20221222 verslag gemeenteraad middag
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
Raadsnotulen
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 december 2022 Publicatiedatum 18 januari 2023 MIDDAGZITTING OP DONDERDAG 22 december 2022 Aanwezig: de leden Abdi (PvdA), Ahmadi (BIJ1), Alberts (SP), Aslami (D66), Asruf (PvdA), Bakker (Partij voor de Dieren), Belkasmi (PvdA), Bentoumya (GroenLinks), Bloemberg-Issa (Partij voor de Dieren), Bons (BIJ1), Boomsma (CDA), Broersen (Volt), Burgers (VVD), Ernsting (GroenLinks), Garmy (Volt), Von Gerhardt (VVD), Heinhuis (PvdA), Hofland (D66), Hoogtanders (VVD), IJmker (GroenLinks), Khan (DENK), Koyuncu (DENK), Kreuger (JA21), Krom (Partij voor de Dieren), Lust (D66), Minderhoud (PvdA), Moeskops (D66), Namane (PvdA), Nanninga (JA21), Noordzij (PvdA), Van Pijpen (GroenLinks), Van Renssen (GroenLinks), Rooderkerk (D66), Runderkamp (PvdA), Schmit (D66), Van der Veen (GroenLinks), Wehkamp (D66), Wijnants (VVD) en Yemane (GroenLinks). Afwezig: de leden Martens (VVD), Bouhassani (PvdA), Van Schijndel (Forum voor Democratie), Kabamba (Lijst Kabamba), Bobeldijk (SP), Nadif (GroenLinks).
Aanwezig: burgemeester Halsema (Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Integraal Veiligheidsbeleid, Regelgeving en handhaving, Juridische Zaken, Communicatie, Raadsaangelegenheden, Bestuursdienst) en de wethouders Van Dantzig (Woningbouw, Grond en Ontwikkeling, Ruimtelijke ordening, Monumenten en Erfgoed), Groot Wassink (Sociale zaken, Opvang, Gemeentelijk vastgoed, Democratisering, Masterplan Nieuw-West, Volwasseneneducatie, laaggeletterdheid en inburgering, Coördinatie Maatschappelijke voorzieningen), Van der Horst (Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit, Openbare ruimte en Groen, Water, Aanpak Noord), Mbarki (Economische zaken, MBO en toeleiding arbeidsmarkt, Aanpak Binnenstad, Jongerenwerk, Sport en Bewegen), Meliani (Kunst en Cultuur, Evenementen, Inclusie en Antidiscriminatiebeleid), Moorman (Onderwijs, Jeugd(Zorg), Armoedebestrijding en schuldhulpverlening, Masterplan Zuidoost),Pels (Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie, Volkshuisvesting, Dierenwelzijn, Afval en Reiniging, Voedsel), Rijxman (Zorg en Maatschappelijke ontwikkeling, Publieke gezondheid en preventie, ICT en digitale stad, Lokale media, Deelnemingen). Afwezig: Wethouder Van Buren (Financiën, Personeel en Organisatie, Coördinatie bedrijfsvoering, Coördinatie Inkoop, Dienstverlening, Lucht- en Zeehaven)
1
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
Middagzitting op donderdag 22 december 2022 Voorzitter: F. Halsema, burgemeester Raadsgriffier: J. Houtman Verslaglegging: A. Smakman (Notuleerservice Nederland)
De VOORZITTER heropent om 13.04 uur de geschorste vergadering en stelt aan de orde: Zorg en Maatschappelijke Ontwikkeling 25A. Kennisnemen van de stand van zaken van de gevolgen van de aanbesteding Dagbesteding VN2022-044161 De VOORZITTER: Goedemiddag, ik heropen deze laatste vergaderdag in 2022 en wij beginnen met agendapunt 25A, Kennisnemen van de stand van zaken van de gevolgen van de aanbesteding dagbesteding. Er zijn een aantal moties ingediend. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van de leden Hoogtanders, Boomsma, Wehkamp, Runderkamp en Khan inzake aanpassing aanbesteding: meer oog voor de praktijk en maatschappelijke consequenties, nr. 554.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -
-
-
In samenspraak met zorgaanbieders, cliëntenorganisaties, inkoopexperts en aanbestedingsdeskundigen een nieuw inkoopkader te ontwerpen voor de inkoop van zorg dat recht doet aan de geconstateerde zorgen en bij de uitwerking van het nieuwe inkoopkader de bevindingen van de evaluatie van de aanbesteding mee te nemen; Voorafgaand aan een inkoop of aanbestedingsronde voor de zorg, een impactanalyse te maken van de mogelijke (maatschappelijke en) economische consequenties van de aanbesteding; Ervoor te zorgen dat het nieuwe inkoopkader ruim voor de eerstvolgende aanbesteding in de zorg gereed is. Motie van de leden Wehkamp, Runderkamp, Van Pijpen en Hoogtanders inzake Protocol Overdrachten bij aanbestedingen, 560.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
-
Te komen tot een nieuwe standaard Overdrachtsprotocol bij aanbestedingen in de zorg, en daarbij ten minste de volgende elementen mee te nemen; Het protocol moet toepasbaar zijn voor laag-impact en hoge impact overdrachten. Het protocol moet oog hebben voor de specifieke behoeften van cliënten voor en tijdens de overdracht, in lijn met de Amsterdamse Maatwerkmethode. In het bijzonder bij hoog-impact transities heeft de cliënt zeggenschap over het overdrachtsproces en moet er duidelijk zijn
2
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
-
-
-
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
wat de specifieke wensen en behoeften van individuele cliënten zijn en welke vragen bij hen leven. Met vragen moeten zij bij een vast persoon terecht kunnen. Er moet bij de gemeente één coördinatiepunt zijn die tijdens de overgangsperi- ode het overzicht houdt of alle cliënten goed zijn overgedragen. De gemeente heeft een zorgplicht voor de cliënten die niet overgedragen willen worden naar een andere organisatie. Het overgangsprotocol moet in genoeg tijd voorzien om de overgang goed te regelen. De niet-gegunde aanbieder van zorg krijgt genoeg tijd en overdrachtsbudget om deze verantwoordelijkheid te kunnen dragen en hiervoor in gesprek te gaan met de gegunde aanbieder. In het protocol moet aandacht zijn voor zorgprofessionals die willen meeverhuizen naar de gegunde aanbieder, om zo meer stabiliteit in zorg te genereren; Bij de totstandkoming van het nieuwe protocol moeten cliënten, cliëntenraden en Cliëntenbelang Amsterdam geconsulteerd worden; En richtlijnen tot zover mogelijk toe te passen bij de huidige overdracht in de dagbesteding. Motie van de leden Alberts, Hoogtanders, Boomsma, Khan, Bons, Kreuger en Broersen inzake doorstart Kwekerij Osdorp, nr. 562.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
-
-
De opdracht van de verkenner te verbreden naar het verkennen van de mogelijkheden voor een doorstart van Kwekerij Osdorp Met de aanbieders die de aan hen gegunde plekken op 1 januari 2023 niet concreet en zichtbaar hebben gerealiseerd afspraken te maken om deze plekken voor vijf jaar te doneren aan Kwekerij Osdorp De kosten voor de doorstart van de Kwekerij te zoeken in het verschuiven van een deel van het budget dagbesteding en uit de middelen (4 miljoen euro) voor de voedselstrategie. Motie van de leden Van Pijpen, Wehkamp en Boomsma inzake Transitieperiode voor de inloop Dagbesteding, nr. 566.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
-
-
Voor inloop dagbesteding een transitieperiode in te stellen en aanbieders die minder budget voor inloop krijgen de mogelijkheid te bieden voor een overdrachtsbudget net als bij Dagbesteding Meedoen en Dagbesteding Meewerken zodat zij de tijd hebben voor een goede overdracht van deelnemers. Hierbij uit te gaan van het perspectief van de Amsterdammer die gebruik maakt van de inloop dagbesteding. Te zorgen voor een overzicht van locaties voor Inloop Dagbesteding zodat aanbieders en cliënten weten waar zij heen kunnen. Motie van de leden Van Pijpen, Wehkamp, Runderkamp inzake Onafhankelijke clientondersteuning voor Amsterdammers met Dagbesteding bij de mogelijke overgang van dagbesteding, nr. 567.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
3
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
-
-
-
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
In het kader van de onzekere situatie die voor Amsterdammers waarvan de Dagbesteding de komende maanden gaat wijzigen deze groep extra te informeren en te ondersteunen o.a. door middel van inzet van onafhankelijke clientondersteuning; De onafhankelijke clientondersteuning extra onder de aandacht te brengen van deze Amsterdammers; De diverse organisaties van onafhankelijke clientondersteuning te informeren over de ontstane situatie en hen in staat te stellen kennis op te doen over de gevolgen zodat zij hun werk goed kunnen doen; Indien blijkt dat de bestaande omvang van de onafhankelijke cliëntondersteuning ontoereikend is als gevolg hiervan eventueel tijdelijk extra mogelijkheden te creëren. Motie van de leden Van Pijpen, Runderkamp, Hoogtanders en Boomsma inzake Repareer en verzacht de gevolgen van de aanbesteding Dagbesteding, nr. 568.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
-
-
-
-
Actief te sturen op het voorkomen dan wel verzachten van negatieve gevolgen van de aanbesteding vanuit het perspectief van Amsterdammers met dagbesteding; Om zo spoedig mogelijk alle aanbieders van dagbesteding bij elkaar te brengen en in kaart te brengen waar de verschuivingen plaats vinden, hoe dat uitpakt voor diverse doelgroepen en zo een gezamenlijke analyse te maken van de impact en daarmee gepaard gaande mogelijke problemen voor cliënten en organisaties (een impactanalyse). Op basis van deze analyse te sturen op goede afspraken en eventuele herverdeling van plekken in vrijwilligheid dan wel via onderaannemerschap vanuit de bedoeling om specifieke dagbesteding voor specifieke doelgroepen te behouden waar dat vanuit het perspectief van de cliënten gewenst is. In kaart te brengen van eventuele belemmeringen en die belemmeringen zoveel mogelijk weg te nemen. Hierbij maatwerk mogelijk te maken bij het vinden van oplossingen zoals bijv. inzet van Persoonsgebonden Budget en mogelijkheden voor aanpassing van de vaste kaders voor overgang. Proactief te sturen op de contracten en de contractvoorwaarden, in het bijzonder aangaande gerealiseerde cliëntplaatsen. Om in dit proces de cliënten en Cliëntenbelang Amsterdam te betrekken. In dit gehele proces zorgvuldig om te gaan met de communicatie naar cliënten en daarover afspraken te maken met de aanbieders.
