1. BRIEF Luchtkwaliteit.pdf

Bezoekadres Stadhuis, Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14020 www.amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Leden van de Commissie Mobiliteit, Luchtkwaliteit en Duurzaamheid

Datum

21 december 2020

Kenmerk

…

Behandeld door

Paul Coops, RVE Ruimte en Duurzaamheid/Team Duurzaamheid, (06) 14819916, p.coops@amsterdam.nl

Onderwerp

NSL-Monitor Luchtkwaliteit 2020 (RIVM), zichtjaar 2019

Geachte leden van de Commissie Mobiliteit, Luchtkwaliteit en Water, Graag informeer ik u over de resultaten van de monitoring van het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL). Deze monitoringsresultaten zijn conform verwachting. In de monitoringsrapportage van het RIVM wordt de ontwikkeling van de luchtkwaliteit geschetst in (o.a.) Amsterdam over het (zicht)jaar 2019. Belangrijkste conclusie monitoring NSL De belangrijkste conclusie: de luchtkwaliteit in Amsterdam is in 2019 verder verbeterd ten opzichte van 2018 en voorgaande jaren. De resultaten zijn als volgt: - De luchtkwaliteit is in 2018 in Amsterdam op veel locaties verbeterd, maar voldoet nog niet overal aan de wettelijke normen. - Het aantal overschrijdingslocaties stikstofdioxideconcentratie (NO2) is gedaald van 18 knelpunten in 2018 naar 3 knelpunten in 2019. Het aantal straten met overschrijdingen is gedaald van 3 straten naar 1 straat (Stadhouderskade).

Het Stadhuis is bereikbaar met de metro of met tramlijn 7 en 14, halte Waterlooplein. Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl

Datum 21 december 2020 Kenmerk Pagina 2 van 4

-

De prognose van het RIVM geeft aan dat de overschrijdingen op de wettelijke normen met het huidige beleid en maatregelen in 2020 zijn opgelost. Voor de andere gemonitorde stoffen (fijnstof; PM 10 en PM 2.5) wordt al voldaan aan de Europese normen.

Monitoring luchtkwaliteit RIVM Het NSL is het programma waarin de rijksoverheid met decentrale overheden samenwerkt om overschrijdingen van de wettelijk vastgelegde Europese normen voor luchtkwaliteit terug te dringen. Het gaat daarbij om stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10 & PM2.5). Het RIVM stelt jaarlijks de NSL-monitoringsrapportage op, waarbij een berekening gemaakt van de luchtkwaliteit op elke 100 meter wegvak van drukke straten in Nederland. De nu voorliggende monitoringsrapportage 2020 gaat over het zichtjaar 2019 en geeft prognoses voor 2020 en 2030. Deze rapportage is op 21 december 2020 aangeboden aan de Tweede Kamer door de Minister voor Milieu en Wonen. De rapportage is te vinden op de: https://www.nsl-monitoring.nl/rapportages-en-documenten/ Resultaten luchtkwaliteit Amsterdam over het jaar 2019 De monitoringsrapportage van het RIVM laat zien dat in 2019 in grote delen van Amsterdam de berekende jaargemiddelde concentraties NO₂ onder de Europese normen liggen. De norm wordt nog overschreden in 1 drukke straat, namelijk de Stadhouderskade. Dit zijn er 2 minder dan in 2018. De knelpunten op de Amsteldijk en de Weesperstraat zijn daar namelijk opgelost. De daling van het aantal overschrijdingen kent verschillende oorzaken:  De Amsterdamse maatregelen, zoals de stimuleringsregelingen, milieuzones, de start van de Noord-Zuidlijn en verkeerscirculatiemaatregelen.

 De langjarige landelijke trend van dalende achtergrondconcentraties. Dit komt voornamelijk door de strengere emissie-eisen en de daarmee dalende emissies voor o.a. het wegverkeer in ons land alsmede in de landen die lid zijn van de Europese Unie.  Externe invloeden als weer en wind; in 2019 was ook het langdurige zonnige weer van invloed (onder invloed van zonlicht wordt NO2 afgebroken). Amsterdam kent al enkele jaren geen overschrijdingslocaties meer voor fijnstof (PM10 & PM2.5). Aantal (straten met) knelpunten NO₂ 2013-2019 en prognose tot en met 2020 Resultaten NSL-monitoring NO₂ concentratie

Prognose

Zichtjaar

2013

2014

2015

2016

2017

2018

2019

2020

Aantal straten met knelpunten#

11

9

4

6

9

3

1

0

Aantal knelpunten#

46

32

12

23

33

18

3

0

# een knelpunt staat gelijk aan 100m rijrichting met een overschrijding.

Het Stadhuis is bereikbaar met de metro of met tramlijn 7 en 14, halte Waterlooplein. Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl

Datum 21 december 2020 Kenmerk Pagina 3 van 4

Prognose RIVM De trend in Amsterdam staat niet op zichzelf. Het RIVM ziet een jarenlange daling van de gemiddelde concentraties NO2 in Nederland. Het RIVM verwacht dat deze trend doorzet; volgens de prognoses kent Amsterdam vanaf 2020 geen overschrijdingen meer van de Europese normen. De verwachting is dat de dalende trend zich de komende jaren voorzet, maar wel afvlakt. Deze dalende maar afvlakkende trend komt overeen met de analyses van de GGD. Dit jaar bent u hierover geïnformeerd middels het rapport ‘Meetresultaten luchtkwaliteit 2019 Amsterdam (mei 2020)’. Kademuren & Bruggen en afsluiting tunnels De renovatiewerkzaamheden van Kademuren & Bruggen en aan de Michiel de Ruijtertunnel en de Piet Heintunnel kunnen door tijdelijke wegafsluitingen invloed hebben op de verkeerstromen in de stad en daarmee op de luchtkwaliteit. Datzelfde geldt voor de uitstoot van het voor de werkzaamheden benodigde bouwverkeer. De precieze impact van weg- en brugafsluitingen en mogelijke mitigerende maatregelen om extra verontreiniging tegen te gaan, worden onderzocht. Uit inventarisaties is gebleken dat herstelwerkzaamheden tot dusver niet tot nauwelijks hebben geleid tot grote impact op de luchtkwaliteit. Corona De uitbraak van het Coronavirus heeft als gevolg van de vermindering van de mobiliteit een positief effect op de luchtkwaliteit.

Transitie naar een nieuw landelijk monitoring- en rekensysteem: AERIUS/Lucht1 De Monitoringsronde NSL 2019 was de laatste monitoringsronde waarin de huidige NSL monitorings- en rekentool door het RIVM werd gebruikt om de luchtkwaliteit in ons land te monitoren. Dit betekent dat de monitoringsresultaten van dit jaar (over het zichtjaar 2019) zijn berekend met het nieuwe model AERIUS. Uit een vergelijkingsanalyse blijkt dat de resultaten uit AERIUS nauwelijks afwijken van de resultaten die met de voorgaande systematiek zijn berekend. Over het algemeen berekent de AERIUS-rekentool een iets hogere NO2-waarde dan de NSL-rekentool. Voor PM10 en voor PM2.5 zijn de waarden nagenoeg identiek. Ondanks de (relatief kleine) afwijkingen is het aantal knelpuntlocaties verminderd en is het verschil tussen ‘meten en rekenen’ kleiner geworden. Het verschil tussen meten en berekenen wordt kleiner Er bestaan verschillen tussen de door het RIVM berekende NO₂-concentraties en de door de GGD Amsterdam gemeten NO₂-concentraties. De door de GGD Amsterdam gemeten NO₂-concentraties zijn over het algemeen hoger. Amsterdam baseert daarom haar luchtkwaliteitsbeleid en de bijbehorende maatregelen op zowel de berekende resultaten van het RIVM als op de resultaten van de metingen van de GGD.

Het verschil tussen meten en berekenen is in 2019 kleiner dan in 2018, namelijk: 1,9 μg/m³ in 2019 ten opzichte van 2,1 μg/m³ in 2018.

1

Het NSL blijft lopen tot de inwerkingtreding van de Omgevingswet (naar verwachting in 2021). Zowel onder het NSL als daarna, onder de Omgevingswet, wordt de luchtkwaliteit gemonitord door het RIVM.

Het Stadhuis is bereikbaar met de metro of met tramlijn 7 en 14, halte Waterlooplein. Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl

Datum 21 december 2020 Kenmerk Pagina 4 van 4

Actieplan Schone Lucht (ASL) en Schone Lucht Akkoord (SLA) De luchtkwaliteit in Amsterdam is nog lang niet overal goed genoeg. Het ASL, dat in oktober 2019 is vastgesteld, biedt daarom een pakket aan maatregelen om te komen tot gezonde lucht in de stad. Uitgangspunt van het ASL is het voldoen aan de WHO-advieswaarden voor luchtkwaliteit in 2030 én tegelijkertijd het realiseren van een CO2-reductie van 9%. De WHO-advieswaarden zijn voor NO2 gelijk aan de wettelijke EU-normen. Voor fijnstof (PM10 en PM2.5) zijn de WHOadvieswaarden strenger en bijna nergens in Amsterdam worden deze waarden gehaald. Deze ambities zijn eveneens vastgesteld in het Schone Lucht Akkoord, dat in 2020 door 10 provincies en 35 gemeenten, waaronder Amsterdam, is ondertekend. De voortgang van het ASL wordt gemonitord door onder andere jaarlijks te inventariseren wat de samenstelling van het rondrijdend wagenpark in Amsterdam is. Ook de voortgang van de maatregelen die in het ASL beschreven staan, wordt in kaart gebracht. Middels de jaarlijkse monitor (die bij vaststelling van het ASL is toegezegd en op korte in de raadscommissie MLW wordt geagendeerd) houdt het Programma Luchtkwaliteit u hiervan op de hoogte. Met vriendelijke groet,

Victor Everhardt Wnd Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit

Het Stadhuis is bereikbaar met de metro of met tramlijn 7 en 14, halte Waterlooplein. Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl