1. Raadsinformatiebrief Halfjaarlijkse rapportage Programma Lightrail 2020-2040, juli-december 2021.pdf
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief
Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp Bijlagen
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 19 april 2022 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit Egbert J. de Vries H. Detmar, Bijzondere Projecten (bestuurszaken.bp@amsterdam.nl) Halfjaarlijkse rapportage Programma Lightrail 2020-2040 juli-december 2021 1. Halfjaarlijkse rapportage Programma Lightrail 2020 -2040 juli-december 2021
Geachte leden van de gemeenteraad, U wordt verzocht kennis te nemen van de halfjaarrapportage van het Programma Lightrail 20202040 over de periode 1 juli 2021 tot en met 31 december 2021. De rapportage bevat procesinformatie over het Amsterdamse aandeel in het hypotheseonderzoek “Toekomstbestending Mobiliteitssysteem Amsterdam-Schiphol-Hoofddorp (MASH)”. Hoofdpunten hierin zijn:
In april 2021 heeft het Groeifonds voorwaardelijk besloten om een bijdrage van € 1,5 miljard te reserveren voor het doortrekken van de Noord/Zuidlijn. Voorwaarde voor toekenning van het gereserveerde bedrag is een positieve MKBA en een positief bbp-effect die uiterlijk 9 maanden na besluitvorming moet worden aangeleverd aan het Groeifonds. De resultaten van 9 maanden intensief samenwerken tussen Rijk en Regio (ZWASH in nauwe samenwerking met de MASH-partners) heeft op 17 december 2021 geleid tot het succesvol indienen van deze documenten bij het Groeifonds, zie onderstaand link naar de publicaties: https://samenbouwenaanbereikbaarheid.nl/programmalijnen/zuidwest-amsterdam-schipholhoofddorp.
De verdere doorontwikkeling van de Ringlijn is in het derde en vierde kwartaal van 2021 vanuit ZWASH (Zuidwest Amsterdam Schiphol Hoofddorp) opgepakt in nauwe samenwerking met programma Haven-Stad en programma Lightrail. Hiermee blijft de inhoudelijke voorbereiding van de Ringlijn op gelijkwaardig niveau met de Noord/Zuidlijn.
Bij de vorming van het nieuwe Kabinet is de € 1,5 miljard reservering van het Groeifonds voor de Noord/Zuidlijn geoormerkt verschoven naar de begroting van ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W): het Mobiliteitsfonds van I&W (zoals omschreven in het coalitieakkoord). De verwachting is dat besluitvorming ten aanzien van de definitieve toekenning deze € 1,5 miljard voor de Noord/Zuidlijn hoogstwaarschijnlijk plaats vinden via de voorjaarsnota van het Rijk (medio maart/april 2022). Over dit proces ontstaat op korte termijn meer duidelijkheid (in aanloop naar de voorjaarsnota). Hiermee schuift de mogelijke startbeslissing voor de
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 19 april 2022 Pagina 2 van 3
Verkenningsfase op naar tweede kwartaal van 2022. De MASH partners hebben eerder al (zie rapport van Van Boxtel met het bod van de MASH partners) € 1.025 miljard voor de beide metrolijnen ter beschikking gesteld. Zij hebben daarenboven als fall-back scenario voorgesteld om een eventueel resterend dekkingstekort (bij uitblijven van een aanvullende rijksbijdrage) via een tijdelijke bereikbaarheidstoeslag Knooppunt Schiphol te regelen (opbrengst maximaal € 1,5 miljard) Voor de verdere dekking van de Ringlijn wordt overleg gevoerd met het Rijk In het bestuurlijk overleg is ook over de dekking gesproken. In gezamenlijk overleg is besloten om aan het Groeifonds aan te geven dat van de MASH-bijdrage van € 725 miljoen (zonder voertuigen, in totaal € 1,025 miljard) ) er € 425 miljoen als voor de Noord/Zuidlijn kon worden beschouwd en € 300 miljoen voor de Ringlijn. Dit is ook verwerkt in de Groeifonds stukken. De raad is over de financiën per brief geïnformeerd op 20 december 2021. Daarin is ook melding gemaakt van het fall-back scenario van een tijdelijke bereikbaarheidstoeslag knooppunt Schiphol mocht het rijk geen aanvullende middelen vrijmaken.
Er vindt periodiek overleg plaats vindt met het project Zuidasdok, waarin zowel inhoudelijke als planning technische raakvlakafstemming plaats vindt. De “no-regret maatregel” verbreding van de Parnassusbrug (M3) wordt definitief doorgevoerd in de scope van project Openbaarvervoerterminal (OVT) Zuidasdok.
Op het gebied van omgeving kan gemeld worden dat eind september 2021 de stuurgroep ZWASH ingestemd heeft met het stakeholderplan initiatieffase. In november en december 2021 hebben de eerste kennismakingsbijeenkomsten plaatsgevonden met de werkgevers- en ondernemersorganisaties en onderwijsinstellingen. In de komende periode worden deze kennismakingsbijeenkomsten voortgezet. In voorbereiding op de verkenningsfase zal een participatiestrategie uitgewerkt worden.
Eind 2021 is afgesproken dat het programma Lightrail actief ter beschikking stelt van de onderzoeken die worden uitgevoerd in het kader van Amsterdam Bay Area naar de IJmeerverbinding (metro naar Almere). In het eerste kwartaal van 2022 worden deze afspraken nader ingevuld. De raad wordt over Bay Area separaat geïnformeerd.
Toprisico’s: Voor het programma Lightrail 2020-2040 worden net als de voorgaande rapportage de volgende drie toprisico’s onderkend: 1. Zicht op financiering Het vinden van voldoende zicht op financiering (75% van de aanlegkosten) om met de verkenning te kunnen starten is een hoofdrisico. Als dat niet lukt treedt vertraging op die niet alleen invloed heeft op de directe bereikbaarheid maar ook op het tempo waarin o.a. Havenstad ontsloten kan worden en de transitie van vliegen naar trein kan plaatsvinden. Het Groeifonds en anders de kabinetsformatie zijn de momenten om deze financiering voor elkaar te krijgen. Als beheersmaatregel (niet tegen het financieringstekort maar tegen verdere vertraging) wordt ook geïnventariseerd of, bij het ontbreken van zicht op 75% financiering,
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 19 april 2022 Pagina 3 van 3
toch gestart kan worden met bepaalde activiteiten zoals enkele “no regret maatregelen” bij Zuidasdok en het betrekken van stakeholders bij de planvorming. Verder wordt tezamen met o.a. de G4 gesproken met het Rijk over aanpassing van deze financieringsvoorwaarde bij startbesluiten voor grote projecten. Zoals hierboven aangegeven hebben de MASH partners een fall-back scenario ontwikkeld met een tijdelijke bereikbaarheidstoeslag Knooppunt Schiphol waarmee de financiering ook dekkend is. 2. COVID-19 De invloed van COVID-19 op het project heeft uiteraard ook de volle aandacht. Het gaat dan om mobiliteitseffecten (al dan niet blijven) en mogelijke invloed op de financiering. Voor wat betreft het eerste was de situatie pre-Corona zo dat de lijnen feitelijk 3 à 4 jaar “te laat” gereed zouden zijn om de ergste knelpunten in het OV op te lossen. Door COVID wordt dit gat in ieder geval kleiner, maar er is geen reden te veronderstellen dat de metro’s niet meer nodig zijn voor zowel het opheffen van bereikbaarheidsknelpunten als de eerdergenoemde gebiedsontwikkeling en transitiedoelstelling. 3. Uitloop planning raakvlakproject Zuidasdok In het gebeid van de verlengde Noord/Zuidlijn vindt ook het project Zuidasdok plaats. De onzekerheid van de NZL planning gecombineerd met de vertraging van het Zuidasdok verhoogt risico’s op raakvlakken en uitvoerbaarheid in een toch al krap werkgebied.
Noord/Zuidlijn. De samenwerking met Zuidasdok wordt geïntensiveerd om tijdig knelpunten te signaleren en te mitigeren. Financiën: De kosten van de Amsterdamse inbreng, voor de beschreven activiteiten ter voorbereiding van het doortrekken van de Noord/Zuidlijn en het sluiten van de Ringlijn, tot en met 2021 passen binnen de begroting. Het college vertrouwt erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,
Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl