025 Nachtvisie Adam_v14DT.pdf

intocht van Sinterklaas. Voor deze festivals en evenementen is het van belang dat zij meerjarig zekerheid krijgen. Het college zou graag zien dat een aantal van deze festivals meerjarig een plek op de kalender kan krijgen.

Toegankelijkheid onder druk Weerstand bij bewoners, een tekort aan locaties, stijgende kosten, veel concurrentie en dan kan het weer ook nog eens tegenvallen. Wie kan of wil nog een festival organiseren als er zoveel drempels en obstakels zijn? Vaak zijn organisatoren pas na meerdere edities van een festival uit de kosten. Logisch dat het voor nieuwe organisatoren of partijen zonder grote reserves moeilijk is om in Amsterdam een evenement van enige omvang te organiseren. Bezoekers merken dat aan de stijgende prijs van entreekaartjes. Als we ook op het gebied van de nachtcultuur overdag een inclusieve stad willen zijn, moeten we hier aan oplossingen werken. Mogelijk kan het reserveren van een beperkt aantal plekken voor nieuwe initiatieven en het beschikbaar stellen van een geoormerkt subsidiebudget een bijdrage leveren.

Aanpak De gemeente heeft de taak om toe te zien op naleving van de regels en afspraken. Beter georganiseerde evenementen moeten leiden tot minder hinder en meer draagvlak. Organisatoren van festivals krijgen een locatie in bruikleen. Deze ruimte is van alle Amsterdammers en van organisatoren wordt verwacht dat ze hier verantwoordelijk mee omgaan: met respect voor de ruimte, voor de aanwezige flora en fauna, en voor de omgeving. Behalve dat alle regels en normen worden nageleefd, willen we ook dat organisatoren zich ervoor inspannen dat het evenement een zo aangenaam mogelijke ervaring is voor iedereen, bezoekers en omgeving. Door te enquêteren onder bezoekers en bewoners wordt objecti­ veerbare data verzameld over de kwaliteit van de uitvoering van een evenement. In combinatie met eventuele meldingen en de opvolging door toezichthouders en met de plannen van de organisator, ontstaat een beter beeld van de prestaties van het festival. Dit kan worden betrokken bij de afweging om een plek op de kalender toe te kennen.

Toekomst van de nacht

5

Passende schaal

63

Interview: Niels de Geus & Jasper Goossen, Evenementen Vereniging Amsterdam (EVA) Niels de Geus en Jasper Goossen raakten al vroeg verknocht aan de Amsterdamse nacht. Ieder heeft op zijn eigen manier een bijdrage geleverd aan de subcultuur. Jasper met zijn bedrijf Apenkooi, waarmee hij festivals als DGTL, STRAF_WERK en Pleinvrees organiseert. Niels als operationeel directeur van ID&T, verantwoordelijk voor festivals als Milkshake, Mysteryland en Welcome to the Future. Als lid van de Evenementen Vereniging Amsterdam vertegenwoordigen ze festivals in en rond de stad.

Niels: ‘Je hoort in de politiek vaak dat de clubcultuur terug moet komen. Dat dacht ik tien jaar geleden ook toen we Club AIR openden. Maar volgens mij heeft het geen zin om terug te verlangen naar twintig jaar geleden. Wat houdt nachtcultuur of jongerencultuur nu echt in? Het is goed als daar eens iets over wordt opgeschreven.’ Jasper: ‘Wat wij met festivals doen en wat er in de clubs gebeurt, is sterk met elkaar verweven. Op allerlei niveaus is er samenwerking. De nacht gaat inmiddels verder dan alleen maar uitgaan. Het is voor jongeren een manier van zelfontplooiing geworden. Of het nou een festival, een reis of een clubavond is, het zijn allemaal manieren om uit het keurslijf te ontsnappen. Een plek waar je je kunt ontwikkelen, maar ook mensen kunt ontmoeten in een vrije omgeving.’