De Raad regelmatig, doch in ieder geval direct na de transitieperiode (1 mei 2023), te informeren over de gang van zaken en de uitkomsten. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Er hebben zich gemeld als sprekers: Van Pijpen, Alberts, Wehkamp, Runderkamp, Hoogtanders. En daar voegen wij aan toe: Boomsma. En dan ben ik er. Kreuger. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Pijpen. Het lid VAN PIJPEN: Ja, voorzitter, dank u wel. Ik weet niet of veel mensen dit weten, maar hierachter mij, u kunt het hier zien, aan de Zwanenburgwal zit een winkel en daar kun je prachtige spullen kopen van het merk Bijzonder Amsterdams. En dat hij bijzonder, omdat het heel mooie spullen zijn, maar ook omdat het gemaakt is door
4
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
bijzondere Amsterdammers die werken op een dagbesteding. 'Dagbesteding' klinkt misschien heel vrijblijvend – leuk, vrije tijd – maar dat is het niet. Het gaat om werk. Het gaat om zingeving. Het gaat om meedoen van Amsterdammers met diverse kwetsbaarheden. En het belang van deze aanbesteding Dagbesteding is dus groot. Nu blijkt dat er als gevolg hiervan, van die aanbesteding, meer dan achthonderd Amsterdammers hun vaste plek gaan verliezen, is dan ook meer dan pijnlijk. Het gaat, ook in de media, vaak over kwekerij Osdorp. Dat is logisch en terecht. Maar het gaat om veel meer. Het gaat over De Praal, het gaat over restaurant Freud, het gaat over Stichting De Opstap, om er nog meer te noemen. In de commissie heb ik al heel veel gezegd over hoe we niet zouden moeten repareren, wat niet kapot is, maar nu het wel kapot is, dat we het wel moeten repareren. Dat we de aanbesteding niet terug kunnen draaien, dat is evident. Maar dat we moeten verzachten en repareren, is dat ook. En daarom heb ik een drietal moties ingediend, ook samen met een aantal collega's in de Raad. Een rode draad in die moties, in alle drie, is dat we het belang van de Amsterdammers met dagbesteding weer centraal moeten stellen. Niet van organisaties, niet van de gemeente, maar van hen. En dat we als gemeente wel een sturende rol moeten nemen om alle mogelijkheden die er ook zijn, te benutten.
En ook te zorgen dat aanbieders dat ook gaan doen. Zodat we mensen die tussen wal en schip vallen – of beter gezegd, in dit geval, tussen een echte of een papieren werkplek – niet kwijtraken. En doe het maximale en doe het met maatwerk. En dat is in mijn motie over reparatie, die net ook is opgenoemd, ook uitgewerkt. Aanbesteding leidt per definitie tot concurrerend gedrag. Dat is wat we juist nu niet nodig hebben. We moeten samenwerken. Heel veel samenwerken, met elkaar, om de tafel, zoeken naar oplossingen, belemmeringen wegnemen waar dat mogelijk is. En ook dat is wat ik met mijn motie over reparatie en verzachting beoog. We kunnen daar vanaf deze plek alleen het college toe oproepen om daarop ook flink te sturen. Maar ik wil – en ik weet dat ze ook meekijken – ook vanaf deze plek alle organisaties In de dagbesteding oproepen om daar ook aan mee te doen. Deze aanbesteding, en ook die voor de hulp bij het huishouden, moeten we gaan evalueren. Daar ligt al een motie uit 2020, die we nu kunnen gaan uitvoeren. Het was nog van mijn voorganger Lene Grooten.
Bij die evaluatie wil ik ook aandacht voor de positie van de Raad: hoe zijn en kunnen risico's en mogelijke gevolgen van besluiten beter zichtbaar gemaakt worden? Ik kan me voorstellen dat ook bijvoorbeeld de Rekenkamer hier misschien een bijdrage in kan leveren, maar sowieso kijken we uit naar de wijze waarop ook het College invulling wil geven aan die motie uit 2020 om die evaluatie en de daaruit volgende vervolgstappen te doen. En Ik hoop dat we daar dan ook verder over kunnen praten op korte termijn in de commissie. Tot zover, voorzitter. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Alberts. Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Via u ga ik de wethouder toespreken. De wethouder, die zei: de aanbesteding is geslaagd, want tachtig procent heeft een plek gekregen. Daarvan zeg ik – en dat heb ik ook op Twitter gezet, dat heeft u kunnen meelezen – dan is de operatie geslaagd, maar de patiënt overleden. Want twintig procent uitval, dat is een getal. Dat lijkt niet zoveel, maar dat gaat om mensen. En die mensen, die bestaan uit een heel speciale doelgroep. Het zijn mensen met een verslavingsachtergrond. Dat zijn mensen uit de GGZ. En dat zijn mensen die het heel erg moeilijk hadden en die door hun dagbesteding uit de prut zijn getrokken. Een mooier medicijn kan je niet geven aan mensen met deze problematiek. Die zijn dus hun plek kwijt.
En dus zeg ik tegen de wethouder: die creatieve oplossing, waar we u om vroegen, dat is niet de creatieve oplossing geweest waar wij om gevraagd hadden. Want wij kregen een antwoord, wat betekende dat er binnen de lijntjes was gekleurd, heel ijverig. En dus bleef het allemaal bij het oude. En daarom wil ik
5
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
niet alleen de wethouder toespreken, maar ook de Raad. Want in haar verklaring in de commissie zei de wethouder, voorzitter: maar de Raad wilde dit. Dat is waar. Dat is waar. Maar dan wil ik een vergelijking trekken. Hij is heel eenvoudig. Maar op het moment dat je dreigt met je fiets tegen een boom te rijden, gooi je het stuur om en dan stuur je bij. Daar hebben we nu de kans voor, voor deze mensen binnen deze aanbesteding. Dat moet kunnen lukken. Daar moet een vuist op tafel. Daar heb ik om gevraagd, die vuist op tafel. En het leek toch wel een beetje heel erg op pappen en nathouden. Net noemde ik het ‘binnen de lijntjes kleuren’. Ik vind dat je dit niet kan laten gebeuren. Dat je zoveel mensen dit moet laten meemaken. En niet alleen de mensen, ook de sociale firma’s. Mevrouw Van Pijpen noemde ze allemaal. Het zijn allemaal sociale firma’s, waar we heel veel van hebben, die goed zijn, die we niet kwijt willen, maar waar we er nu wel een aantal van kwijtraken, want ze winnen de aanbesteding niet. En dan gooi je dus iets weg wat goed is. Dat moet je niet willen. Dat moet je niet willen. Dus ook de Raad spreek ik aan: alsjeblieft – bij mijn Algemene Beschouwingen zei ik het al – aanbesteden, dat leidt tot een ongeluk in slow motion. Nou, dit ongeluk wil ik niet dat het gaat gebeuren.
