2. Brief afhandeling motie 1142.pdf

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Aan de leden van de gemeenteraad van Amsterdam

Datum

2 februari 2021

Ons kenmerk Behandeld door Sander Vester Bijlage

-

Onderwerp

Reactie op motie 1142.20 van leden Groen, Timman, Biemond en Ceder inzake lessen mede-eigenaarschap of medezeggenschap warmtevoorzieningen

Geachte raadsleden, In de vergadering van de gemeenteraad van 30 september 2020 heeft uw raad bij de behandeling van agendapunt Vaststellen van de Transitievisie warmte motie 1142.20 van leden Groen, Timman, Biemond en Ceder inzake lessen mede-eigenaarschap of medezeggenschap warmtevoorzieningen aangenomen waarin het college gevraagd wordt om: 1. Te onderzoeken of het mogelijk is om in het proces WAM de mogelijkheid in te bouwen dat woningeigenaren uitgenodigd en gefaciliteerd worden om zich desgewenst te verenigen in een warmtecoöperatie, met het doel zelf plan in te dienen om een warmtevoorziening aan te leggen; 2. Modellen met mede-eigenaarschap van lokale bewoners dan wel medebeslisrecht op de warmtevoorziening uit te werken en inpasbaar te maken, en toe te passen bij aanbestedingen voor de warmtekavels; 3. Er in de lobby in Den Haag op aan te dringen dat dit mogelijk blijft. Vooraf wil ik aangeven dat strikt genomen deze motie pas (volledig) afgedaan kan worden als de nieuwe Wet Collectieve Warmtesystemen (WCW) is vastgesteld. Een volgend kabinet en Tweede Kamer gaan dat doen. Hopelijk nog in 2021. Gezien de voorgeschiedenis van de huidige Warmtewet houden sommigen rekening met meerdere jaren totdat er een definitieve wet is. Dat zou betekenen dat deze motie nog jaren open staat; zowel u als ik willen dat liever niet.

Hieronder ga ik daarom uit van de jongste conceptversie van deze wet. Die is 20 november 2020 gepubliceerd. Mocht de definitieve wettekst op voor deze motie relevante punten significant afwijken, dan kunnen wij daar op dat moment verder over spreken met elkaar.

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 2 februari 2021 Kenmerk Pagina 2 van 3

Ad 1. Mogelijkheid voor lokale plan in de WAM! In de raadscommissie FEZ van 22 oktober stond geagendeerd de reactie van het college op motie 840.20 van raadsleden Biemond (PvdA), Groen (Groen Links), N.T. Bakker (SP), Timman (D66) en Kiliç (Denk) inzake lokale betrokkenheid Van der Pek aardgasvrij. Hierin werd aangegeven dat de gemeente bij de Wijken Aardgasvrij Maken aanpak (WAM!) in gesprek gaat met bewoners van de buurten waar we het proces naar aardgasvrij starten. Daar komen we dan de initiatieven van bewoners tegen - bijvoorbeeld warmtecoöperaties. Dat de WAM! zorgt voor gesprekken met de buurt, leidt niet automatisch tot inhoudelijk voldragen plannen of goed georganiseerde bewonersinitiatieven. De gemeente faciliteert de initiatieven desgewenst middels gesprekken met experts, het door de gemeente gesubsidieerde koplopersplatform 02025 (zie ook www.02025.nl/) en subsidieregelingen. Op meerdere plekken in de stad wordt geleerd over vele de aspecten die behoren bij een collectieve warmtevoorziening in lokaal beheer. Ook in andere delen van het land gebeurt dit. Inspiratie wordt opgedaan in buitenlanden. Sturingsmodellen, eigenaarschap en zeggenschap zijn daarbij belangrijke onderwerpen die veel aandacht krijgen. De bewonersgroepen zoeken elkaar ook op, zowel in de stad als verspreid over het land. Zo worden modellen ontwikkeld die grotere slagingskans hebben.

Als praktijkvoorbeeld: voor verbreding van kennis en inzichten is bij Middenmeer Annelies Huygen als onafhankelijk adviseur aangesloten. Zij is bijzonder hoogleraar Ordening van energiemarkten van Universiteit Utrecht. Ook diverse andere experts van kennisinstellingen en bedrijfsleven denken daar mee. De gemeente tracht de bij de diverse initiatieven opgedane kennis niet verloren te laten gaan, en beschikbaar te krijgen en houden voor andere bewonersgroepen. Dit kan hen dan helpen bij het aanscherpen van hun plan om een warmtevoorziening met lokale invloed te realiseren. Ad 2. Modellen voor invloed lokale bewoners bij aanbestedingen warmtekavels Als de Wet Collectieve Warmtesystemen in werking treedt, kunnen lokale initiatieven zich voorbereiden op een inschrijving met hetgeen hierboven beschreven is. Zo vergroten zij de kans als meest geschikte partij te komen uit het competitieve proces waarmee de integraal verantwoordelijke warmteleverancier bepaald gaat worden. De WCW voorziet hierbij in een rol voor bewoners. Zo is een van de genoemde gunningscriteria dat “het warmtebedrijf de toekomstige verbruikers beter zal betrekken bij de aanleg, ontwikkeling en exploitatie van de collectieve warmtevoorziening.” Als het zo ver is dat zo’n eerste selectieprocedure doorlopen gaat worden, kan de gemeente de weging en invulling van de in de wet voorgeschreven selectiecriteria bepalen.

De gemeente mag echter geen organisatiemodel of type eigendom voorschrijven voor de toekomstige warmteleverancier van een warmtekavel. Ad 3. Haagse lobby voor lokale invloed Ook bij dit onderwerp onderschrijft het college het belang van het gevraagde, en handelen we hiernaar. Zo stuurde de gemeente op 29 juli 2020 aan minister Wiebes een reactie op het wetsvoorstel Wet Collectieve Warmtesystemen dat op 22 juni 2020 in consultatie ging. Op 24 september stond deze brief TKN geagendeerd bij raadscommissie FEZ. In de reactie stelde de gemeente onder andere dat wij de grens voor kleine collectieve warmtesystemen van 500

Gemeente Amsterdam

Datum 2 februari 2021 Kenmerk Pagina 3 van 3

woningen onnodig beperkend vinden. Deze kritiek werd in vele andere reacties op het wetsvoorstel ook geuit. In het nieuwe wetsvoorstel van 20 november is deze ondergrens opgerekt naar 1500. Dat is een goede stap. Hiermee maakt de wetgever duidelijk dat lokale betrokkenheid belangrijk is bij de organisatie van collectieve warmtesystemen. Ook geeft zij aan dat dit niet het ultieme doel is; lokale initiatieven krijgen geen carte blanche. Vanaf 1500 aansluitingen zullen zij aan dezelfde kwaliteitseisen moeten voldoen als andere warmtebedrijven en worden zij op dezelfde wijze behandeld bij een transparant selectieproces. Gezien de maatschappelijke verantwoordelijkheid van een warmteleverancier is dat te billijken. Zaken als betrouwbaarheid, betaalbaarheid en duurzaamheid zijn naast lokale betrokkenheid van groot belang voor het welslagen van de aardgasvrijtransitie. De kwaliteit van het warmtebedrijf en haar product dient hoog te zijn; wettelijk toezicht daarop en een eerlijke vergelijking tussen inschrijvers helpen hierbij. Dat onderschrijft het college. Indien echter blijkt dat de invloed van bewoners op warmtesystemen bij nieuwe wetsvoorstellen beknot dreigt te worden, dan zullen we daar bij de minister bezwaar tegen maken. Het college beschouwt de motie hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

Marieke van Doorninck Wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid