1. Beantwoording raadsadres deuren dicht airco en verwarming aan_geanonimiseerd.pdf

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Aan A.H. Jacobs ah.jacobs@protonmail.com

Datum

14 oktober 2025

Behandeld door Economische Zaken en Cultuur (bestuurszaken.ezc@amsterdam.nl) Onderwerp

Reactie raadsadres inzake een voorstel tot invoering van regelgeving voor gesloten winkeldeuren bij gebruik airconditioning en verwarming

Geachte A.H. Jacobs, Hartelijk dank voor uw e-mail d.d. 1 juni 2025 over het voorstel tot invoering van regelgeving voor gesloten winkeldeuren bij gebruik van airconditioning en verwarming. U vraagt de juridische mogelijkheden te onderzoeken om winkeleigenaren en horeca-exploitanten te verplichten de deuren dicht te houden als de airconditioning of verwarming aan staat en deze verplichting te borgen in regelgeving. U wijst hierbij op regelgeving die in de stad New York van kracht is en de besparing in CO2-uitstoot die dit kan opleveren. Op 3 juni 2025 heeft de gemeenteraad mij gevraagd uw brief te beantwoorden. De gemeenteraad onderschrijft het belang van energiebesparing om het (tussentijdse) CO2reductiedoel van 60% (ten opzichte van 1990) in 2030 te kunnen realiseren. Hoewel het verplicht sluiten van deuren een eenvoudige maatregel lijkt, brengt het invoeren van een dergelijke verplichting juridische en praktische uitdagingen met zich mee. Het proces om deze maatregel in te voeren is complex en handhaving vraagt veel capaciteit. Het college kiest er daarom voor om deze verplichting niet in te voeren, maar bedrijven en instellingen te stimuleren aan de slag te gaan met energiebesparing, waaronder het sluiten van deuren bij het aanstaan van airco of verwarming.

Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl.

Gemeente Amsterdam

Datum 14 oktober 2025 Pagina 2 van 3

Om deze keuze onderbouwen, wordt hieronder toegelicht welke juridische complexiteiten en praktische bezwaren een rol spelen bij het invoeren van een dergelijke verplichting. Op dit moment zijn bedrijven en instellingen verplicht energiebesparende maatregelen te nemen als zij meer dan 50.000 kWh elektriciteit of meer dan 25.000 m3 aardgas verbruiken. Hieronder vallen ook horecabedrijven en winkels. Deze verplichting is opgenomen in het Besluitactiviteiten leefomgeving (Bal), en onderdeel van de Omgevingswet1. Bedrijven en instellingen die boven deze drempelwaarde komen, moeten alle energiebesparende maatregelen nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Deze energiebesparende maatregelen zijn wettelijk vastgelegd in de zogenaamde Erkende Maatregelenlijst Energiebesparing (EML). De Omgevingsdienst Noorzeekanaalgebied handhaaft op de naleving van de energiebesparingsplicht voor bedrijven en instellingen die daartoe verplicht zijn. De energiebesparingsplicht geldt niet voor bedrijven en instellingen met een lager energieverbruik dan de genoemde drempelwaarde. De EML is omvangrijk maar bevat niet alle denkbare energiebesparende maatregelen. In de EML zijn geen maatregelen opgenomen die bedrijven verplicht om deuren te sluiten bij het aanstaan van airco of verwarming.

Onder de Omgevingswet hebben gemeenten de mogelijkheid gekregen om lokaal aanvullende regels te stellen in aanvulling op het Bal. Deze maatregelen mogen alleen een aanscherping zijn (geen versoepeling) en er moet worden aangetoond waarom deze extra maatregelen verplicht moet worden opgelegd, dus bovenop de reeds in het Bal vastgelegde maatregelen. Zo moet uitgezocht worden hoeveel de maatregel zou opleveren en waarom deze maatregel niet al is betrokken bij de energiebesparende maatregelen (met een terugverdientijd van minder dan vijf jaar). Aan het opnemen van een maatregel op de lijst met erkende maatregelen gaat een uitgebreid traject vooraf, waarin de terugverdientijd van de maatregel ten opzichte van een bepaalde uitgangssituatie wordt berekend. Dit gebeurt in overleg met de branche, waarbij voor allerlei waarden een representatief getal wordt bepaald. Gezien de diverse groep bedrijven waar het om gaat is dit lastig in zijn algemeenheid te bepalen. Daarnaast wordt bepaald of de maatregel praktisch gezien redelijkerwijs getroffen kan worden; ook hier is het ingewikkeld een algemene uitspraak over te doen gezien de grote diversiteit binnen de groep van bedrijven. Aan kleinere verbruikers kunnen vanuit de gemeente extra maatregelen worden opgelegd omdat deze buiten het toepassingsbereik van het Bal vallen.

Voor kleine verbruikers moet worden uitgelegd waarom deze maatregel wel voor kleine verbruikers geldt en niet voor grote verbruikers. Een onvoldoende dragende motivering betekent een procesrisico bij het opnemen van de regel in het omgevingsplan en ook bij een handhavingsbesluit. Kortom: de Omgevingswet biedt de mogelijkheid maatwerkregels op te nemen voor grote energieverbruikers en biedt de mogelijkheid regels te stellen voor kleine verbruikers. Echter, gelet op de intensieve procedures en de juridische risico’s die het invoeren van dergelijke regels met zich 1

Artikel 5.15, Besluit activiteiten leefomgeving en artikel 3.84, Besluit bouwwerken leefomgeving

Gemeente Amsterdam

Datum 14 oktober 2025 Pagina 3 van 3

meebrengt, kiest het college ervoor deze sporen niet te volgen. Daarbij geldt dat het toezicht op de naleving van de regels zeer arbeidsintensief zal zijn. Onze inzet is er daarom op gericht bedrijven en instellingen te stimuleren aan de slag te gaan met het nemen van energiebesparende maatregelen. De gemeente biedt bedrijven en instellingen bijvoorbeeld energieadvies- en begeleidingstrajecten aan. In deze trajecten worden bedrijven ook gewezen op energiebesparende maatregelen bij verwarming of koelen. Denk hierbij aan het efficiënt instellen van verwarming binnen en buiten openingstijden, zuinig gebruik van airco’s, het afdekken van open koelingen, en ook het zoveel mogelijk sluiten van deuren om energieverspilling te voorkomen. Per jaar zijn er enkele honderden bedrijven en instellingen die gebruik maken van een dergelijk traject. Verwacht wordt in deze trajecten betere resultaten te kunnen behalen dan hiertoe een verplichting op te nemen in het omgevingsplan. Daarnaast handhaaft de Omgevingsdienst Noorzeekanaalgebied op de naleving van de energiebesparingsplicht voor bedrijven en instellingen die daartoe verplicht zijn. Ik vertrouw u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Sofyan Mbarki Wethouder Economische Zaken