Aanjager Niels: ‘Er wordt veel gecreëerd in de nacht. Er wordt toffe muziek gemaakt en crossmediaal komt er van alles tot stand. Er zijn een heleboel kunstuitingen waartussen verbanden worden gelegd. Het nachtleven

Toekomst van de nacht

Stemmen voor de nacht #10

Verwevenheid

64

is ontzettend breed, met zoveel verschillende stromingen dat er voor iedereen wat te halen valt.’ Jasper: ‘Als je kijkt naar de creativiteit in de nacht en de professionele manier waarop ermee wordt omgegaan, is dat substantieel. De nacht is een aanjager voor de creatieve sector, de reclame-industrie en de filmindustrie. Mensen leren elkaar er kennen, veel fotografen, cameramensen, schrijvers en designers zijn ooit betrokken geweest bij de nacht. Het is een voedingsbodem voor de culturele en de creatieve sector.’

Jasper: ‘Amsterdam is al 25 jaar de dancehoofdstad van de wereld, maar raakt die koppositie langzaam maar zeker kwijt. Dat ligt aan het feit dat Nederland klein is en Amsterdam al helemaal. Momenteel zijn we alles aan het volbouwen en denken we pas later na over hoe de inwoners zich kunnen vermaken. Terwijl we ons nu moeten voorbereiden op situaties die zich over tien, twintig jaar voordoen. Of het nou een club is, een café, een theater of een festivalterrein, het is hard nodig om daar nu al ruimte voor te reserveren.’ Niels: ‘Een feest of festival begint niet met 1500 of 20.000 mensen, maar met dertig vrienden. Zo zijn de bekendste avonden en festivals ontstaan. Neem een avond als Afrolosjes. Dat is ooit begonnen in Bitterzoet en in kleine stapjes uitgegroeid tot landelijke clubavond. Zo’n voorbeeld toont aan hoe belangrijk het is voor de Amsterdamse nacht om een brede infrastructuur te behouden, waarin kleine podia even belangrijk zijn als grote. Het soms gehoorde idee van “het moet altijd maar klein blijven” vind ik kortzichtig. De artiesten in die aftandse bus of in dat jongerenhuis staan uiteindelijk op Mysteryland en worden internationaal gezien.’

Jasper: ‘Wie bepaalt wat cultuur is? Cultuur met een hoofdletter C, daarmee wordt vaak de grachtengordelcultuur, het Van Gogh Museum, het Stedelijk Museum bedoeld. Is gabber cultuur? Mensen die dertig jaar na dato nog steeds met een kaal hoofd in een Aussie rondlopen en naar gabbermuziek luisteren. Natuurlijk is dat cultuur. Het is alleen niet de cultuur van de mensen die vinden of denken dat ze er verstand van hebben.’ Niels: ‘Het enige dat de gemeente moet doen, is faciliteren dat er ruimte is voor jongerencultuur, en zich er inhoudelijk zo min mogelijk tegenaan bemoeien.’

Creativiteit stimuleren Jasper: ‘Er is een groep Amsterdammers voor wie het nooit genoeg is. Als het aan hen ligt, moeten alle evenementen die herrie maken en iets met jongerencultuur te maken hebben, de stad uit. Er wordt altijd met een negatieve blik naar festivals gekeken. We moeten minder nadenken in het opleggen van beperkingen. We kunnen beter denken in wat we willen stimuleren en bedenken waar we naartoe willen. Daarbij komt de creativiteit van de nacht uitstekend van pas én tot zijn recht.’

Toekomst van de nacht

Stemmen voor de nacht #10

Brede infrastructuur

Gabbercultuur

65

Interview: Vic Crezée, Head of Music Patta

Eclectische cultuur

Vic Crezée groeide op aan de Lange Leidsedwarsstraat en raakte op jonge leeftijd in de ban van hiphop. In platenzaak Fat Beats vond hij gelijkgestemden, onder wie de initiatiefnemers van Patta, het befaamde Amsterdamse lifestyle brand en kledingmerk. Crezée maakte carrière als dj/producer en werd twee jaar geleden gevraagd om Patta Soundsystem op te zetten.