Ik zeg, voorzitter, nog iets tegen de wethouder, want ze zei namelijk in een krantenartikel: ik geef mezelf een zes min. Een zes zelfs. Ik las dat eigenlijk als een smeekbede zo van, toch? Nou, ik zou zeggen: wethouder, ga voor de negen. De tien haal je dan volgend jaar maar. Dat zien we dan wel weer. Maar die negen, die vind ik dat die nu moet worden gehaald. Ik heb dus een motie, samen met een heleboel anderen. Het is net voorgelezen. Het is nummer 562. Wij vragen in dit specifieke geval voor een doorstart voorHoewel dat door sommige gezegd wordt: ja, maar er zijn nog een heleboel anderen en zo voor de kwekerij. En waarom voor de kwekerij? Daar kregen we het antwoord in de commissie: ja, maar ze kunnen ook bij het pand dan in de kas, want dat is ook iets met plantjes. Dat vond ik een vrij moeilijke uitspraak, laat ik het zo zeggen. Want het is niet ‘iets met plantjes’. Het is je dagbesteding. Het is de reden om op te staan. Het is de reden om niet- Nou ja. De stadDe VOORZITTER: U heeft een interruptie. Als eerste mevrouw Van Pijpen. Het lid ALBERTS: Ik was bijna klaar. Ik denk, dan rond ik het nog even af. De VOORZITTER: O ja, dan zette u mij even op het verkeerde been. Gaat u door. Het lid ALBERTS: Dat was, omdat ik nog eventjes naar het begin van de zin zocht.
De stad doen we ook tekort, want als we deze mensen niet fatsoenlijk opvangen, dan is dat voor hen slecht, dan is dat voor hun omgeving slecht, voor hun familie. Dat kan ook nog andere risico's op het gebied van veiligheid opleveren. Moet je allemaal niet willen. Dat was wat ik wilde zeggen. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, het zal niet verbazen dat ik het natuurlijk op zich met bijna alles wat mevrouw Alberts zegt het eens ben, maar dat we ook te maken hebben met nu inderdaad de juridische en financiële kaders. Maar ik heb eigenlijk even een andere vraag. U heeft een motie ingediend. Die gaat alleen over Kwekerij Osdorp. Als die motie wordt aangenomen vandaag, bent u dan tevreden over dit debat?) Dan ben ik deels tevreden, want er moet natuurlijk nog meer gebeuren. Ik heb ook uw moties gezien. Daarvan heb ik niet gezegd: ik ga ze meteen automatisch steunen. Maar ik wil dit in eerste instantie erdoorheen zien. Ik wil dus ook dat de hele Raad zegt: ja, dit moeten we doen. En de rest sluiten we dan misschien wel bij aan. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel. Ja, want bij Kwekerij Osdorp zijn ongeveer – ik weet het niet precies – tachtig plaatsen. Het kunnen er iets meer zijn. We hebben het over
6
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
achthonderd plaatsen waar nu verandering in plaats moet vinden. Dus dat is eigenlijk nog minder dan die twintig procent- Of sorry, die tachtig procent waar de wethouder al tevreden over was. Dus ja, kunnen we niet beter kijken ook dat we echt alle instellingen meenemen? En ook kijken dat we dat maatwerk, wat ook in mijn motie inderdaad staat- Ga voor maatwerk, ga voor maximale inspanning om te repareren en te verzachten, zodat we álle instellingen meenemen.) Dank u wel, voorzitter. Ik zou zeggen: we doen en-en. Maar die kwekerij is een unieke plek. En dat maakt hem net eventjes anders dan de rest. Daarom ga ik in dit geval specifiek voor die kwekerij. Juist omdat die zo uniek is. Bovendien zelfs opgestart destijds in stadsdeel Nieuw-West, omdat het daar moest gebeuren. Ja, ik vind het raar dat we als stadsdeel iets opstarten om het dan als gemeente weer de nek om te draaien. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel. Ja, ook daarin- Ik bedoel, mevrouw Alberts en ik zijn het daarin natuurlijk op zich eens. Het is een unieke plek. Maar dat is Stichting De Opstap ook. Dat is De Praal ook. En het valt me op dat er zoveel nadruk wordt gelegd op de kwekerij. Ik gun de mensen daar het allerbeste, maar ik gun ze ook elders het allerbeste.
En ik zou toch ook echt de SP willen vragen, en ook alle anderen die onder de motie staan over Kwekerij Osdorp, ga nou voor het totaal en zorg nou dat alle mensen die hiermee te maken hebben inderdaad ook dat maatwerk krijgen en die absolute inspanning, zoals die ook in mijn motie staat. Ik zou willen vragen om eigenlijk ook daar dan ook volledig achter te gaan staan. Nou ja, dat was een herhaling van de vraag waar ik op heb geantwoord. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wehkamp. (Het lid WEHKAMP: Ja, dank u wel. Ik ben het met u eens: de kwekerij is een bijzondere plek en ik steun ook wat mevrouw Van Pijpen heeft gezegd: waarom alleen de kwekerij; er zijn zoveel andere locaties. Maar ik wil nog een ander punt aansnijden, namelijk wat de wethouder heeft gezegd. Als je nu sommige, of de kwekerij bijvoorbeeld, wel iets gunt, dat daar enorme juridische consequenties aan zitten. En ook dat mensen tijdelijk zonder dagbesteding zitten. Dus dan creëer je nog meer chaos. En wat ik nou juist van de insprekers heb gekregen, is dat er al zoveel onduidelijkheid is. Moeten we niet focussen op nu juist die overgang? Zorgen dat de onrust daar verdwijnt en zorgen voor een soepele overgang.) Voorzitter, de soepele overgang is er niet, want de onrust is er al.
En die onrust, die is gecreëerd toen in het eerste instantie duidelijk was en wij zeiden van ‘kom met een creatieve oplossing’ en die kwam niet. Daar is de chaos al ontstaan. En eigenlijk al eerder natuurlijk, doordat die dagbesteding niet gewonnen werd. Ja, dan zou ik zeggen van, doe dat nu. En juridisch, ja, ik ben daar niet zo bang voor, hoor. Probeer het maar uit. (Het lid WEHKAMP: Ja, u heeft het deel van mijn vraag nog niet beantwoord. Inderdaad, juridisch: nou, daar bent u dan niet bang voor, maar ik denk dat we daar zeker wel naar moeten kijken. Maar ook dat er dan, als we dit nu helemaal anders gaan doen, ook juist mensen zonder dagbesteding komen te zitten. Dat is juist de zorg die ik aan u wil overbrengen en wat uw motie misschien kan veroorzaken.) Dank u wel. Dat er mensen zonder dagbesteding komen te zitten, dat is nu al het geval. Ja. Dus dan gaat u zeggen, dan neem je een motie aan om dat te herstellen, om dat in stand te houden. Dan zegt u: nee, dan komen ze zonder dagbesteding. Maar ze zitten al zonder dagbesteding, want het is niet gewonnen. Er zijn 810 mensen buiten de boot gevallen. Die zitten zonder. (Het lid WEHKAMP: Het gaat erover dat een hele aanbesteding over moet. Dus het gaat niet alleen over deze mensen. Het gaat over de hele aanbesteding.)
7
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
Dank u wel, voorzitter. Ik heb niet gezegd dat de hele aanbesteding over moest. Namelijk, de creatieve oplossing, die was er, maar die is onvoldoende uitgewerkt. Er is niet met een vuist op tafel geslagen en er is niet vanuit gegaan dat de getallen mensen zijn. De VOORZITTER: Nog een interruptie? Ik neem aan op een ander onderwerp, mevrouw Van Pijpen. (Het lid VAN PIJPEN: ja, voor zover dat mogelijk is. Maar inderdaad even op dit juridische stuk, want ik denk dat dat wel even belangrijk is. Want ik denk dat we elkaar ook vooral daar niet voor de gek moeten houden. Want in het tweede dictum staat dat aanbieders, die moeten hun plaatsen overgeven op het moment dat ze niet hebben. En ik zou dat dolgraag willen, maar dat kan niet juridisch gezien. Dus dat is even het punt van ja, hoe moeten we dan die motie lezen? Want het kan gewoon niet.) Het lid ALBERTS: Ja, dan ben ik geneigd om te zeggen wat mijn moeder altijd tegen me zei. Dat is: kan niet is dood en dood licht in de sloot. Vond ik niet zo leuk om te horen, maar nu moet ik het toch wel eventjes herhalen. Doodeenvoudig, omdat het de drang aan die aanbesteders, die nu hun plaatsen moeten weggeven- Want dat gaan ze doen, hè. Ze kunnen die plekken niet invullen. En dan moeten we drie maanden wachten totdat we met het resultaat zitten wat er nu al is.
Namelijk, ze hebben plekken die ze niet kunnen invullen en die gaan we dan niet aan de mensen geven die er behoefte aan hebben en die ze nodig hebben. Ik snap het niet. Ik snap dat absoluut niet dat daar nou in onmogelijkheden wordt gedacht in plaats van mogelijkheden. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel. Ja, nogmaals, ik ben het inhoudelijk helemaal met u eens en Ik wil ook helemaal niet in onmogelijkheden denken. Ik denk, laten we nou denken in die mogelijkheden, ook binnen die kaders die er zijn, zodat we ook niet andere mensen in gevaar brengen door eventueel allerlei juridische procedures en financiële consequenties. Daarom ook, in mijn motie staat ook van ‘ga nou met elkaar om de tafel en zorg dat je die organisaties vrijwillig verleidt, aanspreekt, stimuleert, met alle mogelijke middelen om te zorgen dat ze die plaatsen afstaan’. Dan heb je een reëel perspectief wat je biedt. En niet te zeggen dat dit zou moeten, want het kan niet. De VOORZITTER: Mevrouw Alberts, en ik herinner er even aan dat interrupties kort moeten zijn. Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Die route hebben we al gehad. Dat was namelijk het antwoord: het gaat niet, want ze willen niet, enzovoort. Die vuist was niet op tafel. Die creatieve oplossing was er niet. Dus u vraagt om een herhaling daarvan. Ik vind dat jammer. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wehkamp.
Het lid WEHKAMP: We bespreken de aanbesteding en dagbesteding. Voor deze aanbesteding heeft, zoals al net gezegd, de gemeenteraad zelf criteria meegegeven. Deze criteria zijn gevolgd bij de keuze voor partijen die wel of niet gegund zijn. Maar een vervolg van de gemaakte keuzes is dat minstens 810 cliënten naar een andere dagbesteding moeten. De impact, die dit heeft op het dagelijks leven van cliënten, is heel erg groot. Tijdens commissies werd meermaals door insprekers duidelijk gemaakt wat voor negatieve effecten bijvoorbeeld het wegvallen van de kwekerijen op levens zal hebben. Zo was er een zus die vertelde dat ze bang was dat haar broer weer aan drugs zou gaan en de deur niet meer open zou doen, zoals ook tijdens corona was gebeurd. En deze persoonlijke verhalen
8
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
hebben me enorm aangegrepen. Hieruit moeten we zeker lessen trekken. Het is ook goed dat er een evaluatie komt. Uit deze verhalen blijkt dat er dus enorm veel onrust is. Cliënten krijgen niet de duidelijkheid waar zij zoveel baat bij hebben en blijven zitten met vragen over de overplaatsing. Als we naar een nieuwe locatie gaan, is het vervoer bijvoorbeeld dan wel geregeld? Er zijn allerlei praktische vragen die misschien juist wel nu goed beantwoord zouden kunnen worden. De aanbesteding is nu afgerond en kunnen we dus niet meer terugdraaien. Laten we daarom samen vooruitkijken en zorgen dat de overgang van minstens 810 cliënten naar de nieuwe dagbesteding zo vlekkeloos mogelijk verloopt. Bij een toekomstige aanbesteding moet het echt beter. Op dit moment hebben we geen goed protocol om te zorgen voor een goede overgang bij nieuwe aanbestedingen. Er is geen protocol, die zegt ook waar mensen hun vragen kunnen stellen. En hoe zit het bijvoorbeeld met het overzicht van cliënten, die niet naar een nieuwe dagbesteding willen? Blijven die goed in beeld? De VOORZITTER: U hoeft niet te wachten, hoor. U mag ook gewoon doorgaan, totdat ík denk: nou is het mooi. Er is een interruptie van mevrouw Hoogtanders.
(Het lid HOOGTANDERS: Ja, ik hoor mevrouw Wehkamp zeggen dat ze, net zoals wij allemaal, is aangegrepen door de woorden van de mensen die zijn komen inspreken over het verlies van hun dagbestedingsplek. Maar ik hoor ook zeggen van, nou ja, eigenlijk is het een gelopen race, het is nou eenmaal zo; we moeten het de volgende keer beter doen. Wat gaat mevrouw Wehkamp nou doen voor de mensen die nu die plekken kwijt zijn geraakt?) Het lid WEHKAMP: Dank u wel. In een motie, die u ook heeft ondertekend, staan precies de punten waar nu op moet worden gelet. Dus er staat bijvoorbeeld in dat er goed met cliënten gesproken moet worden, dat er een vast coördinatiepunt moet komen bij de gemeente waar mensen heen kunnen met hun vragen. Dat er aandacht moet zijn voor het personeel dat meeverhuisd. Dus, nou ja, u heeft de motie zelf ondertekend. Daar zijn vijf punten die beter kunnen. Die gelden ook voor deze overgang. (Het lid HOOGTANDERS: Maar u heeft, net als ik, gehoord dat de pijn van de mensen juist niet zit in het feit dat ze over- Het juist zit in het feit dat ze ergens anders naartoe moeten en dat ze allemaal zo heel graag zouden willen blijven op de plek waar ze zitten, waar ze al jaren zitten, die vertrouwd is en waar ze gewoon niet weg willen.) Ja, dank u wel. In brief van de wethouder geeft zij ook opties aan die nu nog verder worden onderzocht.
We moeten gewoon zorgen dat die opties, nou ja, zo zacht mogelijk gebeuren en dat er zo goed mogelijk naar de wensen van cliënten geluisterd wordt. Zoals ik net ook al aangaf met het voorbeeld van het vervoer. Bijvoorbeeld iemand die kwam inspreken en die zei: straks word ik niet meer opgehaald. Nou, dat dat soort vragen, dat zijn praktische punten die we zo goed mogelijk moeten oplossen. (Het lid HOOGTANDERS: Ik hoor wat mevrouw Wehkamp zegt. Het zijn allemaal ideeën, mooie ideeën, en die heb ik ook ondersteund om de landing te verzachten. Maar ik hoor ‘niet bereid zijn’ om toch voor een aantal mensen gewoon te kijken of die plek behouden kan blijven. Klopt dat?) Nou, dat klopt niet, want ik verwees net ook wel naar de oplossingen in de brief van de wethouder, waarin staat dat mensen toch bij de kwekerij of overgenomen kunnen worden door Pantar. Die oplossingen worden nog onderzocht. Dus daar moeten we naar kijken. Even kijken. Daarom dien ik dus motie in, met dank aan de ondertekenaars van deze motie, om te leren van de huidige situatie en zorg te dragen voor een goede overdracht bij aanbestedingen. Dank u wel.
9
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Runderkamp. Het lid RUNDERKAMP: Dank, voorzitter. Vandaag spreken wij voor de vierde keer – na eerder drie keer al in de commissie – over de uitkomst van de aanbesteding Dagbesteding. Dat is niet bepaald vanuit weelde, want de uitkomst van de aanbesteding Dagbesteding is dat Kwekerij Osdorp in 2023 haar deuren moet sluiten. De mensen, die voor hun dagbesteding naar de kwekerij kwamen, de kwekerij zelf, alle partijen in deze Raad, de wethouder, kortom, alle betrokkenen hadden liever gezien dat de kwekerij direct dan wel indirect plekken gegund zou krijgen vanuit deze aanbesteding. Ondanks het aanstellen van een verkenner, die alle mogelijkheden daartoe heeft onderzocht, is dat niet gelukt. Voorzitter, nu de aanbesteding is afgerond, zijn er twee zaken essentieel. In de eerste plek de mensen die voor hun dagbesteding naar de kwekerij gingen. Zij moeten zo goed mogelijk worden overgedragen naar nieuwe locaties waar zij met dezelfde liefde en warmte worden opgevangen voor hun dagbesteding. En daartoe sluit ik me ook aan bij de moties van de leden van D66, GroenLinks, die daartoe oproepen. En dan in de tweede plaats de aangekondigde evaluatie van de aanbesteding Dagbesteding. Die moet zo snel mogelijk worden uitgevoerd, omdat we hiervan kunnen leren.
Want als er iets is wat ik hier zelf van heb geleerd de afgelopen periode, is dat de verschillende typen zorg bij een aanbesteding verschillende typen uitkomsten behoeven. Ik denk dat ik hier niemand hoef uit te leggen dat het in de jeugdzorg onwenselijk is als je als gemeente met meer dan 190 verschillende partijen een contract afsluit. Maar bij dagbesteding ligt het anders. Zeker in dit geval gaat het over de meest kwetsbare mensen, die nu niet altijd goed mee kunnen in de maatschappij, die psychische problemen hebben, verslavingsproblematiek. Juist voor deze mensen is de locatie zo essentieel. En deze mensen, die hadden een thuis gevonden in de Kwekerij Osdorp. De VOORZITTER: Ook voor u geldt: laat u niet afleiden. Ik let wel op. Maar u heeft eigenlijk nu toch wel ruimte geschapen voor mevrouw Alberts. U heeft het woord. (Het lid ALBERTS: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik wil graag aan de heer Runderkamp vragenJa, nou ja, goed, door dit ben ik ook even in de war, hoor. Dank u wel, voorzitter. Aan de heer Runderkamp heb ik de volgende vraag. U schetst nu de kwetsbare mensen. Heeft u enig idee wat het overstappen voor deze kwetsbare mensen betekent? En heeft u enig idee of dat ‘zo goed mogelijk begeleiden’ wel gaat werken? Dat hoor ik graag eerst van u.) Het lid RUNDERKAMP: Nou, ik heb het voorrecht dat ik niet in dezelfde positie zit.
Maar ik kan mij hopelijk zo goed mogelijk inbeelden dat het ontzettend rot en vervelend is als je naar nieuwe plek moet gaan voor je dagbesteding als je het bij de kwekerij ontzettend fijn hebt. (Het lid ALBERTS: Dank u wel. En ondanks dat vindt u het goed als er verplaatst gaat worden?) Nou, zoals mevrouw Alberts heeft gehoord in mijn bijdrage ben ik helemaal begonnen met te schetsen dat de uitkomst van deze aanbesteding ongewenst is. Dus nee, ik had dat ook liever anders gezien. Daar kom ik in het vervolg van mijn bijdrage op terug, hoe we dat in het vervolg kunnen voorkomen. (Het lid ALBERTS: Dank u wel. Het vervolg hebben die mensen niks aan, hè? Want het is nu. En het vervolg is bij een volgende aanbesteding. Dat had u door, hè?) Dank, voorzitter. Ja, dat had ik zeker door. Ik heb net geschetst dat we dus in eerste instantie kijken voor de cliënt of voor de mensen die het nu betreft, naar de overdracht. En
10
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
we moeten ook kijken bij een volgende aanbesteding, hoe je gaat zorgen dat niet ideeën van papier het gaan winnen van bewezen goede voorbeelden uit de praktijk. Als ik het even samenvat, in deze hele aanbesteding is er gewoon te veel oog geweest voor de procedures en niet voor de mensen. En, zoals ik net ook al zei in antwoord op de vragen van mevrouw Alberts: het kan gewoon niet zo zijn dat ideeën van papier het winnen van goede voorbeelden uit de praktijk. En daarom sluit ik me ook aan bij de motie van de VVD, die het college oproept om het inkoopkader voor de zorg te veranderen, opdat bij een volgende aanbesteding de mens centraal staat en niet de procedures. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Hoogtanders. Het lid HOOGTANDERS: Dank u, voorzitter, ja, vandaag debatteren wij opnieuw over de aanbesteding Dagbesteding en over onze oproep om Kwekerij Osdorp open te houden. Een aanbesteding waarvoor – en dat is al vaker herhaald vandaag – achthonderd mensen van plek moeten wisselen. Een plek die hun dierbaar is, een plek waar ze zich gekoesterd weten en waar ze het liefst nog een aantal jaren zouden willen blijven. Een aanbesteding ook waardoor sociale firma's hun deuren moeten sluiten in ruil voor plekken die alleen maar op papier bestaan. Dit alles als gevolg van de toepassing van de rekenregels in de aanbesteding.
Als raadslid heb ik geconcludeerd dat ook de Raad hierin een aantal zaken niet goed heeft gedaan. Wat dat betreft sluit ik me ook aan bij de woorden van collega Van Pijpen in de vorige commissie. Daarom dien ik ook een motie in om naar de toekomst toe te zorgen dat wij ons inkoopkader en onze voorbereidingen beter doen en ondersteun ik de moties van een aantal collega’s om de uitkomsten te repareren en te verzachten en lessen te trekken voor de toekomst. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, ik heb mevrouw Hoogtanders ook de afgelopen tijd vaak horen zeggen: het moet gaan om mensen en niet om cijfers. Daar kan ik het natuurlijk alleen maar mee eens zijn, al is het alleen maar omdat het een GroenLinksverkiezingsleus was. Dus ik zou zeggen: welkom bij de club. Die was er overigens ook niet voor niks, die leus. Maar nogmaals, welkom bij de club. Dat is hartstikke fijn. Maar nou zie ik die motie van u over dat aanbestedings- en inkoopkader en dan gaat het toch weer over aanbesteding en daar gaat het dus over concurrentie. Want dat is wat aanbesteding doet. Het zet organisaties in concurrentie. Is mevrouw Hoogtanders het nou niet met me eens dat we daar nou vooral ook mee moeten stoppen?) Nee, daar is mevrouw Hoogtanders het niet mee eens.
Ik denk dat aanbesteding tussen zorgaanbieders een prima instrument is om te zorgen dat er druk blijft om zowel goede zorg te blijven leveren, om te innoveren en ook om de prijs aantrekkelijk te houden. Ik denk dat waar we hier echt verbeteringen moeten zoeken, is in de wijze waarop de gemeente haar inkoopproces vormgeeft, want inkopen is een vak op zich. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel. Nou ja, kijk, aanbesteding kan heel goed werken natuurlijk op het moment dat je een nieuwe brug wil of een tram of zo. Maar nogmaals, het gaat hier om mensen – dat is ook wat mevrouw Hoogtanders zelf zegt – die dus heel specifieke belangen hebben. Dan zouden we toch juist moeten zorgen dat die mensen niet vermalen worden in die concurrentie en zorgen dat die organisaties, die hiermee bezig zijn, vooral zich gaan richten op samenwerking. Want dat is nu precies wat er niet gebeurd is. Elke instelling concurreert met elkaar.) De VOORZITTER: Ik geloof dat u het ook hoorde. Ik hoef het niet te herhalen. Ga uw gang.
11
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
Het lid HOOGTANDERS: Nee, Ik denk, over het instrument marktwerking en aanbesteding wil ik heel graag een keer met de Raad debatteren, want ik denk dat dat meer aandacht vraagt dan wij hier nu kunnen geven. Dat moet je echt precies doen, vind ik persoonlijk. Maar als het gaat over het vraagstuk van sturing – en daar heeft u in uw motie ook iets over gezegd – dan vindt u mij aan uw zijde. Kijk, nadat je eenmaal zorg hebt ingekocht, is het ook de bedoeling dat je als inkoper, als gemeente, als opdrachtgever, gaat sturen of die kwaliteit die je ingekocht hebt, ook geleverd wordt. Of de samenwerking, waar je om gevraagd hebt, ook tot stand komt. Dat is weer een rol, die ook weer bij de gemeente ligt als opdrachtgever en contractsturing. De VOORZITTER: De laatste keer en graag kort. (Het lid VAN PIJPEN: Ja, dank u wel. Ik ben het helemaal eens met mevrouw Hoogtanders dat we daar breder en dieper over van gedachten moeten wisselen. Dat is ook precies de reden waarom ik nu de motie niet steun en ook de Raad verder oproep om hem niet te steunen, omdat ik denk dat we daar eerst met elkaar een goed gesprek over moeten hebben op basis van de evaluatie. Dus ik zou u willen vragen om eventueel uw motie in te trekken.) Het lid HOOGTANDERS: Ja, ik heb de vraag gehoord, maar ik was het niet van plan.
Voorzitter, we kunnen nu niet alles voor iedereen oplossen, maar we hebben wel de plicht om te doen wat we kunnen. En voorzitter, we hebben de wethouder gevraagd om Kwekerij Osdorp open te houden bij wijze van uitzondering en dat heeft de wethouder ook toegezegd. En dat hebben we niet alleen gevraagd, omdat het een uniek bedrijf is voor unieke mensen, maar ook om een signaal af te geven. Een signaal dat de stad luistert naar de noodkreten van mensen die door ons beleid onbedoeld geraakt worden. Volgens de wethouder zijn gegunde aanbieders niet bereid om voldoende plekken te garanderen en kan de gemeente zelf niets doen vanwege de regels. Voorzitter, dat overtuigt mij niet. Juist in deze kwestie verwacht ik bestuurskracht en creativiteit van de wethouder. Daarom dien ik met collega Alberts van de SP en anderen een ultieme motie in om de kwekerij te behouden en een doorstart mogelijk te maken. Voorzitter, ik wil afsluiten met een persoonlijke noot. Afgelopen week heeft de gemeente Amsterdam afscheid genomen van een oud-collega wiens levensmotto was: regels, die maken wij zelf, dus dan kunnen we ze ook veranderen. En ik wil dus eindigen met een oproep aan de Raad, het College en de zorgaanbieders om in deze stad ons zijn woorden niet alleen te herinneren, maar ook, daar waar het kan, naar te handelen. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Boomsma.
Het lid BOOMSMA: Dank, voorzitter. Met het organiseren van de dagbesteding is de gemeente in een technocratische fuik gezwommen, want wat eruit is gerold is onwenselijk en daardoor dreigen mensen dus wal en schip te vallen. Dat is onacceptabel. Dus we moeten nu twee dingen doen, denk ik. Ten eerste, lessen trekken over hoe we dit beter kunnen organiseren in de toekomst. En voor nu herstellen en repareren wat we kunnen, om perspectief te bieden. En dat laatste is natuurlijk ook waar de Raad zo nadrukkelijk om heeft gevraagd ten aanzien van de kwekerij en wat de wethouder tot nu toe nog steeds niet goed heeft geleverd. Ten eerste voor de toekomst. Je zult dus wat mij betreft meer flexibiliteit moeten inbouwen om het ongewenste naderhand op te vangen. En daarnaast moet je er van tevoren veel beter voor zorgen dat je geen papieren werkelijkheid aan het optuigen bent,
12
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
waarbij plekken die nog niet bestaan het winnen van plekken die zich al hebben bewezen en waarvan met heel veel plezier gebruik wordt gemaakt en waar mensen dus heel veel aan hebben. Dus in dat traject moet je voldoende gewicht toekennen aan bewezen prestaties en dingen die echt functioneren, ook als je dus de prijs als factor hebt vastgezet in zo’n aanbesteding. Bij het vaststellen van die inkoopkaders is gewoon te weinig aandacht geweest voor de mogelijke uitkomsten. Dan moet je van tevoren inderdaad een impactanalyse gaan maken om dit soort dingen te voorkomen. Ja, dan over het herstel en de reparatie nu. Ja, dat vraagt inderdaad om bestuurlijke wil en daadkracht en creativiteit. Je moet die fouten nu herstellen zoveel mogelijk en ervoor zorgen dat mensen die afhankelijk zijn van deze zorg, van deze voorzieningen, daar niet de dupe van worden. Daarom steunen wij ook de motie om actief te gaan sturen op het verzachten van die negatieve gevolgen in het algemeen, samen met Cliëntenbelang Amsterdam, bijvoorbeeld in het herverdelen in vrijwilligheid of met onderaannemers om dat gewoon zo goed mogelijk te organiseren voor de cliënten. Maar daarom steunen wij ook de motie specifiek voor de kwekerij en willen wij een doorstart. Volgens mij is er gewoon geld voor nodig, want dat andere geld is al uitgegeven. Dus hebben wij nu dat voorstel om, ja, te kijken naar de voedselstrategie.
Als mensen andere ideeën hebben over een dekking, dan horen we het natuurlijk graag. Nou, tot slot nog over de situatie in Weesp. Daar hebben we ook al herhaaldelijk vragen over gesteld. Ook daar dreigt een schrijnend gat te vallen. Dus nogmaals de vraag aan de wethouder: is daar nu aanbod geregeld voor de mensen? En zo ja, waar dan? Want de wethouder, die zegt inderdaad, nou, de aanbesteding is goed gegaan, omdat het in alle stadsdelen is gelukt. Maar we vragen nu al maanden wat er gaat gebeuren in Weesp met deze belangrijke groep en horen dat er een oplossing komt, maar we weten niet wat het is. De belangrijkste vraag is nu: Welke locatie? De wethouder zei: ja, anders moet die oude aanbieder, Vivium, het gaan oplossen. Maar we weten ook al heel lang dat die stopt. Die heeft aangegeven te stoppen hiermee. Dus die locatie valt weg. Dus wat heeft de wethouder nou gedaan om een nieuwe locatie te vinden? En ja, de wethouder zei: dan moeten we die misschien maar even overnemen als er nog geen alternatief is. Maar hoe realistisch is dat? Want Vivium is al gestopt. Die contracten zijn opgezegd. Volgens mij zijn er geen busjes meer. Die locatie is er niet meer. Dus wat gaat er nou gebeuren? Ja, en ook, wat is nu gecommuniceerd aan deze mensen? (Het lid WEHKAMP: Ja, dank u wel.
We hebben net al natuurlijk ook aan mevrouw van de SP gevraagd van, oké, hoe gaat het dan financieel? Er zijn allemaal contracten. Eerder zei de wethouder dat het ongeveer veertig miljoen kost om dit allemaal te herzien. En nu noemde u, ja, ik heb geen dekking voor de motie, maar ideeën zijn welkom. Dus ik wilde u vragen- Nou ja, ik ken het CDA als een goede bestuurlijke partij die verantwoordelijkheid neemt. Maar nu een motie zonder dekking. Kunt u daar iets meer over vertellen?) Nee, voorzitter. Er lopen nu een aantal dingen door elkaar heen. We hebben wel een dekking. In de motie staat gewoon een dekking. We kijken voor de kosten naar dekking uit de voedselstrategie. Dat is een mogelijkheid. Dus er is een dekking. Ik zei alleen dat als, ja, andere partijen het daar niet mee eens zijn, laat ze dan andere suggesties doen en dan kunnen we daarover in gesprek. Maar volgens mij kost het wel geld om deze plekken, die kwekerij, nu echt overeind te houden. En de rest is, ja, zoeken en kijken naar een doorstart. Dat is allemaal vaag. Je hebt denk ik geld nodig. Dus als ‘nee, niet deze dekking’, welke dan? Wat betreft die veertig miljoen? Ja, als je de hele aanbesteding overdoet, dan kost dat veertig miljoen. Dat willen wij natuurlijk niet. Maar ik vind, je moet ook een beetje zoeken naar oplossingen en niet alleen maar blijven hangen in mogelijke risico's en bezwaren.
Ja, er zijn juridische risico's als je nu probeert een oplossing te vinden. Maar ik zou zeggen, ga in gesprek met alle aanbieders. Daarom steunen we ook de motie van mevrouw Van Pijpen
13
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
om dat te doen. Kijk wat er in vrijwilligheid kan. Maar ja, er moet wel een bepaalde druk achter zitten. Je moet gewoon echt zoeken naar een oplossing nu en niet bij voorbaat al gaan zeggen: ja, maar er komen juridische risico's; we willen sowieso niks meer proberen. Kijk, dat is niet waar de Raad om heeft gevraagd en dat is ook niet de opdracht die we aan de wethouder willen geven. (Het lid WEHKAMP: Daar is wel een verschil tussen ‘er zijn juridische risico's, dus daar gaan we niet verder naar kijken’ of ‘het kan gewoon niet’. In het debat in de commissie is het heel duidelijk geweest wat wel kan. En in de in de brief geeft de wethouder ook oplossingen wat nog wel mogelijk is om die mensen zo goed mogelijk- Nou ja, of via een andere aanbieder te laten werken of toch op de kwekerij. Nou ja, goed, er zijn allemaal andere oplossingen. U zegt nu: laat al die juridische gevolgen maar achterwege. Zo klinkt het een beetje voor mij.) Nee, je moet in gesprek gaan en kijken wat mogelijk is, Maar dat er helemaal niets mogelijk is, nou, daar ben ik absoluut niet van overtuigd. Je hebt daar gewoon een kwekerij. Je hebt daar plekken die functioneren, waar mensen met heel veel plezier zitten. En het gaat echt om iets. Het is ongelooflijk belangrijk voor mensen. Mensen hebben vaak die dagbesteding nodig om zelfstandig te kunnen blijven wonen.
