2. 2022_stadsloods_jaarverslag_webtoegankelijk-def241001.pdf

Stadsloods

verslag 2022-2023

Inhoudsopgave 1.

Colofon

De Stadsloods

3

Interview: Mare Santema

7

2.

9

Ontwikkelingen in de ruimtevraag

Interview: Lucia Marthas

12

3. 3.1 3.2 3.3

13 13 14

3.4 3.5 3.6

Signalen uit de stad en kansen voor de toekomst Schaarste aan panden met een maatschappelijke functie Een meerkernige stad voor bezoekers en kansen voor leisure Gebruik van leegstaand gemeentelijk vastgoed voor maatschappelijke (buurtgerichte) initiatieven Schaarste aan bedrijfsruimte ESG - De nieuwe Europese ESG rapporteringswet Nieuwe samenwerkingen en financieringsvormen

14 15 15 16

Interview: Marieke Maier

18

3.7 Religie zoekt ruimte 3.8 Ruimte voor huisartsen

19 20

In 1994 heeft het college van B&W de Stadsloods ingesteld om bedrijven en organisaties die ruimte zoeken in Amsterdam, beter begeleiden door een centraal aanspreekpunt voor hen te creëren. Contact stadsloods@amsterdam.nl www.amsterdam.nl/ondernemen/ bedrijfsruimte/stadsloods/

Team Stadsloods Nick van Loon & Jennifer Rose Foto’s Fotobank Amsterdam, Team Stadsloods Vormgeving Team Beeld & Data Dank aan alle betrokkenen. Met speciale dank aan: Mare Santema, Lucia Marthas en Marieke Maier

2

1. De Stadsloods De Stadsloods is al ruim 30 jaar de verbindende schakel tussen organisaties, ondernemers op zoek naar passende huisvesting en vastgoedpartijen in de vrije markt. In onze snelgroeiende stad die een grote aantrekkingskracht heeft op nationale en internationale initiatieven, willen we een inclusieve en leefbare stad zijn en blijven. Het verslag van de Stadsloods biedt een inzichtelijke terugblik en vooruitblik, waarbij we signalen uit de stad en de kansen die wij zien als Stadsloods belichten. Omdat ons huidige datasysteem sterk verouderd is, zit in het verslag minder statistische gegevens dan u van ons gewend bent. Met een nieuwe website lossen we dit op en het stelt ons straks in staat om betere analyses uit te voeren naar de behoefte van de verschillende ruimtezoekers in de stad. De Stadsloods onderhoudt een actief netwerk van vastgoedpartijen voor de optimale match tussen potentiële kandidaten en het bestaande vastgoedaanbod. Dankzij deze praktijkkennis vervullen we een signaleringsfunctie in het functioneren van het ruimtelijk beleid in de stad. Onze activiteiten bevinden zich op het kruispunt van beleidsvorming en uitvoering. We hanteren een oplossingsgerichte benadering en betrekken de stad, collega's en het bestuur bij deze dynamiek. Ons vertrekpunt is de Omgevingsvisie ‘een Menselijke Metropool’ en het Coalitieakkoord ‘het Stadsloods

Amsterdams Akkoord’. Ondernemers, organisaties en initiatiefnemers die daaraan bijdragen, ondersteunen we bij het vinden van een plek. De inzet is een inclusieve, levendige en complete stad. Het werk van de Stadsloods blijft een pittige uitdaging. Door de sterke groei van de stad wordt de druk op betaalbare huisvesting steeds groter voor functies die voor de stad en bewoners essentieel zijn. De gemeente heeft voor deze functies geen taak in de huisvesting zoals dat wel geldt voor bijvoorbeeld primair en voortgezet onderwijs, buurtkamers, broedplaatsen, etc. 1) Het gaat hier over zorg- of onderwijsfuncties, maar ook de starter, de elektricien, ambachtslieden, de circulaire producent en het kindertheater hebben een plek nodig. Deze organisaties en ondernemers moeten hun huisvesting vinden in de vrije markt waar de

1) Onder gemeentelijke beleidsdoelen worden maat-

schappelijke initiatieven verstaan die bijdragen aan de realisatie van de gemeentelijke ambities. Maatschappelijke initiatieven die vallen onder een gemeentelijk beleidsdoel worden gesubsidieerd, helpen met het vervullen van een wettelijke taak of zijn benoemd in een besluit van college of raad. jaarverslag 2022-2023

3

prijzen blijven doorstijgen door de toenemende ruimte schaarste. Stadsloods is ondanks deze trend continu bezig met het verbinden van vraag en aanbod. Net zoals Amsterdam heeft de Stadsloods verschillende transformaties doorgemaakt. Deze veranderingen stellen de Stadsloods in staat om met een team van 2 personen effectief in te spelen op de dynamiek van de stad. Dit doen we samen met onze collega's van Gemeentelijk Vastgoed, Maatschappelijke Voorzieningen, Grond & Ontwikkeling, de stadsdelen en andere beleidsdirecties.

Het Locatieloket In 2023 is besloten om de Stadsloods onderdeel te maken van het Locatieloket. Dit loket richt zich op de vraag en het proces rond ruimteclaims en zoekers, zodat we integraal en snel kunnen reageren op ruimtelijke ontwikkelingen. Naast de Stadsloods is een zoekteam actief dat in opdracht van andere beleidsdirecties locatie-onderzoeken uitvoert. Binnen R&D is er hierdoor één plek voor stedelijke ruimtevragen en krijgen we meer overzicht en regie op de ruimtevragen en het beschikbare aanbod.

Hierna belichten we enkele van deze ontwikke­lingen

Locatieloket

Zoekteam

Stadsloods

Vanuit meer inzicht en overzicht, kunnen we beter inspelen op het maximaal inzetten van de beschikbare ruimte en het zo eerlijk mogelijk verdelen. Ook stelt het ons in staat om samen met onze interne en externe partners aan het structureel vergroten van het aanbod van betaalbare huisvesting voor organisaties en bedrijven die aansluiten op de ambities van onze stad. Stadsloods

jaarverslag 2022-2023

4

Pand en Programma In het maandelijkse Pand en Programma’s (PEP) overleg ontmoeten collega's vanuit het fysieke en sociale domein elkaar. Sinds 2024 is de Stadsloods voorzitter van dit overleg. Het thema van dit overleg is enerzijds het bespreken van ontwikkelingen en opgaven op ruimtelijk gebied. Anderzijds is dit een platform waar vraag en aanbod naar (gemeentelijk) vastgoed samenkomt en waar gemeentelijk vastgoed leeg­ komende objecten aanbiedt die door beleidsdirecties en stadsdelen kunnen worden geclaimd (procedure vrijkomend gemeentelijk vastgoed). De aanwezige leden van het overleg zijn vertegenwoordigers van alle beleidsdirecties en afgevaardigden van de stadsdelen. Het PEP overleg is een pragmatisch, integraal ambtelijk overleg met vastgoedexpertise.

Nieuwe website Stadsloods lanceert eind 2024 een nieuwe website. Het huidige systeem is al enkele jaren sterk verouderd. Door de beperkingen van het systeem is vanaf 2022 de continuïteit van de statistische gegevens helaas verbroken. Dat vertaalt zich in minder kwantitatieve informatie in dit verslag. De nieuwe website zal het voor zowel de zoekers als aanbieders gemakkelijker maken om elkaar te vinden. Bovendien stelt de nieuwe website ons in staat om betere analyses uit te voeren naar het type ruimte waar de meeste behoefte aan is, zodat we dit kunnen gebruiken in onze advise-

Stadsloods

ring aan projecten, ontwikkelaars en beleggers. Het volgende verslag van de Stadsloods, over de jaren 2024 en 2025, zal dan ook meer informatie bevatten over de zoekers, het aanbod en het gewenste aanbod.

Vitale buurten Het bouwen van vitale buurten staat steeds nadrukkelijker op de agenda (ontwikkelstrategie 2035). Recent onderzoek laat zien dat vitale buurten plekken zijn waar bewoners en ondernemers zich sociaal kunnen ontplooien en economisch kunnen emanciperen, en het zijn buurten die zich gemakkelijk kunnen aanpassen aan de veranderende sociaaleconomische dynamiek. Het ontwikkelen van vitale buurten is, zelfs in een succesvolle stad als Amsterdam, niet vanzelfsprekend en moet het startpunt zijn van elke gebiedsontwikkeling of het opknappen van bestaande buurten. Een vitale buurt heeft een mix aan functies nodig. Het is hierdoor van belang dat buurten goed zijn verbonden met de stad en metropool. Het liefst heb je een goede verhouding tussen het aantal inwoners en werkenden in een buurt en zijn voorzieningen ook interessant voor bezoekers van buiten de buurt. Met het verbinden van ruimtezoekers en vastgoedaanbieders en het adviseren van gebiedsontwikkeling draagt de Stadsloods bij aan de ambitie om vitale buurten te realiseren.

jaarverslag 2022-2023

5

Zorg partners Sigra Zorgvastgoed

Jeugd Zorg en Diversiteit

Amsterdamse Huisartsen Alliantie

Transformatie team

College B en W

Mecenaten

Onderwijs

Vrije Ruimte

Grond en Ontwikkeling

Maatschappelijk Vastgoed

Broedplaatsen

Stadsdeel Noord

Gemeentelijk Vastgoed

Haven Amsterdam

Deeltijd ruimte aanbieders

Leegstand beheerders

Stadsdeel Centrum

Maak Amsterdam

NV Zeedijk

Makelaars

Ruimtetafels

atieloke t Loc

Stadsdeel West Stadsdeel Nieuw-West

ui

R

Bureau Maatschappelijke Initiatieven

Maatschappelijke Initiatieven

Stedelijk Evenementen Bureau

mt

ee

n D u urzaa m

he

Woning corporaties

Stadsdeel Oost

i

Sport en Bos

Stadsdeel Zuid

Stadsdeel Zuid-Oost

Recreatie schappen Openbare Bibliotheek Amsterdam

Vastgoed eigenaren

Stadsloods

Economische Zaken en Cultuur

Interreligieus Overleg

Vastgoed ontwikkelaars

d

Metropoolregio

Stadsgoed

Zuidas

Zuidoost City Bedrijfs verenigingen

Extern (geen onderdeel gemeente Amsterdam)

Stadsgebied Weesp

Verbinden binnen en buiten de organisatie

Transformatie team

Onderdeel gemeente Amsterdam

Afval en Grondstoffen

Openbare Orde en Veiligheid

Om te verbinden heeft de Stadsloods een uitgebreid netwerk binnen en buiten de gemeente nodig. Met het schaarse aanbod aan panden voor maatschappelijke functies is dit netwerk essentieel. De infographic laat zien met welke partijen de Stadsloods samenwerkt. In dit verslag interviewen we ook drie verschillende partijen die meer vertellen over hun ambities, uitdagingen, succesverhalen en hun samenwerking met de Stadsloods. 6

Interview

Mare Santema - Usespace Wie ben je en wat drijft je? Ik ben Mare Santema van Usespace. Ik heb een achtergrond in marketing en vastgoed. Mijn passie ligt bij het ontwerp voor gemengd gebruik. Vooral in Amsterdam viel me op dat prachtig ontworpen gebouwen vaak niet optimaal benut werden en slechts één specifieke doelgroep aantrokken. Wat mij drijft, is de wens om de corporate en maatschappelijke werelden dichter bij elkaar te brengen. Ik wil mensen prikkelen en inspireren door blended use te stimuleren, zodat gebouwen optimaal benut worden en diverse doelgroepen kunnen bedienen. Aan welke ambitie van de stad draag je bij? Usespace draagt bij aan de ambitie van de gemeente om een inclusieve en duurzame samenleving te realiseren door corporate kantoren toegankelijk te maken voor maatschappelijke initiatieven en sociale ondernemingen. Het versterkt de sociale cohesie en stimuleert kennisuitwisseling en innovatie. Usespace draagt bij aan het efficiënt en duurzaam benutten van bestaande ruimtes. Usespace ontwikkelt ook ‘eigen’ locaties zoals Up, waarbij voor elk commercieel evenement een maatschappelijk evenement wordt georganiseerd. Deze eigen locaties zijn plekken waar iedereen welkom is en waar zakelijke en maatschappelijke activiteiten hand in hand gaan. Hoe werk je samen met de Stadsloods? Tijdens de opstart van Usespace hebben we intensief samengewerkt.

Als gemeentelijke partner gaf Stadsloods betrouwbaarheid en geloofwaardigheid mee in de benadering van grote bedrijven. En nu en in de toekomst weten we elkaar te vinden als maatschappelijke ‘makelaar’ want daar is echt behoefte aan. 7

8

2. Ontwikkelingen in de ruimtevraag Zoekvragen 2022-2023

4%

Zoekvragen 2012-2013

11%

21%

24%

5% 4%

23%

4% 6%

2%

11% 8%

4% 16%

33%

Bedrijfsruimte Maatschappelijk Religie Sport Cultuur Leisure, Horeca, Retail Kantoor Onderwijs

Bedrijfsruimte Maatschappelijk Religie Sport Cultuur Leisure, Horeca, Retail Kantoor Onderwijs

24%

In de stad staan met name sociaal-maatschappelijke initiatieven voor diverse uitdagingen. De toenemende druk op de markt heeft ertoe geleid dat deze initiatieven steeds meer moeite hebben om passende ruimte te vinden. Wat opvalt is de verschuiving in het type zoekers dat aanklopt bij de Stadsloods. In 2022/2023 hadden maar liefst 33 procent van onze zoekers een maatschappelijk profiel. De verschuiving is goed te zien als je deze jaren met 2012/2013 vergelijkt, toen maakten zoekers met een maatschappelijke functie nog maar 6 % van de vragen uit. In 2012/2013 kreeg de Stadsloods in verhouding meer vragen vanuit kantoren en vrijetijdsvoorzieningen. Nu de leegstand van kantoren iets toeneemt, vinden zoekers makkelijker ruimte in de markt. Een verklaring voor het dalende aantal zoekers vanuit vrijetijdsvoorzieningen is het toerismebeleid dat de gemeente sinds een aantal jaren voert om de druk op de stad vanuit bezoekers te verminderen.

9

Percentage zoekers in 2022 en 2023 (per stadsdeel)

Waar zoekt men plek? Waar de druk op de ruimte het grootste is, daar zijn ook de meeste zoekers. Dit zie je terug in de kaart waar centrum, oost, zuid en west een hoger percentage zoekers kennen dan de omliggende stadsdelen. Weesp zal in onze volgende rapportage apart worden opgenomen. Uit de gegevens blijkt dat ondernemers en organisaties graag in hun eigen buurt gevestigd willen blijven. Bedrijven uit Noord geven de voorkeur aan het vinden van ruimte in Noord vaak vanwege de binding met klanten en leveranciers. Dit geldt ook voor ondernemers en organisaties in de andere stadsdelen.

Een paar zoekvragen uitgelicht Refugee Company zocht bedrijfsruimte voor leer-werk programma’s voor mensen met een vluchtelingenachtergrond. Een van de uitdagingen waar ze voor stonden, was het vinden van geschikte, betaalbare bedrijfsruimte om hun programma’s te kunnen uitvoeren. Een mijlpaal werd bereikt met de opening van het hospitality concept A Beautiful Mess in de plint van de Booking.com Campus.

•

De meeste zoekers hebben hun kansen verspreid door meerder stadsdelen te selecteren

De OBA heeft ons benaderd om mee te denken over het gebruik van ruimte binnen de bestaande bibliotheken. De OBA zoekt naar medegebruikers die functies hebben die goed aansluiten bij de hoofdfunctie van een bibliotheek. Deze samenwerking heeft gezorgd dat onder andere de Bijlmer Bookstore en Het Indische Buurtmuseum een ruimte hebben gekregen in de stad. 10

Rose Stories een collectief van verhalenvertellers, producenten en talentontwikkelaars, was op zoek naar een kantoorruimte waar zij ook workshops en lezingen konden hosten. Zij hebben hun ruimte gevonden via de Stadsloods website. De vraag naar ruimte voor kringloopwinkels neemt toe. Veel van de bestaande kringloopwinkels hebben gebruik kunnen maken van aantrekkelijke voorwaarden, vanwege tijdelijkheid of omdat ze in gunstige tijden een contract hebben afgesloten. Bij het eindigen van een (tijdelijke) overeenkomst zien zij zich geconfronteerd met een stad waar voor dit soort functies niet of nauwelijks plek is. Kringloopbedrijf De Locatie is zo’n organisatie en is al een tijd op zoek naar een geschikt alternatief vanwege de transformatieopgave op hun huidige locatie. We hebben helpen hen bij hun zoektocht naar een passende oplossing omdat hun activiteiten een belangrijke relatie hebben met werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Stadsloods

De Jan van Goyenkliniek gevestigd in Oud Zuid, kampt al enige jaren met een ruimteprobleem. De kliniek huurt verschillende kleinere kantoorpanden in de buurt van het oude hoofdgebouw en heeft de wens om dit terug te brengen naar 1 grote locatie. Stadsloods biedt ondersteuning bij deze complexe zoektocht naar een duurzame oplossing. Theatergroep De Slapelozen deed een beroep op Stadsloods in hun zoektocht naar een nieuw onderkomen; deze werd gevonden in een tijdelijk leegstaand gebouw van Gemeentelijk vastgoed in de Van Reigersbergenstraat. Na de renovatie zal het ingezet worden voor nieuwe gemeentelijke beleidsdoelen, maar tot die tijd fungeert het als een bloeiende culturele hub in Oud West. Het Hout en Meubileringscollege is een succesvolle MBO opleiding in Nederland. De huidige locatie werd nieuw opgeleverd in 2002, maar bleek al snel te klein. De gemeente Amsterdam erkent het belang van een goede MBO en wil deze opleiding graag voor de stad behouden. Stadsloods assisteert in de zoektocht naar een nieuw ontwikkelperceel en organiseert de afstemming binnen de verschillende betrokken directies.

jaarverslag 2022-2023

11

Interview

Lucia Marthas - Institute for Performing Arts Wie ben je en wat drijft je? Mijn naam is Lucia Marthas. Ik ben de oprichter en algemeen directeur van het Lucia Marthas Institute for Performing Arts (LMIPA). In 1983 begon ik LMIPA omdat ik zag dat niet alle talenten in Nederland dezelfde kansen kregen. Het was toen niet meer dan een kleine balletschool met één studio aan de Valkenburgerstraat. Inmiddels is het instituut uitgegroeid tot een organisatie met vier hbo-opleidingen, een mbo-opleiding, diverse voortrajecten en een recreatieve afdeling, met in totaal meer dan 1500 ingeschreven leerlingen en studenten. “Ieder talent een kans, waar je wiegje ook heeft gestaan” is niet alleen mijn lijfspreuk, maar ook de kern van de missie en visie van LMIPA. Aan welke ambitie van de stad draag je bij? Onze missie en visie sluiten nauw aan bij de Amsterdamse ambities voor kansengelijkheid, een open en tolerante stad, en een gezonde en duurzame stad. LMIPA werd opgericht om alle talenten een kans te geven, ongeacht hun achtergrond. Dit doen we niet alleen binnen ons instituut. Projecten zoals WAUW! voor kinderen in asiel-

zoekerscentra en BRAVO! voor kinderen in achterstandswijken helpen jonge talenten hun weg naar onze vooropleiding te vinden. Onze deur staat open voor iedereen om talenten te ontwikkelen.Om dit mogelijk te maken, hebben we de Marthas Talent Foundation en werken we samen met diverse fondsen. Daarnaast bevorderen we gezondheid, vooral bij kinderen en jongeren, met leuke dansprogramma’s die we aanbieden in onze studio’s, op scholen, online en op televisie. Hoe werk je samen met de Stadsloods? Wij zijn met Stadsloods in contact gekomen omdat we op zoek zijn naar een nieuw gebouw in Amsterdam. Momenteel zijn we verspreid over vier locaties in de stad. Een nieuw gebouw waarin alles kan samenkomen zou ons enorm helpen. We zijn erg blij met de samenwerking. Dankzij Stadsloods kunnen we gebruikmaken van een locatie aan de Quellijnstraat, waardoor ons ruimtegebrek voorlopig is opgelost. We hebben een heel goed gevoel over de samenwerking met Stadsloods. Het zou geweldig zijn als we onze droom van een nieuw gebouw samen kunnen realiseren. 12

3. Signalen uit de stad en kansen voor de toekomst Wij zijn trots op onze stad die altijd in beweging is en op zovelen een sterke aantrekking heeft. Bij de Stadsloods staat samen stadmaken centraal. Ons doel is om initiatieven op economisch, maatschappelijk en cultureel gebied te ondersteunen door hen te helpen een geschikte locatie te vinden. Met de schaarste aan ruimte en de druk die de groei van de stad geeft, zetten we ons continu in om de beschikbare ruimte zo optimaal te gebruiken en werken we samen met onze partners aan het vergroten van het aanbod van betaalbare huisvesting voor bedrijven, organisaties en initiatieven die bijdragen aan de ambities van de stad. Stadsloods voert veel gesprekken in de stad en we ontvangen uit allerlei bronnen informatie over ruimte vinden voor de maatschappelijke opgaves. De hebben we gebundeld in een aantal signalen en kansen voor de toekomst.

Aanbod maatschappelijk vastgoed naar eigenaar

3.1

ten in bruto vloeroppervlak. Naast de gemeente zijn verhuurders van maatschappelijk vastgoed woningcorporaties, zorgaanbieders, commerciële partijen en maatschappelijke partners zoals NV Zeedijk en NV Stadsgoed.

Schaarste aan panden met een maatschappelijke functie

Er is relatief weinig maatschappelijk bestemd vastgoed in de stad. Dit vastgoed wordt gebruikt door sectoren zoals zorg, onderwijs, kunst en cultuur, religie en sport. Bij de actualisatie van de Gemeentelijke Vastgoedstrategie is in kaart gebracht wie eigenaar is van het bestaande maatschappelijke vastgoed, gemeStadsloods

(in percentage m2 BVO)

21%

47% 15%

17%

Gemeente Amsterdam Maatschappelijke partners Commerciële partijen Onbekend

De druk op de ruimte vraagt om creatieve oplossingen. Vanuit Stadsloods stimuleren we deelgebruik en zoeken we naar logische verbindingen. Enkele voorjaarverslag 2022-2023

13

beelden hiervan zijn de nieuwe broedplaats Govert Flink, waar naast betaalbare ateliers ook ruimte is voor buurtactiviteiten. En Stadslandgoed Nieuw-West, een stadslandbouwcoöperatie voor kunst, cultuur, experiment en ontmoeting. Gezien de grote behoefte aan maatschappelijk vastgoed is het van groot belang om zorgvuldig om te gaan met plannen voor herbestemming en de verhuur van vrijkomend gemeentelijk vastgoed. Wanneer er geen beleidsdoel is voor het gemeentelijke vastgoed, kunnen andere maatschappelijke partijen die van grote waarde zijn voor de stad deze ruimte huren. Initiatieven voor kwetsbare Amsterdammers verdwijnen: ‘Al jaren een gebrek aan ruimte’

👉 Het Parool 20 mei 2023.

3.2

•

Gitaarmaker in de Waverstraat

Een meerkernige stad voor bezoekers en kansen voor leisure

De binnenstad van Amsterdam staat onder druk door het toenemende aantal bezoekers. In de visie Bezoekerseconomie 2035 zijn ruimtelijke maatregelen opgenomen om de druk op de binnenstad te verminderen en een meerkernige stad te realiseren. Er wordt gewerkt aan een beleidskader voor leisure, waarbij aansluiting op Community Wealth Building en de masterplannen belangrijke uitgangspunten zijn. Begin 2024 is er een leisureloods gestart die de komende Stadsloods

drie jaar initiatieven uit de markt begeleidt en adviseert over leisure binnen de gemeente en in de regio. Meer dagjesmensen in Amsterdam, toeristen blijven langer in de stad

👉 AT5 .

3.3

Gebruik van leegstaand gemeentelijk vastgoed voor maatschappelijke (buurtgerichte) initiatieven

Een deel van de huisvesting voor maatschappelijke (buurtgerichte) initiatieven kan worden gevonden in leegstaand vastgoed van de gemeente. Dit vastgoed is echter tijdelijk beschikbaar omdat hier op termijn weer een beleidsmatige invulling zal plaatsvinden. Het aantal beschikbare panden voor maatschappelijke (buurtgerichte) initiatieven is ook beperkt. Als gemeentelijk vastgoed overgaat tot leegstandsbeheer, zoekt de Stadsloods samen met het betreffende stadsdeel naar een gewenste invulling. Hierdoor kan sneller een goede invulling worden gevonden voor het leegstaande vastgoed. Een van de doelen van Gemeentelijk Vastgoed is sneller overgaan tot een openbare inschrijvingsprocedure als voor vrijkomend vastgoed geen beleidsdoel wordt gevonden. Oud schoolgebouw nieuw leven in geblazen, publiek vastgoed moet je publiek benutten

👉 AT5 .

jaarverslag 2022-2023

14

3.4

Schaarste aan bedrijfsruimte

De leegstand van bedrijfsruimte voor productieve bedrijven in Amsterdam is historisch laag. Dit zorgt voor weinig dynamiek op de bedrijfsruimtemarkt, bedrijven die moeilijk aan ruimte kunnen komen en stijgende huren. Terwijl deze ambachtelijk en industriële bedrijven een belangrijke bijdrage leveren aan o.a. de werkgelegenheid in de stad en onze circulaire ambities. Ook bij de Stadsloods merken we een toename in het aantal productieve bedrijven dat op zoek is naar ruimte. Zonder voldoende aanbod lukt het niet om voor al deze bedrijven een plek te vinden. Het is dan ook nodig om voldoende bedrijfsruimte in de bestaande stad te behouden en in gebiedsontwikkeling meer bedrijfsruimte te realiseren. Om de schaarse grond zo efficiënt mogelijk te benutten, onderzoekt de gemeente de mogelijkheid om ontwikkeling van gestapelde bedrijfsruimte te stimuleren. Voor het creëren van betaalbare bedrijfsruimte vraagt de gemeente de markt om een werkcorporatie op te richten. Deze private organisatie zonder winstoogmerk zou dan de schakel kunnen zijn die door een brede inzet op bedrijfsruimteverhuur betaalbare bedrijfsruimte aan stadsverzorgende bedrijven kan aanbieden en tegelijk ontwikkelaars en beleggers kan ontzorgen door van hen de rol van verhuurder over te nemen. Ook het realiseren van circulaire ambachtscentra waar meerdere functies samenkomen rond onze

Stadsloods

milieustraten ziet de gemeente als een kans om meer bedrijfsruimte in de stad toe te voegen. Amsterdam komt met werkcorporatie voor betaalbare bedrijfsruimte

👉 Stadszaken .

3.5

ESG - De nieuwe Europese ESGrapporteringswet

Bij Stadsloods zien we de invoering van de nieuwe Europese ESG-rapporteringswet als een kans om het aanbod van betaalbare maatschappelijk vastgoed en bedrijfsruimten in Amsterdam uit te breiden en hiermee de sociale en milieudoelstellingen van de stad te ondersteunen. Samen met andere beleidsdirecties verkennen we de mogelijkheden om deze nieuwe dynamiek in de vastgoedmarkt volledig te benutten en een duurzame toekomst voor Amsterdam te creëren. Vanaf 2024 vereist deze wet gedetailleerde rapportages over milieu-impact, sociale verantwoordelijkheid en governancestructuur (ESG: Environment, Social, Governance). Belanghebbenden zoals investeerders, medewerkers, klanten en overheden zullen meer nadruk leggen op sociaal en milieubewust ondernemen bij het selecteren van partners en investeringen. Dit zal bedrijven stimuleren om duurzaamheid te integreren in hun bedrijfsstrategieën en operationele processen.

jaarverslag 2022-2023

15

Voor vastgoedeigenaren en ontwikkelaars betekent dit een verschuiving naar een meer holistische benadering van vastgoedontwikkeling. Hierbij worden niet alleen financiële rendementen, maar ook de sociale en milieueffecten meegewogen. Dit opent de deur naar innovatieve projecten die niet alleen winstgevend zijn, maar ook bijdragen aan de brede welvaart van de gemeenschap.

strategie om de leefbaarheid en toegankelijkheid van Amsterdam te bevorderen, zowel voor de huidige als voor toekomstige bewoners. Nieuw broedplaatsenbeleid in Amsterdam gaat vanaf nu om samenwerken

👉 Het Parool .

Achmea herkenbaar en aanspreekbaar op groei en maatschappelijke impact

👉 Stadszaken .

3.6

Nieuwe samenwerkingen en financieringsvormen

Zoals al een aantal keer benoemd, is naast het realiseren van voldoende ruimte voor bedrijven en maatschappelijke organisaties het betaalbaar houden een belangrijk aandachtspunt. Er zijn al een aantal nieuwe samenwerkingen voorbij gekomen met als doel vraag en aanbod beter te verbinden en het aanbod te vergroten. Stadsloods is ook betrokken bij het Maatschappelijk Akkoord van Amsterdam (Ma.ak020). Al sinds 2019 is er een grote groep actieve bewoners, maatschappelijke initiatiefnemers, ambtenaren, politici, ondernemers, onderzoekers en andere partijen hierin actief. Een van de speerpunten van het maatschappelijke akkoord is het creëren van (betaalbare) ruimten. Dit speerpunt maakt deel uit van een bredere Stadsloods

jaarverslag 2022-2023

16

•

Roel Schoenmakers bij Cascoland Nieuw-West

17

Interview

Marieke Maier - Sigra Zorgvastgoed Wie ben je en wat drijft je? Ik ben Marieke Maier, adviseur Zorg en Welzijn bij Sigra, een netwerkorganisatie van zorginstellingen in Noord-Holland. Mijn drijfveer is om onze leden te motiveren om domeinoverstijgende vraagstukken gezamenlijk aan te pakken. Denk hierbij aan uitdagingen zoals communicatie tussen zorginstellingen en eerstelijns zorgverleners, krapte op de arbeidsmarkt, en het tekort aan betaalbaar zorg-maatschappelijk vastgoed. Aan welke ambitie van de stad draag je bij? In het programma Amsterdam Vitaal & Gezond, een samenwerking tussen de Gemeente Amsterdam, Sigra, Zilveren Kruis, Cliëntenbelang Amsterdam en Elaa, vervul ik samen met de gemeente, de rol van trekker van de Coalitie Groei van de Stad. Onze ambitie is om stadsmakers de bouwstenen te bieden waarmee we het (woon-)zorglandschap nu en in de toekomst kunnen vormgeven. Deze aan-

pak streeft naar 10 extra gezonde levensjaren voor kwetsbare Amsterdammers en voorziet in een vangnet voor de meest kwetsbare en hulpbehoevende inwoners. We streven naar wijken waar wonen, welzijn en zorg naadloos samenkomen, waarbij we de nadruk leggen op zelfredzaamheid en zorg op maat wanneer dat nodig is. Hoe werk je samen met de Stadsloods? Een van de behaalde resultaten van de Coalitie is de lancering van www.zorgvastgoedamsterdam.nl, een platform waar zorgverleners en -instellingen in Amsterdam vraag en aanbod van zorg-maatschappelijk vastgoed kunnen matchen. Tijdens de ontwikkeling van deze website hebben we gekeken naar vergelijkbare initiatieven, zoals die van Stadsloods. We hebben inmiddels een goede samenwerking opgebouwd met Stadsloods, waarbij we elkaar informeren over locaties die interessant kunnen zijn voor onze doelgroepen.

18

3.7

Religie zoekt ruimte

De vraag naar ruimte door religieuze organisaties is een constante en veel voorkomende vraag aan de Stadsloods. Naar verwachting zal de druk op huisvesting voor religieuze instellingen, onder andere door het schaarse betaalbare aanbod, alleen maar toenemen. In de bestaande stad worden steeds vaker (monumentale) kerkgebouwen gesloten door reeds lang bestaande religieuze instituties zoals het bisdom van Haarlem-Amsterdam en de (protestante) diaconieën. Bij verkoop blijken deze gebouwen echter te kostbaar voor (kleinere) organisaties.

1) Stedelijke groei vraagt veel meer dan

alleen woningen. Met de referentienorm wordt een instrument geboden dat handvatten biedt voor ruimtereserveringen voor maatschappelijke voorzieningen,

Religieuze instellingen vervullen een belangrijke sociaal-maatschappelijke functie, maar vanwege de scheiding van kerk en staat opereert de gemeente zeer zorgvuldig en transparant bij hulpvragen ten aanzien van ruimte. De Stadsloods ondersteunt religieuze organisaties bij het zoeken naar mogelijkheden op de commerciële markt. Ook adviseert de Stadsloods religieuze instellingen die reeds een pand in bezit hebben om hier heel bewust mee om te gaan, gezien de schaarste aan ruimte en het feit dat ze op deze oververhitte markt zijn aangewezen.

In de gebiedsontwikkeling werkt de gemeente met referentienormen1) voor het realiseren van voldoende maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen. Deze zijn dit jaar geactualiseerd en hier is de categorie maatschappelijke initiatieven aan toegevoegd. Dit kan in de gebiedsontwikkeling helpen om ruimte te realiseren voor sociaal maatschappelijke functies die veel waarde toevoegen aan de stad, maar geen direct beleidsdoel zijn van de gemeente. Het vaststellen van deze norm helpt om in de nieuwe stad meer rekening te houden met het realiseren van ruimte voor religie, waarbij rekening wordt gehouden met de scheiding van kerk en staat. Van kraakpand tot slagerij: groeiende migrantenkerken zoeken onderdak

👉 Trouw, 2 februari 2023 .

groen en spelen in gebiedsontwikkeling. De referentienormen kunnen gezien worden als richtlijn, verdere inkleuring per gebied is altijd noodzakelijk.

👉 Amsterdam.nl .

Om te kunnen groeien binnen de beschikbare grenzen, moeten we verdichten en steeds meer functies combineren. Een vrije kavel voor een religieuze instelling, hoewel vaak gewenst, past niet binnen deze verdichtingsopgave. Stadsloods

jaarverslag 2022-2023

19

3.8

Ruimte voor huisartsen:

Het is al enige jaren bekend dat huisartsen steeds moeilijker een betaalbare plek vinden. Steeds meer huisartsen en met name in het centrum en stadsdeel Zuid melden ons dat zij problemen met hun huisves­ ting ervaren. Denk hierbij aan: geen praktijkruimte kunnen vinden, uitbreiding op bestaande locaties is vaak niet mogelijk en te hoge prijzen t.o.v. de vergoe­ ding van de huisarts. Huisartsen lopen daardoor tegen hun grenzen aan bij het aannemen van personeel, opleiden van personeel en inschrijven van nieuwe patiënten. De signalen komen niet alleen uit grote steden zoals Amsterdam, maar uit het hele land. Om huisartsen op weg te helpen, heeft de Amsterdamse Huisartsenalliantie (AHa) op hun website informatie geplaatst die huisartsen op weg helpt bij het verbouwen van of vinden van nieuw vastgoed (👉 Toegankelijkheid en continuïteit van zorg - Vereniging Amsterdamse Huisartsenalliantie).

geadviseerd en gezocht naar een oplossing. Naast vertegenwoordiging van directies actief op het sociale en fysieke domein van de gemeente Amsterdam, is ook de Stadsloods deelnemer aan dit overleg. Natuurlijk zijn het niet alleen de huisartsen die moeite hebben om een locatie te vinden in de stad. Het betreft ook andere zorginstellingen, zoals kinderdagverblijven en fysiotherapeuten. Amsterdam, ruimtegebrek en personeelstekort houden elkaar in de greep

👉 LHV.nl .

Daarnaast is in samenwerking met de AHa, de Elaa (Ondersteuning eerstelijnszorg Amsterdam en Almere), Zilveren Kruis, de Regionale Organisatie Huisvesting Amsterdam (ROHA, grootste huisartsenzorggroep in Amsterdam) en de gemeente het Huisvestingsteam 020 opgericht. Huisartsen kunnen casuïstiek aandragen bij het casusoverleg van het Huisvestingsteam, waarin in gezamenlijkheid met de partners wordt

Stadsloods

jaarverslag 2022-2023

20

Stadsloods

jaarverslag 2022-2023

21