hater van Robert Moses. Maar het is een stad die inderdaad erg veel op autoverkeer leunt. Hoewel het daar inderdaad juist in het drukbevolkte gebied wel weer heel anders is. Maar goed, doet er niet toe. Het was een voorbeeld. Ik denk uiteindelijk dat dertig kilometer per uur, en ik denk ook dat de heer Ernsting en zeker GroenLinks, ook een compliment verdient voor de jarenlange inzet op dit dossier. We gaan het gewoon doen. We gaan kijken wat er gebeurt.

Mijn fractie is niet een enorm groot fan van dertig kilometer per uur, maar we zien ook wel de noodzaak voor verandering in de stad en daar is dit denk ik gewoon een belangrijk onderdeel van. Het is niet iets waar we nou per se om staan te juichen, maar we gaan zien wat er gebeurt. Wel met een aantal belangrijke kanttekeningen. Want laten we nou zeker – en ik denk dat heel veel Amsterdammers dat ook wel zullen ondersteunen – het is echt allang niet meer het autoverkeer wat voor verkeersonveiligheid zorgt. Ik noem Fatbikes, ik noem grote cargobikes, ik noem grote e-bikes. Het is met name de drukte op het fietspad die voor heel veel jonge ouders het gevoel geeft van onveiligheid, waardoor zij hun kinderen niet meer willen laten fietsen. En daar draagt eigenlijk in steeds mindere mate de auto aan bij. Dat is wel een realiteit waar we rekening mee hebben te houden. Maar ik zie ook de inspanning van zeker GroenLinks en ook mijn partij om daarin ook natuurlijk verandering in aan te brengen. Dat is iets wat we denk ik heel breed met zijn allen delen. Dan ten tweede nog even de hulpdiensten. Daar hebben we het ook in de commissie over gehad. Dat is wel iets waar ik me echt zorgen over maak: de aanrijtijden van de brandweer, de politie, de ambulance. Echt zwaar verkeer.

Op het moment dat we namelijk de maximum snelheid voor het verkeer gaan verlagen, dan zal dat een effect hebben op de doorstroming van het verkeer, zeker als er wordt gewerkt met wegversmallingen, drempels en dergelijke. Dat heeft gewoon effect op de aanrijtijden van hulpdiensten. En daar moeten we ook niet lichtzinnig over doen. Dus ik heb ook gevraagd in een motie aan het College om daar aan monitoring te doen en ook om de brandweer echt uitgebreid te betrekken bij ingrepen op calamiteitroutes. Ik zou eigenlijk nog wel een keer van de wethouder bevestiging willen krijgen ook dat dat zal gaan gebeuren, dat dat gesprek ook plaatsvindt. Dat de brandweer eigenlijk ook feitelijk ook toestemming zou moeten geven voor ingrepen op calamiteitenroutes, want dat is echt nodig om de stad bereikbaar en nog veilig te houden ook. Even tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: Voorzitter, in deze moeilijke tijden vragen we een enorme bijdrage vanuit de Amsterdammers. Net zoals vrijwel alle andere lasten gaan ook de gemeentelijke lasten omhoog en veel Amsterdammers hebben helaas een financiële

28

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

uitdaging. Juist daarom is het belangrijk dat wij als gemeente goed moeten nadenken voordat we geld uitgeven. Het geld is namelijk niet van ons, maar van de Amsterdammers, en het kan maar één keer uitgegeven worden. Wij vinden dat over de voorliggende plannen niet goed is nagedacht. Het gaat met een rap tempo zonder rekening te houden met de nadelen. Terwijl sommige verkeersonveilige locaties in de stad al jaren wachten op een budget om aangepakt te worden, wil het College nu 27 miljoen euro uitgeven aan borden en lijntjes zonder de handhaving goed geregeld te hebben en zonder de wegen aan te passen naar de nieuwe maximumsnelheid. Bovendien is de uitwerking erg onoverzichtelijk. Zo verandert in Nieuw-West binnen een route van twee kilometer de maximumsnelheid zes keer. Om de slaagkans van de maatregelen te duiden, wordt er gerefereerd aan de eerste positieve resultaten uit Brussel. Maar wat men vergeet te melden, is dat in Brussel het aantal flitspalen bijna verdubbeld is. Ook hebben ze daar in de stad trajectcontroles. Dat gaat hier helaas voorlopig niet gebeuren. De vraag is dan in hoeverre mensen zich zullen houden aan een maximumsnelheid als de wegen even breed blijven en er geen handhaving is.

Voorzitter, eigenlijk maken wij ons het meeste zorgen om de mensen die zich wel aan de snelheid willen houden, want die hebben mogelijk straks te maken met agressie, omdat ze niet ouderwets vijftig rijden op heel brede wegen. Wij zijn van mening dat het College hiermee deze mensen onnodig in gevaar brengt en dat dit ook voorkomen kan worden. En, voorzitter, last, but not least wil ik het punt over het ov en de hulpdiensten aanstippen. Wij vinden het belangrijk dat het ov en de hulpdiensten op een veilige manier vlot kunnen doorrijden. Daarom dienen wij moties in om het College de kans te geven om dit tijdig en goed te regelen. Ik reken op uw steun. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Moeskops. Het lid MOESKOPS: Dank u wel, voorzitter. D66 staat hier om de dertig kilometerslingers uit te hangen. Helaas hangen we daarmee ook een slinger van negenduizend borden door de stad, maar dat ligt helaas aan de huidige landelijke regelgeving die, naar wij hopen, ook binnenkort gaat veranderen, zodat dat een beetje minder mag. Het mag de pret niet drukken, want we hebben inderdaad van Brussel geleerd dat we mogen hopen dat er twintig tot dertig procent minder ongevallen in onze stad gaan plaatsvinden. En dan zou ik de heer Koyuncu willen uitnodigen om voor dertig miljoen een paar kruispunten te vinden, waarbij we 240 minder slachtoffers in Amsterdam kunnen realiseren.

Ik denk dat dat een uitdaging wordt. Ik kijk uit naar deze rustigere, veiligere stad en daarmee ook een veel prettigere stad. Een stad waar je ook makkelijker met je kinderen doorheen fietst en ook als je slecht ter been bent wat makkelijker kan oversteken. (Het lid KOYUNCU: Voorzitter, ik zou mijn collega willen vragen of ze het met mij eens is dat Brussel de twintig tot dertig procent minder ongelukken heeft gerealiseerd mede door bijvoorbeeld het aantal flitspalen te verdubbelen.) Dank u wel, voorzitter. Nee, dat ben ik niet met u eens. Ik denk dat Brussel heeft laten zien dat je met een campagne en goede bewustwording meer doet dan alleen met handhaving, want juist ook de algemene snelheid in die stad is afgenomen. Brussel is overigens ook niet het enige voorbeeld waarvan wij weten dat gewoon langzamer rijden tot minder slachtoffers leidt. Een remweg van een auto die van 27 naar 13 meter gaat, is gewoon een significant verschil als je richting een fietser rijdt. In elk geval, ook de Amsterdammer heeft zin in dit-

29

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

(Het lid KOYUNCU: Voorzitter, dan zou ik toch mijn collega het volgende willen vragen. Het College en de coalitie stelt nu voor om de helft van de maatregelen te treffen in vergelijking met wat Brussel heeft gedaan. Toch wilt u hetzelfde resultaat behalen: namelijk twintig tot dertig procent. Kunt u dat uitleggen?) Dank u wel, voorzitter. Ik ben het niet met de heer Koyuncu eens dat het de helft van de maatregelen is. Dus laten we daar even mee beginnen. En ten tweede ja, weet u, als we tien procent minder verkeersslachtoffers hebben, dan zijn we er ook al. Dan hebben we ook al een enorme stap gezet in een veel verkeersveiligere stad op een manier die we dat op geen enkele andere manier gaan doen. Daar komt nog bij dat we over de loop van de jaren ook de herinrichting van de straten wel degelijk gaan aanpakken en dat utopische eindbeeld helemaal in zicht gaat komen. (Het lid KOYUNCU: Hoelang gaat de herinrichting van die straten duren?) Dank u wel, voorzitter. Als u mij kan vertellen hoe lang 270 kilometer weg erover doet om in Amsterdam heringericht te worden, dan hoor ik het van u graag. Ik heb geen idee echt. Maar we doen ons best en daar gaat het uiteindelijk om, want dat is wat we willen. En ook de Amsterdammer laat zien dat we dit willen. Die hebben ook zin in dit dertig kilometer-feestje.

De inspraak ging, zoals mijn collega van GroenLinks al aangaf, met name over de straten die niet onder het nieuwe regime gaan vallen. GroenLinks gaf inderdaad ook een aantal straten al aan, Klaprozenweg; ik zal nog even het rijtje vergeven. Die wil ik gewoon even niet tekort doen in deze. En D66 heeft de wethouder ook gehoord in de commissie. We begrijpen de beperkingen die we ruimtelijk of juridisch hebben om niet meteen de heel stad dertig kilometer te maken, hoe graag we dat misschien ook zouden willen. Een aantal straten – Klaprozenweg, Prins Hendrikkade, Van Diemenstraat – lijken net aan de verkeerde kant van de medaille te vallen. We horen de wethouder ook als ze zegt dat deze dertig kilometer work in progress is. En ondanks onze verschillen over het eindpunt van deze utopische werkelijkheid van de stad kunnen we de heer Koyuncu wel degelijk steunen op de motie om al na een halfjaar de eerste resultaten met elkaar te gaan bekijken. Zo ziet u maar, soms kom je samen door eenzelfde middel op een ander doel uit. Wij hopen namelijk dat we dan met elkaar kunnen concluderen dat een aantal van deze straten wel degelijk alweer kunnen besproken worden om onder de dertig kilometer te gaan vallen. We hoorden de wethouder in de commissie inderdaad ook toezeggen om nogmaals naar de Van Diemenstraat te kijken.

Vanaf deze plaats willen we dan ook GroenLinks steunen en de wethouder oproepen om zich ook niet beperkt te voelen om pas met die zes maanden daarmee aan de slag te gaan. Tot zover. (Het lid KOYUNCU: Ja, voorzitter, mijn collega had het over het dertig kilometerfeestje. Ik kan me voorstellen dat, op het moment dat iemand achter je rijdt straks die keihard wil doorrijden, zit te toeteren wanneer jij dertig rijdt op een grote weg, dat dat niet echt een feestje is. Hoe wil D66 die mensen helpen?) Mevrouw de voorzitter, de heer Koyuncu zegt tegen iemand die op de Wallen woont en die gewend is om elke dag naar huis te lopen tussen dit soort taxi’s en ander verkeer, ik denk dat een beetje mondige Amsterdammer een heel eind komt. En uiteindelijk, ja, u houdt zich aan de snelheid of niet, toeterende mensen of niet. En uiteindelijk hebben we dan een stad die met zijn allen langzamer rijdt. Ik denk dat het wel mee zal vallen. Ik denk in alle eerlijkheid dat u dat overdrijft. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Asruf.

30

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

Het lid ASRUF: Ja, dank u wel, voorzitter. En ook complimenten van mijn fractie aan de GroenLinks-fractie voor de motie die eerder ingediend is om dit te bewerkstelligen. Ook aan de wethouder de complimenten voor de voortvarende aanpak en dat we eindelijk ook op 8 december de dertig kilometerborden in de stad terug gaan zien. Het is ook wel een leuke manier om mijn verjaardag te vieren, die ik onlangs heb gehad, toen ik dertig werd, om dan de hele stad dertig te laten kleuren. Bedankt. Voorzitter, voorstander van dertig kilometer per uur, dat zijn wij zeker. Het gaat om een leefbare en veilige stad. Dat gaan we bereiken door op 8 december dertig kilometer per uur in te voeren. Maar, voorzitter, we zijn wel scherp. Er wordt natuurlijk 27 miljoen euro uitgegeven en dat is veel geld, maar als er meer nodig blijkt te zijn om er inderdaad voor te zorgen dat die dertig kilometer per uur ook daadwerkelijk gehaald gaat worden, dan zullen we ook wel weer deze wethouder daarop bevragen. Voorzitter, een belangrijk onderdeel zijn de gesprekken die nog lopen met ovdiensten en noodhulpdiensten. Die gesprekken lopen dus nog. Ik wil dan ook de wethouder vragen om in ieder geval de Raad te informeren per brief wanneer de mitigerende maatregelen bekend zijn. Ook dat zal geld kosten, maar dat zal ook tijd kosten.

Ik wil daarom ook van de wethouder weten of het gaat lukken om die maatregelen nog voor 8 december in te voeren. Voorzitter, ik wil ook aandacht voor de Prins Hendrikkade. Eind oktober was daar nog een ernstig ongeluk. Verschillende bewoners hebben ons de afgelopen maanden verschillende berichten gestuurd en laten blijken dat die situatie niet langer houdbaar is. De wethouder heeft eerder gezegd om nogmaals te kijken naar de Van Diemenstraat. Ik wil de wethouder ook langs deze weg vragen om ook te kijken naar de Prins Hendrikkade. Ik zie een interruptie. (Het lid KOYUNCU: Ja, voorzitter, is het voor de PvdA een harde eis dat die mitigerende maatregelen voor 8 december gereed zijn?) Ja, de heer Koyuncu kent mij hopelijk als een man die realistisch is. Ik ga eerst op de brief wachten van de wethouder om te kijken welke mitigerende maatregelen er genomen moeten gaan worden. Daar gaan we eerst naar kijken. Tegelijkertijd moeten we ook gewoon realistisch zijn of het gaat lukken om op 8 december al die maatregelen in te voeren. Het grootste voordeel wat wij zien bij de aanpak, bij de invoering van dertig kilometer per uur op 8 december, is dat we ervoor zorgen dat het in een keer gebeurt. Door in één keer dit in te voeren, zorgen we ervoor dat heel Amsterdam weet dat dertig kilometer per uur de norm gaat worden in onze stadsstraten.

(Het lid KOYUNCU: Dat die mitigerende maatregelen niet op tijd zijn, voorzitter, dat zou betekenen dat het ov bijvoorbeeld last heeft van de dertig kilometermaatregel. Hoe kijkt de PvdA daarnaar?) Ja, voorzitter, dat zou heel vervelend kunnen zijn, maar ik denk wel dat we eerst op de brief moeten wachten van de wethouder. Die gesprekken lopen nog. Ik ken deze wethouder ook als iemand die dit soort zaken juist heel erg serieus neemt en ik ga er dan ook vanuit dat ze daar bijzondere aandacht aan zal besteden in haar brief. Hiermee was ik ook aan het eind van mijn bijdrage. De VOORZITTER: Dank u wel. En nog van harte. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Nanninga. Het lid NANNINGA: Dank u wel, voorzitter. Ja, voorzitter, het is inderdaad zoals sommigen al memoreerde, vaak besproken al dit plan en JA21 is tegen het plan om de maximumsnelheid voor negentig procent van Amsterdam te verlagen naar dertig kilometer

31

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

per uur. Wij vrezen namelijk dat het ook weleens levens kan gaan kosten, onder andere door de verlengde aanrijtijden voor de hulpdiensten. Op papier lijkt het allemaal niet zoveel: een tiental seconden hier, een tien seconden daar. Maar als je het bij elkaar optelt, kan het zomaar oplopen tot een minuut of wat extra aanrijtijd. En in situaties waarin elke seconde telt, is dat niet zo wenselijk. En dan heb ik het nog niet eens over de risico’s voor, ja, zwakke, niet stabiele patiënten die over verkeersdrempels heen moeten, extra bochten maken, et cetera, waar de uitvoering van dit plan toch ook mee gepaard gaat. We hebben kunnen lezen dat de wethouder vanaf haar zesde alleen naar school fietste. Dat was in het Heiloo van toen heel gewoon. En volgens mij is dat in het Heiloo van nu ook nog steeds heel gewoon. Maar dit is Amsterdam. En in haar voorwoord bij dit plan noemt ze de wethouder ook twintig dodelijke verkeersslachtoffers per jaar. Waren er auto's bij betrokken? Hielden die zich aan de toegestane snelheid? En zo nee, hoe hard reden zij dan? Kortom, voorzitter, waartoe dient deze maatregel? Het College voert verkeersveiligheid aan, maar maakt dat nergens hard. En dat kan ook niet, want bij de meeste ongelukken in Amsterdam zijn geen motorvoertuigen betrokken.

Sterker nog, volgens onderzoek van het SWOV was bij tachtig procent van de ongevallen met ernstig letsel van het fietser geen enkel motorvoertuig betrokken. Bij het totaal aantal ernstige ongevallen is dat zelfs minder dan tien procent. Voorzitter, wij denken dat het invoeren van de dertig kilometerzone door heel Amsterdam niet bijdraagt aan de verkeersveiligheid, dat hulpdiensten dat hindert en dat het simpelweg het zoveelste voorbeeld is van automobilistje pesten. Wij zijn, zoals gezegd, dan ook tegen. We proberen natuurlijk wel een beetje te redden wat er te redden valt. Om te voorkomen dat het ambulances onnodig hindert, hebben wij motie 026.23 van de VVD meegetekend. Tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan de heer Bobeldijk. Meneer Bobeldijk, ik meld u even dat de SP nog 3,5 minuut heeft voor de rest van het debat. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Bobeldijk. Het lid BOBELDIJK: Dank u wel, voorzitter. Dan hou ik het kort. Nee, in de ogen van de SP kan je eigenlijk niet tegen zijn als je naar de signalen kijkt die uit andere steden. En ook al is het niet helemaal hetzelfde ingekleed als Brussel, vinden we dat je hier voor moet zijn. We vinden het ook een goede beweging dat ook andere steden hier naar kijken, waardoor er meer uniformiteit- En ook een goed voornemen dat dat voor de heel stad in één keer gaat. Dat helpt in de beleving.

Wij zijn blij met de motie die oproept om snel te rapporteren over mogelijke effecten. Dus dat we op termijn kunnen zien of ook de hoopvolle signalen ook echt waar worden gemaakt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Ja, dank u, voorzitter. Ja, heel kort eigenlijk. Naar ons begrip zal er dus niet navenant aan deze ingrijpende maatregel herinrichting van straten en wegdekken plaatsvinden. Omdat dus handhaving in fysieke mate niet aanwezig is, vrees ik voor de nalevingsmoraal. Het is dus bestuurskundig erg onverstandig om regels te stellen en dan niet daadwerkelijk toe te zien op de naleving ervan. Dus dan gaat het van kwaad tot erger. Dat gaat dan ook op andere terreinen uit dat je lak hebt aan wat de overheid voorschrijft. Dus ik vraag me af of het College dat aspect van het in stand houden van een goede nalevingsmoraal voldoende heeft meegewogen. Dank u wel.

32

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Dank u wel. Andere sprekers hebben zich niet gemeld. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Dank u, voorzitter. Een mooi moment, wil ik eigenlijk zeggen. Dank ook voor de complimenten en uiteraard ook de zorgen en de uitdagingen. Ik heb het in de commissie natuurlijk ook al even gezegd, maar dacht het hier toch nog te memoreren, dat ik laatst toch echt een moeder sprak, die vertelde dat haar haar dochter van dertien inmiddels een school heeft uitgezocht, een middelbare school, op loopafstand, omdat zij niet meer in de stad durfde te fietsen. Dat vond ik nogal heftig om te horen. Natuurlijk heeft dat met veel aspecten te maken. We zijn er ook nog niet als we de dertig kilometer hebben opgelost, maar het zegt wel iets over sowieso de veiligheidsbeleving op dit moment in de stad. Als we kijken naar het aantal dodelijke ongelukken – dat toch ook tegen mevrouw Nanninga zeggen – dat wel degelijk eigenlijk bijna altijd de tegenpartij een auto is. Fietsers rijden elkaar over het algemeen niet dood. Het zal ongetwijfeld wel een keer gebeuren. Er zal ook heftig letsel wel kunnen komen. Maar echt dodelijke slachtoffers gebeuren toch wel degelijk ook vaak door een auto. En dat kunnen we nu gewoon echt gaan verminderen, drastisch gaan verminderen, door deze maatregel in te voeren. (Het lid NANNINGA: Dank, wethouder.

Ja, zegt de wethouder nu dat de cijfers van het SWOV niet kloppen dan? Want dat is waar ik op af ga. Daarmee ben ik hierheen gestuurd, met die cijfers. Daar staat toch echt in dat bij tachtig procent van de ongevallen bij ernstig letsel geen motorvoertuig betrokken was en bij het totale aantal ernstige ongevallen zelfs minder dan tien procent. Ieder procent is er één te veel. Begrijp ik ook. Maar de wethouder zegt iets heel anders.) Dat klopt, ik zeg iets heel anders. Ik heb het over dodelijke slachtoffers; niet over slachtoffers met ernstig letsel. Dat zijn gewoon gegevens die wij hebben in Amsterdam. Dus volgens mij spreken we elkaar daar niet tegen. (Het lid NANNINGA: En was dat dan ook voor auto's die te hard reden? Zijn die cijfers bekend?) Die cijfers weet ik nu niet, maar daar kunnen we altijd nog verder induiken. Er is vrij veel bekend over de dodelijke slachtoffers en het blijft gewoon dat, als de remweg, die verbreedt- Als je vijftig rijdt, dan heb je een veel langere weg dan als je dertig rijdt. En natuurlijk, als je dan weer net even boven de 50 rijdt, is dat ook zo, maar als je dan net boven de dertig rijdt, is dat ook alweer een heel andere remweg. Dus ik denk, als je dat gaat vergelijken uiteindelijk, als alle snelheid naar beneden gaat, zal er echt een veel kortere remweg zijn in het algemeen en zullen er ook gewoon minder slachtoffers gaan vallen.

Ik vervolg, voorzitter. Ik heb verschillende zorgen gehoord. Enerzijds de zorgen van de straten waar we het nu nog niet invoeren. En anderzijds ook zorgen over waar we het wel invoeren, of de ambulancediensten en het openbaar vervoer. Zo zie je maar weer dat er allerlei belangen zijn die we heel erg zorgvuldig moeten afwegen. Dat hebben we bij deze geprobeerd te doen door juist die tachtig procent naar dertig te doen. Een paar straten daarvan nu in elk geval nog even uit te zonderen vanwege de aanrijtijden van de ambulance en de brandweer en het openbaar vervoer, dat daar soms echt anders heel veel reistijdverlies heeft. En tegelijkertijd zijn we – daar ga ik de heer Wijnants hopelijk op geruststellen – in heel goed overleg inderdaad met de nood- en hulpdiensten. We hebben ook met de brandweer echt een overleg en vragen hen ook echt om te reageren en te adviseren op wat wij doen en wat we van plan zijn. Ook om in de mitigerende maatregelen of de aanpassingen aan de wegen, ook om daarin te adviseren. De heer Wijnants vroeg wel van dat ze toestemming moeten

33

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

geven. Dat gaat wat mij betreft wat te ver. Het gaat wel echt om meepraten en meeadviseren, want uiteindelijk is het wel gewoon een belangenafweging in zijn totaliteit. Maar de brandweer heeft daar zeker een stem in en zit daar goed aan tafel. Doen we ook nu al en zullen we in de komende tijd ook zeker blijven doen, want het is gewoon een heel belangrijke partij. Daar zijn we het volgens mij gewoon heel erg over eens. Willen we zorgvuldig doen. De mensen van de Van Diemenstraat en de Prins Hendrikkade bijvoorbeeld, ik heb toegezegd inderdaad om bij de Van Diemenstraat nog even er verder in te duiken van, wat kan er? De heer Ernsting vroeg om een update. Ja, ik heb nu nog niet helemaal de update van, en dit en dit en dit kunnen we. Maar ik heb wel tot nu toe een soort positieve grondhouding nog: we gaan niet meteen naar dertig kilometer daar, maar we zijn wel echt aan het kijken welke extra dingen kunnen we nu vast doen om daar in elk geval toch de snelheid al wat naar beneden te krijgen en het toch wat veiliger al te maken. Ik kom daar zo snel mogelijk op terug als ik daar echt wat concretere antwoorden op heb. Maar we hebben het heel serieus opgepakt en ik zie ook wel mogelijkheden, maar ik wil daar even nog niet alles over beloven en toezeggen. Maar de zorg delen we. De zorg van de insprekers, die werd ook heel erg gehoord. Die was natuurlijk best wel heftig.

Je ziet dat de hele stad wel dertig kilometer gaat en bij jouw school om de hoek gebeurt dat niet. Nou ja, dat is een zorg die heel terecht is en waar we heel serieus naar kijken. Dat geldt ook voor de Prins Hendrikkade, zeg ik dan even tegen de heer Asruf. Zeker op de hoogte gehouden worden van deze maatregelen, maar ook zeker van de maatregelen die we gewoon gaan invoeren, kan ik gewoon toezeggen: u wordt op de hoogte gehouden. Ook de motie die voorligt van DENK en D66, geloof ik voor nu, kan ik- [...] Nee, ze hebben geswitcht. Ik heb het, als het goed is, in mijn hoofd bijgehouden. Ja, ik weet het nummertje- Dat mag de voorzitter zo zeggen. Daar kan ik dus ook op toezeggen dat ik zeker binnen een halfjaar gewoon wil gaan rapporteren. Want ik begrijp u goed. Ik heb gezegd over de paar straten, over een evaluatie na een jaar, maar het lijkt me hartstikke goed om gewoon binnen een halfjaar te gaan kijken wat er gebeurt. Gewoon hoe het gaat, wat er nog nodig is, wat we kunnen doen. Dus ik zal zeker binnen een halfjaar daarover gaan rapporteren. En ik heb ook gehoord dat de heer Ernsting zegt, als er dingen eerder kunnen gebeuren, dan moeten we dat ook gewoon doen. Dus dat heb ik zeker gehoord. Dat gaan we doen. De VOORZITTER: Ja, nee, ik sta met u even te kijken naar de heren die wel of niet willen interrumperen.

De heer Koyuncu staat er veel langer, maar maakt een veel minder dringende indruk dan de heer Asruf, die werkelijk staat te dringen bij de interruptiemicrofoon. Dus de vraag is- Ik geloof dat ik het woord aan de heer Asruf geven. (Het lid ASRUF: Ja, dank u wel, voorzitter. Nog even iets verder ingaan op de Prins Hendrikkade. Er lopen nu gesprekken als het gaat over ov en de noodhulpdiensten. Ik zou de wethouder toch willen vragen om nogmaals in die gesprekken de Prins Hendrikkade mee te nemen en daarbij ook in de brief, die dan later komt over de mitigerende maatregelen, extra aandacht of specifieke aandacht te geven aan de Prins Hendrikkade waarom dat nu niet zou kunnen. Er ligt ook een motie volgens mij op tafel om te evalueren na een halfjaar na invoering om daar, als blijkt dat het nu toch niet kan, dan ook weer specifiek in te gaan op de situatie op de Prins Hendrikkade.) Wethouder VAN DER HORST: Dat kan ik bij deze toezeggen. (Het lid ERNSTING: Ja, ook even een vraag over die evaluatie na een halfjaar. Ik heb ook in de commissie gezegd: prima om te monitoren waar dan extra maatregelen misschien nodig zijn. Maar als het gaat over het

34

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

algemene beeld van de maatregelen, dan moet je ook voldoende tijd hebben om de gedragsverandering in te laten slijten. Dat weet je nog niet na een halfjaar. Hoe denkt de wethouder daarover?) Het is gewoon heel goed dat de heer Ernstig dit weer opbrengt, net zoals in de commissie. Het heeft tijd nodig, zo’n verandering. Gedragsverandering heeft tijd nodig. Dit is voor mij ook een tussentijdse evaluatie. Het is nog steeds niet helemaal gelukt. Het is een tussentijdse evaluatie, zou ik zeggen, of meer gewoon een soort monitoring, in plaats van dat het een soort van dé evaluatie wordt of dit wel of niet werkt. Het is gewoon een tussentijdse monitoring, waarvan ik de Raad op de hoogte stel over hoe het loopt, wat er misschien nog nodig is, wat er nog aangepast zou kunnen worden. Dus op die manier denk ik dat het gezien moet worden en niet als een soort van nou, en nu is het wel of niet en gaan we door of niet. Dat is niet aan de orde na een halfjaar. Eens. We hebben daarvoor echt wat meer tijd nodig. De VOORZITTER: Meneer Koyuncu, u weet het zeker? [...] Ga uw gang. (Het lid KOYUNCU: Ja, voorzitter, hoeveel tijd hebben we daarvoor nodig?) Wethouder VAN DER HORST: Ik denk dat we dat pas weer kunnen gaan bespreken als we de tussentijdse monitoring hebben besproken, want ik vind dat nu gewoon nog een beetje prematuur om daar heel erg grote uitspraken over te doen.

(Het lid KOYUNCU: Voorzitter, we geven 27 miljoen euro uit in deze moeilijke tijden. Dan zou je toch verwachten op zijn minst dat de wethouder zegt: ik wil na één jaar de eerste resultaten zien, of na twee jaar. Maar ik hoor nu helemaal geen datum. Hoe komt dat?) O, ja, nee, na één jaar gaan we wel echt kijken ook voor een paar straten: gaan we hier nu gewoon ook dertig kilometer invoeren of niet? Ik verwacht na een jaar wel dat we daar ook zeker, als het gaat over dertig kilometer, dat je een eerste beeld kunt hebben over hoe het loopt. Ik denk dat dat een antwoord is. Maar ik denk dat een halfjaar daar gewoon wel wat kort voor is, maar dat dat gewoon meer een soort tussentijds is. Waarbij het nog niet wil zeggen dat het na een jaar dan een soort definitief is, maar wel dat je echt wel wat kan gaan zien. Kan ik vervolgen? De VOORZITTER: Zeker. Wethouder VAN DER HORST: Ja, ik kan vervolgen. Voorzitter, dank. Volgens mij dus over die extra straten wat gezegd, over de nood- en hulpdiensten gezegd. Ik zie ook uiteraard heel erg, volgens mij, wat de heer Wijnants ook noemde, dat niet alleen de auto, maar inmiddels ook de Fatbikes en anderen – dat is een ander onderwerp – maar zeker iets wat mijn aandacht heeft en waar we binnenkort ook naar de Raad komen om te kijken of we ook iets op snelheden bij de fiets kunnen gaan doen.

Ja, de 27 miljoen wordt niet- Ik zou zeggen: ja, het wordt uitgegeven aan borden en lijntjes. Het wordt daarmee uitgegeven aan een veiligere stad met minder verkeersslachtoffers. En dat lijkt me echt een groot ding. Ik denk ook dat het wel meevalt met de mensen die te maken krijgen met agressie. Laten we kijken na een halfjaar wat de signalen daarvan zijn. En dat vergt dus ook verandering. Verandering is altijd lastig. Ik ga er ook vanuit dat de meeste mensen zich uiteindelijk gewoon ook aan de regels willen houden. Maar goed, dat zullen we allemaal gaan zien. Het lijkt me goed om daar ook op te monitoren.

35

Jaar

2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 25 januari 2023 Raadsnotulen

R

En de Klaprozenweg, ook gehoord, mevrouw Moeskops, dat die op ons netvlies blijft staan als eenEven kijken. Volgens mij ben ik er bijna. Vooral op het openbaar vervoer, denk ik, nog eventjes wat dieper op ingaan. Eigenlijk treffen we de grootste mitigerende maatregel al in dit uitvoeringsplan. Namelijk, dat op vrijliggende banen het openbaar vervoer gewoon vijftig mag blijven rijden. Daarmee hebben we eigenlijk de grootste slag al geslagen. Wat we daarna nog doen? Dat komt eind Q1 naar u toe. Dat is op redelijk korte termijn, krijgt u gewoon te zien wat de mitigerende maatregelen zoal zijn, wat we kunnen doen en ook wanneer die dan worden ingevoerd. Met wel wat verwachtingsmanagement: dat niet alles voor 8 december zal worden ingevoerd. Maar dat zullen dus niet de grote- De grootste klap hebben we eigenlijk al geslagen door die snelheid gewoon door te laten gaan. En verder denk ik dat het wel goed is om ook te beseffen dat, wij voeren de hele tijd verschillende veranderingen in, in de stad. Die hebben soms effecten positief en soms negatief op het openbaar vervoer. We zijn in ongelooflijk goed gesprek met de vervoerregio hierover. Zij ondersteunen deze maatregel ook en we zijn gewoon in heel constructief overleg. Maar ik informeer u eind Q1, kunnen we daar verder over praten. (Het lid ASRUF: Ja, voorzitter, dank u wel.