Dus ja, dan kun je zeggen: ja, op papier zijn er mogelijke andere oplossingen. Je moet in gesprek gaan en kijken wat mogelijk is. Je moet niet in die technocratische fuik zwemmen en dan zeggen van, o ja, het is niet anders (Het lid WEHKAMP: Ja, ik ben het helemaal met u eens dat we in gesprek moeten gaan en kijken wat mogelijk is en ook de effecten die het heeft. Dus daar vinden we elkaar. Maar, nou ja, hoe nu verder en de oplossingen die u bood, daar- Of, nou ja, ik weet niet of dat inderdaad echt kan. Dus dat vind ik dan weer heel jammer.) Ik denk, als je echt een goed gesprek organiseert met andere aanbieders en die luisteren ook mee, die zien ook wat er nodig is, die willen ook denk ik mensen niet in de kou laten zitten, dat er dan echt wel mogelijkheden zitten. Dus laten we het proberen. De VOORZITTER: Nee, mevrouw Wehkamp, u heeft drie interrupties gehad. Dus op ditzelfde onderwerp kan het niet meer. Helaas. De heer Boomsma gaat door. Het lid BOOMSMA: Ja, tot slot nog over Weesp. Dus wat is er nou gecommuniceerd met mensen? Want bij mijn weten is er tegen mensen alleen gezegd van nou, uw huidige dagbesteding vervalt. Maar mensen weten nog steeds niet waar ze aan toe zijn, wat natuurlijk ongelooflijk veel onrust veroorzaakt. Mensen moeten weten waar ze aan toe zijn. Je moet deze mensen niet in onzekerheid laten verkeren.
Je moet ze zeker niet tussen wal en schip laten vallen. Dus graag vraag ik de wethouder om een snelle oplossing. De VOORZITTER: Dank u wel. Ik neem aan, mevrouw Wehkamp, dat u een ander onderwerp heeft. Ga uw gang. (Het lid WEHKAMP: Ja, nog een laatste vraag. De motie richt zich alleen op de kwekerij. Maar zoals net ook al gevraagd, zijn er ook andere aanbieders die nu niet gegund zijn. Hoe ziet u dat?) Het lid BOOMSMA: Nee, ik had het net ook over een andere situatie: die in Weesp. En wat betreft de andere aanbieders: ja, natuurlijk. Maar ja, we moeten denk ik doen wat we kunnen op dit moment. Maar ik steun ook de motie van mevrouw Van Pijpen om ook die andere aanbieders, die nu niet vergund zijn, om die te betrekken bij het zoeken naar een oplossing.
14
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
De VOORZITTER: Dan tot slot, mevrouw Bons van BIJ1. U heeft nog twee minuten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bons. Het lid BONS: Dank u wel, voorzitter. Namens BIJ1 wil ik ook iets vertellen over – en dat hoor ik heel erg weinig hier nu in de discussie – de efforts, dus aan alles wat er aan ten grondslag ligt, zodat die mensen naar de kwekerij kunnen. Dus een hele batterij aan psychiatrie, psychiaters, psychiatrisch verpleegkundigen, binnen perMens, HVO-Querido. Er wordt heel hard gewerkt om die mensen in die busjes te krijgen. En er is geen capaciteit om daar extra aan te helpen op dit moment. Er zijn gewoon te weinig mensen in die zorgen die dit kunnen ondersteunen. En u kunt begrijpen dat, als deze mensen omvallen, dat we dan spreken over suïcidaliteit en misschien weleens geslaagde pogingen, mensen die echt het huis niet meer uitkomen en die misschien terug naar de kliniek moeten. En dat moeten we ook niet willen. Dus ik hoop dat we daar in onze ideeën over het stemmen echt over nadenken. Dat het niet alleen iets is wat nu ligt bij die kwekerijen, maar dat is in de hele keten psychiatrie een enorm probleem. De VOORZITTER: Dank u wel. U heeft zelfs nog ietsje tijd over ik. Ik schors tot 13.55 uur. Dus u heeft tien minuutjes ruimte. De VOORZITTER schorst de vergadering. De VOORZITTER heropent de vergadering.
De VOORZITTER: Dan gaan wij door met agendapunt 25A, Kennisnemen van de stand van zaken van de gevolgen van de aanbesteding Dagbesteding. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Rijxman. Wethouder RIJXMAN: Voorzitter, dank u wel. Ik hoop dat de Raad het mij mogelijk acht om even mijn verhaal te doen, alvorens ik allerlei vragen krijgt. Want ik ga alle vragen beantwoorden, maar ik wil graag beginnen met een paar woorden. We hebben de afgelopen periode ongelooflijke emotie meegemaakt rondom de dagbesteding, de aanbesteding, de kwekerij en alles wat erbij kwam, omdat nou eenmaal eenvoudigweg iedereen met wie het niet goed gaat, hulp verdient. En die kunnen we niet in de kou laten staan. Toen de aanbesteding een feit was, hebben we van alles geprobeerd – en daar hoeft u niet aan te twijfelen – om de kwekerij te kunnen behouden. En met name, omdat we die mensen die plek niet wilden afpakken. En met die opdracht is de verkenner ook op pad gegaan. Een verkenner, die vrij snel tot de conclusie kwam dat de kwekerij niet meer te redden was. Dat is niet om te lachen, overigens, maar- Landzijde had ervoor gekozen de kwekerij niet voort te zetten en nogmaals kiest hij er zelf ook niet meer op dit moment voor – er zijn veel gesprekken geweest – omdat er financieel gewoonweg geen ruimte voor was. En dat betekent dus dat heel veel mensen op dit moment de plek moeten gaan verlaten.
De plek waarmee ze verbonden waren met elkaar en ook met degenen die hen begeleidden. Het was een soort vader en moeder voor hen. En met die wetenschap heb ik als wethouder geprobeerd om heel snel te schakelen naar een oplossing, een oplossing waarbij het gaat om de mensen van de kwekerij. Die was in eerste instantie gericht op ‘kunnen we de kwekerij redden?’. En ik kan u vertellen dat noch Landzijde zelf, met wie gesprekken zijn gevoerd, noch de andere partijen de kwekerij wilden overnemen om allerlei financieeleconomische redenen. En dat betekent onmiddellijk, maar dan ook onmiddellijk, dat we de
15
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
mensen, daarvoor moeten we gaan zorgen. Dan is beleid niet meer belangrijk. Dan is actie belangrijk. En een oplossing, die gevonden is, betekent niet dat je alles en iedereen maar kunt laten staan in de kwekerij, want de mensen moeten worden overgenomen door andere partijen. Een van die partijen verleent ook veel onderdak aan de mensen die werken op de kwekerij en is ook erg bekend met de mensen van de kwekerij. Dus dat betekent dat de mensen van HVO, Cordaan en Panter op maat mensen willen gaan helpen, om de doodeenvoudige reden dat er niet één soort mens met één soort problematiek is op de kwekerij, maar dat alle mensen individueel, en soms ook met elkaar, aandacht vragen en daarbij geholpen moeten worden. Dat betekent – want dan is ook maar direct de vraag beantwoordt – dat inderdaad Cordaan, HVO en Panter de intentie hebben om de cliënten allemaal op te gaan nemen. En dat betekent – in antwoord op D66 – dat indien noodzakelijk en mogelijk de mensen inderdaad gewoon gehaald kunnen worden. En dat betekent – naar mevrouw Alberts toe – dat, het gaat niet om een plantje, maar als mensen in een omgeving willen werken die groen is, dat ze daar ook de mogelijkheid toe kunnen krijgen. Niet iedereen is daar even geëquipeerd voor. Dus dat zullen we zo goed mogelijk doen.
Of de aanbesteding – het punt van mevrouw Van Pijpen – bij de inkoopopgave, of dit de juiste methode was, kan ik u echt oprecht vertellen dat bij de selectiecriteria, de mens centraal stond. Of dat de juiste methode was, daar ga ik zeker op terugkomen. Vandaar dat we ook de evaluatie hebben gedaan. Ik stop nu, of kan ik nog mijn laatste zin afmaken? De VOORZITTER: U mag uw laatste zin afmaken. Wethouder RIJXMAN: Oké, goed. Ik zeg er wel bij, uitdrukkelijk, want dat hebben we ook door geëxerceerd, of andere oplossingen dan niet andere punten van zorg allen gegeven of dat er een zelfs een andere uitkomst was geweest. Maar ik stop nu. (Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Weet de wethouder eigenlijk wel dat de mensen die bij de kwekerij zijn komen te werken, dat ze daar zijn komen te werken, omdat het bij de andere instanties, die u nu noemt, dat ze hen ruimhartig willen overnemen, niet werkte? Dus uitval daar naar de kwekerij en daar werkt het wel. Wist u dat?) Dat wist ik ook. Dat geldt niet voor alle mensen bij de kwekerij.
En toch heb ik het geloof, en zeker ook nadat ik zelf gesprekken heb gehad met de drie partijen, Cordaan, HVO en Panter, dat men heel goed op de hoogte is – ik heb al gezegd, heel veel van die mensen wonen ook in huizen van Cordaan – van de problematiek en juist daarom ook gericht gaan kijken – en niet zonder meer gaan zeggen ‘we zetten ze allemaal bij elkaar’ – naar een oplossing. (Het lid ALBERTS: En wist u ook dat inmiddelsDe VOORZITTER: Zou u erop willen letten de wethouder niet rechtstreeks, maar in de derde persoon, aan te spreken. Dank u wel. (Het lid ALBERTS: Ja, neemt u me niet- O, soms vergeet ik dat gewoon, weet je. Dat is de strijd gewoon waar we in zitten. Nou, dit is een zijspoor. Voorzitter, mag ik aan de wethouder vragen of het haar bekend is dat er inmiddels vijftig van de tweehonderd cliënten bij de kwekerij uit beeld zijn verdwenen, volledig uit beeld, door de onrust?) Wethouder RIJXMAN: Voorzitter, is mij niks van bekend. Als dat zo is, dan zullen we daar onmiddellijk actie op nemen. (Het lid ALBERTS: Dank u wel, voorzitter. Hoe dan? Want ze zijn weg, hè.) Ja, u noemt een getal dat mij niet bekend is. Ik zal eerst moeten verifiëren of die cijfers bij ons bekend zijn en of dat klopt. Dus daar moet u me even de tijd voor geven.
16
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
De VOORZITTER: En ook voor de wethouder geldt: graag er even rekening mee houden dat in de derde persoon wordt gesproken. Dan een interruptie van mevrouw Hoogtanders. (Het lid HOOGTANDERS: Ja, dank u, voorzitter. Ja, de wethouder vroeg om niet te onderbreken in het verhaal. Ik heb geprobeerd dat niet te doen. Maar in het begin zei ze toch iets heel interessants en dat was dat de verkenner al vrij snel tot de conclusie kwam dat de kwekerij niet te redden was. En dan vraag ik mij af, waarom heeft de wethouder dan zo lang gewacht om de Raad te informeren? Want wij kregen pas informatie dat dat niet kon gebeuren op 8 december.) Wethouder RIJXMAN: Op het moment dat ik het gehoord heb- Want de verkenner is lang bezig geweest met onderzoek; heeft dat niet zomaar gedaan. Op het eerste moment dat ik het signaal kreeg – dat was vlak voor de commissie – heb ik dat onmiddellijk gemeld. Dat kunt u zich misschien nog wel herinneren. En inmiddels is de verkenner overigens nog niet klaar, want er zijn nog een aantal andere vragen. Daar kom ik bij mijn afsluiting op terug. Is zover dat in de afgelopen week deze harde uitspraak gedaan werd. (Het lid HOOGTANDERS: Ja, voorzitter, ik kan daar toch niet helemaal volgen, want de verkenner komt heel snel tot de conclusie dat de kwekerij niet gered kan worden. U zegt: dat was eigenlijk pas vlak voor december.
En dan komt de verkenner ook al met een heel uitgewerkt scenario voor een alternatief. Ergens in dat proces heeft toch iemand gezegd: die opdracht van het redden, lukt niet; we gaan een andere opdracht geven?) Voorzitter, ik kan alleen maar herhalen wat ik eerder heb gezegd. In de eerdere commissies, die ik heb aangesproken, heb ik al gezegd, en dat was toentertijd al, dat Landzijde niet kon medewerken aan de oplossing, dat we niet zagen dat er financieel mogelijkheden waren en de heldere uitspraak, zoals ik hem nu doe, voorzitter, dat is iets wat ik ook echt afgelopen week zo helder heb gekregen. (Het lid HOOGTANDERS: Ja, het is niet een overtuigend antwoord op mijn vraag, want de opdracht aan de verkenner was: houdt de kwekerij open. Het antwoord was: er is ook nog een derde optie verkend. En de wethouder zegt dat die derde optie twee dagen, nadat zij wist dat vraag één negatief beantwoord was, uitgewerkt werd?) Voorzitter, ik heb het gevoel dat mevrouw Hoogtanders mijn woorden niet serieus weegt in deze, want ik probeer te zeggen dat in de vorige commissie ik al aan heb gegeven dat een oplossing met Landzijde zeer waarschijnlijk onmogelijk werd en heb ik die dingen ook uitdrukkelijk benoemd. Intussen heb ik wel antwoord gekregen – als dat mag nog even – voor mevrouw Alberts. Voor zover onze informatie bekend is, zijn alle vijftig cliënten nog gewoon in beeld.
Dat is het antwoord wat ik in ieder geval nu krijg. Ik ga even met blaadjes schuiven. Voorzitter, ik heb heel veel moties gekregen. Die ga ik zo meteen allemaal even af. Misschien even heel kort ingaand- Want de meeste dingen zijn in een motie gegoten en die kan ik, zal ik, zo meteen adviseren. Mevrouw Van Pijpen, u heeft- Sorry, voorzitter, mevrouw Van Pijpen is duidelijk in het verhaal, zeker als het gaat om de aanbestedingen richting andere volgende aanbestedingen. Lessons to be learned. Ik kom zo meteen terug op de motie, maar we zullen een aantal van de aanbevelingen graag overnemen. Dan mevrouw Alberts. ‘Wat kapot is, repareer je niet’, de plantjes en allerlei andere dingen. Ik moet zeggen, dat heb ik u gisteren ook gezegd, wat mij bijzonder raakt in uw- Of sorry, voorzitter. Wat bijzonder raakt in de speech van mevrouw Alberts, is dat keer op keer de mens voor mevrouw Alberts zo ongelooflijk belangrijk is en dat het haar letterlijk aan haar hart gaat. Dat vind ik mooi om te zien. Dat ontroert mij ook.
17
Jaar 2022 Vergaderdatum 22 dec. 2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad
R
Het is mij geenszins de bedoeling geweest om het met het woord ‘plantje’ af te doen. Ik kan me ook niet herinneren in welke context ik het gezegd hebt. Misschien toch even voor de zekerheid: Het was een zes wat ik kreeg van Het Parool en ik wil het komend jaar nog naar een negen. Dus daar mag u mij- Mag mevrouw Alberts mij de komende periode op aanspreken. Ondanks het feit dat ik helaas niet als mogelijkheid zie om op dit moment- Ik stop. (Het lid KREUGER: Ja, dank u wel, voorzitter. Kreeg u van Het Parool een zes of gaf u zichzelf een zes?) Dat is een heel goede vraag, voorzitter. Als u het artikel leest, dan ziet u dat Het Parool aan mij vraagt of ik een cijfer wil geven, wat ik met tegenzin doe, omdat tegenwoordig alles in cijfers is? Als je naar de dokter gaat, moet je ook tussen één en de tien zeggen hoeveel je pijn is. Maar na charmant aandringen heb ik dat toch gedaan. Mevrouw Wehkamp, voorzitter. Mevrouw Wehkamp heeft ook een motie gegeven en heeft ook vragen gesteld over het vervoer. Overigens, laat ik daar helder in zijn: er is vervoer voor iedereen die zelf niet naar zijn dagbesteding kan komen. Dat is mij gegarandeerd. Dus dat wordt geregeld. Dan meneer Runderkamp. Als ik het goed heb, ging het meneer Runderkamp toch ook over de evaluatie met name van de aanbesteding en ook de ongerustheid rondom de mensen, die ik met u deel.