18. Advies DB centrum bestuurlijk stelsel juli 2025

Adviesaanvraag college aan dagelijks bestuur Invullen door directie: Onderwerp adviesaanvraag: Bestuurlijke reactie op evaluatie bestuurlijk stelsel Portefeuille: Democratisering en bestuurlijk stelsel Directie: Bestuurs- en managementadvisering Datum behandeling college 27-05-2025 Datum adviesaanvraag: 28-04-2025 Deadline ontvangst advies: 11-7-2025 Advies mailen naar: Thijs.de.groot@amsterdam.nl; e.vanslijpe@amsterdam.nl Meegestuurde stukken:  Voorgenomen bestuurlijke reactie op de evaluatie bestuurlijk stelsel Amsterdam

  

Heeft er consultatie vooraf plaatsgevonden?

Bestuurlijke rapportage evaluatie BS Amsterdam van Necker Onderzoeksrapport evaluatie BS Amsterdam van Necker Memo BC Weesp over de bestuursvorm Weesp met de samenvatting interviews en de aanbiedingsbrief voor het college Interviews met een aantal leden van DB’s, SDC’s en Bestuurscommissie Weesp

Invullen door stadsdeel: Stadsdeel: Centrum Procesbegeleider: Reinoud Dijkhuizen Datum weekstart/staf: … Datum stadsdeelcommissie: … Datum dagelijks bestuur: … Registratienr. (optioneel): …

Over gevraagde adviezen: Conform de Verordening stadsdelen en stadsgebied Amsterdam 2022: (art. 12, lid 1) betrekken college en BM het DB bij voorbereiding van stedelijke kaders als deze kaders betrekking hebben op taken en bevoegdheden van DB of DB een rol krijgt in uitvoering van die kaders, of -

(art. 12, lid 2) als college of BM voornemens is over stedelijke kaders een besluit te nemen of voornemens is een ander besluit te nemen waarbij belangen van een of meer stadsdelen zijn betrokken, in ieder geval bij het vaststellen van bestemmingsplannen, wint college of BM bij DB advies in.

Adviesvraag college Dit voorjaar zijn twee evaluaties uitgevoerd over onderdelen van het bestuurlijk stelsel in gemeente Amsterdam. De eerste evaluatie richt zich op de doorontwikkeling van het bestuurlijk stelsel en is uitgevoerd door het bureau Necker. Deze evaluatie geeft uitvoering aan de motie van raadslid De Grave-Verkerk, die door de raad is aangenomen op 8 juli 2021 (motie 540.21, TA2021-000852). De tweede evaluatie heeft betrekking op de bestuursvorm voor het stadsgebied Weesp die is afgesproken bij de fusie met de gemeente Amsterdam in 2022 en is vastgelegd in het bestuursakkoord met Weesp. Het college heeft een voorgenomen bestuurlijke reactie over de evaluatie bestuurlijk stelsel 2025 opgesteld mede op basis van beide evaluaties. Het college vraagt u om uw visie op de voorgenomen bestuurlijke reactie te geven. Tevens geven we in overweging in uw advies voor zover voor u relevant voorstellen en suggesties mee te geven over de volgende vragen. Deze worden ook in de adviesaanvragen aan de SDC’s en de Bestuurscommissie Weesp gesteld en in de discussienota voor de raadscommissie SED.

Pagina 1 van 3





 

Hoe kunnen de DB’s en SDC’s hun bijdrage aan participatie versterken, waaronder het bereiken van nu minder vertegenwoordigde inwoners? Wat zou helpen om de controlerende rol van de SDC’s op de DB’s beter te laten werken? Hoe kunnen de stedelijke adviesaanvragen aan de stadsdelen en de advisering daarop verder worden toegespitst op aspecten, die voor de stadsdelen relevant zijn, en kan de kwaliteit van dit adviesproces verder worden verbeterd? Welke meerwaarde en mogelijkheden ziet u om het onderlinge samenspel tussen de Raad en SDC’s te versterken? Welke adviezen geeft u mee om te komen tot een andere lange termijn ontwikkelaanpak om het bestuurlijk stelsel te versterken dan die van de afgelopen decennia?

Om DB’s en SDC’s van de stadsdelen en de Bestuurscommissie Weesp de ruimte te geven ieder vanuit hun eigen rol en perspectief hun visie te geven, ontvangen zij ieder een eigen adviesaanvraag.

Bij deze adviesaanvraag heeft u 6 weken de tijd om te adviseren. Het is van belang om uw adviezen voor de zomer binnen te hebben, zodat er in het zomerreces voldoende tijd is om de adviezen te verwerken in de definitieve bestuurlijke reactie en de wijziging van de Verordening op de stadsdelen en het stadsgebied Weesp. De gewijzigde Verordening wordt najaar 2025 ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad. Dit is noodzakelijk vanwege de voorbereidingen van de gemeenteraadverkiezingen 2026. We zien uw advies graag tegemoet.

Advies dagelijks bestuur Advies van het dagelijks bestuur aan het college

Het dagelijks bestuur dankt het college voor de adviesvraag en reageert hieronder op een aantal van de door u gestelde vragen. -Hoe kunnen de DB’s en SDC’s hun bijdrage aan participatie versterken, waaronder het bereiken van nu minder vertegenwoordigde inwoners? Bij versterken van participatie is het van belang dat de gemeente bewoners en ondernemers goed kan bedienen, dat concrete kwesties in de buurten doeltreffend en snel kunnen worden opgelost. Als dat niet het geval is, kan participatie frustraties zelfs verhogen. Bij het versterken van participatie is meer doorzettingsmacht voor het lokaal bestuur essentieel. Op dit moment schort het daar vaak nog aan. Beleid is soms conflicterend met wenselijke oplossingen voor concrete vraagstukken en de plannings- en organisatiesystemen van sommige uitvoerende directies bieden geen ruimte voor lokale sturing. Het gaat dus om verbeteren van de participatie door uitvoeringskracht op lokaal niveau. Die verbeterde uitvoeringskracht zet ook de stadsdeelcommissie beter in positie. Op dit punt wil het DB ook nogmaals meegeven dat het belangrijk is dat het basisprincipe dat alle ambtenaren in de gemeente Amsterdam voor twee bestuurslagen werken geworteld raakt bij alle directies in de gemeentelijke organisatie. Zeker bij de directies met een uitvoerend karakter waarvoor de dagelijks bestuurders een mandaat hebben gekregen.

Dit is randvoorwaardelijk voor het goed functioneren van het stelsel. -Wat zou helpen om de controlerende rol van de SDC’s op de DB’s beter te laten werken? Het DB is blij met de voorstellen om SDC-leden een betere informatiepositie te geven. Dat helpt bij het goed uitvoeren van de controlerende en adviserende rol. Het dagelijks bestuur merkt verder op dat in stadsdeel centrum een modus is gevonden om stadsdeelcommissieleden op een informele manier van voldoende informatie te voorzien. Het DB wenst dit graag te behouden. Het werkt goed dat commissieleden altijd laagdrempelig en met korte doorlooptijden vragen kunnen stellen. Ook mogen commissieleden contact opnemen met ambtenaren. Eenvormigheid in het stelsel mag niet ten koste gaan van die laagdrempeligheid.

Pagina 2 van 3

-Hoe kunnen de stedelijke adviesaanvragen aan de stadsdelen en de advisering daarop verder worden toegespitst op aspecten, die voor de stadsdelen relevant zijn, en kan de kwaliteit van dit adviesproces verder worden verbeterd? Het dagelijks bestuur is positief over het uitgangspunt dat stedelijk beleid tot stand komt met lokale input uit de stadsdelen. Het leidt tot beter beleid. In centrum domineren stedelijke adviesaanvragen de agenda van de overlegvergaderingen van de stadsdeelcommissie echter niet. Dagelijks bestuur en stadsdeelcommissie hebben een werkwijze gevonden waarbij zowel DB als de stadsdeelcommissie kritisch en selectief omgaan met adviesvragen. Wanneer beleid écht voor het centrum specifieke gevolgen heeft dan wordt dat meegegeven aan het college. Juist die selectiviteit leidt in de ogen van het DB tot meer resultaat en laat ruimte op de agenda voor andere relevante onderwerpen. Bovendien is het voor bewoners beter te begrijpen waarom stedelijk beleid in een stadsdeelvergadering wordt besproken als de lokale gevolgen van beleid centraal staan. Het DB constateert dat in de bestuurlijke reactie en het rapport van Necker de focus sterk ligt op de gevraagde adviezen. In de ogen van het DB zijn juist de ongevraagde adviezen die de SDC-leden vanuit hun volksvertegenwoordigende rol inbrengen over lokale zaken van grote waarde.

Het DB zou ook graag zien dat SDCleden juist in staat gesteld worden hun rol te pakken als lokale volksvertegenwoordigers en daar alle ondersteuning bij krijgen. Het DB ziet graag dat het samenspel tussen DB’s, SDC’s, college en raad verder versterkt wordt en men op stadsdeelniveau doordrongen blijft van het belang zich te richten op onderwerpen met lokale impact. -Welke adviezen geeft u mee om te komen tot een andere lange termijn ontwikkelaanpak om het bestuurlijk stelsel te versterken dan die van de afgelopen decennia? Het dagelijks bestuur steunt de voorgestelde aanpak om snel na de verkiezingen van 2026 fundamenteel te kijken naar het stelsel in Amsterdam en in de loop van de volgende bestuursperiode op basis van die bevindingen aanpassingen te doen.

Reactie college op advies dagelijks bestuur

Pagina 3 van 3