117.25 Motie Minderhoud c.s. de Brede Welvaartsscan toepassen op ambities rondom het bouwen van een complete stad

Motie Datum raadsvergadering

14 en 15 mei 2025 Ingekomen onder nummer 117 Status Aangenomen Onderwerp Motie van het leden Minderhoud, Taj en Aslami inzake de Brede Welvaartsscan toe te passen op de ambities rondom het bouwen van een complete stad Onderwerp Vaststellen ‘’Overnemen aanbevelingen uit het ‘’Rekenkamerrapport ‘’Bouwen aan de complete stad’’’ Ondergetekenden hebben de eer voor te stellen: De Raad, Gehoord de discussie over het ‘’Rekenkamerrapport ‘’Bouwen aan de complete stad’’’ Constaterende dat: -

-

Het woningtekort is inmiddels namelijk opgelopen tot 279.000 woningen, en dat is een conservatieve schatting. Andere onderzoeken laten zien dat alleen Amsterdam al een tekort van 175.000 woningen heeft, wat de druk op de woningmarkt alleen maar doet toenemen; Niet alleen de woningmarkt onder druk staat: steeds vaker staat ook de beschikbare en passende ruimte (in grootte en kwaliteit) 1 van maatschappelijke voorzieningen (buurthuizen en ontmoetingsplekken) 2 3, zorgvoorzieningen (zoals huisartsen) 4 5 6, de kinderopvang 7, sport en speelvoorzieningen (sportvelden, speeltuinen en trapveldjes) 8 9 10 11, plekken voor kunst, cultuur en ‘rafelranden’ 12 13, ruimte voor lokale ondernemers en

1 https://publicaties.rekenkamer.amsterdam.nl/gebiedsontwikkeling-en-betaalbare-woningenonderzoeksrapport/ 2 https://www.socialevraagstukken.nl/buurtvoorzieningen-in-aandachtswijken-staan-onder-grote-druk/

3 https://www.parool.nl/amsterdam/huisartsenpraktijken-en-broedplaatsen-sneuvelen-steeds-vaker-bij-stadsvernieuwing-je-

sloopt-de-gemeenschap~b126e435/ 4 https://www.lhv.nl/thema/praktijkzaken/huisvestingsproblemen/amsterdam-ruimtegebrek-en-personeelstekort-houden-elkaarin-de-greep/ 5 https://www.telegraaf.nl/nieuws/1333560118/amsterdam-raakt-onbetaalbaar-voor-huisartsen-is-er-straks-nog-wel-eentje-in-dejordaan 6 https://www.parool.nl/amsterdam/huisartsenpraktijken-en-broedplaatsen-sneuvelen-steeds-vaker-bij-stadsvernieuwing-jesloopt-de-gemeenschap~b126e435/ 7 https://www.parool.nl/amsterdam/amsterdamse-kinderopvang-geplaagd-door-hoge-huren-we-worden-de-stadsringuitgejaagd~b4e55648/ 8 https://www.parool.nl/amsterdam/tennisbanen-moeten-wijken-terwijl-de-wachtlijsten-groeien~be45a6fb/ 9 https://www.knvb.nl/nieuws/organisatie/berichten/70315/steeds-meer-amateurclubs-vol-duizenden-kinderen-op-wachtlijst 10 https://www.rekenkamer.amsterdam.nl/onderzoek/sport-en-speelplekken-in-de-openbare-ruimte/ 11 https://www.at5.nl/nieuws/230836/basketbalverenigingen-groei-wachtlijsten 12 https://www.parool.nl/amsterdam/het-is-einde-oefening-voor-het-rafelrandje-op-het-havenstraatterrein-amsterdam-wordt-eenstad-van-eenheidsworst~badcb3c0/ 13 https://www.parool.nl/amsterdam/kaalslag-dreigt-voor-undergroundclubs-we-moeten-redden-wat-er-te-reddenvalt~b91bde17/

Gemeente Amsterdam

Status Pagina 2 van 2

-

-

wenselijke commerciële voorzieningen 14 15 16, MKB-bedrijven 17 18, en groen 19, onder druk 20 21 ; Deze druk zich in verschillende stadsdelen anders manifesteert: in de H-Buurt in Zuidoost worden er honderden woningen bijgebouwd, maar is het de vraag of er plek is voor een lokale maatschappelijke organisatie en een huisarts die haar praktijk noodgedwongen vanuit een sociale huurwoning runt – en naarstig op zoek is naar geschikte ruimte22. In Nieuw West komen bewoners steeds vaker in opstand tegen sloop/nieuwbouw plannen omdat ze onvoldoende vertrouwen hebben in de terugkeermogelijkheden naar de nieuwbouw in hun eigen buurt. Zij vragen zich af voor wie er precies gebouwd wordt23 24. In het centrum rukt de monocultuur en vastgoedspeculatie op, terwijl bewoners vragen om ruimte voor maatschappelijk initiatieven, zorgvoorzieningen, lokale ondernemers en MKB-bedrijven25, waardoor Amsterdammers er zich er steeds minder thuis voelen26.

In Weesp dreigt een woonwijk te worden opgeleverd met onvoldoende voorzieningen, ten gunste van meer dure woningen, waardoor kinderen te weinig plekken hebben om te sporten en spelen en ouders ver moeten reizen voor een kinderopvangplek27; Dit leidt tot een wezenlijk risico dat Amsterdammers vervreemden van hun eigen buurt doordat de ontwikkeling en verdeling van ruimte voor voldoende (passende) voorzieningen en woningen ervoor zorgt dat Amsterdammers zich er niet meer vanzelfsprekend thuis voelen en de brede welvaart in gevaar komt;

Overwegende dat: -

-

-

De Rekenkamer Amsterdam in het rapport "Bouwen aan de complete stad" concludeert dat de gemeentelijke ambities voor woningbouw en voorzieningen in transformatiegebieden niet in balans zijn met de beschikbare financiële middelen, waardoor de leefbaarheid van nieuwe wijken onder druk staat; De gemeenteraad regelmatig versnipperde (zowel in beleidsmatige zin als in geografische zin) informatie krijgt over de impact van verschillende beleidsdoelstellingen omtrent verdichting en brede welvaart (zoals het Rekenkamerrapport, maar ook het VerweyJonkerrapport28 over gemengde wijken in Nieuw-West); De gemeente Amsterdam beschikt over de Brede Welvaartsscan als instrument om beleidsvoorstellen integraal (holistisch) te toetsen op hun impact op brede

14 https://www.parool.nl/amsterdam/kleine-winkels-in-amsterdam-pessimistisch-over-de-toekomst-voelen-zich-niet-gesteund-

door-gemeente~b9e508ce/ 15 https://www.at5.nl/artikelen/229272/geert-mak-nieuwmarktbuurt-winkelaanbod 16 https://www.at5.nl/artikelen/228463/sjonnie-kapper-in-zuid-moet-na-25-jaar-gedwongen-de-deuren-sluiten-pand-is-verkocht 17 https://stadszaken.nl/kort-vaknieuws/perma/6497/nh-nieuws-steeds-minder-plek-in-amsterdam-voor-maakbedrijven 18 https://eenvandaag.avrotros.nl/item/kleine-bedrijfsruimten-moeten-wijken-voor-woningbouw-is-er-nog-plek-voor-mkbers-zeworden-de-stad-uitgeduwd/ 19 https://www.parool.nl/amsterdam/groen-onder-druk-in-amsterdam-door-toename-woningen-het-moet-niet-afhankelijk-zijnvan-een-groepje-bewoners~ba201018/ 20 https://www.parool.nl/ps/steeds-meer-woningen-verrijzen-op-de-zuidas-maar-zal-het-echte-buurtgevoel-ooitkomen~b4878a6b/ 21 https://www.parool.nl/columns-opinie/opinie-oostenburg-is-een-echte-elitewijk-geworden-maak-die-fout-niet-bij-het-nieuwemarineterrein~b21ba3e0/ 22 https://www.parool.nl/amsterdam/huisartsenpraktijken-en-broedplaatsen-sneuvelen-steeds-vaker-bij-stadsvernieuwing-jesloopt-de-gemeenschap~b126e435/ 23 https://www.parool.nl/columns-opinie/opinie-stadgenoot-kan-beter-waarom-laat-het-dat-niet-zien-in-de-de-savorninlohmanstraat~b024aa9a/ 24https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/15102532/1/Inhoud+geven+aan+de+gemengde+wijk_+Analyse+%26+handelin gsperspectief+Amsterdam+Nieuw-West?connection_type=1&connection_id=9049459 25

https://www.parool.nl/columns-opinie/opinie-dat-er-op-oostenburg-een-hal-met-padelbanen-komt-is-precies-watbuurtbewoners-niet-willen~bc10ea16/ 26 https://www.parool.nl/amsterdam/amsterdammers-mijden-de-binnenstad-de-laatste-keer-kalverstraat-kan-ik-me-nietherinneren~b0511a4a/ 27 https://www.at5.nl/artikelen/230860/bewoners-weespersluis-ontevreden-over-voorzieningen-in-de-wijk-er-is-hier-niks 28 https://www.verwey-jonker.nl/publicatie/gemengde-wijken-in-amsterdam-nieuw-west/

Gemeente Amsterdam

Status Pagina 3 van 2

welvaartsthema's in de stad, waarmee er een synthese kan plaatsvinden op de veelzijdige impact van de gemeentelijke beleidsdoelstellingen omtrent verdichting; Concluderende dat: -

-

Het uitvoeren van een Brede Welvaartsscan op de bevindingen en aanbevelingen van het rapport "Bouwen aan de complete stad" en wijze van verdichting in den brede, inzicht geeft in de sociaal-economische en ruimtelijke orderningsconsequenties van het huidige en toekomstige beleid; Een dergelijke scan bijdraagt aan transparante besluitvorming en politieke afwegingen rondom woningbouw, voorzieningen en brede welvaart;

Verzoekt het college: 1. De Brede Welvaartsscan toe te passen op de ambities rondom het bouwen van een ‘complete stad’, met specifieke aandacht voor: o de balans tussen woningbouwambities en de beschikbaarheid van maatschappelijke voorzieningen; o de impact van de wijze waarop we ‘complete’ buurten bouwen op brede welvaartsthema's zoals (maar niet uitputtend) gezondheid, subjectief welzijn, sociaal kapitaal, economisch kapitaal, ruimtelijke samenhang en kwaliteit, onderwijs en cultuur; 2. De resultaten van deze scan uiterlijk in het vierde kwartaal van 2025 aan de raad te presenteren.

Indiener(s),

B.M.H. Minderhoud A. Taj A.S. Aslami