1. Raadsinformatiebrief Uitvoeringsprogramma aanpak binnenstad en bezoekerseconomie

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 21 januari 2025 Aanpak binnenstad Sofyan Mbarki Economische Zaken en Cultuur; bestuurszaken.ezc@amsterdam.nl Maatregelen uitvoeringsprogramma Aanpak binnenstad en uitvoeringsprogramma Bezoekerseconomie

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze raadsbrief informeert het college de gemeenteraad over het volledige pakket aan maatregelen dat zij neemt om de bezoekerseconomie duurzaam te ontwikkelen, de binnenstad te transformeren en overlast tegen te gaan. Deze maatregelen zijn uitgewerkt in het Uitvoeringsprogramma Aanpak Binnenstad 2025 en het Uitvoeringsprogramma Bezoekerseconomie 2025, vanwege de sterke inhoudelijke samenhang tussen beide programma’s bieden we deze gezamenlijk aan. Om het hoofd te bieden aan het groeiend aantal bezoekers en de overlast die dit met zich mee kan brengen werkt het college met de Aanpak binnenstad en het uitvoeringsprogramma Bezoekerseconomie. De maatregelen die de stad de afgelopen jaren heeft genomen als uitvoering van deze beleidsprogramma’s hebben effect op zowel de korte als lange termijn. Voorbeelden hiervan zijn: een hotelstop, de regulering van B&B’s, AirBnB en andere vormen van particuliere vakantieverhuur, het verhogen van de toeristenbelasting naar 12,5%, verplaatsen en verminderen van de zee- en riviercruise, het touringcarverbod in de binnenstad, het verwerven van vastgoed samen met onze deelnemingen, het invoeren van een alcoholverkoop- en blowverbod op de Wallen, het vroeger sluiten van de horeca in dat zelfde gebied naar 01:00. Op donderdag 28 november jl.

hebben wij u reeds geïnformeerd over de aanvullende maatregelen die het college in 2025 neemt ter uitvoering van de Verordening op toerisme in balans Amsterdam. In deze brief kwamen de volgende maatregelen naar voren: ▪ Het voorbereidingsbesluit slaapplaatsen in hotels: geen bed erbij in bestaande hotels ▪ Leefbaarheidsmaatregelen in de binnenstad, waaronder: o Extra maatregelen horeca en sekstheaters wallengebied ▪ Invoeren van maatregelen voor sekstheaters. ▪ Onderzoek naar de mogelijkheid van transformatie van functies, zoals van horeca en sekstheaters in het Wallengebied. ▪ Uitbreiden (in de directe omgeving) van gebied waar de vervroegde sluitingstijden gelden en het verder vervroegen van sluitingstijden voor terrassen in het Wallengebied.

Raadsinformatiebrief maatregelen bezoekerseconomie

Datum 21 januari 2025 Pagina 2 van 4

▪

▪ ▪

Aanpakken ondermijning in de binnenstad met een vergunningplicht voor toeristische detailhandel. o Aanpak drugsimago binnenstad, onder meer door in te zetten op het verplaatsen van coffeeshops. o Strengere maatregelen tegen straatdealers. Realiseren van een vastgoedfonds transformatie binnenstad De escalatieladder om ingrijpendere maatregelen te nemen tegen vakantieverhuur

Deze maatregelen zijn opgenomen in de Uitvoeringsprogramma’s Aanpak binnenstad 2025 en Bezoekerseconomie 2025. In deze brief van 28 november jl. benoemt het college de verschillende belangen die bij deze maatregelen samenkomen en de bestuurlijke dilemma’s die dit met zich meebrengt. Het college gaat hierover graag met u in gesprek. Inzet Aanpak Binnenstad 2025 Met de Aanpak Binnenstad zet het college sinds 2020 in op een fundamentele meerjarige transformatie naar een leefbare en aantrekkelijke Amsterdamse binnenstad. Het uitvoeringsprogramma Aanpak binnenstad heeft een gebiedsgerichte focus en heeft als doel het centrum van Amsterdam te transformeren, zodat het er aantrekkelijk blijft om te wonen en te leven. Daarnaast zet het uitvoeringsprogramma vol in op het beperken van overlast in, onder andere, het stadshart. In de eerste vier jaar is de Aanpak Binnenstad gevormd rondom zes prioriteiten1. Het programma van 2025 kent een nieuwe indeling, waarbij we ons meer richten op transformatieopgave. Het uitgangspunt is dat we op de korte termijn merkbare resultaten willen bereiken, en gelijktijdig willen werken aan fundamentele veranderingen waarvan de resultaten pas over 10 tot 15 jaar zichtbaar zijn. Het toekomstplan horeca Wallengebied is een goed voorbeeld van een maatregel waarbij we ons focussen op transformatie.

In 2025 werken we met een brede groep lokale bewoners, ondernemers en Amsterdammers aan hoe de toekomst van de horeca (en horeca-gerelateerde functies als eetwinkels, seksinrichtingen en sekstheaters) op de Wallen eruit moet zien. We onderzoeken welke instrumenten en middelen we in het Wallengebied kunnen inzetten om het toekomstplan te verwezenlijken. Met de succesvolle subsidieregeling Aanpak Binnenstad werken we aan het verstevigen van het culturele DNA en ondersteunen we initiatieven van bewoners en lokale ondernemers die hieraan bijdragen. Deze subsidieregeling breiden we in 2025 verder uit. Daarnaast investeren we in het collectief Culturele Wallen, waarmee het unieke culturele aanbod zichtbaarder wordt gemaakt en we Amsterdammers willen laten profiteren van het creatieve hart van de stad. Ook zorgen we voor behoud van betaalbare ateliers in het Blaauwlakenblok. Daarnaast blijven we ons in 2025 inzetten voor het stimuleren en samen met pandeigenaren realiseren van woningen boven winkels. Specifiek op de Nieuwendijk kijken we pand voor pand 1

Deze zes prioriteiten die in de eerste vier jaar gebruikt werden waren: Bevorderen van meer en divers woonaanbod, Een waardevolle bezoekerseconomie, Functie menging en diversiteit, Beheer en handhaving binnenstad, Verblijfruimte en groen, en Verscheidenheid en buurtidentiteiten.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Raadsinformatiebrief maatregelen bezoekerseconomie

Datum 21 januari 2025 Pagina 3 van 4

welke kansen er zijn om woningen toe te voegen en hoe dit het beste (en met kortere en eenvoudigere vergunningstermijnen) kan worden ingepast. In september 2024 is net als in de drie voorafgaande jaren een BinnenstadsEnquete afgenomen onder bewoners en ondernemers in de binnenstad en respondenten die buiten het centrum wonen. Hieruit blijkt dat het uitgebreide pakket aan maatregelen hard nodig blijft, want een ruime meerderheid van de respondenten vindt dat de ontwikkeling binnenstad achteruitgaat. Vooral op het gebied van schoon (51%), drukte (38%) en bereikbaarheid en wegwerkzaamheden (35%). De top drie is hiermee anders in 2023. Toen stond drukte nog op de eerste plaats. Ondanks deze ontwikkelingen voelen zowel bewoners van de binnenstad als Amsterdammers die er niet wonen zich meer thuis in de binnenstad. De binnenstad blijft populair bij ruim de helft van de Amsterdammers die graag op bezoeken komen voor horeca, cultuur en winkelen. Ruim 8 op de 10 respondenten komt (soms) graag in de binnenstad en bijna driekwart voelt zich met de binnenstad verbonden. In de bijlage treft u het volledige onderzoek. De uitkomsten van de enquête zijn ook dit jaar gebruikt om maatregelen aan te scherpen en nieuwe maatregelen te treffen.

Inzet Bezoekerseconomie 2025 Eind 2022 heeft de gemeenteraad de Visie bezoekerseconomie 2035 en een breed maatregelenpakket vastgesteld om het aantal toeristenovernachtingen te reguleren en het overtoerisme aan te pakken. Het uitvoeringsprogramma bezoekerseconomie is een jaarlijkse aanscherping van beleid en concretisering van de visie. Het programma heeft een stadsbrede focus en bestaat uit maatregelen die het aantal bezoekers dat naar Amsterdam komt reguleert, bijvoorbeeld door de stop op nieuwe hotels, de recente beddenstop in bestaande hotels, de strenge maatregelen rondom vakantieverhuur. Andere maatregelen zetten in op de spreiding van voorzieningen, modaliteiten en bezoekers over de stad. Ook zetten we met het nieuwe uitvoeringsprogramma nadrukkelijk in op de duurzame ontwikkeling van de bezoekerseconomie aan de hand brede welvaart, geconcretiseerd in de ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties, de zogenoemde Sustainable Development Goals (SDG’s). Deze inzet op verduurzaming vindt nauwe aansluiting bij de ambities die we in de visie hebben omschreven, en zal de komende jaren verder uitgebreid worden. Het uitvoeringsprogramma is daarmee een mix van maatregelen die inzetten op een stadsbrede transformatie van de Amsterdamse bezoekerseconomie op zowel korte als lange termijn; en zowel stimulerend als regulerend van aard.

Kortetermijnmaatregelen, zoals een beddenstop of het verbod op touringcars binnen de s100, bestaan naast maatregelen, die op lange termijn effect hebben op de leefbaarheid, zoals een gefaseerde afbouw van de zee- en riviercruise, de ontwikkeling van vrijetijdsvoorzieningen in de centrumgebieden van de meerkernige stad of de verduurzaming van de horeca. Veel van de maatregelen hebben een regulerend karakter, mede ingegeven door de opdracht die de raad met de verordening aan het college heeft gegeven. In 2025 zet het college ook in op meer stimulerende maatregelen, zoals het intensiveren van de Europese samenwerking in de European Alliance on Balanced Urban Tourism, het koesteren van de Amsterdamse bruine kroeg en van iconische Amsterdamse ondernemingen en het intensiveren van de samenwerking met ondernemers voor plasticvrije horeca en het MBO-stagepact koppelen aan hotels in de hele MRA.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Raadsinformatiebrief maatregelen bezoekerseconomie

Datum 21 januari 2025 Pagina 4 van 4

In het midden van een transformatie We staan allerminst aan het begin van de transformatie van onze binnenstad of onze bezoekerseconomie. In het midden van de transformatieopgave, waarin wij ons nu begeven, worden cruciale stappen gezet. Met de inzet die u in deze brief en bijgaande uitvoeringsprogramma’s kunt lezen, heeft het college de ambitie een blijvende verandering te realiseren, overlast tegen te gaan en de groei van het aantal bezoekers af te remmen. De uitvoeringsprogramma’s verbinden de noodzakelijke korte termijn acties om de overlast tegen te gaan met de lange termijn transformatie. Alleen zo komen we tot een bezoekerseconomie die bijdraagt aan een meer leefbare stad, duurzaam van aard is en bezoekers verspreidt over stad en regio. Met de maatregelen uit beide programma’s blijft het college ook in 2025 zich onverminderd inzetten om de balans tussen leefbaarheid en gastvrijheid in onze stad te borgen en te verbeteren. We streven naar een Amsterdamse binnenstad die niet alleen bruisend en levendig is, maar ook een fijne plek om te wonen, ondernemen en waar Amsterdammers uit de hele stad graag komen. We willen een vrije en creatieve stad zijn, waar ondernemerschap en duurzaamheid hand in hand gaan. Een stad die bezoekers uit zowel binnen- als buitenland verwelkomt, en waar respect voor de stad en haar bewoners centraal staat.

Kortom, een binnenstad die leeft, maar ook leefbaar is voor iedereen. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam

Sofyan Mbarki Wethouder Economische Zaken en Aanpak Binnenstad

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl