1. Raadsinformatiebrief Halfjaarrapportage jan-jun 2021 Programma Lightrail 2020-2040.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 2 november 2021 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit; Ruimtelijke Ontwikkeling E. de Vries; M. van Doorninck Metro en Tram (bestuurszaken.met@amsterdam.nl)

Onderwerp

Halfjaarrapportage Q1-Q2 2021 Programma Lightrail 2020-2040

Bijlage(n)

1. Halfjaarrapportage 1e helft 2021 Programma Lightrail 2020 -2040

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, U wordt verzocht kennis te nemen van de halfjaarlijkse rapportage van het Programma Lightrail 2020-2040 over de periode 1 januari 2021 tot en met 30 juni 2021. De rapportage bevat procesinformatie over het Amsterdamse aandeel in het hypotheseonderzoek “Toekomstbestending Mobiliteitssysteem Amsterdam-Schiphol-Hoofddorp (MASH)”. Hoofdpunten hierin zijn: 

Eind 2020 heeft het programma Lightrail haar eerste doelstellingen bereikt: het plan voor het doortrekken van de metro naar Schiphol en Hoofddorp en het sluiten van de Ringlijn is nu een concreet en onderbouwd BO-MIRT besluit, waarin bevestigd is dat zowel de Noord/Zuidlijn als de Ringlijn van groot belang zijn voor de bereikbaarheid van Nederland, de Gebiedsontwikkeling binnen de MRA en de transitie van vliegverkeer naar trein.



In april 2021 volgde het bericht van de Groeifonds-commissie dat 1,5 miljard euro gereserveerd is voor het doortrekken van de Noord/Zuidlijn, waarbij aanvullende onderbouwing eind 2021 (9 maanden na besluit) aangeleverd moeten worden.



Voorwaarde voor toekenning van het gereserveerde bedrag is een positieve MKBA en een positief BBP effect. De door het Groeifonds gevraagde onderbouwingen worden door ZWASH, in nauwe samenwerking met de MASH-partners uitgewerkt ten behoeve van verdere besluitvorming eind 2021/ begin 2022. Ook Amsterdam levert hier een actieve bijdrage aan.



De adviezen van het Groeifonds zijn om de baten van woningbouw niet te vermengen met de baten van nieuwe infrastructuur. Daarmee wordt de aanvraag voor het totaalpakket (en specifiek de Ringlijn niet gehonoreerd). De MRA is van mening dat de urgente behoefte aan nieuwe woningen een indiening voor de Ringlijn toch rechtvaardigt en gaat in overleg met het Kabinet en de commissie voor het Nationaal Groeifonds. Basis voor deze gesprekken is het

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 2 november 2021 Pagina 2 van 3

beeld dat het juist nu nodig is om in de nabijheid van OV infrastructuur van de MRA te bouwen en de (groei van) automobiliteit te beperken. Juist samen zorgen de Noord/Zuidlijn en de Ringlijn voor grote voordelen, met name op het gebied van internationale, nationale en regionale bereikbaarheid, woningbouw en het verdienvermogen van Nederland. De MRA heeft bij het ministerie de Ringlijn opnieuw ingediend voor (de tweede ronde van) het groeifonds omdat woningbouw inmiddels een prominente plek, ook binnen de afwegingen van het groeifonds, lijkt te hebben gekregen. Het is echter aan het ministerie om dit onderdeel in te dienen bij het Nationaal Groeifonds. 

Vanuit de Rijk/regio combinatie SBAB (Samen Bouwen aan Bereikbaarheid) wordt, in samenwerking met de MRA-partners en de gemeente actief gewerkt aan het verder door ontwikkelen van zowel de Noord/Zuidlijn als de Ringlijn. Hiermee blijft de inhoudelijke voorbereiding van de Ringlijn op gelijkwaardig niveau met de Noord/Zuidlijn. Binnen Amsterdam werken hier specifiek de teams van Lightrail (Metro en Tram) en programma Havenstad aan, die veel inhoudelijke input leveren die voor de besluitvorming benodigd is. Daarnaast is directeur rijk/regio (Bart van der Heiden van RO) nauw betrokken bij dit proces.



Een positief besluit vanuit het BO MIRT (nov 2021), het Groeifonds (begin 2022) gevoegd bij het feit dat de MASH-partners onder leiding van toenmalig portefeuillehouder Verkeer en Vervoer Dijksma, onder de voorwaarde dat het gecombineerd pakket wordt uitgevoerd, een bijdrage van meer dan € 1 miljard voor het gecombineerde pakket op tafel hebben gelegd, moet de randvoorwaarde van 75% financiering voor de startbeslissing Verkenningsfase voor het metropakket positief invullen.



Er wordt goede voortgang geboekt op een aantal “no regret maatregelen” in combinatie met project Zuidasdok. Vooral het verbreden van de M3-brug over de Parnassusweg ziet er positief uit en wordt naar alle waarschijnlijkheid onderdeel van het definitief ontwerp van het nieuwe station. De benodigde generieke raakvlakafstemming tussen Zuidasdok en Amsterdam (team van het programma Lightrail) wordt in de komende periode verder voortgezet.



Het komend half jaar zal in teken staan van het sluitend krijgen van de 75%-financiering die benodigd is voor de startbeslissing Verkenningsfase. De Raad wordt hierover separaat geïnformeerd.

Toprisico’s: Er is één risico (risico 3) toegevoegd aan de 2 eerdergenoemde risico’s in de voorgaande rapportage die nog actueel zijn. 1. Zicht op financiering Het vinden van voldoende zicht op financiering (75% van de aanlegkosten) om met de verkenning te kunnen starten is een hoofdrisico. Als dat niet lukt treedt vertraging op die niet alleen invloed heeft op de directe bereikbaarheid maar ook op het tempo waarin o.a. Havenstad ontsloten kan worden en de transitie van vliegen naar trein kan plaatsvinden. Het groeifonds en anders de kabinetsformatie zijn de momenten om deze financiering voor elkaar

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 2 november 2021 Pagina 3 van 3

te krijgen. Als beheersmaatregel (niet tegen het financieringstekort maar tegen verdere vertraging) wordt ook geïnventariseerd of, bij het ontbreken van zicht op 75% financiering, toch gestart kan worden met bepaalde activiteiten zoals enkele “no regret maatregelen” bij Zuidasdok en het betrekken van stakeholders bij de planvorming. Verder wordt tezamen met o.a. de G4 gesproken met het rijk over aanpassing van deze financieringsvoorwaarde bij startbesluiten voor grote projecten 2. COVID-19 De invloed van COVID-19 op het project heeft uiteraard ook de volle aandacht. Het gaat dan om mobiliteitseffecten (al dan niet blijven) en mogelijke invloed op de financiering. Voor wat betreft het eerste was de situatie pre-Corona zo dat de lijnen feitelijk 3 à 4 jaar “te laat” gereed zouden zijn om de ergste knelpunten in het OV op te lossen. Door COVID wordt dit gat in ieder geval kleiner, maar er is geen reden te veronderstellen dat de metro’s niet meer nodig zijn voor zowel het opheffen van bereikbaarheidsknelpunten als de eerdergenoemde gebiedsontwikkeling en transitiedoelstelling. 3. Uitloop planning raakvlakproject Zuidasdok In het gebeid van de verlengde Noord/Zuidlijn vindt ook het project Zuidasdok plaats. De onzekerheid van de NZL planning gecombineerd met de vertraging van het Zuidasdok verhoogt risico’s op raakvlakken en uitvoerbaarheid in een toch al krap werkgebied.

Noord/Zuidlijn. De samenwerking met Zuidasdok wordt geïntensiveerd om tijdig knelpunten te signaleren en te mitigeren. Financiën: De kosten van de Amsterdamse inbreng voor de beschreven activiteiten ter voorbereiding van het doorgetrokken van de Noord/Zuidlijn en het sluiten van de Ringlijn passen binnen de begroting. Het college vertrouwt erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl