1. Raadsinformatiebrief afdoening motie Innovatiehub.pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 9 oktober 2025 Lucht- en Zeehaven Hester van Buren Economische zaken en Cultuur (bestuurszaken.ezc@amsterdam.nl) Afdoening motie 032_25 van raadsleden Schmit en Norbruis (D66), Van Pijpen (GroenLinks), Burgers (VVD) en Garmy (Volt) over de oprichting innovatiehub energietransitie in de Amsterdamse haven

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 6 maart 2025 heeft uw raad bij de behandeling van het agendapunt 15 over het uiten van wensen en bedenkingen over het Strategisch Plan 20252028 van het Havenbedrijf Amsterdam motie 032 van de raadsleden Schmit en Norbruis van D66, Van Pijpen van GroenLinks, Burgers van de VVD en Garmy van Volt aangenomen. Daarin wordt het college gevraagd onderzoek te doen naar het oprichten van een innovatiehub energietransitie in de haven en mogelijke locaties, en daarover binnen zes maanden de raad te informeren. Het onderzoek loopt nog, maar via deze brief willen we u graag tussentijds informeren over de voortgang ervan. Achtergrond: belang van een innovatiehub energietransitie in de haven Amsterdam staat voor de uitdaging om ambitieuze klimaatdoelen te combineren met economische ontwikkeling en het behoud van werkgelegenheid, financiering van publieke voorzieningen en het verdienvermogen van de stad. Het industriële cluster in Amsterdam en het NZKG bevinden zich dankzij een aantal sterke kenmerken in een uitstekende positie om de klimaatcrisis als kans te benutten.

De aanwezigheid van grote industrieën, de haven van Amsterdam, de Noordzee (voor import en windenergie op zee), en de vele kennisinstellingen en opleidingen (van mbo tot wo) op het gebied van energietransitie bieden voldoende mogelijkheden om de zowel de industrie in onze regio te verduurzamen als om de energietransitie te versnellen. Tegelijkertijd mist de industriële innovatieketen in Amsterdam en het NZKG een essentiële schakel om dit vliegwiel in gang te zetten. In de regio is slechts een beperkt aanbod aanwezig van fysieke locaties waarin faciliteiten aanwezig zijn waarmee industriële innovaties getest, geoptimaliseerd en opgeschaald kunnen worden. De enige plek in het havengebied waar dit mogelijk was, was Prodock, en die locatie is sinds 2023 gesloten. Het gebrek aan een dergelijk fysieke locatie zorgt ervoor dat veelbelovende ideeën vroegtijdig de regio verlaten. Het gegeven dat relatief weinig investeringsvoorstellen vanuit de industrie voorbijkomen bij ROM InWest lijkt dit beeld te bevestigen. Dit is een gemiste kans aangezien Amsterdam, zeker als onderdeel van het NZKG, alles in huis heeft om dé plek te worden waar innovatieve ideeën voor de energietransitie kunnen uitgroeien tot schaalbare en impactvolle oplossingen. Het realiseren van

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 9 oktober 2025 Pagina 2 van 3

een innovatiehub in dit gebied dicht dit gat. Het bundelen van technologische kennis, expertise en innovatiekracht van bedrijven, onderzoekers, studenten, kennisinstellingen en overheden op één fysieke plek creëert een vruchtbare voedingsbodem voor het versnellen van de energietransitie. Zoektocht naar locatie Na de sluiting van de Prodock is het havenbedrijf gestart met de ontwikkeling van Prodock 2.0: een vernieuwde innovatiehub die moest voldoen aan de behoeften van de regio én de ambities op het gebied van duurzaamheid en energie-innovatie. Begin dit jaar is ook de gemeente Amsterdam actiever betrokken bij deze zoektocht. Hetzelfde geldt voor andere partners uit het NZKG. In gezamenlijkheid werken deze partijen nu aan een programma van eisen. Daartoe zijn een aantal randvoorwaarden geformuleerd waaraan een innovatiehub in het havengebied dient te voldoen. Denk daarbij aan randvoorwaarden als milieucategorie (minimaal 4), omvang (ruimte voor +/- 30 startups en scaleups), beschikbare nutsvoorzieningen en infrastructuur, etc. Op basis daarvan zijn eerste bouwschetsen gemaakt en uiteenlopende locaties op haalbaarheid getoetst, maar de meeste daarvan zijn om uiteenlopende redenen komen te vervallen. Belangrijke uitdagingen bij het vinden van geschikte locaties zijn o.a.

de beschikking van passende milieuvergunningen en de – via het bestemmingsplan vastgelegde - eis dat er havengebonden activiteiten moeten plaatsvinden op de meeste kavels die beschikbaar zijn. De activiteiten van een Innovatiehub vallen daar niet per definitie onder. De gemeente Amsterdam is hierover in gesprek met het Havenbedrijf. Op dit moment resteren nog een aantal locaties in het havengebied die mogelijk zouden passen binnen de gestelde randvoorwaarden, maar vanwege de vertrouwelijkheid van de besprekingen kunnen deze locaties nog niet openbaar worden gemaakt. Uitzondering hierop is de locatie bij Pakhuis de Vrede in Zaanstad, die als veelbelovende optie naar voren is gekomen. Deze locatie voldoet aan een groot aantal voorwaarden. De gemeente Amsterdam heeft eerder dit jaar samen met de gemeente Zaanstad een stuurgroep opgericht en een projectleider aangesteld om de haalbaarheid nader te onderzoeken en de business case voor de innovatiehub op deze locatie verder uit te werken. Ook andere partijen uit het NZKG, waaronder Havenbedrijf Amsterdam en programmabureau NZKG, nemen actief deel aan dit traject.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 9 oktober 2025 Pagina 3 van 3

Zodra er meer duidelijkheid te geven is, worden de uitkomsten van dit traject, evenals de bevindingen ten aanzien van de andere locaties gedeeld met de gemeenteraad. Het college geeft de raad eind eerste kwartaal 2026 een volgende update over de voortgang van dit traject. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Hester van Buren Wethouder Lucht- en Zeehaven

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl