1. Voortgangsbrief markten en straathandel.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van Raadscommissie Sociaal, Economische zaken en Democratisering (SED) 17 februari 2023 Economische Zaken Sofyan Mbarki Team Markten, Economische Zaken en Cultuur, MarktenEZ@amsterdam.nl

Onderwerp

Voortgangsbrief markten en straathandel

Datum Portefeuille(s)

Geachte raads- en commissieleden, Zoals aangekondigd, ontvangt u bijgaand een voortgangsbrief over markten en straathandel. Sinds mijn aantreden heb ik veel gesprekken gevoerd over de Amsterdamse markten. Onder andere met u als commissie, met marktondernemers, met marktmedewerkers, met marktbezoekers en met de Ombudsman. De markt is een unieke en historische plek in de openbare ruimte waar veel samenkomt en een die veel verschillende facetten en actoren kent. Alleen al over ‘de markt’ spreken is ingewikkeld, omdat er veel onderlinge verschillen zijn. Er zijn dagmarkten en weekmarkten, themamarkten en markten met een breed aanbod, markten die goed lopen en markten waar het bezoek terugloopt. Voor een heleboel Amsterdammers is de markt een belangrijke plek om dagelijkse boodschappen te doen, specialistische waren te kopen, rond te struinen of een praatje te maken. Als stad willen we dat koesteren en faciliteren. Dat betekent dat we als gemeentebestuur – raad, college en stadsdeelbestuurders – een actieve rol moeten pakken. Daarmee kunnen we desgewenst regie voeren op inhoud, toegankelijkheid voor marktondernemers en een goed gebruik van de openbare ruimte. Vele belangen komen samen en dat gaat verder dan alleen de economische en sociale functie van de markt. Daar op een goede manier mee omgaan is niet altijd eenvoudig en als gemeente kunnen we zaken beter doen.

In deze brief zal ik daar nader op ingaan. Voordat ik dat doe, neem ik u graag mee in de indrukken en ervaringen die ik de afgelopen maanden heb opgedaan en die mede hebben geleid tot de verbeterstappen die we hebben ingezet. Aan het eind van de brief worden vijf toezeggingen en twee moties op het gebied van markten en straathandel afgedaan. In de bijlagen ontvangt u een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen binnen de markt- en straathandel in 2022 (bijlage 1) en biedt deze een vooruitblik op de ontwikkelingen voor 2023 (bijlage 2). Hiermee wil ik u overzicht bieden over de ontwikkelingen in het marktbeleid en wat wij nu al met elkaar kunnen bespreken en waar wij later nog over te komen spreken.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

1

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 2 van 11

Uitdagingen voor de Amsterdamse markten

De Amsterdamse markten kampen met verschillende uitdagingen. Dit kunnen uitdagingen zijn op organisatorisch vlak, waarbij de gemeente een belangrijke rol speelt. Daarover later meer. De markten hebben ook te maken met uitdagingen door nieuwe trends en veranderingen in consumentengedrag. Daar heeft de gemeente niet direct invloed op, maar het moet er in ieder geval voor zorgen dat de basis op orde is en dat een marktondernemer toekomt aan ondernemen en zo goed als mogelijk kan inspelen op deze trends. Een deel van de marktkooplieden heeft te maken met teruglopende klandizie door concurrentie met (budget)winkels met een breed en voordelig assortiment en online aankopen. Daarbij weten jongeren de markt minder goed te vinden. Markten waar het aanbod goed aansluit op de veranderende vraag en bezoek hebben het beter. Over het geheel gezien is er onder ondernemers minder animo om dagelijks in weer en wind op de markt te staan. Dat uit zich in lege plekken op de markt en problemen met opvolging. De markt is een wereld op zich. Kooplieden die dagelijks met elkaar op de markt staan vormen vaak een hechte gemeenschap, maar zijn het ook niet altijd met elkaar eens en de belangen kunnen onderling behoorlijk verschillen.

Een goed lopende markt vraagt inzet van de marktondernemers als individuele ondernemer én als collectief en ook - in goed overleg met de ondernemers - van de gemeente: in het marktbeleid, de marktverordening, de besluiten die de dagelijks besturen van de stadsdelen per markt moeten nemen en het dagelijkse reilen en zeilen op de markt. Mensen maken de markt Niet alles is vast te leggen in protocollen, processen en kaders. Voor een belangrijk deel is het dagelijkse werk op de markt mensenwerk. Ik merk dat er soms wordt gehandeld vanuit wantrouwen – door gemeente en marktondernemers – en uiteindelijk is dat funest voor een succesvolle markt. Een markt kan niet succesvol zijn als gemeente en ondernemers tegenover elkaar staan en die situaties dienen voorkomen te worden. Dat vraagt veel van de vaardigheden en houding van de mensen die dagelijks op de markt werken en hun leidinggevenden. Handhaving van regels is belangrijk, want dat zorgt voor een gelijk speelveld en voorkomt wanordelijkheden. Als er misstanden zijn met KVK-inschrijvingen, het verpachten van marktkramen of als er onveilige situaties ontstaan dan dient te worden ingegrepen. Tegelijk is situationeel handhaven soms nodig, als bijvoorbeeld een – al dan niet tijdelijke – inrichting van een markt het bijna onmogelijk maakt om als ondernemer nog binnen alle geldende regels te handelen.

Rollen en verantwoordelijkheden Ik heb ervaren dat de inzet voor de markten een ingewikkelde opgave is voor de dagelijks besturen en het ambtelijk apparaat. Er is veel welwillendheid en dagelijks spannen velen zich met hart en ziel in voor de markten. Op papier zijn zaken goed geregeld, maar in het samenspel tussen raad, college, dagelijks besturen en verschillende onderdelen van het ambtelijk apparaat kunnen zaken beter. Veel van de bevoegdheden voor een markt liggen bij de dagelijks besturen van de stadsdelen en dat is goed. Zij zijn bij uitstek in staat om – binnen de kaders die uw raad meegeeft – afwegingen te maken over de markten binnen het betreffend stadsdeel. Daarom zijn zij verantwoordelijk voor de instellings-, (her)inrichtings- en (her)indelingsbesluiten en een goede samenwerking met de marktondernemers. Ze opereren daarbij binnen de kaders die de raad en het college hen meegeeft: de marktvisie en de marktverordening. De raad geeft ook richting aan de markten door bijvoorbeeld het aanbod van toeristische producten te willen verminderen of in te

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 3 van 11

zetten op duurzamere afvalinzameling. Daarbij komt dat we de schaarse openbare ruimte waarin een markt plaatsvindt ook voor andere functies willen en moeten kunnen gebruiken. Tijdens de markt bijvoorbeeld voor een marktkraam voor een winkel of een terras van een naastgelegen horecagelegenheid. Denk ook aan het af- en aanrijden en parkeren van de voertuigen van de marktkooplieden, afvalinzameling van de markt met het bijbehorende ruimtebeslag en de verkeersstromen. Ook moet vanwege de markt soms rekening gehouden worden met de (her)inrichting van een straat of plein. Erfenissen uit het verleden Naast de actuele opgaven voor markten is er een erfenis uit het verleden: de verandering van het bestuurlijk stelsel in maart 2014 en de gemeentelijke reorganisatie in 2015. Tot de vaststelling van de marktvisie door de gemeenteraad in 2018 werden de markten op zichzelf beschouwd. Er was geen marktbeleid anders dan de set van regels die in de verordening op de ambulante handel was opgenomen. Regels die ooit waren gestart als instrument om de orde op de markten te handhaven, in een tijd waar er veel enthousiasme bij ondernemers was om als marktkoopman of vrouw op de markt inkomen te verdienen. Het gemeentebestuur kijkt nu naar het stelsel van markten en naar de verdeling van dit voorzieningenaanbod en deze ontmoetingsplekken over de stad.

En waakt daarbij of niet alle markten op dezelfde dagen worden gehouden, zodat er genoeg kooplieden zijn voor alle dagen waarop een markt gehouden wordt De organisatie begon net op stoom te komen met de uitvoering van de marktvisie toen de coronacrisis uitbrak. Allereerst had dit enorme impact op de marktkooplieden, omdat dit grote onzekerheid met zich meebracht. De regels voor markten werden tijdens de coronacrisis telkens aangepast: geschikt maken voor anderhalve meter afstand houden en het onderscheid tussen food en non-food. Omdat een deel van de kooplieden niet op de markt stond, kon de consultatie van de ondernemers voor de voorbereiding van te nemen besluiten niet goed plaatsvinden. Het gevolg hiervan was dat ingezette ontwikkelingen bijna twee jaar lang stil hebben gelegen met alle gevolgen van dien. Inzicht bieden in afwegingen en besluiten Dit is het meest zichtbaar bij herindelingen. Veel marktondernemers zien een herindeling van ‘hun’ markt als een goede manier om de markt een nieuwe impuls te geven. Dit is inderdaad een van de instrumenten die we hebben, maar zeker niet het enige. Daarbij is een herindeling van een markt bijna nooit (meer) een simpel en snel proces, er moeten allerlei zaken worden opgelost op het marktterrein en voor de marktondernemers. Dit is een arbeidsintensief samenspel tussen de gemeente en de marktondernemers.

Ik heb geconstateerd dat de afweging die we elke drie jaar zouden moeten maken om een markt wel of niet her in te delen niet structureel op de agenda van de dagelijks besturen wordt gezet. Ook gebeurt de besluitvorming daarover nog niet voldoende transparant en structureel met de inbreng van de marktondernemers. Daardoor werden de bestuurlijke afwegingen niet expliciet in kaart gebracht, werd het gesprek hierover met de marktondernemers niet altijd op de juiste manier gevoerd en kon de indruk van willekeur ontstaan. Daarbij komt dat we tijdens corona niet de kans hebben gehad om de al bestaande achterstand in te halen. Vanaf 2023 wordt door alle dagelijks besturen wel op deze manier gewerkt en maken zij expliciete keuzes ten aanzien van de voor te bereiden (gedeeltelijke) herindelingen en de vraag of daarvoor ook een nieuw inrichtingsbesluit nodig is.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 4 van 11

Wat hierbij meespeelt is dat marktondernemers vaak meer maatwerk willen voor hun markt, maar de mogelijkheden daartoe zijn beperkt binnen de Marktverordening. Dat levert dilemma’s op waar niet altijd een bevredigend antwoord op gegeven kan worden. Met de vernieuwing van de Marktverordening wil ik hier verbetering in aanbrengen, maar dat kan ook gevolgen hebben voor rechten waar veel ondernemers in hun onderneming rekening mee houden. Het vernieuwen van de Marktverordening zal daarom geen gemakkelijk traject worden, omdat we in Amsterdam te maken hebben met ruim tweeduizend marktondernemers. We weten vooraf dat niet al deze ondernemers blij gaan zijn met de veranderingen, maar de insteek is om het beter te maken voor het overgrote deel van hen en voor potentiële nieuwe toetreders. 2. Verbeterstappen Zoals eerder genoemd, kunnen er dingen beter aan de kant van de gemeente. In de commissie heb ik op verschillende momenten met u over markten gesproken, ook in aanwezigheid van de Ombudsman. Ik kijk uit naar de onderzoeksresultaten van het onderzoek van de Ombudsman om daarmee het functioneren van de markten verder te kunnen verbeteren. In de tussentijd ben ik tot de conclusie gekomen dat een aantal no regret verbeteringen al vooruitlopend daarop moesten worden opgepakt.

Aanleiding hiervoor waren mijn eigen waarnemingen, signalen van de Ombudsman en een intern onderzoek dat heeft plaatsgevonden naar de wijze van organisatie van de afdeling Markten van Stadswerken (SW). Belangrijkste conclusies daarin waren dat meer helderheid en structuur moest worden aangebracht in taken, rollen en verantwoordelijkheden. Dat betrof zowel de verschillende bestuurslagen, verschillende organisatieonderdelen, beleid en de uitvoering. Aan de adviezen uit dat rapport over interne samenwerking, werkverdeling, communicatie en afstemming met onder andere team Markten van Economische Zaken en Cultuur (EZC) wordt momenteel uitvoering gegeven. Ook de samenwerking met de stadsdeelorganisaties is geïntensiveerd. De afdeling Markten heeft sinds enige tijd een nieuwe manager en krijgt een communicatieadviseur. Als gemeente zetten we extra capaciteit in voor een aantal markten waar veel op de agenda staat dat niet alleen de markt, maar ook de (relatie met de) omgeving betreft. Het gaat bijvoorbeeld om de markt Plein ’40-’45 en de Albert Cuypmarkt. Dagelijks bestuur in positie Ook wordt vaker met een procesbesluit van het dagelijks bestuur gewerkt. Zo’n besluit geeft inzicht welke besluiten het dagelijks bestuur in welke volgorde zal gaan nemen en hoe onder andere de marktondernemers daarbij worden betrokken.

Zo is het proces van besluitvorming transparant en weten de marktondernemers, de winkeliers en bewoners in het gebied wat er op hen afkomt en waarover ze kunnen meedenken. Hiermee wordt het dagelijks bestuur beter in positie gebracht en wordt er minder ambtelijk afgedaan. De betrokkenheid van de portefeuillehouders van de stadsdelen wordt hiermee groter dan voorheen het geval was. Ook bespreken de dagelijks bestuurders de opgaven voor de markten en samenhang daartussen met elkaar. In portefeuillehoudersoverleggen en in onderlinge gesprekken met dagelijks bestuurders bespreek ik dit ook met hen, zodat we ons als één bestuur voor de Amsterdamse markten inzetten.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 5 van 11

Beter communiceren met ondernemers De communicatie met marktondernemers verloopt niet altijd naar tevredenheid. Sommige onderwerpen, zoals een herindeling of actuele zaken, spelen op de (zeer) korte termijn. Andere onderwerpen gaan over de (verre) toekomst, zoals de plannen die voortvloeien uit de uitwerking van de Marktvisie. Het is lastig die verschillende onderwerpen en tijdspannes te combineren in gesprekken met marktondernemers. Eén van de verbeteracties die we nu uitvoeren, is dat we steeds vaker de markt opgaan om één op één met marktondernemers te spreken. Dus niet meer alleen in gesprek met een grote groep ondernemers tegelijk in een zaaltje of slechts met een afvaardiging van de ondernemers. De nieuwe werkwijze kost (meer) tijd en het zal ook niet altijd lukken alle ondernemers te horen. Maar we merken dat op deze manier gesprekken voeren meer informatie oplevert. Daarmee wordt het soms ook makkelijker om maatwerk te leveren en alle verschillende belangen in beeld te krijgen om te betrekken bij de bestuurlijke afwegingen. Met het doorvoeren van bovenstaande veranderingen zijn we er niet direct, maar het is een belangrijke eerste stap. We blijven als bestuur en organisatie leren. Ook zullen de resultaten van het onderzoek van de Ombudsman mogelijk nog tot aanvullende verbeteringen leiden. 3.

Afdoening moties en toezeggingen Graag informeer ik u tot slot nog over de uitvoering van een aantal moties en ga ik in op gedane toezeggingen. TA2021- 001424 SED-toezegging inzake toeslag afvoer bedrijfsafval markten/Motie 857 TA2021- 001412 toezegging inzake tarieven markt- en staanplaatsgelden 2022 /circulaire markten Op verzoek van het lid Nadif heb ik toegezegd te verkennen of een circulaire aanpak van de afvoer van bedrijfsafval op markten mogelijk is. Ik heb u ook toegezegd om specifiek te onderzoeken hoe afval van de branche aardappelen, groente en fruit circulair verwerkt kan worden, zoals nu gebeurt op Plein ’40- ‘45. De afvalinzameling en verwerking op markten heeft de volle aandacht van het bestuur. Daarbij gaat het om het verduurzamen, het tegengaan van vervuiling en zwerfafval en om efficiëntie door onder meer betere samenwerking in de keten. Het college heeft besloten om de motie te betrekken bij de afdoening van voornoemde toezeggingen. Zie ook de toelichting bij de markt Plein ’40-’45 en de Van der Pekmarkt. Er zijn vier ‘afvalpilots’ gestart, op de markten in Zuidoost, op Plein ’40-’45 en in de Dapperstraat. De resultaten worden in 2023 verwacht.

Tevens wordt onderzocht of het groente- en fruitafval in Zuidoost gescheiden kan worden ingezameld en verwerkt door een bij de Arena op te zetten vergistingsinstallatie, een initiatief van diverse bedrijven in Zuidoost die daar ook de etensresten uit hun bedrijfsafval willen laten verwerken. TA2022- 000738 SED-toezegging inzake tijdplan integrale herziening marktverordening Tijdens de bespreking van de Wijzigingsverordening Marktverordening (VN2022-027473) op 7 september 2022 heb ik toegezegd een tijdplan vanaf nu tot en met de herziening 2023 schriftelijk met u te zullen delen. In 2023 wordt een agenda opgesteld voor alle noodzakelijke en wenselijke wijzigingen (zie hierboven). Deze wordt intern en juridisch afgestemd en ook voorgelegd aan de brancheorganisatie Koninklijke Centrale Vereniging voor de Ambulante Handel (Koninklijke CVAH) en een nog te vormen vertegenwoordiging van marktondernemers op de gemeentelijke

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 6 van 11

markten. Het is moeilijk te voorzien hoeveel tijd dit in beslag gaat nemen, gelet op de complexiteit van de materie en de vereiste zorgvuldigheid. Het streven is om uiterlijk begin 2024 opdracht te verstrekken voor het opstellen van de nieuwe verordening, waarbij ernaar gestreefd wordt deze in 2024 vrij te geven voor inspraak. TA20220 000739 SED-toezegging inzake rondetafelgesprekken marktondernemers In uw vergadering van 7 september 2022 heb ik toegezegd u nader te informeren over het opnieuw organiseren van rondetafelgesprekken met marktondernemers (Wijzigingsverordening Marktverordening. VN2022-027473). Op verzoek van het raadslid Nadif zullen de gesprekken fysiek plaatsvinden. Op verzoek van het raadslid Schmit worden ook marktadviescommissies en ondernemers van de markten op afstand uitgenodigd. In december 2021 en januari 2022 vonden de eerste twee rondetafelgesprekken tussen marktondernemers en raadsleden plaats. De aankomende gesprekken vinden plaats op 7 en op 28 maart.

De twee gesprekken worden georganiseerd volgens dezelfde opzet als in 2021/2022, wat in grote lijnen inhoudt dat: - het gesprek onder leiding staat van een onafhankelijke gespreksleider; - het gesprek plaatsvindt langs van tevoren opgehaalde gespreksonderwerpen; - medewerkers van EZC en van de afdeling Markten van SW aanwezig zijn om uitleg en achtergronden te geven als dat gewenst is; - de portefeuillehouders van de dagelijks besturen van de stadsdelen worden uitgenodigd als toehoorder van het gesprek. Als meer marktondernemers zich aanmelden dan er plaatsen beschikbaar zijn, dan wordt er geloot. Vorig jaar werd een selectie gemaakt op basis van een aantal criteria, dat leidde destijds tot ontevredenheid bij sommige marktondernemers die daardoor niet konden deelnemen. Om de raadsleden de mogelijkheid te geven zich voor te bereiden op de materie heeft, zoals toegezegd in de commissie SED van 23 november 2022, op 17 januari jongstleden een technische sessie over de markten plaatsgevonden voor raadsleden en leden van de stadsdeelcommissies. TA2022- 000983 SED-toezegging inzake toiletten Waterloopleinmarkt Begin november 2022 heb ik u toegezegd de vraag over toiletten op de Waterloopleinmarkt op te zullen nemen met wethouder Van der Horst (Openbare ruimte en Groen). De portefeuillehouder beheer openbare ruimte van stadsdeel Centrum heeft dit opgepakt.

Voor de Waterloopleinmarkt was de verwachting dat met het gereedkomen van de nieuwe inrichting van het (markt)plein ook de plint van het stadhuis opnieuw in gebruik zou worden genomen. Die plannen zijn mede door corona vertraagd en worden naar verwachting eind 2024 uitgevoerd. Daarbij onderzoeken we de mogelijkheid om een publieke toiletvoorziening in de plint te realiseren, bij voorkeur van buitenaf toegankelijk en dan niet tegenover een marktkraam. Dit zou ook kunnen aansluiten bij de wensen van omwonenden voor een openbaar toilet op het Waterlooplein om wildplasoverlast in de avond en nacht tegen te gaan. Op dit moment maken de marktondernemers gebruik van de toiletvoorzieningen in het stadhuis of bij een van de omliggende horecazaken. De huidige inrichting van het marktterrein biedt geen ruimte voor het plaatsen van een toiletvoorziening. . Motie 454- TA2020-000469 inzake belastingmaatregel In april 2020 is motie 454 inzake belastingmaatregelen (onderzoeken versoepeling van vent- en stavergunningen) door de raad aangenomen. Daarin wordt het college verzocht om “te

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 7 van 11

onderzoeken in welke stadsdelen een versoepeling van de vent- en stavergunning haalbaar en mogelijk is opdat meer horecaondernemers hiervoor in aanmerking komen en om deze vergunningen sneller en flexibel af te geven met inachtneming van de geldende veiligheidsvoorschriften. En de uitkomsten van dit onderzoek vanwege de coronamaatregelen gaarne zo snel mogelijk terug te rapporteren naar de raad met een maximumtermijn van vier weken.” Het college heeft uitvoering gegeven aan de motie, zie hiervoor ook bijlage 2 ‘Ontwikkelingen met betrekking tot staanplaatsen’. Daarnaast zijn enkele verzoeken binnengekomen om een verkoopwagen te plaatsen voor een horecagelegenheid. Hier is geen medewerking aan verleend, omdat afhalen in de zaak al snel weer mogelijk bleek. Zie ook de voortgangsbrief markten en straathandel van 14 september 2021, paragraaf 1 onder Ruimte voor tijdelijke staanplaatsen en venters. In diezelfde voortgangsbrief is onder paragraaf 5 (Afdoening toezeggingen en motie) een lijst opgenomen van toezeggingen en een motie die zijn afgedaan. In beide onderdelen is verzuimd te vermelden dat hiermee ook motie 454 is afgedaan. Het college beschouwt de moties en toezeggingen hiermee als afgedaan. Tot slot: Ik beschouw de markten als een belangrijk onderdeel van mijn portefeuille en constateer dat dit ook het geval is bij de portefeuillehouders in de dagelijks besturen.

Het is onze gezamenlijke opgave om achterstanden weg te werken, knelpunten op te lossen en waar nodig markten een beter perspectief op de toekomst te geven. Daar moeten zowel de marktondernemers als de bewoners van Amsterdam in een snel veranderende tijd wel bij varen. Ik constateer dat de ambtelijke organisatie er hard aan werkt om ondanks de beperkte capaciteit ons daarbij van dienst te zijn en daarbij steeds meer als één ambtelijke organisatie samen te werken. Ik hoop dat het onderzoek van de ombudsman, dat we binnen afzienbare tijd verwachten, ook bij kan dragen aan de verbetering van de markten en de wijze waarop de gemeente aan die uitdagende en complexe opgave werkt. Ik zie ernaar uit om hierover met u van gedachten te wisselen en dat ook te blijven doen. Ik vertrouw erop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Sofyan Mbarki Wethouder Economische Zaken, Sport, MBO, Jongerenwerk en Aanpak Binnenstad Bijlagen: 1. Stand van zaken van beleidsdossiers 2. Ontwikkelingen met betrekking tot staanplaatsen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 8 van 11

Bijlage 1. Stand van zaken van beleidsdossiers Gebiedsuitwerkingen en uitwerking non-food themamarkten van de marktvisie Voor het stelsel van markten in een ruimtelijk-economisch samenhangend gebied worden gebiedsgerichte uitwerkingen van de marktvisie opgesteld. Daaraan wordt een bestuurlijke agenda gekoppeld, waarin de maatregelen voor de verbetering van markten op de korte en middellange termijn zijn opgenomen. In verband met een stadsbreed onderzoek dat de ombudsman momenteel doet naar de markten, heeft hij het dagelijks bestuur van Nieuw-West gevraagd pas op de plaats te maken met besluitvorming over de markt op Plein ’40-’45, tot hij zijn onderzoek heeft aangeboden aan de gemeenteraad. Daarmee is de besluitvorming door het dagelijks bestuur en de stadsdeelcommissie van Nieuw-West over de gebiedsuitwerking van de marktvisie voor het westelijk deel van de stad, te weten Centrum West, West en Nieuw-West, tijdelijk aangehouden. De ombudsman komt binnenkort met zijn onderzoeksrapport, het bestuur kan dan zijn aanbevelingen betrekken bij de besluiten die ze neemt. Het streven is om deze gebiedsuitwerking in 2023 af te ronden. In overleg met de dagelijks besturen van de betreffende stadsdelen wordt bepaald in welke volgorde de rest van de gebiedsuitwerkingen worden opgepakt en voorgelegd voor besluitvorming.

De bestuurlijke besluitvorming door de dagelijkse besturen en het college voor de uitwerking van themamarkten met (vrijwel) uitsluitend niet-eetbare producten (non-food), zoals boeken, kunst en planten, is gepland voor het derde kwartaal van 2023. Versterken ondernemersvaardigheden Om de markten meer toekomstbestendig te maken is een programma rondom ondernemersvaardigheden ontwikkeld (flankerend beleid). Dat programma richt zich op het in groepen trainen van ondernemersvaardigheden, zoals vaardigheden specifiek gericht op het handel drijven op markten, waaronder het goed kunnen inspelen op de veranderende vraag van de bewoners die hun inkopen (zouden willen) doen op de markt. De trainingen zijn in eerste instantie per markt aangeboden op Plein ’40-’45, Bos en Lommer, Lambertus Zijlplein en Tussenmeer. Hierop kwam nagenoeg geen respons. Koninklijke CVAH adviseert om dit trainingsprogramma, dat per markt werd aangeboden, stadsbreed aan te bieden en niet meer per markt. Dan is volgens hen de kans groter dat er voldoende respons komt om trainingsgroepen te vullen. Op de markt Tussenmeer is vervolgens in samenspraak met de marktadviescommissie geëxperimenteerd met de inzet van een zogenoemde marktcoach. Deze coach heeft gedurende drie maanden op basis van waarneming en gesprekken adviezen gegeven aan individuele marktondernemers.

Deze aanpak heeft ook de kennis van de gemeente vergroot over hoe de betreffende markt functioneert en waar behoefte aan is bij de marktkooplieden. Dergelijke informatie kunnen we ook gebruiken bij een toekomstige herinrichting en herindeling van de markt en een marktcoach kan ook bij andere marken worden ingezet. In 2023 wordt marktondernemers daarom zowel trainingen als coaching aangeboden. Tussentijdse herziening marktverordening De gemeenteraad heeft op 14 september 2022 de tussentijdse herziening van de Marktverordening vastgesteld, waarmee bestaande knelpunten zijn opgelost en bepaalde bepalingen zijn gewijzigd om de mogelijkheden voor goed ondernemerschap te verruimen. Ook heeft het digitaal indelen van de markt middels Kies Je Kraam een basis gekregen in de verordening. Het systeem is inmiddels op enkele markten in gebruik genomen en wordt in

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 9 van 11

samenwerking met belanghebbenden en in samenhang met additionele systemen verder uitgewerkt. Bij de tussentijdse herziening is aangegeven dat diverse inspraakreacties niet konden worden verwerkt vanwege de beperkte opzet van deze herziening. Die inspraakreacties worden opgepakt bij de integrale herziening van de Marktverordening die gepland staat voor 2024. Dan wordt de marktverordening ook in lijn gebracht met de Europese Dienstenrichtlijn en de jurisprudentie over schaarse vergunningen. Ook vindt afstemming plaats met het omgevingsplan. In 2023 wordt bekeken welke wijzigingen om deze redenen noodzakelijk zijn en welke wijzigingen wenselijk zijn om de uitvoering van de marktvisie beter te ondersteunen en tegemoet te komen aan de wensen die in de inspraak naar voren zijn gebracht. Vervolgens kan opdracht worden verleend voor het opstellen van een nieuwe marktverordening. De marktondernemers worden hierbij betrokken, zodat – waar mogelijk en wenselijk - met hun belangen rekening kan worden gehouden en de regelgeving aansluit op de praktijk op de markt. De marktverordening is minder geschikt als werkdocument voor de dagelijkse praktijk, voor de ambtenaren die op de markt werken en de ondernemers die hiermee te maken hebben.

Om de toepassing van de marktverordening in de dagelijkse praktijk te verbeteren, worden voor de marktmeesters en marktbeheerders werkinstructies gemaakt voor verschillende onderdelen van de verordening. Deze worden met de marktondernemers gedeeld. Zo ontstaat er een gedeeld begrippenkader en wordt de interpretatie van de verordening voor de mensen op de markt helderder. Voor hardnekkige vraagstukken die geen korte termijn oplossing kennen wordt gezocht naar een tussentijdse oplossing. Als dit niet mogelijk is wordt hier helder over gecommuniceerd met de kooplieden. Monitor Markten Amsterdam 2022 Voor de marktvisie is in 2017 een eerste gemeentebrede monitor gepubliceerd om te zien hoe de markten functioneren. Het lag in de bedoeling om deze monitor twee- of driejaarlijks te houden. Vanwege de coronamaatregelen was het niet zinvol om de monitor in 2020 en 2021 uit te voeren. Nu de situatie is genormaliseerd is de waardering van de markten door bezoekers, passanten en marktondernemers opnieuw in kaart gebracht. Met de Monitor Markten wordt het economisch functioneren en de waardering van de warenmarkten in de stad beoordeeld én kunnen deze met de bevindingen van de vorige meting worden vergeleken. De Marktmonitor wordt eind eerste kwartaal gepubliceerd. De Monitor Markten wordt ook besproken met de dagelijks besturen van de stadsdelen.

Beleidsnota verkooppunten in de openbare ruimte De regelgeving omtrent verkooppunten in de openbare ruimte heeft geen gelijke tred gehouden met de ontwikkeling van nieuwe vormen van straathandel en met beleidsmatige en wettelijke ontwikkelingen. Er is behoefte aan toekomstbestendig beleid. De afronding van deze beleidsnota is voorzien voor de zomer van 2023, wordt daarna vrijgegeven voor inspraak en vervolgens aan uw raad voorgelegd. Een aandachtspunt van de nota is om gefaseerd een gezonder productaanbod te realiseren. Parallel aan de inspraakperiode van de nota wordt gestart met een herziening van de verordening op staanplaatsen en venten. Ook hier geldt dat deze regelgeving moet voldoen aan de Europese Dienstenrichtlijn en moet aansluiten op het omgevingsplan.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 10 van 11

Evaluatie markttarieven en nieuw tariefstelsel In 2022 is de evaluatie van het huidige tariefstelsel voor de markten afgerond. Dit wordt momenteel vertaald in een voorstel voor een nieuw tariefstelsel, waarbij de differentiatie van het basistarief beter aansluit op de verdienmogelijkheden op te onderscheiden soorten markten en marktdagen. Ook wordt stadsgebied Weesp in het tariefstelsel opgenomen. Na vaststelling door de raad kunnen de voorgestelde stelselwijzigingen na de zomer van 2023 budgettair neutraal worden doorgevoerd. Een ander deel van de evaluatie betreft het in kaart brengen van de wenselijkheid en mogelijkheid van de kostendekkendheid van de marktgelden. Daarbij wordt ook een relatie gelegd met duurzaamheid en kostenbeheersing. Zie ook hieronder bij toezeggingen TA1424 en TA1412 en motie 857. Omdat de beleidsvoorstellen op grond van de evaluatie gevolgen hebben voor de tarieven die marktondernemers betalen, worden deze in de eerste helft van 2023 vrijgegeven voor inspraak alvorens deze ter vaststelling aan de raad worden voorgelegd Kramenzetters Op veel kleinere markten neemt de verkoop vanuit verkoopwagens zodanig toe, dat het zetten van kramen op de resterende marktplaatsen weinig rendabel meer is. Bovendien worden kramenzetters geconfronteerd met steeds strengere milieueisen of stijgende huren van hun opslagruimtes.

Dit vergt de komende tijd aandacht van meerdere organisatieonderdelen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 17 februari 2023 Kenmerk Pagina 11 van 11

Bijlage 2. Ontwikkelingen met betrekking tot staanplaatsen Overgang van tijdelijke coronastaanplaatsen naar reguliere staanplaatsen Tot 1 november 2022 was het op basis van de ‘Menukaart Tijdelijke maatregelen openbare ruimtegebruik’ mogelijk tijdelijke staanplaatsen te vergunnen in wijken met relatief weinig winkelen horecavoorzieningen. De dagelijks besturen van Oost, Nieuw-West en Zuidoost hebben hiervan gebruikgemaakt door voor veertien locaties vergunningen te verlenen. Op plekken waar een duidelijke behoefte is gebleken aan verkooppunten in de openbare ruimte worden de tijdelijke staanplaatsen door de dagelijks besturen aangewezen als reguliere staanplaatsen. Dit gebeurt in Betondorp, waar één dag in de week enkele staanplaatsen bij elkaar fungeren als alternatief voor een markt, en in Zuidoost met afzonderlijke staanplaatsen op meerdere locaties. Aanwijzen en opheffen van staanplaatsen buiten de markt als aanvulling op het bestaande voorzieningenniveau De afgelopen tijd zijn regelmatig vrijgekomen staanplaatsen buiten de markt opnieuw uitgegeven. Als een staanplaats niet langer wordt gebruikt door de vergunninghouder wordt altijd eerst beoordeeld of de plek nog geschikt is en of er nog behoefte is aan het aanbod in aanvulling op de aanwezige detailhandel. Is dat niet het geval, dan heft het dagelijks bestuur de staanplaats op.

Naast vrijgekomen staanplaatsen zijn diverse aanvragen van ondernemers voor zogeheten initiatiefplaatsen behandeld. Voorbeelden hiervan zijn aanvragen van verkopers voor drukbezochte plekken in parken, winkelcentra en traffic-locaties. Hierbij wordt getoetst aan het ruimtelijk-economisch kader voor verkooppunten in de openbare ruimte. Indien dat niet tot een eenduidige conclusie leidt, dan wordt het initiatief voorgelegd aan de portefeuillehouder van het betreffende stadsdeel of stadsgebied.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl