2. Rapportage Woningbouw 2022.pdf

Rapportage Woningbouw 2022

Versie voor B&W, 28 februari 2023 1

Inhoudsopgave Samenvatting I

Inleiding …………………………………………………………………………...........................4

II Start bouw 2022…………………. ..………………………..……….….……………………………5 1. Totaaloverzicht 2. Sociale huur 3. Middeldure huurwoningen 4. Dure huur en koopwoningen III Planvoorraad 2023--2028…….………………………………………………………….…….……11 1. Planvoorraad naar dynamiek 2. Planvoorraad naar segment 3. Planvoorraad naar type locatie 4. Ontwikkelstrategie 2035 5. Flex-woningbouw IV Doelgroepen………………………….………………………………………………………………..15 1. Gebiedsgericht programmeren 2. Jongeren en studenten 3. Ouderen 4. Wooncoöperatieven en andere zelfbouwers V Specifieke onderwerpen ………………………………………………………….………………….19 1. Afwijkingen van 40-40-20 bij particuliere transformaties 2. Monitoring woningbouwprogrammering in transformatiegebieden 3. Tenders 2022/2023 4. Omgevingsvergunningen verleend in 2022

2

SAMENVATTING In aanbouw genomen woningen In 2022 zijn 8.401 zelfstandige permanente woningen in aanbouw genomen, waarvan 395 in Weesp. Het succes is mogelijk gemaakt door een voldoende planvoorraad aan het begin van het jaar en het feit dat het ontwikkelaars en bouwers is gelukt om in 2022 in een hoog tempo door te gaan met de voorbereiding en financiering van hun projecten, ondanks de stijgende bouwkosten, de stijgende rente en de schaarste aan materialen en personeel. Voor het 2e jaar op rij is een productie gehaald van meer dan 2.000 middeldure huurwoningen. De corporaties hebben voor het eerst meer dan 2.500 sociale huurwoningen in aanbouw genomen binnen de huidige samenwerkingsperiode (2020-2023). Planvoorraad De Amsterdamse planvoorraad omvat per 1 januari 2023 ruim 100.000 woningen. Voor de periode van het nieuwe woningbouwplan gaat het om 61.823 woningen (tot 2028). Meer dan de helft van de voorraad heeft betrekking op transformatiegebieden en -projecten. De planvoorraad heeft de gebruikelijke vorm van een boeggolf. De planvoorraad voor de eerstkomende vier jaar is hierdoor met 56.001 woningen goed op niveau en biedt perspectief op een productie van gemiddeld 7.500 woningen per jaar. De gemeentelijke inzet op 40-40-20 komt terug in de samenstelling van de planvoorraad. In 2018 bestond 39% van de in aanbouw genomen woningen uit sociale en middeldure huurwoningen.

In 2022 is dit aandeel opgelopen tot 58%. In de planvoorraad voor de periode 2023 tot 2028 staat 67% geprogrammeerd voor sociale huur en het middensegment. Planvoorraad 2023 De planvoorraad is met 12.453 woningen relatief beperkt en gegeven de huidige markt mogelijk niet voldoende om een productie van 7.500 woningen te halen. Het gaat wel om ver gevorderde projecten. De gemeente volgt de voortgang van de projecten nauwlettend en beziet wat het kan doen bij eventuele knelpunten in de planvorming, in de vergunningverlening of bij de afstemming met bijvoorbeeld nutsbedrijven. Het is aan de ontwikkelaars om de vergunningen aan te vragen en de contracten te sluiten met de bouwers en afnemers van de woningen. Doelgroepen In de rapportage wordt tevens aandacht besteed aan de productie voor jongeren en studenten, ouderen en zelfbouwers/coöperatieven:  In 2022 is met de bouw gestart van 138 jongeren- en 268 studentenwoningen. In totaal zijn de afgelopen vier jaar 3.998 jongeren- en studentenwoningen in aanbouw genomen.  Van de in 2022 in aanbouw genomen sociale huurwoningen zijn er 239 woningen door corporaties gelabeld voor ouderen en voor 97 marktwoningen zijn afspraken gemaakt met marktpartijen.  In 2022 is met de bouw gestart van 238 zelfbouwwoningen en zijn door de gemeente diverse zelfbouwkavels op de markt gebracht, goed voor 266 woningen.

Als onderdeel van het Woningbouwplan 2022-2028 wordt in 2023 een nieuwe werkwijze uitgewerkt, waarbij voor doelgroepen gebiedsgericht geprogrammeerd wordt, gericht op doorstroming en verhuisbewegingen. Naast specifieke bouw voor doelgroepen gaat het ook om een mix in woninggrootte. De Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting en het Woningbouwplan 2022-2028 bieden het kader voor doelgroepenprogrammering. 3

I

Inleiding

Dit is de eerste woningbouwrapportage van het in 2022 aangetreden nieuwe college van B&W. In de rapportage wordt verantwoording afgelegd over de behaalde resultaten in 2022. Tevens wordt een vooruitblik gegeven aan de hand van een update van de planvoorraad. De rapportage heeft een feitelijk karakter. In 2022 is gewerkt aan een nieuw woningbouwplan voor de periode 2022-2028. Deze is op 31 januari 2023 vastgesteld door het college van B&W. Het ‘Amsterdams coalitieakkoord 2022-2026’ gaat uit van het langjarig bouwen van 7.500 woningen, waarbij 40% sociaal, 40% middensegment en 20% vrije sector uitgangspunt blijft. Hierbij is het van groot belang om te bouwen naar behoefte en voor doorstroming , met een goede mix in woninggrootte zodat woningen zowel voor singles, jongeren, studenten, gezinnen als senioren geschikt zijn. Ook de inzet voor wooncoöperaties en geclusterde ouderenwoningen door het college voortgezet. Gezien de enorme opgave heeft het versnellen en versimpelen van stedelijke ontwikkeling daarbij prioriteit. Het Woningbouwplan sluit aan en is afgestemd met de Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting. De AAV is kader stellend voor zowel de bestaande bouw als de nieuwbouw en geeft ambities en prioriteiten aan voor de lange termijn. De AAV doorloopt in 2023 een inspraaktraject.

Mocht dit resulteren in wijzigingen die consequenties hebben voor de nieuwbouw, dan worden deze betrokken bij de eerstvolgende woningbouwrapportage. Om de bouwambities te kunnen realiseren heeft Amsterdam het Rijk nodig. Rijk, regio en gemeente werken nauw samen aan de woningbouwopgave. De afspraken zullen uiteindelijk landen in de nieuwe Woondeal van de Metropool Regio Amsterdam met het Rijk. Op MRA niveau is de inzet 175.000 woningen in 10 jaar. MRA en gemeente vragen van het rijk financiële middelen om de noodzakelijke mobiliteitsmaatregelen en grootschalige woningbouwprojecten te kunnen dekken. Daarnaast moet de regelgeving op orde zijn (stikstof, geluid, energie, het water-en bodemsysteem, natuur en gezondheid). Woningbouw is afhankelijk van de economische conjunctuur. De situatie op de markten is op dit moment ongunstig. Er is veel onzekerheid. Bij ieder project komt het aan op inzet, behendigheid en doorzettingsvermogen. Het is belangrijk dat de gemeente zich flexibel opstelt. Het Woningbouwplan 2022-2028 is een omvangrijk en overkoepelend plan dat breed inzicht geeft in achtergrond, ontwikkelingen, het huidige nieuwbouwbeleid en lopende afspraken met partijen. Alle acties en voorstellen in het Woningbouwplan hebben als doel om woningbouwproductie te stimuleren en hiermee doorstroming te bevorderen.

Het college zal in deze bestuursperiode twee keer per jaar rapporteren over de voortgang van de woningbouw. Na elk kalenderjaar volgt een uitgebreide rapportage met de stand van zaken voor wat betreft de productie, de ontwikkeling van de planvoorraad en de uitwerking en uitvoering van de in het Woningbouwplan geformuleerde acties en voorstellen. Halverwege het jaar wordt een update gegeven over met name de start bouw en ontwikkeling van de planvoorraad.

4

II Start bouw 2022 1. Totaaloverzicht Doelstelling Het college zet in op de bouw van 7.500 woningen per jaar. Het gaat om een hoge ambitie. In de periode 2018-2021 zijn in totaal 29.106 woningen in aanbouw genomen (gemiddeld 7.276 woningen per jaar) en de afgelopen 30 jaar is het slechts 3 maal gelukt om een productie van 7.500 woningen te halen. Vanuit historisch perspectief is er sprake van een bloeiperiode. De productie ligt sinds 2014 boven de 5.000 woningen per jaar. De coronacrisis heeft slechts beperkt effect gehad. Figuur 1. Ontwikkeling start bouw vanaf 1994 (exclusief tijdelijke en onzelfstandige woningen)

Start bouw 2022 In 2022 zijn 8.401 zelfstandige permanente woningen in aanbouw genomen, waarvan 395 in Weesp. Het succes is mogelijk gemaakt door een voldoende planvoorraad aan het begin van het jaar en het feit dat het ontwikkelaars en bouwers is gelukt om in 2022 in een hoog tempo door te gaan met de voorbereiding en financiering van hun projecten, ondanks de stijgende bouwkosten, de stijgende rente en de schaarste aan materialen en personeel. De planvoorraad omvatte aan het begin van het jaar 14.660 woningen (exclusief Weesp). Halverwege het jaar waren daarvan 4.018 woningen in aanbouw genomen. Dit aantal lag hoger dan in andere jaren en bood, samen met de resterende planvoorraad van 7.245 woningen, perspectief op het halen van de doelstelling van 7.500 woningen. Gegeven de nog lopende vergunning- en aanbestedingstrajecten werd in juli 2022 een voorbehoud gemaakt. Uiteindelijk zijn 8.401 woningen in aanbouw genomen. Het slagingspercentage ligt op 55 % (van de planvoorraad aan het begin van het jaar). Dit is een paar procent hoger dan in de jaren 20192021.

5

Figuur 2: het aantal in aanbouw genomen woningen in 2022 naar segment

In de betaalbare huursector zijn 4.892 woningen in aanbouw genomen (58%). Het betreft 2.780 sociale huurwoningen onder de liberalisatiegrens van € 763,47 per maand en 2.112 middeldure huurwoningen met een huur tussen de € 763,47 en € 1.068,83 per maand. Hier bovenop zijn 1.649 dure huurwoningen en 1.860 koopwoningen in aanbouw genomen.

Figuur 3: Aantal in aanbouw genomen woningen in 2022 per stadsdeel

Bijna 75% van de productie is gerealiseerd in de stadsdelen Nieuw West, Noord en Zuidoost. In Weesp zijn 395 woningen in aanbouw genomen.

6

2. Sociale huur Het college zet in op een productie van 7.500 woningen per jaar met een goede mix aan segmenten en doelgroepen. Er is geen taakstelling opgenomen voor het aantal sociale huurwoningen. Wel geldt voor de programmering 40-40-20 als uitgangspunt. Bij nieuwe ruimtelijke plannen wordt derhalve ingezet op 40% sociale huur. De positie van de woningcorporaties hangt af van het type locatie. Op gemeentelijke locaties als IJburg en Zuidas hebben corporaties hebben een voorrangspositie. In ontwikkelbuurten zijn de corporaties als erfpachter ook de partij die de nieuwbouw realiseert. In transformatiegebieden is een positie voor de corporatie echter niet gegarandeerd. De gemeente stimuleert wel dat erfpachters en eigenaren een corporatie inschakelen. De huidige samenwerkingsafspraken tussen gemeente en corporaties gaan voor de periode 2020 t/m 2023 uit van een doelstelling van 2.500 woningen per jaar. Bouwcijfer 2022 In 2022 zijn in totaal 2.780 zelfstandige, permanente huurwoningen met een huur onder de € 763,47 in aanbouw genomen waarvan 2.505 woningen door de corporaties. Bovendien hebben particulieren 11 onzelfstandige woningen en 1 tijdelijke woning in aanbouw genomen. Deze tellen niet mee in het bouwcijfer van 8.401 woningen. De woningcorporaties hebben voor het eerst in de huidige samenwerkingsperiode een heel mooie productie van 2.500 woningen gehaald.

De planvoorraad van de corporaties omvatte aan het begin van het jaar 3.829 permanente zelfstandige woningen. Hiervan is 65 % gerealiseerd. Figuur ontwikkeling start bouw sociale huur corporaties vanaf 2006 (permanent, zelfstandig)

7

Een deel van de plannen van corporaties is doorgeschoven naar 2023. Hiervoor zijn de volgende (gebruikelijke) factoren voor verantwoordelijk: - Aanbesteding (nog niet rond) - Meer tijd nodig om vergunningstraject te doorlopen - Langere voorbereidingstijd door planwijzigingen Productie per corporatie (2020-2022) Het totaalbeeld voor de periode 2020 tot en met 2022 is in de volgende tabel weergegeven. In deze periode zijn ruim 6.224 permanente, zelfstandige sociale corporatiewoningen in aanbouw genomen, gemiddeld 2.075 per jaar. Start bouw 2020-2022 (permanent, zelfstandig) Corporatie

2020

2021

2022

TOTAAL

De Key

835

267

376

1.478

De Alliantie

598

310

488

1.396

Ymere

426

62

659

1.147

Eigen Haard

307

78

478

863

Stadgenoot

88

601

156

845

Woonzorg

16

119

145

280

Rochdale

0

12

203

215

2.270

1.449

2.505

6.224

Totaal

Productie naar aandeel corporaties en marktpartijen (2020-2022) In de periode 2020-2023 zijn in totaal 7.384 sociale huurwoningen in aanbouw genomen, dus gemiddeld bijna 2.500 woningen per jaar. Het aandeel van de marktpartijen komt voor de periode 2020-2022 uit op 16 %.

Corporaties Marktpartijen totaal

2020 2.270 542 2.812

2021 1.449 343 1.792

2022 2.505 275 2.780

totaal 6.224 1.160 7.384

Aandeel 84% 16% 100%

8

3. Middeldure huur Het college zet in op een productie van 7.500 woningen per jaar met een goede mix aan segmenten en doelgroepen. Er is geen taakstelling opgenomen voor het aantal middeldure huurwoningen. Wel geldt voor de programmering 40-40-20 als uitgangspunt. Bij nieuwe ruimtelijke plannen wordt ingezet op 40% middensegment. Het nieuwe woningbouwplan 2022-2028 biedt meer ruimte om in het middensegment koopwoningen te realiseren. De focus blijft echter liggen op middeldure huur. Bouwcijfer 2022 In 2022 zijn 2.112 middeldure huurwoningen in aanbouw genomen. Voor het tweede achtereenvolgende jaar is een productie gehaald van meer dan 2.000 woningen. De planvoorraad aan het begin van het jaar bood met 2.881 woningen een smalle basis. Het succes wordt mede verklaard door het relatief hoge slagingspercentage (65%). De meeste plannen die op 1 oktober gepland stonden voor start bouw in het 4e kwartaal zijn daadwerkelijk in aanbouw genomen. Bovendien zijn er 2 plannen met 246 woningen eerder gestart dan verwacht. In het 4e kwartaal zijn 9 projecten met in totaal 859 woningen in aanbouw genomen. Er zijn in 2022 ca. 1.000 woningen doorgeschoven naar 2023. Elk project kent zijn eigen specifieke oorzaken.

Het gaat met name om: - aanbesteding (prijsonderhandelingen, niet tijdig beschikbaar zijn van bouwcapaciteit); - omgevingsvergunning (verlening vertraagd, beroepsprocedure) - besluitvorming ontwikkelaar (nog geen go-no-g0-besluit, geen sluitende businesscase). Ontwikkeling start bouw middeldure huur vanaf 2006

9

4. Dure huur en koop Het college zet in op een productie van 7.500 woningen per jaar met een goede mix aan segmenten en doelgroepen. Er is geen taakstelling opgenomen voor het aantal dure huur en koopwoningen. Wel geldt voor de programmering 40-40-20 als uitgangspunt. Bij nieuwe ruimtelijke plannen wordt uitgegaan 20% dure huur en koop. In het nieuwe woningbouwplan is opgenomen dat 25% van de productie in het middensegment uit sociale koop kan bestaan. Een sociale koopwoning is een woning met een maximale verkoopprijs van € 355.000 (prijspeil 2023). Deze worden marktconform ontwikkeld. De plannen van vóór 2018 zijn veelal vastgesteld met het uitgangspunt 30% sociaal en 70% markt. In de planvoorraad zit dan ook een aanzienlijke hoeveelheid dure huur en koop, waarover reeds lang geleden besluiten zijn genomen. Bouwcijfer 2022 In 2022 zijn 1.860 koopwoningen en 1.649 dure huurwoningen in aanbouw genomen. Het aandeel koopwoningen is 53 %. Het gaat hier om een momentopname. Ontwikkelaars hebben te maken met verslechterende marktomstandigheden en houden soms een optie open om een deel van de woningen vóór de oplevering om te zetten van koop naar huur (of andersom). Er zijn in 2022 geen sociale koopwoningen in aanbouw genomen. Ontwikkeling start bouw dure huur en koop vanaf 2006

10

III Planvoorraad per 1 januari 2023 De gemeente heeft de ambitie om langjarig 7.500 woningen in aanbouw te nemen. Dit vraagt om voldoende planaanbod voor de middellange termijn en het tijdig in ontwikkeling nemen van nieuwe locaties en gebieden. Amsterdam wil de groei van de afgelopen jaren voortzetten en streeft in de Omgevingsvisie 2050 naar minimaal 150.000 woningen erbij. Dat vraagt om forse investeringen in gebiedsontwikkeling, bereikbaarheid, voorzieningen, openbare ruimte en groen. Amsterdam wil tevens een duurzame stad zijn en sociaal inclusief. De gemeentelijke ontwikkelstrategie biedt de handvatten om de planvoorraad uit te breiden, om zo de gewenste productie op de langere termijn mogelijk te maken. In een tijd van economische groei worden elk jaar nieuwe locaties aan de planvoorraad toegevoegd. 1. Dynamiek en omvang planvoorraad De Amsterdamse planvoorraad omvat per 1 januari 2023 ruim 100.000 woningen. Voor de periode 2023 t/m 2027 gaat het om 61.823 woningen. De planvoorraad is geen vast gegeven. Elk project heeft zijn eigen dynamiek. Planningen worden in de loop van de tijd scherper gemaakt en bijgesteld. Bouwproductie en planvoorraad in Amsterdam 2018 t/m 2029 (permanente, zelfstandige woningen)

De planvoorraad heeft de gebruikelijke vorm van een boeggolf. De planvoorraad voor de eerste vier jaar is met 56.001 woningen goed op niveau en biedt perspectief op een productie van gemiddeld 7.500 woningen per jaar. De planvoorraad voor 2023 is met 12.453 woningen relatief beperkt en gegeven de huidige markt mogelijk niet voldoende om dit jaar een productie van 7.500 woningen te halen. Het gaat wel om vergevorderde projecten. De gemeente volgt de voortgang van de projecten nauwlettend en beziet wat het kan doen bij eventuele knelpunten in de planvorming, in de vergunningverlening of bij de afstemming met nutsbedrijven. Het is aan de ontwikkelaars om de vergunningen aan te vragen en de contracten te sluiten met de bouwers en afnemers van de woningen.

11

Het Woningbouwplan kijkt verder vooruit dan de bestuursperiode. Het huidig college legt immers de basis voor de productie van het volgende college. De planvoorraad voor de periode 2023-2029 omvat ruim 75.000 woningen. De planvoorraad voor de periode 2026-2029 is nu nog relatief beperkt. Deze zal in de loop der jaren gaan stijgen doordat een deel van de plannen van de periode 2023-2025 zal doorschuiven in combinatie met de opvoering van nieuwe projecten en plannen voortkomend uit de ontwikkelstrategie. De planvoorraad is terug te vinden op internet (maps.amsterdam.nl/woningbouwplannen). Het betreft een doorkijk naar 2030. Het geeft aan in welke fase van ontwikkeling de individuele plannen zitten en wat het onderliggende programma in segmenten is. 2. Planvoorraad naar segment De gemeentelijke inzet op 40-40-20 komt terug in de productiecijfers en in de samenstelling van de planvoorraad. In 2018 bestond 39% van de in aanbouw genomen woningen uit sociale en middeldure huurwoningen. In 2022 is dit aandeel opgelopen tot 58%. In de planvoorraad voor de periode 2023 t/m 2027 staat inmiddels 67% geprogrammeerd voor sociale huur en middensegment. Dat het niet supersnel gaat in de richting van 40-40-20 heeft te maken met de bestuurlijke keuze in 2017 om het programma van de vastgestelde plannen van vóór 2018 niet te corrigeren.

Het aandeel betaalbare woningen neemt echter zichtbaar gestaag toe in de productie en de planvoorraad. De afwijkingen van 40-40-20 bij individuele particuliere transformaties worden verantwoord in paragraaf V van deze rapportage. Planvoorraad naar woonsegment in Amsterdam 2023 t/m 2027

Sociale huur

Middeldure huur

2023 2024

5.579 6.293

2.532 4.798

2025 2026 2027

5.085 3.552 2.043

6.132 2.850 2.270

22.552 36%

18.582 30%

Sociale Koop 45

383 50 284 70 832 1%

Dure huur en koop

Onbekend

4.152 5.272

145 150

12.453 16.896

4.596 3.889 1.439

214

15.863 10.789 5.822

19.348 32%

509 1%

totaal

61.823

3. Planvoorraad naar type locatie Een steeds groter deel van de productie zal in Amsterdam in transformatiegebieden moet worden gerealiseerd. Er is veel animo om te investeren maar de mogelijkheden tot regie door de overheid zijn veel minder dan bouwen in uitleggebieden. Eigenaren en erfpachters moeten willen meewerken. 12

Per gebied kan de eigendomssituatie sterk verschillen. In sommige (deel)-transformatiegebieden heeft de gemeente nog eigen kavels en hierdoor meer sturingsmogelijkheden qua programmering. De gemeente maakt een onderscheid naar drie typen locaties: a. Gemeentelijke locaties; dit zijn locaties waar – met name - de gemeente de regie voert en grond uitgeeft. Bijvoorbeeld IJburg en Zuidas. b. Ontwikkelbuurten/Stedelijke Vernieuwing: dit zijn buurten waar - met name - corporaties de regie voeren en hun bezit vernieuwen, door sloop/nieuwbouw en/of renovatie. Bijvoorbeeld Slotermeer en de E/G-buurt in de Bijlmermeer. c. Transformatiegebieden en transformatieprojecten > 100 won; dit zijn gebieden en projecten waar – met name - bestaande erfpachters/eigenaren hun vastgoed transformeren naar woningen. Bijvoorbeeld Amstel III en Sloterdijk Centrum. In de tabel is de planvoorraad naar type locatie weergegeven. Te zien is dat het aandeel Transformatiegebieden – en locaties in de planvoorraad met 54 % fors is. 2022 Gemeentelijke locatie Ontwikkelbuurt/Stedelijke Vernieuwing Transformatiegebieden en -projecten (> 100 won) overig Totaal aantal woningen in planvoorraad Gemid/jr (afgerond)

2.913 928 3.633 927 8.401

2023 t/m 2027 % van 5 jaar planvoorraad

15.361 9.303 33.559 3.600 61.823

25% 15% 54% 6% 100%

12.365

13

4. Ontwikkelstrategie 2035 De Amsterdamse bouwambitie van 7.500 woningen per jaar betekent dat er in de komende 12 jaar 90.000 woningen moeten bijkomen in de stad. Rekening houdend met de tijd die benodigd is voor de planvoorbereiding betekent dit dat de stad nu moet nadenken over nieuwe projecten. De nieuwe ontwikkelstrategie bouwt voort op de Omgevingsvisie Amsterdam 2050 en geeft uitvoering aan het Coalitieakkoord. Verdichting en transformatie staan centraal. Er komen na IJburg geen nieuwe uitleggebieden meer bij. Dit houdt het landschap rond de stad open en zorgt voor meer nabijheid van voorzieningen en beperkt de noodzaak tot aanleg van nieuwe verbindingen. De strategie geeft handvatten voor het tijdig in ontwikkeling brengen van nieuwe locaties en projecten, rekening houdende met alle randvoorwaarden. De Omgevingsvisie Amsterdam 2050 is uitgangspunt voor de zoektocht naar nieuwe locaties voor de langere termijn. Centraal in deze keuze staan afwegingen ten aanzien van de haalbaarheid van locaties en van de meerwaarde voor de stad. Op dit moment word gewerkt aan een discussienotitie voor het gesprek met de stad. Na het participatietraject wordt de ontwikkelstrategie opgesteld. Volgens de huidige planning wordt in het 4e kwartaal van 2023 een besluit aan de gemeenteraad voorgelegd. 5.

Flexwoningbouw In het coalitieakkoord 2022-2026 is opgenomen dat circulaire flexwoningen een bijdrage kunnen leveren aan de enorme bouwopgave in Amsterdam. Het Rijk heeft een vergelijkbare ambitie. Het Programma Woningbouw bevat de opgave om in heel Nederland 37.500 flexwoningen te realiseren in de periode 2022-2024. Op basis daarvan worden afspraken gemaakt met gemeenten om locaties versneld te ontwikkelen. Het Rijk streeft naar een permanente flexibele schil van tijdelijke huisvesting. Gemeente Amsterdam en Rijk zijn op 30 augustus 2022 overeengekomen dat zij zich inzetten voor de bouw van 2.500-3.000 woningen in Amsterdam. Vervolgens is intensief overleg gevoerd over de eerste tranche van 1.000 flexwoningen. Er komt een subsidie beschikbaar van € 12.000 per woning incl. BTW (in totaal € 12 miljoen) en er zijn afspraken gemaakt voor het geval dat de flexwoningen - na een periode van 10-15 jaar - niet kunnen worden herplaatst naar een andere locatie (een herplaatsingsgarantie). De modulaire units hebben de kwaliteit van “permanente” bebouwing. De woningen zullen minimaal voldoen aan de kwaliteitseisen voor woningen in het Bouwbesluit 2012. Vier kansrijke locaties voor de korte termijn zijn uitgewerkt Het betreft: - Appelweg, stadsdeel Noord (ca. 60 woningen) - Strandeiland IJburg, stadsdeel Oost (ca. 380 woningen) - Gaasperdammerstrook, stadsdeel zuidoost (ca. 680 woningen).

- Riekerpark, stadsdeel Nieuw West (ca. 250 woningen) Voor deze vier locaties heeft de gemeente in november 2022 een subsidieaanvraag ingediend bij het ministerie BZK. De beschikking is in februari 2023 verleend. De Amsterdamse corporaties zijn de beoogde opdrachtgevers van de woningen.

14

IV Doelgroepen 1. Gebiedsgericht programmeren Amsterdam is een populaire stad. Dit betekent dat er voor alle doelgroepen de behoefte aan woonruimte groter is dan het aanbod en een zorgvuldige afweging wenselijk is wat betreft nieuwbouw voor verschillende doelgroepen. Ook bekent het dat de optelsom van de geraamde behoefte vanuit de verschillende doelgroepen hoger is dan hetgeen er bijgebouwd kan worden. Dit betekent dat er een goede, integrale afweging nodig is voor de groepen die in Amsterdam graag een woning willen hebben. Bij de huisvestingsopgave voor verschillende doelgroepen in verschillende prijssegmenten wordt zowel de bestaande voorraad als nieuwbouw betrokken. Tegelijkertijd is er een toenemende behoefte en wens om de woningvoorraad beter te benutten. Bijvoorbeeld door ouderen te laten doorstromen naar geclusterde zelfstandige woningen en een oplossing te vinden voor gezinnen die te krap wonen of kleine huishoudens de mogelijkheid te bieden om door te stromen vanuit hun tijdelijke of onzelfstandige woningen. In de Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting wordt de opgave voor de hele woningmarkt beschreven en prioriteiten aangegeven. Als onderdeel van het Woningbouwplan 2022-2028 wordt in 2023 een nieuwe werkwijze uitgewerkt, waarbij voor doelgroepen gebiedsgericht geprogrammeerd wordt, gericht op doorstroming en verhuisbewegingen.

Prioritering tussen de doelgroepen jongeren- en studentenhuisvesting, geclusterde ouderenhuisvesting, wooncoöperaties en zelfbouw is hierbij nodig en zal op gebiedsniveau plaatsvinden en mede bepaald worden op basis van wat in het betreffende gebied wenselijk en mogelijk is. Naast specifieke doelgroepen of ontwikkelvormen gaat het ook om een mix in woninggroottes. De huidige marktomstandigheden leiden tot de bouw van gemiddeld kleinere woningen en beperkt (vrijkomend) aanbod. Voor gezinnen gaat het om woningen met voldoende kamers en vierkante meters. Voor rolstoelwoningen gelden specifieke eisen. De Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting en het Woningbouwplan 2022-2028 bieden het kader voor doelgroepenprogrammering. 2. Jongeren en studenten

De afgelopen jaren is in het kader van het Plan Jongeren- en Studentenhuisvesting 2019-2022 en het Convenant studentenhuisvesting Amsterdam hard gewerkt om de positie van jongeren en studenten op de Amsterdamse woningmarkt te verbeteren. In deze paragraaf wordt kort de balans opgemaakt en specifiek teruggekeken op de prestaties in 2022. Afsluiting Plan Jongeren- en Studentenhuisvesting 2019-2022 (plan JSHV) In het Plan JSHV zijn ambitieuze doelen gesteld. De gemeente zette in op de bouw van 9.000 jongeren- en studentenwoningen in Amsterdam (en 1.500 studentenwoningen in regio). Het betrof zowel permanente als tijdelijke woningen en ten minstens 25% van de nieuwbouw zou moeten bestaan uit onzelfstandige eenheden. Voor het plan JSHV tellen alle woningen mee: zelfstandige en onzelfstandige woningen en permanente en tijdelijke. In 2022 is begonnen met de bouw van 138 zelfstandige jongerenwoningen en 268 zelfstandige studentenwoningen. Dit brengt het totale aantal gerealiseerde woningen voor de planperiode 2019-2022 op 3.998. Hiervan zijn er 2.432 voor studenten en 1.566 voor jongeren. Een mooi aantal maar de doelstelling van het plan JSHV is daarmee niet gehaald. 15

De ambitie van 9.000 woningen was veel te hoog ten opzichte van de totale bouwdoelstelling van 7.500 woningen per jaar. Het zou betekenen dat praktisch alle in aanbouw genomen sociale huurwoningen bedoeld zijn voor studenten en jongeren. Het Convenant studentenhuisvesting Amsterdam 2019-2022 is eind 2022 van rechtswege afgelopen. Er wordt nog een jaarverslag opgesteld. Tijdelijke woningbouw Er heeft een verkenning plaatsgevonden naar mogelijke locaties voor tijdelijke woningbouw en daarna zijn een aantal haalbaarheidsonderzoeken uitgevoerd. Twee locaties zijn in een vergevorderd stadium (Appelweg en Riekerpark). Onzelfstandige woningbouw voor de doelgroep Ondanks de ambitie om meer onzelfstandige woningen te realiseren, is de productie van onzelfstandige woningen tegengevallen. Om dit segment rendabel en betaalbaar te kunnen ontwikkelen zijn wijzigingen nodig van het woningwaarderingsstelsel (rijk). Vergroten betrokkenheid jongeren Het jongerenpanel van UPLIFT1 heeft in drie verschillende sprints meegedacht over de toekomst van jongerenhuisvesting in Amsterdam. Tijdens de laatste sprint in 2022 stond het gemeentelijk beleid centraal. Jongeren zijn gevraagd om met concrete adviezen te komen voor het verbeteren van de positie van jongeren op de Amsterdamse woningmarkt. Het pamflet is door jongeren eind 2022 overhandigd aan de wethouders voor bouwen en wonen.

Regio Amsterdam kan de opgave niet alleen dragen. De afgelopen vier jaar is de realisatie van studentenwoningen in de regiogemeenten achtergebleven bij de veronderstellingen. De planvoorraad is door inspanningen van onderwijsinstellingen, studentenhuisvesters en gemeenten wel verder gegroeid met projecten in onder andere Almere en Hoofddorp. Vooruitblik 2023 Het college wil de inzet voor jongeren en studenten continueren, maar moet dit gegeven de schaarste afwegen tegen de vraag van andere Amsterdamse doelgroepen. De afweging heeft beleidsmatig een plek gekregen in de Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting in combinatie met het Woningbouwplan 2022-2028. Beide documenten vormen het kader voor het stimuleren van Jongeren- en studentenhuisvesting. Voor de periode tot en met 2027 staan er op dit moment 1. 698 studentenwoningen op de planning en 1.846 jongerenwoningen. De gemeente heeft het Landelijke Actieplan Studentenhuisvesting 2022-2030 ondertekend , maar samen met zes andere grote studentensteden een aantal voorbehouden gemaakt. Amsterdam wil ruimte voor een lokale invulling van de actiepunten, een betere afstemming tussen de instroom van studenten en het beschikbare woningaanbod en meer aandacht voor instrumenten die een positief effect hebben op de betaalbaarheid en de kwaliteit van de studentenhuisvesting.

1

UPLIFT-jongerenpanel, is een gezamenlijk project van de TU Delft, Lieven de Key en gemeente Amsterdam, !WOON heeft het project begeleid.

16

3. Ouderen Programma Ouderenhuisvesting 2019-2022 Het programma maakte zich sterk voor goede woningen voor Amsterdamse ouderen. Ouderen wonen verspreid over de stad en willen bij voorkeur in hun eigen buurt blijven wonen. In de nieuwbouw hebben geclusterde woonvormen de voorkeur. Met de corporaties geldt de afspraak om 90% van de reguliere nieuwe sociale huur aanpasbaar te bouwen(= nultreden) en 5% van de nieuwbouw te bestemmen voor ouderenwoningen. Bovendien is de inzet om verouderde zorgcomplexen te renoveren of te transformeren naar zelfstandige woningen voor ouderen met behoud van voorzieningen in de plint. In de bestaande voorraad wordt ook ingezet op het aanpasbaar maken van woningen.

Start bouw 2022 Van de in 2022 in aanbouw genomen sociale huurwoningen zijn 239 woningen gelabeld voor senioren in de sociale huur: - 145 sociale huurwoningen in project Stadsveteraan (Amstelkwartier) - 53 sociale huurwoningen in project Statenjachtstraat (Banne Buiksloot) - 24 sociale huurwoningen in project blok 12 van Centrumeiland IJburg - 9 sociale huurwoningen in project Vrolikstraat (Oosterparkbuurt) - 8 sociale huurwoningen in project Nolensstraat (Geuzenveld) Daarnaast zijn voor 97 woningen afspraken gemaakt met marktpartijen: - 57 vrije sectorwoningen in project de Sphinx (Overhoeks) - 20 middeldure huurwoningen in project blok 2 August Allebéplein (Overtoomse Veld) Zelfstandig geclusterd wonen voor ouderen Amsterdam 2020-2025 In 202o hebben gemeente, corporaties en meerdere ontwikkelaars/beleggers en zorgpartijen een Intentieverklaring ondertekend met als doel om in vier jaar tijd 2000 geclusterde zelfstandige ouderenwoningen in aanbouw te hebben nemen, waarvan 1.000 in de sociale huur, 500 in de middeldure huur en 500 in de dure huur of koop. Zo vroeg mogelijk in de planvorming wordt bezien welke kavels geschikt zijn. Geschikte kavels zijn kavels in de nabijheid van winkels, zorgpunten, voorzieningen en openbaar vervoer. Implementatie. Er zijn voldoende locaties geïnventariseerd om 2.000 woningen te kunnen realiseren. Planvorming kost echter tijd.

De meeste projecten staan wat verder in de tijd gepland. Het blijft belangrijk dat er zoveel mogelijk verspreid over de stad nieuwbouwlocaties ontwikkeld. De meeste kansen doen zich voor op grote transformatielocaties en bij herontwikkeling van bestaande buurten zoals in de Roell-buurten. Het onderzoek naar potentiele locaties voor de middellange termijn wordt voortgezet. Bovendien zet de stuurgroep Intentieverklaring zich in om zoveel mogelijk kennis en ervaringen te delen om van (nieuwe) initiatieven een succes te maken. Het planaanbod voor de periode 2023-2024 omvat meer dan 1000 woningen en na 2025 nog eens 1000 woningen. 4. Wooncoöperatieven en andere zelfbouwers Het college heeft op basis van het rapport “Bouw Zelf Samen” in januari 2023 besloten tot een wijziging van de inzet. De kern van zelfbouw blijft zeggenschap. De focus wordt gelegd op collectieve zelfbouw en dan met name op wooncoöperaties. Door zeggenschap en opdrachtgeverschap bij de toekomstige bewoners te leggen ontstaat er een ontwikkelvorm die zich onderscheidt van reguliere marktontwikkelingen. 17

Kavelaanbod 2022 De gemeente heeft in 2022 diverse bouwkavels op de markt gebracht goed voor 266 zelfbouwwoningen, waarvan 253 voor wooncoöperaties. Start Bouw 2022 In 2022 zijn 238 zelfbouwwoningen in aanbouw genomen. Dit zijn er minder dan waarop werd gerekend. Het is voor zelfbouwers door de verslechterde marktomstandigheden moeilijker om de financiering rond te krijgen. Implementatie actieplan wooncoöperaties Inmiddels zijn tien kavels aangeboden aan coöperaties, goed voor ruim 500 woningen. Eén kavel is opgeleverd (“De Warren” op Centrumeiland IJburg) en één in aanbouw genomen (Bajesdorp in Bajeskwartier). Vier projecten zijn in voorbereiding. Eén daarvan zit in de fase van het afsluiten van de lening (realisatiefase), de andere drie in de planfase (optieovereenkomst gesloten). Daarnaast lopen er voor vier kavels selectieprocedures. In 2022 zijn de eerste gemeentelijke stimuleringsleningen aan wooncoöperaties verstrekt. Ten tijde van het vaststellen van het actieplan en de Verordening Stimuleringslening Wooncoöperaties (juli 2021) was de marktrente nog laag (1,5- 2%). De verwachting was op dat dit een tijd zo zou blijven of hoogstens beperkt zou stijgen. In de huidige marktomstandigheden, met stijgende rente, is het voor de coöperaties erg lastig om de financiering rond te krijgen, vooral omdat banken minder willen financieren.

Vooruitblik activiteiten 2023 Inzet op wooncoöperaties gecontinueerd Op dit moment vindt een tussentijdse evaluatie plaats van het beleid, de stimuleringslening en de eerste pilotprojecten. De consequenties voor de lopende en nieuwe projecten wordt in beeld gebracht. Bevindingen en lessen zullen medio 2023 worden voorgelegd aan het college. In de tussentijd worden geen nieuwe kavels op de markt gebracht. De gemeente houdt 2 kavels achter de hand met in totaal ca. 80 woningen. Deze kunnen mogelijk alsnog in de tweede helft van 2023 worden aangeboden aan wooncoöperaties. Daarnaast zijn de voorbereidingen gestart voor een beheercoöperatie met circa 80 woningen. CPO en MO conform huidig beleid In Amsterdam zijn de nodige succesvolle projecten gerealiseerd en er is nog steeds veel interesse van bouwgroepen. CPO en MO wordt voortgezet, mits gebied en kavels zich daarvoor lenen. Het zal gaan om beperkte aantallen. In 2023 bestaat het potentieel aanbod uit 3 CPO-projecten en 1 MO-project. Daarnaast start een prijsvraag voor MO en andere woonvormen (blok 16 Centrumeiland). Individuele zelfbouw beperkt gefaciliteerd In 2023 worden alleen reeds gestarte projecten en al eerder uitgegeven maar teruggekomen kavels gefaciliteerd. Het betreft 6 teruggekomen kavels en 9 nieuw uit te geven kavels. Deze laatste zijn nog nodig om geen ‘gaten’ te laten vallen in zelfbouwprojecten.

In de jaren daarna wordt op kleine schaal gefaciliteerd indien kavels passen in de opgave zoals vastgesteld bij investeringsbesluit. Voor Strandeiland is bijvoorbeeld besloten om 5 á 10 % via een ‘andere ontwikkelvorm’ te realiseren. 18

V Specifieke onderwerpen

1. Afwijkingen van 40-40-20 bij individuele particuliere transformaties Sinds juni 2017 geldt het uitgangspunt om te sturen op een woonprogramma van 40% sociaal, 40% middeldure en 20% dure woningen. Dit geldt niet alleen voor gebiedsontwikkeling maar ook bij transformatie van een individueel gebouw door een erfpachter/eigenaar. Bij individuele particuliere transformatieprojecten is de directeur G&O gemandateerd om - op basis van zes bestuurlijk vastgestelde uitzonderingscriteria- afwijkingen toe te staan. Deze criteria zijn: 1) met de beoogde afwijking wordt een ander stedelijk doel of programma nagestreefd in het betreffende project. Bijvoorbeeld de huisvesting van kwetsbare groepen, ouderenhuisvesting, zorgwoningen, studenten of jongerenwoningen, collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO). 2) de bestaande woningdifferentiatie in het omliggende gebied van het gebouw is dusdanig specifiek, dat een andere menging in het te transformeren gebouw beter past om de gewenste gemengde wijk te bereiken. 3) het gebouw heeft een dusdanige geringe omvang dat de beoogde menging vanuit beheeroogpunt niet wenselijk is. Een project met minder dan 30 woningen heeft een geringe omvang. 4) de sociale huurwoningen in het project worden door een corporatie afgenomen. Minimaal 30% sociaal is in dit geval toegestaan, waarbij het aandeel middeldure huur minimaal 40% moet zijn.

