01 Raadsinformatiebrief uitwerking van het isolatieoffensief

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp Bijlage:

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 25 oktober 2022 Wethouder Duurzaamheid en volkshuisvesting Zita Pels Directie Wonen, bestuurszaken.wonen@amsterdam.nl Uitwerking van het isolatieoffensief Afschrift van de brief afdwingbare huurverlaging bij slechte isolatie

Geachte leden van de gemeenteraad, De noodzaak van energie besparen is groot. Er is een energiecrisis, bestaanszekerheidscrisis en een klimaatcrisis. Daarom zet dit college vol in op een grootschalig isolatieoffensief om zoveel mogelijk huishoudens, zo snel mogelijk te ondersteunen om nu en in de toekomst energie te besparen. Dit verlaagt het verbruik van energie en uitstoot van CO2, zorgt voor betere en comfortabeler woningen, en maakt woningen beter geschikt voor een aardgasvrije toekomst. Dit offensief lanceer ik in drie stappen; ten eerste de aanpak energiearmoede, ten tweede het versnellen van het isolatietempo en tot slot het verbeteren van de kennis over de voorraad en de bewoners om gericht te investeren. In de brief van 6 september 2022 informeerde ik u over de aanpak energiearmoede en met welke energiebesparingsprojecten het college deze winter een verschil kan maken bij mensen in energiearmoede. In deze brief geef ik over stap één kort een update en presenteer ik aanvullende maatregelen. Daarnaast ga ik in op wat het college in stap twee en drie van het isolatieoffensief doet om samen met woningeigenaren het isolatietempo in de stad verder te versnellen.

Om direct tot versnelling te komen wil ik komend jaar €8,5 miljoen benutten van de €32 miljoen die dit college bij haar aantreden heeft uitgetrokken voor het isolatieoffensief dat in het Coalitieakkoord 2022-2026 is aangekondigd. Dit is bovenop de uitgave die worden gedaan in het kader van de aanpak energiearmoede waarvoor een Rijkbijdrage van €21,3 miljoen wordt benut. De €8,5 miljoen dient als vliegwiel en als vangnet om eigenaren te faciliteren zelf investeringen in isolatie te doen. Veel van de versnelling richt zich op woningen met een E-, F- en G-label. In 2023 volgt een voorstel voor een gerichte besteding van de overige middelen die de gemeente heeft gereserveerd voor het isolatieoffensief, waar verder onderzoek voor nodig is in samenwerking met Amsterdammers en stakeholders. Doel en achtergrond Met het isolatieoffensief wil het college bewoners en woningeigenaren stimuleren en begeleiden om structureel energie te besparen door verduurzaming en verbetering van woningen. Het isoleren van een woning is ingrijpend voor bewoner en eigenaar: het vraagt vaak om grote investeringen en vaak ook veranderingen aan woningen. De gemeente is zelf geen eigenaar van de woningen en dus kan het isolatieoffensief alleen samen met de eigenaren vorm krijgen. Eigenaren nemen zelf de beslissing om te isoleren, bij verhuurde woningen in samenspraak met de

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 2 van 11

bewoners, in vve’s gezamenlijk met alle eigenaren. Met het isolatieoffensief stimuleert, ontzorgt en faciliteert het college eigenaren het proces richting verduurzaming nu te starten en ondersteunt hen in dit proces en de uitvoering ervan. Hierbij werken we aan het wegnemen van knelpunten, zodat eigenaren hun isolatieplannen (versneld) kunnen uitvoeren.

Stap één: Aanpak energiearmoede Begin september zijn er twee brieven aan de raad gestuurd over de aanpak energiearmoede. Op 1 september 2022 is een brief verstuurd over het uitkeren van een energietoeslag en een vangnetregeling. In die brief is toegelicht dat de gemeente aan meer dan 80.000 minima huishoudens een energietoeslag van €1.300 heeft uitgekeerd en hoe de gemeente alle minima huishoudens wil bereiken. Verder is toegelicht hoe er door middel van een intensieve ketensamenwerking een vangnetregeling is ingericht voor huishoudens die in de problemen komen door hoge energielasten. Op 6 september zijn de energiebesparingsprojecten voor komende winter in een brief toegelicht. De aanpak gericht op energiebesparing deze winter blijft in ontwikkeling omdat dit college zo veel mogelijk huishoudens wil ondersteunen. Hieronder geef ik een korte update van de projecten en nieuwe initiatieven (ten opzichte van september) binnen deze aanpak. Hiermee doe ik de toezegging aan alle leden van de raadscommissie Duurzaamheid af om terug te komen op de plannen over energiebesparing.1 Zoals in de brief van 6 september 2022 is aangegeven worden de energiebesparingsprojecten gefinancierd vanuit een Rijksbijdrage van €21,3 miljoen. Vanaf augustus 2022 is er een witgoedregeling in het leven geroepen.

Hiermee kunnen inwoners met een stadspas met korting energiezuinige wasmachines en koelkasten aanschaffen. Deze regeling loopt erg goed waardoor het aanvankelijke budget van bijna €700.000 al volledig is uitgenut. Om de actie tot eind 2022 open te houden vult dit college de regeling aan tot bijna €2 miljoen. Hiermee kunnen in totaal circa 7.500 huishoudens hun witgoed vervangen. Wanneer nodig vullen wij deze regeling aan vanuit de Rijksbijdrage. Vanaf november 2022 krijgen 24.000 Amsterdamse huishoudens gratis bespaarproducten en installatiehulp aan huis aangeboden via de Energiebespaarservice. De aanpak wordt ingezet in buurten met een hoge concentratie Amsterdammers met een laag inkomen en een hoog energieverbruik. De opdrachtnemers zijn gecontracteerd en vanaf 1 november 2022 gaan de eerste energiecoaches langs de deuren. De Energiebespaarservice zal grote aantallen huishoudens bereiken met een groot pakket aan kleine maatregelen, waaronder kozijnfolie en kierdichting. Daarnaast wordt de Fixbrigade ondersteund in haar opschaling van stadsdeel Oost naar stadsdelen Nieuw-West en Noord. Zij willen 600 tot 700 huishoudens bereiken tot eind 2023. Tezamen met de Fixbrigade zal bekeken hoe verdere opschaling vormgegeven kan worden.

Om meer lokaal gedragen projecten te stimuleren reserveert het college in totaal €600.000 uit de Rijksmiddelen om elk stadsdeel te faciliteren zelf projecten op te tuigen passend bij de bewoners en de woningvoorraad. Zo helpt het college inwoners die buiten de grotere projecten en initiatieven vallen.

1

Het gaat om toezegging TA2022-000837

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 3 van 11

Met de bovenstaande intensiveringen is het resterende budget uit de Rijksuitkering voor energiearmoede nog circa €6,5 miljoen. De aanpak energiearmoede blijft nog verder in ontwikkeling. Er wordt een campagne opgetuigd over bespaarproducten die Amsterdammers zelf kunnen installeren en er wordt gekeken of er in samenwerking met partners zoals 02025 bijeenkomsten in dit kader georganiseerd kunnen worden. Er zal intensiever worden samengewerkt met corporaties in de uitrol van deze bespaarproducten, en wordt er gekeken hoe de communicatie over de installaties in de woning verbeterd kan worden. Daarnaast verkennen wij op dit moment samen met de corporaties of het mogelijk is om op de korte termijn een project te starten gericht op het waterzijdig inregelen van de verwarming omdat hiermee een grote besparing behaald kan worden. Voor een grootschaligere uitrol van de aanpak tegen energiearmoede zijn er meer mensen nodig die dit werk kunnen doen. De langjarige inzet van het college gericht op het opleiden van technisch personeel en de inzet in “Duurzame stad, Duurzame banen” gaat onverminderd door en is ook voor het slagen van het isolatieoffensief van groot belang. Echter, om op de korte termijn toch te kunnen versnellen start het college de campagne “Amsterdam Winterklaar” waarin we ambtenaren een cursus aanbieden om energiecoach te worden.

De ambtenaren kunnen vervolgens tijdens werktijd advies geven aan bewoners en simpele verbeteringen in de woning aanbrengen. Samen met de corporaties wordt onderzocht of ook medewerkers en de huurders van de corporaties kunnen worden betrokken bij deze campagne.

Stap twee: Versnellen van het isolatietempo Het college zet deze winter in op verschillende intensiveringen zodat er meer isolatieprojecten van de grond komen. Deze intensiveringen zijn: 1. Isolatie versnellen met corporaties 2. Start aanpak commerciële en particuliere verhuurders 3. Uitbreiden vve-aanpak 4. Hulp voor eigenaar-bewoners met lagere inkomens 5. Opschaling leenmogelijkheden via het Warmtefonds 6. Collectieve inkoopacties op isolatie 7. Toegankelijk informeren van Amsterdammers 1. Isolatieopgave bij corporaties Bijna veertig procent van de woningen in de stad is in eigendom van de negen corporaties. Elke vier jaar worden er afspraken gemaakt tussen de gemeente, de corporaties en de huurderskoepels. De huidige Samenwerkingsafspraken lopen van 2020 tot en met 2023. Afgelopen jaar heeft het Rijk besloten de verhuurdersheffing te verminderen in 2022 en af te schaffen per 2023. Dit heeft ervoor gezorgd dat corporaties meer investeringsruimte hebben om opgaven in de bestaande voorraad op te pakken. Aan deze extra investeringsruimte zijn ook dwingende landelijke afspraken gekoppeld. Veel van die afspraken zijn gericht op de verbetering van de bestaande woningvoorraad, waarvan de belangrijkste is dat eind 2028 alle E-, F- en G-labels uit het corporatiebezit moeten zijn weggewerkt.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 4 van 11

Begin oktober 2022 heb ik een bestuurlijk gesprek gevoerd met de corporaties en de huurderskoepels over de versnelling in hun isolatietempo. De corporaties geven aan dat ze een enorme intensivering hebben ingezet om bestaande woningvoorraad te verbeteren. Voor de Amsterdamse corporaties vallen zo’n 27.000 woningen binnen de landelijke afspraken. Corporaties geven aan dat deze woningen deels verspreid zitten over complexen en in de komende jaren daarom veel meer woningen zullen verbeteren. Gemiddeld investeren de corporaties vanaf 2022 ongeveer 1,5 keer zo veel in de aanpak van de bestaande voorraad als in de voorgaande jaren. Gelijktijdig met deze raadsinformatiebrief informeer ik u in een aparte brief over de extra resultaten van de vermindering en de afschaffing van de verhuurdersheffing, daarin staan specifieke resultaten die de corporaties komende periode gaan behalen. Met de intensivering van de inzet op de bestaande voorraad dragen de corporaties bij aan het versnellen van het isolatietempo. In het bestuurlijk overleg van begin oktober 2022 hebben we besloten dat we op drie onderdelen meer gaan samenwerken om kansen te benutten: 1. Acties die op de korte termijn kunnen bijdragen aan energiebesparing en het beperken van energiearmoede. Deze zijn in stap één benoemd.

Naast de benoemde acties zullen de buurten waar versneld een warmtenet wordt aangesloten in het kader van de Warmtemotor in deze aanpak meegenomen worden. 2. De verduurzaming in gemengde vve’s. Corporaties zijn vaak eigenaar of groot-eigenaar in een vve. De gemeente gaat intensiever samenwerken met corporaties om knelpunten van weerskanten te slechten. Onder punt 3 van deze brief wordt de uitbreiding van de vve-aanpak toegelicht. 3. Het voorkomen van vertraging door zaken die te maken hebben met vergunningen, welstand en regelgeving over flora en fauna. Hier gaat de gemeente mee aan de slag, aan de hand van concrete praktijkvoorbeelden van de corporaties. De bovengenoemde samenwerking zorgt voor een versnelling en zorgt voor de juiste randvoorwaarden zodat de corporaties met hun inzet de landelijke doelstelling kunnen halen. 2. Start aanpak op commerciële en particuliere verhuurders In Amsterdam worden circa 139.000 woningen verhuurd door commerciële en particuliere verhuurders, dit is circa 30 procent van de woningvoorraad. De woningvoorraad van commerciële en particuliere verhuurders heeft over het algemeen een minder goed energielabel dan corporaties. Bovendien is meer dan 30 procent van de woningen van commerciële en particuliere verhuurders niet gelabeld.

Ook deze verhuurders staat door aangekondigde Rijksregelgeving voor een grote uitdaging om de E-, F-, G-labels in hun bezit voor 2030 verbeterd te hebben. Het college gaat met de commerciële en particuliere huursector in gesprek hoe zij aan deze opgave werken. Alle verhuurders zullen hun verantwoordelijkheid moeten nemen in verduurzaming van hun bestaande woningvoorraad. Met brancheorganisaties wil het college de afspraak maken elkaar op structurele basis te informeren over mogelijkheden en knelpunten. Bij verhuurders die veel oudere woningen met goede labels in bezit hebben, worden goede voorbeelden opgehaald voor dit gesprek. Komende winter wordt gestart met een collectieve inkoopactie voor kleine particuliere verhuurders om hen te ontzorgen in het nemen van verduurzamingsmaatregelen. Het project beslaat duizend woningen die geen onderdeel zijn van

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 5 van 11

een vve en die in bezit zijn van kleine particuliere verhuurders. Met grotere verhuurders die veel E-, F- en G-labels in hun bezit gaan we in overleg om hun plannen voor het verduurzamen van hun voorraad te bespreken. Om meer handvatten te krijgen voor deze gesprekken en voor het verbeteren van de situatie van huurders is een breder wettelijk kader nodig. Huurders kunnen momenteel alleen via een redelijk voorstel verduurzamingsmaatregelen voorstellen en na een juridisch traject afdwingen. Hiervoor worden huurders in Amsterdam ondersteund door stichting !WOON. Het college vindt dat een woning een minimale energetische kwaliteit moet hebben. Het college wil publiekrechtelijke mogelijkheden hebben om dit af te dwingen. Daarom wordt er een proef gestart om te ondervinden of het afdwingen van minimale energetische kwaliteit tot de mogelijkheden van de gemeente behoort. Het gaat hierbij om enkelglas en andere energielekken. Het zou helpen als het Rijk dit mogelijk maakt door een minimale energetische kwaliteit op te nemen in wetgeving of energielekken op te nemen in het gebrekenboek van de huurcommissie. Het college heeft dit samen met de G5 in een brief aangekaart bij de minister van Volkshuisvesting.

U ontvang hiervan een afschrift, waarmee ik de toezegging op de leden Alberts (SP) en Havelaar (CDA) afdoe.2 Ook wordt de uitvoeringsorganisatie Inspectie Leefomgeving en Transport van het Rijk verzocht om intensiever te handhaven op het ontbreken van een Energielabel bij een nieuwe verhuring. Toezicht hierop helpt in de bewustwording en het belang van energetische kwaliteit als onderdeel van de staat van de woning. 3. Uitbreiden vve-aanpak Meer dan de helft van de woningen in de stad is onderdeel van een vereniging van eigenaren (hierna: vve). Het gaat om in totaal circa 240.000 woningen verdeeld over ongeveer 21.500 vve’s van verschillende grootte. Sommige vve’s bestaan alleen uit eigenaar-bewoners, maar in veel vve’s zitten verschillende soorten eigenaren: corporaties, particuliere verhuurders en eigenaar-bewoners. De vve’s nemen beslissingen over onderhoud, verbetering en verduurzaming van het gebouw als geheel. Vaak worden deze beslissingen voorbereid door een bestuur bestaande uit vrijwilligers. Om de vve-(bestuurs-)leden te informeren en adviseren heeft de gemeente een vve-aanpak. In 2021 en 2022 is deze aanpak verbeterd tot een samenhangend aanbod van activatie, informatie, begeleiding en stimuleringsmaatregelen, onder meer met middelen uit de Renovatiemotor.

Dit college maakt €3 miljoen vrij om de vve-aanpak in 2023 verder uit te breiden, waarmee de capaciteit van de loketfuncties wordt vergroot, er meer adviezen verstrekt worden, meer begeleiding beschikbaar is en in de praktijk gewerkt wordt aan het verhelpen van meerdere knelpunten. Doordat steeds meer vve-(bestuurs-)leden met isolatie bezig zijn en gebruik maken van het aanbod voor vve’s, komen er meer vragen over verduurzaming van vve’s binnen bij de loketfuncties. Daarom verhoogt het college de capaciteit van de loketfuncties. Oriënterende vragen over onderhoud, beheer, financiën en juridische kwesties kunnen in Amsterdam worden gesteld aan stichting !WOON. Vragen over verduurzaming, vergunning- en regelgeving kunnen bij 2

Met deze brief aan het Rijk is de toezegging TA2022-000820 op de leden Alberts (SP) en Havelaar (CDA) om met het Rijk te bespreken welke zaken zoals enkel glas in een woning als gebreken kunnen worden aangemerkt, waardoor huurkorting kan worden gevraagd, afgedaan.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 6 van 11

verschillende loketten van de gemeente gesteld worden. Hier wordt samenhang in aangebracht zodat vve leden beter weten waar ze terecht kunnen. Onderdeel van de vve-aanpak is een ruim aanbod aan advies en begeleiding. Dit aanbod wordt in 2023 verviervoudigd ten op zichten van 2022. Daarmee kunnen we aan de toenemende vraag van vve’s voor advies en begeleiding tegemoetkomen. De adviezen zijn op maat en worden altijd gekoppeld aan onderhoud. Er is advies beschikbaar voor kleine vve’s, grote vve’s voor 1995, grote vve’s na 1995 en voor zonnepanelen. In het haalbaarheidsonderzoek, dat beschikbaar is voor grote vve’s met bouwjaar voor 1995, rekent een onafhankelijk architectenbureau drie scenario’s voor isolatie, ventilatie en van het gas af door naar hun effect op de woonlasten van de vve-leden. De uitkomsten van alle adviezen worden door de adviseurs gepresenteerd aan alle vve leden. Op basis van de uitkomst neemt de vve een besluit over een eventueel opvolgend ontwerpproces. Het haalbaarheidsonderzoek wordt in veel gevallen ingezet als vliegwiel in de buurt. De uitkomsten van het onderzoek van één vve wordt gebruikt om andere vve’s te informeren over de mogelijkheden. Voorbeelden hiervan zijn Venserpolder in Zuidoost, Waterland in Noord en Buitenveldert in Zuid.

In Buitenveldert kwamen 150 mensen van verschillende vve’s naar de informatieavond waarvan meerdere vve’s als voorbeeld een haalbaarheidsonderzoek hebben aangevraagd. Deze aanpak maakt gebruik van de koplopers door hen te ontzorgen en te gebruiken als voorbeeld richting gelijksoortige vve’s in de buurt. Binnen een verduurzamings- of renovatieproces van een vve bestaan er knelpunten. Knelpunten die afgelopen jaren zijn gesignaleerd worden geadresseerd en zo veel mogelijk weggenomen. Een voorbeeld hiervan is een knelpunt in voorfinanciering: een vve spaart voor het in stand houden van het pand en er is een lening te krijgen voor het uitvoeren van verduurzamingsmaatregelen. Tussen het in stand houden van het pand en het uitvoeren van verduurzamingsmaatregelen zit een intensief planvormingsproces. Tijdens dit proces worden maatregelen in samenhang ontworpen en doorgerekend. Dan worden ook de wensen van de vve door de architect en experts meegenomen. Zoals grotere vensterbanken, het uitbreiden van balkons of grotere ideeën zoals het optoppen van het gebouw. Voor dit planvormingsproces kan een vve momenteel geen lening aanvragen. Hiertoe start de gemeente Amsterdam als eerste in Nederland een pilot met het Warmtefonds, waarbij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties (hierna: BZK) en ook andere steden aandachtig meekijken.

Het Warmtefonds gaat in Amsterdam als pilot de planvorming financieren en de gemeente staat tot €210.000 garant. Het besluit om hiervoor geld te reserveren is in voorbereiding en gaat onder de noemer garantstelling voorfinanciering voor wensen en bedenkingen naar de raad. Andere knelpunten die worden aangekaart zijn het wettelijk verplichte flora- en faunaonderzoek, financieel maatwerk voor één of enkele bewoners zodat ook zij mee kunnen doen met de renovatieplannen (zie ook punt 4), extra adviezen en kosten voor gebouwen met een monumentale status of in beschermd stadsgezicht, aanstaande vervanging van rookgasafvoerkanalen en cv-ketels of de betrokkenheid van vve-leden. Deze knelpunten worden ook door corporaties aangekaart. Over het oplossen van oude en nieuwe knelpunten blijft het college in gesprek met vve-beheerders, vve-adviseurs, de Vve-Bond, architecten en corporaties. De knelpunten worden zoveel mogelijk landelijk of stadsbreed opgelost, waarbij er vaak eerst in de praktijk wordt getest.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 7 van 11

Voor de bovengenoemde intensivering reserveert het college €3 miljoen. Dit is additioneel op de bestaande vve-aanpak, waar ook de subsidieregeling van €29 miljoen uit het Volkshuisvestingsfonds voor vve’s in Zuidoost onderdeel van is. 4. Hulp voor eigenaar-bewoners met lagere inkomens Door verschillende stakeholders is aangekaart dat sommige Amsterdammers door financiële beperkingen niet mee kunnen met de isolatieopgave. Juist voor deze huishoudens zorgt de huidige hoge energierekeningen voor een situatie waarbij een uitweg steeds verder uit zicht raakt. Het college werkt aan een subsidieregeling waar bewoners met een laag inkomen een beroep op kunnen doen om hun huis te isoleren. Op deze manier investeert het college ongelijk voor gelijke kansen. Er wordt momenteel gekeken naar de manier waarop deze regeling kan worden ingeregeld. In het eerste kwartaal van 2023 zal het college hiervoor een voorstel naar de raad sturen. In de uitwerking wordt o.a. gekeken naar andere overheden. Bijvoorbeeld naar de provincie Drenthe die woningeigenaren met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum €2.500 subsidie verstrekt. In Amsterdam is een soortgelijke regeling vanwege het vele woningbezit in vve’s complexer. Het college wil eigenaren kunnen ondersteunen zonder de dynamiek in een vve te verstoren.

Tevens wil het college bij deze regeling dat de middelen verstrekt worden voor de investering is gedaan, omdat deze huishoudens juist niet zelf de ruimte hebben om de investering voor te schieten. Ook hierover gaat het college in gesprek met het Rijk. Een dergelijke regeling sluit namelijk aan bij de richting van de lokale aanpak zoals deze vanaf 2023 met het Nationaal Isolatieprogramma wordt ingezet. Naar verwachting gaat het Rijk gemeenten financieel tegemoetkomen bij hun plannen om woningeigenaren met lage en lage middeninkomens in woningen met slechte energielabels te begeleiden en stimuleren. 5. Opschalen leenmogelijkheden via het Warmtefonds Investeringen in isolatie zijn vaak ingrijpend en kosten veel geld. Veel eigenaar-bewoners en gehele vve’s financieren de investeringen met een lening. Afgelopen jaren heeft de gemeente een eigen leningsfaciliteit beheerd om bewoners te faciliteren in hun investeringen. Nu het isolatietempo in de stad groeit, zullen ook de investeringen groeien. Om deze opschaling te kunnen faciliteren gaat dit college aansluiten bij het Warmtefonds van het Rijk. Afgelopen 10 jaar heeft de gemeente veel eigenaren kunnen helpen met een lening voor duurzaamheidsinvesteringen met de Energielening van Amsterdam. De Energielening van Amsterdam is een eigen leningsfaciliteit van de gemeente gericht op verduurzaming van woningen.

De gemeente leent zelf geld op de financiële markt en leent dit met een gunstig rentepercentage door aan eigenaar-bewoners en vve’s die een aanvraag doen. Hiervoor heeft de gemeente €24 miljoen aan investeringsruimte gereserveerd. De afgelopen twee jaar is het aantal aanvragen voor isolatie meer dan verdubbeld. In 2021 en 2022 is er per jaar circa €5 miljoen euro uitgeleend terwijl dit in de jaren daarvoor circa €2 miljoen was. Hierdoor is het gereserveerde budget voor de Energielening bijna op, waarmee deze leningsfaciliteit eindigt.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 8 van 11

De gemeente kan niet alle renovaties in de stad voorfinancieren. Dit vraagt te veel investeringsruimte van de gemeente. Het Rijk heeft met het Warmtefonds een fonds dat hier voor is ingericht. Nadat het gereserveerde budget voor de Amsterdamse Energielening op is, zal de gemeente bewoners naar het Warmtefonds doorsturen. Voordeel is dat het Warmtefonds toegankelijkere voorwaarden heeft en er kan een lening worden aangegaan voor een langere periode en voor hogere bedragen. Bovendien zorgt één regeling van de overheid (alleen het Warmtefonds i.p.v. Warmtefonds en Energielening) voor meer duidelijkheid bij aanvragers. Nadeel van het Warmtefonds is dat het algemene rentepercentage hoger is dan het rentepercentage van de Energielening van Amsterdam, in de regel ongeveer 1% tot 2%. Samen met de G4 gaan we in gesprek met BZK om het Rijk te bewegen het rentepercentage te verlagen. Omdat er niet wordt verwacht dat het Rijk al in het begin van 2023 heeft gewijzigd, zorgt het college voor een lagere rente voor Amsterdammers op de korte termijn. Er wordt €5 miljoen gereserveerd vanuit het isolatieoffensief om het rentepercentage bij het Warmtefonds voor vve’s met 1% te verlagen. In de huidige situatie gaat het rentepercentage voor een lening met een looptijd van 20 jaar dan van 4,45% naar 3,45%. Hiermee komt de gemeente vve’s tegemoet.