‘Ik zou het vreselijk vinden als Paradiso verdween, maar ook als de Jamaica Lounge of Garage Noord niet meer bestond. Als het Concertgebouw verdwijnt, is dat ook verschrikkelijk, maar ik vind niet dat zij voorrang moeten krijgen bij het verstrekken van steun. Omdat Amsterdam zo klein is hebben we een sterk eclectische uitgaanscultuur. En omdat we het nachtleven bloedserieus nemen, is alles van hoge kwaliteit: de hiphopfeesten zijn goed, maar ook de technofeesten en punkshows. Van de dj’s en de promotors tot aan de flyerontwerpers, iedereen heeft een hoog professioneel niveau.’

‘Voor mij is het nachtleven de plek waar alles en iedereen samenkomt. Als je geïnteresseerd bent in verschillende muzikale culturen, kom je er allerlei mensen tegen. Ook maak je vriendschappen en leer je mensen kennen die je perspectief op de wereld veranderen. Het nachtleven is een plek waar obstakels tussen mensen wegvallen. Als je op plekken komt waar je mensen vindt met dezelfde interesses, voel je al snel een diepere connectie, ook zonder drank en drugs. Je trekt naar een bepaald muziekgenre en daar horen een lifestyle bij, een kledingstijl of manieren van praten. Misschien kom je uit een gehucht zonder punkers en tref je in Amsterdam ergens mensen met een totaal andere achtergrond. Zo ontwikkel je je brein en je zijn.’

Gelijke waarde ‘Voor Patta heeft muziek altijd een belangrijke waarde gehad, vooral rap. Toen Patta net was opgericht, bracht het een rapalbum uit en er zijn door de jaren heen talloze feestjes geweest. Met Patta Soundsystem zijn we ons daar meer op aan het richten, met stage hostings, samenwerkingen met muzikanten, muziek uitbrengen en radiostations. Of het nou gaat om Jamaica Lounge bij mij om de hoek, of Paradiso of een deftige klassieke bar die ik niet ken, ik vind dat ze allemaal een even hoge cultuurwaarde hebben. Iedere plek waar mensen samenkomen, met een bepaald soort eten, muziek en attitude, draagt bij aan hoe mensen door de stad manoeuvreren en hoe ze zich kunnen identificeren met een groep waar ze geen weet van hadden.’

Passie voor de nacht ‘Ik denk dat we met zijn allen de Amsterdamse nachtcultuur in stand houden. Natuurlijk zijn er mensen die vooral bezig zijn met geld verdienen, maar er zijn ook genoeg die met passie met de nacht bezig zijn. Die doen er alles aan om elkaar te helpen en een gezonde uitgaanscultuur in stand te houden. Ik benader het nachtleven vooral vanuit een muzikaal perspectief. Ik denk dat het belangrijk is om mensen een plek te blijven bieden waar ze binnen een bepaalde niche nieuwe muziek kunnen ontdekken en anderen kunnen ontmoeten.’

Geweldpreventie ‘Geweld ligt in de nacht helaas eerder op de loer dan overdag op straat. Geweld tegen vrouwen en de lhbtiq+ gemeenschap moet per direct stoppen. Om dat soort geweld te stoppen moet je bij de kern beginnen. Het heeft te maken met opvoeding en scholing van jonge mensen, vooral van mannen. Je kunt de omgangsvormen tussen mensen op een zekere leeftijd niet meer beïnvloeden. Vanaf je geboorte – op school, in de media, overal – moet je te horen krijgen dat verliefd zijn op iemand van hetzelfde geslacht normaal is.’

Toekomst van de nacht

Stemmen voor de nacht #11

Nuchtere connectie

66

Boekhouders én dj’s steunen ‘Er moet geld gestoken worden in het nachtleven, want het is naar mijn weten de enige sector die helemaal stilligt. Zzp’ers en mensen in het nachtleven krijgen geen steun, want ze worden niet begrepen door de overheid. Bedrijven die helemaal niets bijdragen aan de cultuur van de stad, krijgen wel steun van de regering om hun personeel te betalen. Daar klopt helemaal niks van. De overheid en de gemeente zouden tijdens de pandemie meer financiële steun mogen bieden.’

‘Vóór covid vond ik het nachtleven eigenlijk best gezond. Om de haverklap kreeg een nieuwe club een 24-uurs vergunning. Ik had daar niet zoveel op aan te merken. Het enige wat echt beter kan: meer nachtvergunningen voor eten. Het aantal tenten dat na drieën open is, is op één hand te tellen en het eten is er goor. Je wilt gewoon om zes uur ’s ochtends terecht kunnen bij een goeie zaak.’

Toekomst van de nacht

Stemmen voor de nacht #11

Nachtmenu

67

Bijlage 1 - Waarde van de kleine uurtjes Bijlage 2 - Bronnen • Waarde van de kleine uurtjes, Altas Research (voorheen Atlas voor gemeenten) (in opdracht van de gemeente Amsterdam), april 2021 • ‘De kracht van kunst en cultuur, Hoofdlijnen Kunst en Cultuur 2021-2024’, november 2019 • ‘Een nieuwe lente en een nieuw geluid’, coalitieakkoord mei 2018 • The trouw book, Olaf Boswijk e.a., 2014 • The Warhol Economy, How Fashion, Art, and Music Drive New York City Elizabeth Currid-Halkett, Princeton University Press, 2007 • Nachtnota Amsterdam, Nachtwacht, oktober 2003

Toekomst van de nacht

Bijlages

68

Amber Vineyard Angelo Bromet Anne Rodermond Aron Friedman Aukje Dekker Bas van Geyn Bradley Zero Bogomir Doringer Bróna Lynch Chafik Benhmidouch Chiara Silvestrin Danny Lee Diego Meijers Dorian Andrzejewski Duncan Stutterheim Ellen Evers Emma Waslander Ferdgie Imambaks Geert van Veen Ghamte Schmidt Hasna el Maroudi Heleen Blanken Helena Castro Helena Naeff Inis de Jong Isis van der Wel Ivo Schmetz Jan-Willem van de Ven Joost Gimbel Jordi Ariza Gallego Jörgen Tjon A Fong Jasper Goossen Juliënne Beijer

Justin Verkijk Kiki Wesselo Kees Koenders Kim Tuin Liese Kingma Lutz Leichsenring Lysa da Silva Maru Asmellash Mary Lake Meindert Kennis Mirik Milan Mohamed Ghabri Moktar Nabil Najah Aouaki Natasja Niels de Geus Olaf Boswijk Pieter de Kroon Ramon de Lima Rolinde Hoorntje Sanae Tijou Sander Groet Shammah Brempong Soumaya Bazi Sven Bijma Sydney van Nieuwaal Vic Crezée Wesley Texel William Djoko Wisse Vollaers Pakhuis de Zwijger en alle gesprekspartners die een bijdrage hebben geleverd aan de totstandkoming van de nachtvisie.

Toekomst van de nacht

Met dank aan

Met dank aan

69

Toekomst van de nacht

Fotografie op pagina:

Nachtcultuur in Amsterdam

1: Bogomir Doringer 2: Tim Buiting

Uitgave Gemeente Amsterdam Cluster Ruimte en Economie Afdeling Kunst en Cultuur Postbus 202 1000 AE Amsterdam

3: Berbe Rinders 4: Mark Richter 5: Mark Richter 6: Jordy Brada 11: Tim Buiting 12: Sacha Hoebergen 15: Nikola Lamburov

Interviews: Aron Friedman

17: Jonathan de Waart 18: Laura Jacobs

Dichter: Soumaya Bazi

19: Gerald van der Knaap 25: Paula Scintilla

Tekst en samenstelling: Team Nachtvisie

27: Bob Bronshoff 29: Tim Buiting

Tekstredactie: de zoele haven

30: Sven Bijma 39: Lucas van der Rhee

Vormgeving: Today

41: Chris en Marjan 43: Berbe Rinders

Amsterdam, juni 2021

44: Berbe Rinders 56: Peter Tijhuis 57: Jordy Brada 64: Merlijn Hoek 70: Niels de Vries