5) de particuliere ontwikkelaar (erfpachter/eigenaar) heeft aangetoond dat er geen corporaties geïnteresseerd zijn in afname van sociale woningen. In dit geval is 0% sociaal toegestaan mits er minimaal 80% middeldure huur wordt gerealiseerd, waarbij de middeldure huur wordt toegewezen aan door de gemeente aan te wijzen maatschappelijke (beroeps)groepen. 6) de transformatie betreft een los gebouw én de ambtelijk opdrachtgever is het stadsdeel en niet Grond en Ontwikkeling. Dan is 100% woningen in het middeldure huursegment met huurafspraken conform het vigerende middeldure huurbeleid toegestaan. De wijze waarop het mandaat is ingezet wordt jaarlijks opgenomen in de woningbouwrapportage, waarmee verantwoording wordt afgelegd aan college en raad. Goedgekeurde afwijkingsverzoeken (januari 2022 t/m december 2022) In 2022 zijn negen afwijkingsverzoeken geaccordeerd. Het totale programma van deze toegestane afwijkingen bestaat uit 1.141 woningen. De verdeling daarvan is 31% sociale huur, 67% middelduur en 2% vrije sector, waarbij zowel het grote aantal middeldure huur als het kleine aantal vrije sector woningen dit jaar opvalt. Vijf projecten gaan uit van 100% middeldure huur. Drie daarvan zijn stadsdeelprojecten, waarbij gebruik wordt gemaakt van afwijkingscriterium 6. De twee stedelijke projecten hebben geen beroep kunnen doen op criterium 6.

Bij de Boelelaan 2 is 100% middeldure huur toegestaan om de bestuurlijk gewenste eeuwigdurende middeldure huurwoningen mogelijk te maken (criterium 1) en bij Thorn Prikkerstraat 44-58 zijn extra middeldure huurwoningen een wenselijke toevoeging gezien het bestaande woonprogramma in de omgeving (criterium 2). Bij twee projecten wordt ingezet op 100% sociale huur, in beide gevallen was selectiecriterium 1 van toepassing. Bij Zeeburgerpad 47-49 gaat het om 100 studenten- en jongerenwoningen, bij Zeeburgerdijk 265 om 31 ouderenwoningen in de sociale sector. 19

Voor één van de negen projecten is een gemengd woonprogramma aangevraagd, namelijk Hilversumstraat 316-340 met ongeveer de helft van de woningen sociaal en de andere helft middeldure huur. Project Maassluisstraat 98-100 is het enige project met 100% vrije sector (24 woningen). Het is een geringe toevoeging aan een bestaand koopwoningcomplex met één ingang voor alle woningen (criterium 3). Deze woningen zullen gezien hun geringe grootte relatief betaalbaar zijn. Dit is een goede toevoeging In een buurt waarin de koopwoningvoorraad (20%) vooral bestaat uit ruimere en daardoor duurdere woningen (criterium 2). Goedgekeurde afwijkingsverzoeken voor transformatieprojecten in 2022 Stadsdeel Noord

Project Hilversumstraat 316-340

TOT 426

SH 218

MDH 208

0

VS

Criterium (2)

Oost

Zeeburgerpad 47-49

100

100

0

0

(1)

Oost

Middenweg 395

98

0

98

0

(6)

Oost Zuid

Zeeburgerdijk 265* Boelelaan 2, Holiday Inn

31 304

31 0

0 304

0 0

(1) (1)

Zuid

A.J. Ernststraat 199

64

0

64

0

(6)

Zuid Nieuw West

Merckenburg 1-3 Maassluisstraat 98-100

24 24

0 0

24 0

0 24

(6) (2) en (3)

Nieuw West

Thorn Prikkerstraat 44-58

(2)

TOTAAL

In aantal woningen

TOTAAL

In percentage

70

0

70

0

1.141 100%

349 31%

768 67%

24 2%

*Voor deze kavel is in 2020 al eens toestemming gegeven voor 100% sociale huur, toen nog als onderdeel van een groter project.

Bij deze toegestane afwijkingen past de volgende kanttekening: het gaat hier niet om aantallen start bouw, maar om toegestane woonprogramma’s bij projecten in voorbereiding. Of deze projecten ook echt gerealiseerd worden moet de toekomst leren. Versimpeling Het Woningbouwplan 2022-2028 zet in op een versimpeling van het stedelijk kader voor Particulier transformaties. De criteria voor het “afwijkingen 40-40-20” worden herijkt. 1. Monitoring woningbouwprogrammering in transformatiegebieden Voor de transformatiegebieden wordt het te behalen woningbouwprogramma bestuurlijk vastgesteld met een project- en/of investeringsbesluit. In het besluit staat bovendien of het programma moet worden gehaald op het niveau van het gehele transformatiegebied of ook op een ander, kleinschaliger niveau. Het ambtelijk projectteam heeft de taak te sturen op het vastgestelde woningbouwprogramma. De projectgroep kan op kavelniveau afwijkingen van het programma toegestaan zolang aan het eind wordt voldaan aan de bestuurlijke opdracht. Kavels worden op verschillende momenten in de tijd getransformeerd. Daarom zal het reeds overeengekomen woningbouwprogramma op gebiedsniveau niet op elk moment van de looptijd van de gebiedstransformatie overeenkomen met het beoogde eindresultaat. Dat hoeft geen reden tot zorg te zijn.

De projectgroep weet of er transformaties of nieuwe uitgiften in de pijplijn zitten die het programma weer naar het gebiedsdoel doen toe bewegen. 20

Indien het projectteam constateert dat het bestuurlijk vastgestelde programma niet haalbaar is, moet dit worden gerapporteerd aan het bestuur. Conclusie De conclusie is dat het beoogde programma voor praktisch alle gebieden haalbaar is. Er is slechts één voorbehoud en wel met betrekking tot Arenapoort Oost. Stand van zaken haalbaarheid woningbouwprogramma transformatiegebieden Monitor transformatiegebieden Stand van zaken per 31.12.2022

Aantal Beoogd Woningen ca. woonprogramma

Woningen Vastgelegd/ Gerealiseerd

Programma Vastgelegd / Gerealiseerd ***

Opdracht haalbaar?

Amstel III: ArenApoort Oost

2.027

40-40-20

1.500

32-29-39

Amstel III Paasheuvelweg / Campus

5.000

35-35-30

3.552

37-31-32

Onder voorbehoud * ja

Amstel III Bullewijk

5.000

35-35-30

4.158

39-40-21

ja

Buiksloterham (IB tot 2006)

1.918

30-0-70

1.920

23-05-71

IB herijkt

Buiksloterham (Herijking IB 2020)

6.659

37-40-23

514

35-25-40

ja

Buikslotermeerplein

1.800

40-40-20

-

-

nvt**

1.300-2.100

42-35-23

203

31-30-39

ja

Weespertrekvaart Midden

291

40-40-20

0

n.v.t.

ja

Weespertrekvaart Oost

291

40-40-20

0

n.v.t.

ja

Kauwgomballenkwartier

750 à 1250

40-40-20

162

38-43-18

Ja

5.000

40-40-20

0

n.v.t.

ja

3.500 a 7.500

40-40-20

1.926

31-36-33

ja

2.250

40-40-20

622

37-43-19

ja

NDSM-werf West (B-kavels)

ca. 2.500

30-0-70

1.708

24-21-55

Ja

NDSM-werf West (A-kavels)

ca. 2.250

40-40-20

1.260

10-0-90

ja

Schinkelkwartier

ca. 11.000

40-40-20

546

7-20-73

ja

Hamerkwartier

6.000-6.500

30-40-30

0

n.v.t.

ja

Buiksloterham:

Amstelstation-Amsteloever Overamstel:

Sloterdijk: Sloterdijk I Zuid Sloterdijk Centrum Klaprozenbuurt NDSM:

*Marktpartijen onderzoeken nu de haalbaarheid van diverse beoogde ontwikkelingen **Voor het Buikslotermeerplein wordt een fase 3 besluit voorbereid waarbij mogelijk een alternatief voorstel wordt gedaan voor de 40/40/20 verhouding. Besluitvorming wordt verwacht in tweede helft van2023. *** percentages per woonsegment zijn afgerond.

Bij de vaststelling van het woonprogramma voor transformatiegebieden is nog geen rekening gehouden met de inschakeling van woningcorporaties bij de realisatie van sociale huur. Indien de corporaties de sociale huurwoningen afnemen is een 30-40-30 verdeling in plaats van 40-40-20 toegestaan. Dan wordt voldaan aan de bestuurlijke opdracht. 21

2. Tenders Gemeentelijke bouwkavels worden uitgegeven na het nemen van het investeringsbesluit voor een gebied. Om een bouwkavel te kunnen tenderen, moet aan een aantal voorwaarden zijn voldaan. Er moet bijvoorbeeld een vastgesteld verkavelingsplan zijn op basis waarvan een bouwenvelop kan worden opgesteld. Ook moet er bij voorkeur een geschikt bestemmingsplan zijn voor het aanvragen van een omgevingsvergunning. Daarnaast moet de kavel tijdig bouw- en woonrijp kunnen worden gemaakt. Gepubliceerde tenders 2022 In 2022 zijn er in totaal drie bouwkavels op de markt gebracht met een woningbouwprogramma in Oost, Zuid en Noord. Bij elke tender schrijven zich ruim voldoende partijen in waardoor de gemeente nog steeds in de positie verkeert om meerdere kwalitatieve en hoogwaardige inschrijvingen te kunnen beoordelen waarbij de tender wordt gegund aan de inschrijver die het meest aantal punten scoort. Er zijn tot nu toe geen optierechten teruggegeven als gevolg van de Corona-crisis. Stadsdeel Noord

Project Buiksloterham kavel 19

Oost

Strandeiland M5 en M7

Zuidas

Beethoven kavel 2

Woningbouwprogramma 32.000 tot 35.000 m2 bvo woningen (maximaal 11.000 m2 bvo vrije sector, maximaal 8.000 m2 bvo middelduur en maximaal 16.000 m2 bvo sociale huur) 205 tot 215 woningen (125 tot 135 vrije sector, 80 tot 90 middelduur) Maximaal 15.000 m2 bvo (vrije sector)

Tenders in voorbereiding De volgende bouwkavels met woningbouwprogramma worden naar verwachting in 2023 - 2024 op de markt gebracht: Stadsdeel Oost

Project Strandeiland M1, M2a, M2b, M3

Oost

Strandeiland M9, M11 en M13

Oost Oost

Strandeiland M2D Sluisbuurt kavel 1C

Oost Oost Oost Oost

Amstelkwartier kavel 10B Amstelkwartier kavel 11 Van der Kunbuurt Eenhoorngebied kavels 2A en 6

West Zuid Zuid Noord

Mercatorpark MO2 en MO3 Havenstraat blok 1 en 2 Ravel kavel C en D Buiksloterham kavel 18

Noord

‘t Warderschip

Woningbouwprogramma (indicatief) 344 woningen (60% middelduur en 40% vrije sector) 170 woningen (55% middensegment en 45% vrije sector) 20 middensegment en 16 vrije sector Maximaal 16.600 m2 bvo woningen (middelduur en vrije sector) 20 vrije sector en 110 middelduur 55 woningen vrije sector Minimaal 180 middelduur en 140 vrije sector 80 tot 110 woningen (2/3 middensegment en 1/3 vrije sector) 180 woningen (50% MDH en 50% VS) 237 middelduur en 104 vrije sector 85 middelduur en 64 sociale huur 45.012 m2 bvo woningen (conform 40-40-20) Verdeling over kavel C, D, E, F en G 130 woningen (middelduur)

22

3. Omgevingsvergunningen (verleend in 2022) De wethouder Bouwen en Stedelijke Ontwikkeling heeft in de commissie RO van 16 november 2022 de toezegging gedaan om informatie te geven over de verleende omgevingsvergunningen in het jaar 2022. Landelijk wordt het aantal verleende omgevingsvergunningen gezien als één van de belangrijke indicatoren voor de voortgang van de woningbouwproductie. Het CBS publiceert elk kwartaal nieuwe cijfers en vergelijkt dat met eerdere kwartalen en jaren. Amsterdam hanteert al meer dan 25 jaar start bouw als belangrijkste indicator. Amsterdam houdt precies bij of de aannemer daadwerkelijk met de bouw is gestart, wat veelal zichtbaar is door het slaan van een eerste (hei)paal. In de gemeente Amsterdam zijn de stadsdelen en de Omgevingsdienst verantwoordelijk voor het afgeven van omgevingsvergunningen. Amsterdam geeft de verleende bouwvergunningen door aan het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Verleende omgevingsvergunningen in 2022 In 2022 zijn voor 7.673 nieuwbouwwoningen vergunningen afgegeven en geregistreerd. Daarnaast zijn er 454 woningen geregistreerd voor verbouw, hierbij is echter geen onderscheid te maken tussen transformatie en ingrijpende verbouwingen van reeds bestaande woonruimte.

Maand Nieuwbouw 2022-01 203 2022-02 749 2022-03 757 2022-04 1.052 2022-05 1.187 2022-06 991 2022-07 192 2022-08 148 2022-09 491 2022-10 1.132 2022-11 552 2022-12 219 7.673 Totaal Bron: Basisinformatie Amsterdam

Verbouw en transformatie 66 80 26 36 23 24 18 25 17 38 89 12 454

23