Met de €5 miljoen aan rentekorting faciliteert het college naar verwachting voor circa €40 miljoen aan leningen bij het Warmtefonds. Dit is ruim meer dan de jaarlijkse €5 miljoen die de gemeente met de Energielening van Amsterdam vooralsnog per jaar uitleent. Het Warmtefonds komt vanaf 1 november 2022 met een 0,0% lening voor huishoudens in eengezinswoningen met een inkomen tot €45.000 en regelingen voor mensen zonder leenruimte. Veel Amsterdammers met een laag of middeninkomen komen niet in aanmerking voor deze regelingen omdat veel woningen in vve’s zitten en de vve als geheel een lening aangaat i.p.v. één huishouden. Binnen de vve-aanpak en door corporaties is reeds aangegeven dat dit in de praktijk voor knelpunten zorgt. Samen met de G4 zijn we in gesprek met het Rijk om de regelingen voor lage en middeninkomens ook voor huishoudens in vve’s toegankelijk te maken. Dat de gemeente alleen het rentepercentage van vve’s met 1% verlaagd heeft meerdere redenen. Allereerst heeft het Warmtefonds zelf goede regelingen waarin eigenaar-bewoners in eengezinswoningen tegemoet worden gekomen, zoals de bovengenoemde 0%-lening. Bovendien kunnen deze eigenaar-bewoners makkelijker hun bank aanspreken om de verduurzaming van hun woning via de hypotheek voor te financieren.

Voorts vormt het hogere rentepercentage bij het aanvragen van financiering binnen gemende vve’s een knelpunt voor verhuurders. Tevens is de planvorming om tot uitvoering te komen bij vve’s langer, waardoor er momenteel vve’s zijn die in hun planvorming vooralsnog geen rekening hebben gehouden met de overstap van de Energielening naar het Warmtefonds. Het aanvraagproces van een lening bij het Warmtefonds is complexer dan bij de Amsterdamse Energielening. Daarom wordt in de uitwerking van de overgang van de Energielening naar het Warmtefonds verkend op welke manier aanvragers begeleid kunnen worden. Dit maakt de lening toegankelijker voor alle Amsterdammers. Dit zou additioneel zijn op de bestaande informatievoorziening over financiering en subsidies zoals dit binnen de vve-aanpak en collectieve inkoopacties is vormgegeven.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 9 van 11

6. Collectieve inkoopacties voortzetten Vanaf 2022 worden er collectieve inkoopacties op isolatie georganiseerd. Dit project wordt gefinancierd uit de Renovatiemotor. Afgelopen maand zijn 26.000 brieven verstuurd naar individuele woningeigenaren om hen te wijzen op passende isolatiemaatregelen en de woningeigenaren te ontzorgen in het proces van selecteren van de juiste vakmensen. Door het grootschalige karakter van deze acties zijn er in een oververhitte arbeidsmarkt goede installateurs gevonden en worden de maatregelen tegen scherpe tarieven aangeboden. De gemeente is hiervoor een vierjarige samenwerking aangegaan met een intermediair die zowel de woningeigenaar als uitvoerder zoveel mogelijk moet ontzorgen in het traject van offerte, naar uitvoering en nazorg. Er is speciale aandacht voor het begeleiden van eigenaren naar de juiste loketten om subsidie of een lening aan te vragen. In deze isolatieacties wordt steeds meer gebruik gemaakt van data om gerichte aanbiedingen te doen. Deze winter wordt voor het eerst gebruik gemaakt van gegevens over daken waardoor er een gerichter aanbod kan worden gedaan aan bewoners. Komende periode worden er ook gerichte aanbiedingen voor beschermd stadsgezicht en andere specifieke woningen op poten gezet. Het doel is om elk jaar meer maatregelen via de inkoopacties aan te bieden. 7.

Toegankelijk informeren van Amsterdammers Voor het slagen van het isolatieoffensief is het belangrijk dat alle Amsterdammers de ondersteuning van de gemeente weten te vinden en een handelingsperspectief hebben. Binnen de projecten wordt er op verschillende manieren gecommuniceerd, met boodschappen die van belang zijn voor de specifieke doelgroepen. Zo zijn er landingspagina’s op amsterdam.nl, verwijzingen op websites van partners, bijeenkomsten, webinars, flyers, loketten en bewonersbrieven. Om alle regelingen duidelijk en toegankelijk te maken voor Amsterdammers, wordt er gewerkt aan een centrale website waar alle informatie over isoleren en de regelingen terug te vinden zal zijn. Hierbij gaat er ook beter gebruik worden gemaakt van de landelijke campagnes en platforms. Het college kijkt of de campagne “Zet De Knop Om” voor kleine energiebesparende maatregelen in de Amsterdamse context ingepast kan worden. Dit kan onder meer door de website in andere talen te voeren en door de campagne ook op de gemeentelijke sociale media te promoten. Ook wil het college meer aansluiten op het platform verberterjehuis.nl, waar uitgebreide informatie over het isoleren van woningen is te vinden. Stap drie: Keuzes voor de lange termijn Het voldoende isoleren van alle Amsterdamse woningen is een langjarig proces. Daarom is de laatste stap van het isolatieoffensief gericht op de lange termijn.

In de zomer van 2023 zal het college haar plan presenteren hoe zij de komende jaren structureel op isolatie in gaat zetten. In dit plan zullen keuzes gemaakt moeten worden: dit college heeft incidenteel €32 miljoen beschikbaar voor het isolatieoffensief. Dit is niet voldoende om alle bewoners te begeleiden in deze opgave. Het college wil ongelijk investeren voor gelijke kansen en daarom worden vooral eigenaren en bewoners in de stad ondersteunen die ondersteuning bij energiebesparing het meeste nodig

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 10 van 11

hebben. Om zo gericht mogelijk te werk te gaan, wordt de komende periode de staat van bestaande woningvoorraad in kaart gebracht, in relatie tot de sociaaleconomische kenmerken van bewoners en eigenaren. In dit onderzoek worden tevens verschillende opgaven met elkaar gecombineerd, zoals woningkwaliteit, warmtetransitie en circulariteit, zodat er in samenhang gericht geïnvesteerd kan worden. Zo wordt er ook een koppeling gemaakt met bestaand beleid zoals de Warmtemotor. Het maken van keuzes doet het college niet alleen. Er wordt uitgebreid gesproken met stakeholders en Amsterdammers. Zij zijn in veel gevallen eigenaar van de woningen waar het om gaat. Een uitwerking van het in kaart brengen van de opgave en het gesprek met de stad wordt in de zomer van 2023 gepubliceerd. Dit vormt de basis voor een verdere invulling van de besteding van de overige middelen en is de laatste stap van het isolatieoffensief.

Tot slot Met deze brief bent u geïnformeerd over hoe het college het isolatieoffensief lanceert. In de begroting voor 2023 stelt het college voor om €8,5 miljoen in 2023 te reserveren voor de invulling van het isolatieoffensief. De verdeling van dit budget ziet er als volgt uit.

Besteding

Middelen

Rentekorting van 1% bij het Warmtefonds

€ 5.000.000

Intensivering van de vve-aanpak

€ 3.000.000

Uitwerking van verschillende onderdelen

€ 500.000

De €8,5 miljoen dient als vliegwiel voor een veel grotere beweging aan investeringen in de bestaande woningvoorraad die door verschillende eigenaren worden gedaan. Verschillende eigenaren maken daarbij gebruik van Rijksregelingen. Over hoe de provincie, het Rijk en Europa verder nog een bijdrage kunnen leveren aan het isolatieoffensief in Amsterdam blijven we, al dan niet in G4 verband, in gesprek. Dit blijft namelijk nodig om onze ambities waar te maken, en om specifieke doelgroepen te faciliteren. In deze brief ligt de nadruk volledig op energiebesparing. Voor een duurzame woning en het tegengaan van klimaatverandering is dit één van de puzzelstukjes. Naast het besparen van energie gaan wij door met de inzet op het opwekken van duurzame energie en de overgang naar andere warmtebronnen dan aardgas. De raad zal over de uitwerking van de aanvullende plannen voor duurzame energie en warmte begin 2023 geïnformeerd worden. Daarnaast zal er in de reeds aangekondigde raadsbrief over de benodigde maatregelen om het klimaatdoel van 60 procent in 2030 te behalen worden ingegaan op de maatregelen voor de industrie, zakelijke markt en mobiliteit.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 25 oktober 2022 Pagina 11 van 11

Het college hecht er aan de raad blijvend te informeren over het isolatieoffensief zodat u de mogelijkheid heeft mee te praten en te denken in de uitwerking. Over de voortgang en de verdere invulling ontvangt de raad in het eerste kwartaal 2023 een volgende raadsinformatiebrief. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid en Volkshuisvesting

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl