1. Raadsinformatiebrief toezegging RIVM.pdf
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief Afdoening toezegging
Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 27 mei 2025 Openbare Ruimte en groen Melanie van der Horst R&D, (bestuurszaken@amsterdam.nl) Afdoening toezegging TA2025-000228 uit de commissievergadering van 29 januari 2025
Geachte leden van de gemeenteraad, In uw vergadering van 29 januari 2025 heb ik op een vraag van raadslid Emmerik van de Partij voor de Dieren toegezegd in een raadsbrief terug te komen op het RIVM-onderzoek en wat daarvan is geleerd. Inleiding Het RIVM-rapport Amsterdam’s Green Infrastructure (2019) is in opdracht van de gemeente Amsterdam uitgevoerd door het RIVM. Het onderzoek is gebaseerd op een Nederlandse variant van de TEEBsystematiek ( The Economics of Ecosystems and Biodiversity). De TEEB- systematiek is een internationale methode waarmee de baten van natuur en water in kaart kunnen worden gebracht. Hiermee wordt inzichtelijk welke bijdrage ecosystemen en biodiversiteit leveren aan bijvoorbeeld gezondheid, economie en klimaatadaptatie. Doel van dit RIVM onderzoek was om de waarde van ecosysteemdiensten in Amsterdam in kaart te brengen en te integreren in beleid. De resultaten hebben bijgedragen aan de Groenvisie 2020-2050. Hierin zijn gezondheid, sociaal welzijn, klimaatadaptatie en natuur benoemd als hoofdredenen voor vergroening van de stad. Deze ambitie is als strategische keuze rigoureus vergroenen opgenomen in de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Hoofdlijnen van het RIVM-rapport: Het rapport benadrukt dat stedelijk groen op meerdere gebieden aanzienlijke maatschappelijke en economische meerwaarde biedt.
Groen draagt bij aan de gezondheid en het welzijn van inwoners door het bevorderen van beweging en het verminderen van stress. Daarnaast speelt groen een cruciale rol bij klimaatadaptatie, bijvoorbeeld door het verminderen van hitte in de stad en het verbeteren van waterbeheer. Ook versterkt groen de biodiversiteit en ecologische verbindingen binnen de stedelijke omgeving. Verder bevordert groen sociale cohesie en leefbaarheid door het creëren van plekken voor ontmoeting en recreatie. Tenslotte vertaalt deze meerwaarde zich ook economisch, onder andere door een hogere vastgoedwaarde en lagere zorgkosten. Evaluatie van groene maatregelen in dit rapport: Vier verschillende typen groene maatregelen zijn afzonderlijk onderzocht op hun effectiviteit. Als referentiepunt werd gekeken naar de situatie in 2025 als er geen extra maatregelen worden genomen om de groene infrastructuur uit te breiden of te verbeteren. De baten blijven beperkt tot de huidige situatie en worden niet verhoogd.
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 27 mei 2025 Pagina 2 van 3
In de vier verschillende scenario’s wordt groen toegevoegd: 1. Groene buurten: Gericht op buurten met weinig groen. Vergroening op straat- en wijkniveau. Draagt bij aan hittestressreductie, mentale gezondheid en leefbaarheid, met name in dichtbebouwde gebieden. 2. Groen netwerk: Gericht op het versterken van de ecologische en recreatieve verbindingen in de stad. Verbindt groengebieden en parken door de stad. Verhoogt toegankelijkheid, bevordert actieve mobiliteit, en versterkt ecologische verbindingen. 3. Stadsparken: Investeringen in nieuwe of verbeterde parken. Bevordert ontspanning, ontmoeting en sociale cohesie in de stedelijke omgeving. 4. Landschapsparken: Versterking van het groene buitengebied rondom de stad. Draagt bij aan recreatie, biodiversiteit, waterbeheer en voedselvoorziening, met vooral indirecte baten voor stedelingen. Conclusie uit het rapport als het gaat over monetaire waarde: In dit onderzoek is geconcludeerd dat wanneer buurtgroen, groene netwerken, landschapsparken en stedelijke parken worden meegenomen in de stedelijke ontwikkeling, dit de gezondheid, leefbaarheid, biodiversiteit en klimaatbestendigheid van de stad aanzienlijk kan verbeteren. Deze aanpak levert niet alleen directe voordelen op voor bewoners, maar draagt ook bij aan een duurzame stedelijke ontwikkeling met een hoog rendement op de lange termijn.
Wat hebben wij uit het rapport meengenomen en geleerd? Het RIVM rapport is in 2019 gepubliceerd. De inhoudelijke aspecten zijn meegenomen in de beleidsstukken van de gemeente. We houden bij aanleg, onderhoud en beheer van groen in de openbare ruimte en in gebiedsontwikkeling steeds meer rekening met de maatschappelijke meerwaarde van groen naast andere belangen. Ook zetten we op die maatschappelijke meerwaarde in bij gesprekken met private en publieke partijen in en om de stad. Veel inzichten uit dit rapport zijn verwerkt in gemeentelijk beleid, zoals in de Groenvisie 2020- 2050 en de Omgevingsvisie 2050. In de Groenvisie en Omgevingsvisie is de ambitie geformuleerd om in te zetten op alle vier groentypen, het vergroenen van wijken, het vergroenen van het groennetwerk en het verbeteren van bestaande groengebieden zoals de scheggen en de verbetering en vergroten van de stadsparken. Deze ambitie wordt nu stapsgewijs uitgewerkt in verschillende uitwerkingsplannen. Om deze ontwikkelingen te kunnen monitoren, is de Monitor Groen (2022) opgesteld. Deze brengt de (ontwikkeling van) de hoeveelheid groen in de stad in beeld: zowel in de publieke ruimte als in de private ruimte. Daarnaast geeft de Monitor Groen inzicht in de waarde van het groen voor sociaal welzijn, gezondheid, klimaatadaptatie en natuur.
Hiermee sluit de monitor direct aan bij de Groenvisie 2020- 2050 en de Omgevingsvisie 2050. Er is bewust niet gekozen voor een uitdrukking in een monetaire waarde. Doorslaggevend daarbij is het belang van het handelingsperspectief in een stedelijke context. Welke specifieke waarde willen we waar versterken? Welke projecten leveren de meeste waarde in een bepaald gebied? Zo ondersteunt de Monitor Groen het gebiedsgericht werken.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 27 mei 2025 Pagina 3 van 3
Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,
Melanie van der Horst Wethouder Openbare Ruimte en Groen
Bijlagen 1. Amsterdam’s Green Infrastructure Valuing Nature’s Contribution to people. (RIVM letter report 2019- 0021 M.Paulin, R.Remme, T.de Nijs
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl