- 09 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit (40) Advies stadsdeel Zuidoost

Adviesaanvraag B&W aan stadsdeelbestuur Invullen door directie: Advies over het beleidsvoornemen ’30 km/u in de stad’ Ruimte en Economie Directie: Verkeer en Openbare Ruimte Datum behandeling staf WH 21 juni 2021 Datum adviesaanvraag: 19 juli 2021 Deadline ontvangst advies: 3 oktober 2021 Advies mailen naar: 30km@amsterdam.nl Meegestuurde stukken: Beleidsvoornemen ’30 km/u in de stad’ Heeft er consultatie vooraf De portefeuillehouders Verkeer en Vervoer zijn geïnformeerd over het plaatsgevonden? beleidsvoornemen ’30 km/u in de stad’ en vervolgproces in het Portefeuillehoudersoverleg Verkeer en Vervoer. Daarnaast zijn er nog een aantal losse overleggen geweest met de portefeuillehouders. Onderwerp adviesaanvraag: Portefeuille:

Invullen door stadsdeel: Stadsdeel: Procesbegeleider: Datum weekstart/staf: Datum stadsdeelcommissie: Datum dagelijks bestuur: Registratienr. (optioneel):

Zuidoost V.Sinester 24 augustus 2021 26 augustus/ 9 september 2021 28 september 2021 …

Over gevraagde adviezen: conform art. 12 van de verordening op het lokaal bestuur vraagt B&W advies aan een DB over besluiten die (lid 1) betrekking hebben op de taken en bevoegdheden van het DB of (lid 2) op de belangen van het stadsdeel . Het DB legt deze adviezen voor aan de stadsdeelcommissie (art. 19). Het DB neemt het advies van de stadsdeelcommissie over indien het is vastgesteld met een meerderheid van stemmen en binnen de budgettaire kader past (art. 19 lid 5). Afwijkingen van het advies motiveert het DB.

Adviesvraag B&W Formuleer hier de vraag aan het stadsdeel

Het college van B&W heeft op 6 juli 2021 ingestemd met het vrijgeven voor inspraak en voorleggen voor advies aan de stadsdelen van het beleidsvoornemen ‘30 km/u in de stad’. Zie voor meer informatie bijgevoegde stuk. Wij willen u, als dagelijks bestuur van het stadsdeel, vragen om het voorliggende beleidsvoornemen te voorzien van advies in uw stadsdeel.

Conceptadvies DB: Het dagelijks bestuur formuleert hier t.b.v. de stadsdeelcommissievergadering een conceptadvies

Wij danken het College voor de uitwerking van het beleidsvoornemen in korte tijd en voor het betrekken van het stadsdeel in de voorbereiding. Wij herkennen op de kaart veel van wat in de voorbereiding is voorgesteld of in andere ambitie documenten en plannen van het stadsdeel is opgenomen. Zuidoost heeft de ambitie om de leefbaarheid in het stadsdeel te verbeteren zoals in het Masterplan en in de gebiedsontwikkelingsplannen verwoord. In het net vastgestelde Mobiliteitsplan Zuidoostflank adviseert het DB om toe te werken naar nulgroei van het autogebruik en in te zetten op alternatieven zoals meer ovverbindingen en stimuleren van fietsgebruik. Minder auto’s en emissie vrij in 2030 hebben direct effect op de luchtkwaliteit en op de geluidsemissie van het wegverkeer. Het verlagen van de maximumsnelheid in stedelijk gebied draagt daarnaast bij aan de verkeersveiligheid. Het toevoegen van een nieuwe wegcategorie, de Gebiedstontsluitingsweg op 30 km, sluit aan bij de veranderende functie, verdergaande verstedelijking en diverser/flexibel gebruik van de openbare ruimte, van verkeer naar verblijf. Wij adviseren daarom Pagina 1 van 5

1. In te stemmen met het beleidsvoornemen om vanaf 2023, waar mogelijk een algehele snelheidsbeperking van 30 km in te voeren in stedelijk gebied. 2. In te stemmen met de voorgestelde locaties waar onderzoek wordt gedaan naar mogelijke snelheidsverlaging c.q. herinrichting van de weg op de volgende locaties - Amstel 3. De maatregel past bij de transformatie van het op de auto ingericht bedrijven- en kantorengebied naar een multifunctioneel gebied waar ook gewoond wordt, en draagt bovendien bij aan de sociale veiligheid - Dalsteindreef – Dolingadreef: hier wordt op verzoek van het stadsdeel reeds onderzoek gedaan naar maatregelen om de verkeersveiligheid te verbeteren. Verlagen van de maximumsnelheid kan daaraan bijdragen 3. Om ook op de volgende wegen onderzoek te doen naar mogelijke verlaging van de maximumsnelheid: - Foppingadreef/Bijlmerdreef: Deze krijgen steeds meer de karakteristieken van een stedelijke omgeving met entrees aan weerszijden van de Bijlmerdreef, meer voetgangers langs de dreef en voetgangersoversteekplaatsen op de dreven. - Hoogoorddreef – Vanuit het Mobiliteitsplan Zuidoostflank is de wens hier een knip voor autoverkeer aan te brengen. In de gebiedsontwikkeling ArenaPoort en/of in een nieuw op te stellen NvU Hoogoorddreef kan vervolgens de keuze voor 50 of 30 worden gemaakt. - Nieuwegeinlaan.

De inrichting en de “niet stedelijke” ligging (lokale rondweg) die wel direct toegang geeft tot de hoven, nodigt uit tot sneller rijden. Naar aanleiding van vele bijna ongevallen heeft het VAT (Verkeersadviesteam) eerder geadviseerd de snelheid hier te verlagen. - Oudenrijnlaan, in het verlengde van de Nieuwegeinlaan, heeft dezelfde verkeersveiligheids risico’s. Met het verlagen van de snelheid worden onder meer de problemen bij de ingang naar de Opheusdenhof verholpen. Het stadsdeel wordt graag betrokken bij de afweging en de uiteindelijke keuzes die worden gemaakt. Wij adviseren ter borging van de voorgenomen maatregelen een koppeling te maken met de voor het Mobiliteitsplan Zuidoostflank aan te stellen Alliantiemanager Zuidoost Bereikbaar die overzicht heeft van de mobiliteitsontwikkelingen en de linking pin vormt binnen Zuidoost bereikbaar

Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB

De stadsdeelcommissie onderschrijft het pre-advies niet en adviseert het volgende: Standaard voor stadsdeel Zuidoost is duidelijk anders, ook anders ingericht dan bijvoorbeeld het centrum van Amsterdam.Dus in plaats van standaard 30 km per uur in te stellen is het beter om 50 km per uur te handhaven als standaard in Zuidoost en 30 km per uur te implementeren daar waar het nuttig en noodzakelijk is t.a.v. de verkeersveiligheid. De stadsdeelcommissie zuidoost wil dus pleiten voor maatwerk per locatie en per locatie willen kijken of het 30 of 50 moet zijn. Het lijkt ons onverstandig om dit overal toe te passen in de stad Amsterdam met de volgende reden: De kruissnelheid biedt een verkeersveiligheidprobleem, kostenaspect en extra luchtvervuiling. Auto’s met een verbrandingsmotor zijn niet ontworpen om 30 km per uur als kruissnelheid te hebben, het verbruik en dus uitstoot is hoger. We begrijpen dat 800 zwaargewonden per jaar als gevolg van de 50km per uur en 1 miljard maatschappelijke kosten een belangrijk gegeven is. Dit gegeven noopt ons om op bepaalde trajecten maatregelen te nemen. Tegelijkertijd willen we ook niet nodeloos opstoppingen creëren en doorstroom belemmeren waar dat niet nodig is. Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 2 van 5

Op veel plekken in Amsterdam haal je nu al geen 50 km per uur. Dit zijn typisch de gebieden waar de snelheid ook beperkt kan worden. Anderzijds zijn er ook gebieden waar deze snelheid wel gehaald kan worden en waar het geen problemen ten aanzien van de veiligheid geeft, en dit is veelal in gebieden buiten de ring en dus ook op zeer veel gebieden in Zuidoost. De trajecten moeten ook te handhaven zijn. Een snelheidsbeperking van 30 km per uur stadsbreed invoeren en wat borden neerzetten is zinloos als men hierop niet handhaaft. De SDC wil dus graag benadrukken dat het maatwerk is per locatie. Op daar 30 km per uur of 50 km per uur zinvol vindt, en dat de gemeente dan dus ook wat te doen heeft; het is niet alleen borden introduceren, maar ook inrichting straat en slimme techniek (te hard rijden = stoplicht op rood). Naast snelheidsbeperkingen voor de auto’s vragen we ook aandacht voor fietsers en hun rijgedrag/snelheid. Daarbij dient er ook gehandhaafd worden. Bij deze handhaving dient zich deze niet alleen tot de rijbaan te beperken, maar tevens op de vrijliggende fietspaden. Snelheden van elektrische fietsen / speed-pedelecs kunnen zelfs wel 45 km per uur bereiken op een fietspad. Dan specifiek op de genoemde locaties: De SDC herkent zich niet in de problematiek zoals geschetst in het gebied van de Dalsteindreef – Dolingadreef.

Hier zijn bijvoorbeeld separate fietspaden en voetpaden naast de weg. Ook is het wat de SDC betreft niet logisch dat Amstel 3 gebied als eerste gebied waar je een 30 km zone van zou willen maken. De SDC stelt zich voor dat er wel locaties zijn in Zuidoost die een wel beter af zijn met 30 kilometer per uur, woonwijken, woonerven (waar al een regime is van stapvoets rijden). Laat dat eerst goed onderzocht worden en vervolgens ook voorgelegd aan de SDC. De SDC onderschrijft wat het DB stelt: “Het stadsdeel wordt graag betrokken bij de afweging en de uiteindelijke keuzes die worden gemaakt.” Afsluitend: de regel van standaard 50 km per uur dus handhaven met een afwijking naar 30 km per uur wanneer dit goed onderbouwd kan worden m.b.t. de verkeersveiligheid. Niet standaard 30 km per uur. Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders

Wij danken het College voor de uitwerking van het beleidsvoornemen in korte tijd en voor het betrekken van het stadsdeel in de voorbereiding. Wij herkennen op de kaart veel van wat in de voorbereiding is voorgesteld of in andere ambitie documenten en plannen van het stadsdeel is opgenomen. Zuidoost heeft de ambitie om de leefbaarheid in het stadsdeel te verbeteren zoals in het Masterplan en in de gebiedsontwikkeling verwoord. In het net vastgestelde Mobiliteitsplan Zuidoostflank adviseert het DB om toe te werken naar nulgroei van het autogebruik en in te zetten op alternatieven zoals meer ov-verbindingen en stimuleren van fietsgebruik. Minder auto’s en emissie vrij in 2030 hebben direct effect op de luchtkwaliteit en op de geluidsemissie van het wegverkeer. Het verlagen van de maximumsnelheid in stedelijk gebied draagt daarnaast bij aan de verkeersveiligheid. Het toevoegen van een nieuwe wegcategorie, de Gebiedstontsluitingsweg op 30 km, sluit aan bij de veranderende functie, verdergaande verstedelijking en diverser/flexibel gebruik van de openbare ruimte, van verkeer naar verblijf. Het Db kan zich vinden in het beliedsvoornemen om vanaf 2023, waar mogelijk een algehele snelheidsbeperking van 30 km in te voeren in stedelijk gebied en stemt in met de voorgestelde locaties waar onderzoek wordt gedaan naar mogelijke snelheidsverlaging c.q.

herinrichting van de weg op de volgende locaties - Amstel 3. De maatregel past bij de transformatie van het op de auto ingericht bedrijven- en kantorengebied naar een multifunctioneel gebied waar ook gewoond wordt, en draagt bovendien bij aan de sociale veiligheid Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 3 van 5

-

Dalsteindreef – Dolingadreef: hier wordt op verzoek van het stadsdeel reeds onderzoek gedaan naar maatregelen om de verkeersveiligheid te verbeteren. Verlagen van de maximumsnelheid kan daaraan bijdragen Tevens stellen we voor om ook op de volgende wegen onderzoek te doen naar mogelijke verlaging van de maximumsnelheid: - Foppingadreef/Bijlmerdreef: Deze krijgen steeds meer de karakteristieken van een stedelijke omgeving met entrees aan weerszijden van de Bijlmerdreef, meer voetgangers langs de dreef en voetgangersoversteekplaatsen op de dreven. - Hoogoorddreef – Vanuit het Mobiliteitsplan Zuidoostflank is de wens hier een knip voor autoverkeer aan te brengen. In de gebiedsontwikkeling ArenaPoort en/of in een nieuw op te stellen NvU Hoogoorddreef kan vervolgens de keuze voor 50 of 30 worden gemaakt. - Nieuwegeinlaan. De inrichting en de “niet stedelijke” ligging (lokale rondweg) die wel direct toegang geeft tot de hoven, nodigt uit tot sneller rijden. Naar aanleiding van vele bijna ongevallen heeft het VAT (Verkeersadviesteam) eerder geadviseerd de snelheid hier te verlagen. - Oudenrijnlaan, in het verlengde van de Nieuwegeinlaan, heeft dezelfde verkeersveiligheids risico’s. Met het verlagen van de snelheid worden onder meer de problemen bij de ingang naar de Opheusdenhof verholpen.

Het stadsdeel wordt graag betrokken bij de afweging en de uiteindelijke keuzes die worden gemaakt. Wij adviseren ter borging van de voorgenomen maatregelen een koppeling te maken met de voor het Mobiliteitsplan Zuidoostflank aan te stellen Alliantiemanager Zuidoost Bereikbaar die overzicht heeft van de mobiliteitsontwikkelingen en de linking pin vormt binnen Zuidoost bereikbaar Advies stadsdeelcommissie Het DB neemt de adviezen van de stadsdeelcommissie niet over omdat deze uitgaan van een principieel ander uitgangspunt,nl 50 km/u tenzij, terwijl het beleidsvoornemen uit gaat van 30km/u, tenzij . Hierna wordt ter onderbouwing van het DB besluit puntsgewijs op de adviezen van de stadsdeelcommissie ingegaan.  SDC stelt “Standaard voor stadsdeel Zuidoost is duidelijk anders, ook anders ingericht dan bijvoorbeeld het centrum van Amsterdam. Dus in plaats van standaard 30 km per uur in te stellen is het beter om 50 km per uur te handhaven als standaard in Zuidoost en 30 km per uur te implementeren daar waar het nuttig en noodzakelijk is t.a.v. de verkeersveiligheid”. DB: Het voorgenomen beleid zorgt juist voor maatwerk. Door die wegen waar geen direct aanliggende stedelijke omgeving is uit te zonderen, wordt gezorgd voor een logische opbouw van het netwerk. De argumenten die de Stadsdeelcommissie inbrengt om de redenering andersom te houden, zijn niet allemaal even logisch.

Enkele overwegingen:  SDC stelt ‘Dus in plaats van standaard 30 km per uur in te stellen is het beter om 50 km per uur te handhaven als standaard in Zuidoost en 30 km per uur te implementeren daar waar het nuttig en noodzakelijk is t.a.v. de verkeersveiligheid.’ DB: Dit punt gaat voorbij aan het standpunt van het College om ook leefbaarheid als een belangrijk criterium mee te wegen in de keuze voor 30 km/u. Overigens komt dit grotendeels overeen met wegen waar het nuttig en noodzakelijk is voor de verkeersveiligheid.  SDC stelt ‘De kruissnelheid biedt een verkeersveiligheidprobleem, kostenaspect en extra luchtvervuiling. Auto’s met een verbrandingsmotor zijn niet ontworpen om 30 km per uur als kruissnelheid te hebben, het verbruik en dus uitstoot is hoger.’ DB: Dit wordt ook al in het beleidsvoornemen geconcludeerd. Waarbij ook wordt geconstateerd dat de extra uitstoot verwaarloosbaar is, en dat de afweging voor verkeersveiligheid en leefbaarheid daarom nog steeds positief uitpakt.  SDC stelt ‘We begrijpen dat 800 zwaargewonden per jaar als gevolg van de 50km per uur en 1 miljard maatschappelijke kosten een belangrijk gegeven is. Dit gegeven noopt ons om op bepaalde trajecten

Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 4 van 5





maatregelen te nemen. Tegelijkertijd willen we ook niet nodeloos opstoppingen creëren en doorstroom belemmeren waar dat niet nodig is.’ DB: Met 30 km/u in de stad worden geen extra opstoppingen of belemmering van de doorstroming verwacht. Uit de resultaten in Brussel blijkt dat de reistijd in de stad gelijk is gebleven.Belangrijkste oorzaak van opstoppingen zijn kruisingen en met dit voorstel verandert dat niet. SDC stelt ‘Anderzijds zijn er ook gebieden waar deze snelheid wel gehaald kan worden en waar het geen problemen ten aanzien van de veiligheid geeft, en dit is veelal in gebieden buiten de ring en dus ook op zeer veel gebieden in Zuidoost.’ DB: Wij zijn het daar mee eens. In de voorgestelde kaart van Zuidoost is dit ook te zien. Hier komt de uitzondering van 50 km/u veel terug. SDC stelt: ‘De SDC wil dus graag benadrukken dat het maatwerk is per locatie. Op daar 30 km per uur of 50 km per uur zinvol vindt, en dat de gemeente dan dus ook wat te doen heeft; het is niet alleen borden introduceren, maar ook inrichting straat en slimme techniek (te hard rijden = stoplicht op rood).’ DB: Eens met maatwerk: daarvoor is het afwegingskader dat specifiek naar elke locatie kijkt. Daarnaast is de aanpak om de snelheid daadwerkelijk naar beneden te brengen gebaseerd op communicatie, voertuigtechniek, infrastructuur en handhaving.

Over dat laatste lopen nog gesprekken met OM en politie. Infrastructuur kan niet in 1x overal in de stad aangepast, dit gebeurt gefaseerd. In het begin wordt de belijning en bebording aangepast en worden maatregelen genomen op een aantal locaties. Maar hier is juist voor gekozen om in 1x de beweging te maken, zodat niet 30 jaar gewacht hoeft te worden op de resultaten. Voorbeelden uit het buitenland laten zien dat dit succesvol kan. Voor Zuidoost is er de positieve bijkomstigheid dat de komende jaren gebieden verder integraal ontwikkeld worden, waarbij het creëren van meer stedelijkheid en de inrichting van wegen hand in hand kunnen gaan. Een verlaging naar 30 km/u kan dan meteen gepaard gaan met een andere inrichting

Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 5 van 5