1. Raadsinformatiebrief Onderzoek Zakelijke internationale connectiviteit per trein en vliegtuig vanuit de Metropoolregio Amsterdam.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 11 oktober 2022 Lucht-en Zeehaven Hester van Buren EZC, directie-.en.managementadvisering.ez@amsterdam.nl Onderzoek Zakelijke internationale connectiviteit per trein en vliegtuig vanuit de Metropoolregio Amsterdam

Geachte leden van de gemeenteraad, De provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam hebben SEO Economisch Onderzoek gevraagd om de connectiviteitsbehoefte van de Metropoolregio in kaart te brengen, te analyseren in hoeverre het huidige aanbod aansluit bij de connectiviteitsbehoefte en ontwikkelingen over de tijd te signaleren. Dit vanuit de gedachte dat de behoefte aan verbindingen multimodaal (via land en lucht) is in te vullen, ongeacht het type verbinding, aantallen vluchten of passagiers. De analyses geven een goed beeld hoe daarin voorzien werd, alsmede de betalingsbereidheid onder deze reizigers om gebruik te maken van andere vervoersmodaliteiten. Internationale verbindingen zijn belangrijk voor de economie van de Metropoolregio Amsterdam. Vraag en aanbod lijken in de MRA goed op elkaar aan te sluiten. Het aanbod en het aandeel van Schiphol is sinds 2009 in zijn algemeenheid fors toegenomen met 90 nieuwe directe bestemmingen, waarbij voorheen missende bestemmingen nu goed worden bediend. Er is wel sprake van een scheve verdeling bij de vraag voor zakelijke reizigers; er wordt naar meer dan 2000 zakelijke bestemmingen gereisd, maar 80% van de zakelijke markt reist naar de top 100 van bestemmingen. Enkele bestemmingen in Groot-Brittannië en enkele hubs in de VS worden relatief overbediend (veel verbindingen).

Onderbediening in Europa is er niet en intercontinentaal alleen met Australië. Reismotieven en bestemmingen lopen in toenemende mate door elkaar, waardoor het onderscheid tussen vakantievluchten, familiebezoek en zakelijk verkeer bij de verschillende luchtvaartmaatschappijen moeilijk te maken is. Railverbindingen vormen een belangrijk en groeiend aandeel in de verbinding van de MRA met belangrijke markten. Om aan deze groei in railverbindingen te voldoen (en ook vanuit de verduurzaming van onze internationale mobiliteit), is de huidige infrastructuur onvoldoende en zijn investeringen nodig om de regionale, nationale en internationale verbindingen per spoor te kunnen faciliteren. Hierover is de MRA op dit moment in gesprek met het Rijk. De helft van de respondenten had in 2019 een zakelijke reis binnen Europa met de trein. Respondenten hebben de voorkeur voor digitaal vergaderen of de trein en zijn bereid additioneel €48 te betalen voor een zakelijke reis per spoor ten opzichte van een vliegreis. Respondenten verwachten iets minder te reizen na COVID-19, maar minder dan uit andere onderzoeken naar voren kwam. Meer bevindingen van SEO zijn te lezen in de bijlage van deze brief.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 11 oktober 2022 Pagina 2 van 3

Vervolg Het onderzoek naar de connectiviteitsbehoefte laat zien dat nader onderzoek nodig is om de volledige behoefte in de MRA verder in kaart te kunnen brengen, bijvoorbeeld in de vrachtsector. Nu we dit inzicht in de zakelijke connectiviteitsbehoefte hebben, is de vraag of en zo ja hoe, erop te sturen is. Schiphol Group stuurt zelf op de inzet van groenere vliegtuigen. De geldende EUregelgeving biedt geen ruimte voor directe sturing door de overheid op het bestemmingennetwerk. Recent heeft het kabinet een nieuw capaciteitsplafond voor Schiphol aangekondigd en onderzocht, zie ook Hoofdlijnenbrief en de bijbehorende onderzoeken. Hierdoor zal het netwerk mogelijk veranderen om in te spelen op de nieuwe situatie. Nederland blijft inzetten op meer nationale beleidsruimte voor sturing op publieke belangen zoals netwerkkwaliteit bij herziening van relevante EU-regelgeving. Dit is een zaak van de lange adem. Het kabinet zal door de bijzondere situatie die nu op Schiphol ontstaat – binnen de bestaande strikte kaders – opnieuw inventariseren en onderzoeken of bijvoorbeeld door prijsmechanismes gestuurd kan worden. De mogelijkheden om te sturen voor provincie en gemeente zijn beperkt, wel wordt de regelgeving rondom tarifering en beprijzing als mogelijke lobbykans gezien.

Het beprijzen van nadelige effecten voor milieu en leefomgeving, wordt vanuit economisch perspectief het belangrijkste instrument gezien. Amsterdam en Noord-Holland zien hier een gedeeld belang om gezamenlijk op te trekken op dit onderwerp, en stemmen hierbij nauw af met regionale partners.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Hester van Buren Wethouder Lucht-en Zeehaven

Bijlagen 1. Onderzoek Connectiviteit in kaart

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Datum 11 oktober 2022 Pagina 3 van 3