01 Raadsinformatiebrief Najaarsrapportage Stadsbehoud 2021.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 28 september 2021 Verkeer en Vervoer Openbare ruimte en Groen Egbert de Vries; V&OR, bestuurlijke.zaken.vor@amsterdam.nl

Onderwerp

Najaarsrapportage 2021 Programma Stadsbehoud

Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de voortgang van het Programma Stadsbehoud. Na drie jaar van rapportages over Stadsbehoud is één ding duidelijk: de instandhouding van de openbare ruimte en het groen in een springlevende en monumentale stad als Amsterdam is een uiterst dynamisch proces. Steeds doen zich nieuwe uitdagingen voor. De opgaven waar we voor staan, lopen uiteen van het wegwerken van achterstallig onderhoud tot het anticiperen op de groei van de stad, klimaatverandering en technologische ontwikkelingen. Een punt dat tot nu toe in elke rapportage terugkeert, is het belang van structurele middelen voor de instandhouding van onze stad en eigendommen (assets). In de Begroting 2022 wordt een eerste stap gezet in het oplossen van de structurele tekorten. Maar mede door de Coronacrisis zijn de budgettekorten voor stadsbehoud fors. Daarom is door het college besloten een bestuursopdracht te geven voor een extern onderzoek naar de minimale benodigde structurele middelen voor beheer en onderhoud (normkosten). Vóór de installatie van de nieuwe gemeenteraad krijgt u de resultaten van dit externe onderzoek, evenals de Voorjaarsrapportage Stadsbehoud 2022. Daarin zullen we het totaal van de opgave, de daarvoor benodigde middelen versus de reeds beschikbare middelen en de beleidskeuzes voor Stadsbehoud aan u voorleggen.

Met deze Najaarsrapportage en Factsheets 2021 schetsen we hoe de stad en het Programma Stadsbehoud er op dit moment voor staan. Realisatie en de huidige kwaliteit op straat Net als in 2020 hebben we ook in 2021 de rust op straat door de lockdowns aangegrepen om versneld onderhoud uit te voeren. Zo maakten we van de nood een deugd. De voortgang van het Programma Stadsbehoud laat zien dat onze uitvoeringsorganisatie ook in de coronacrisis in staat is veel onderhoud uit te voeren. Dit heeft een positief effect op de achterstalligheid, die zichtbaar afneemt. Op gebied van civiele constructies, verhardingen en groen zijn en worden grote stappen gezet, met name in Noord, Nieuw-West en Zuidoost. Daarnaast pakken we via het Programma Bruggen en Kademuren achterstallig onderhoud van civiele constructies programmatisch op.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 28 september 2021 Pagina 2 van 3

Tegelijkertijd krijgen we ons areaal steeds beter in beeld. Dat is een stap vooruit maar wel een die ons ook laat zien we dat we er nog niet zijn. Zo blijkt het onderhoud van ons waterareaal bijvoorbeeld voor een groot deel achterstallig, waardoor woonboten op sommige plekken dreigen te breken omdat watergangen (kanalen, grachten) zijn dichtgeslibd en de woonboten niet meer volledig in het water liggen. Deze urgente plekken pakken we met prioriteit aan, zoals bijvoorbeeld zijkanaal I in Amsterdam-Noord. Ook in het Amsterdamse Bos is er sprake van grote achterstalligheid. Hierdoor worden delen van het bos ontoegankelijk. Zo moest dit jaar een brug worden afgesloten nadat het brugdek bezweek onder paard en ruiter. Ook op een aantal andere groene plekken in de stad speelt problematiek rondom onderhoud. Dat betreft vooral continue bodemvernatting in parken, waardoor bomen en beplanting afsterven en achterstallig onderhoud op het gebied van groen ontstaat. Dit vraagt een structurele aanpak. Programma en de voorliggende opgave De komende jaren werken we verder om de hele stad minimaal op niveau Sober (niveau C) te brengen. Met de in de Begroting 2022 toegekende structurele middelen kunnen we hier een goede stap zetten. We zijn er echter nog niet. De financiële realiteit dwingt ons nog steeds om stevig te prioriteren in de groot onderhouds- en vervangingsprogrammering.

In de eerste plaats richten we ons op het wegwerken van zoveel mogelijk achterstallig onderhoud om de openbare ruimte weer op het minimale, wettelijke kwaliteitsniveau te brengen. We kunnen echter nog steeds niet uitsluiten dat we soms eigendommen (assets) uit de openbare ruimte moeten verwijderen of afsluiten. Ons doel is om dit zo weinig mogelijk te doen. Naast het inhalen van achterstallig onderhoud en het voorkomen van nieuwe achterstalligheid, zijn de belangrijkste uitdagingen het omgaan met de veranderende vraag en met areaaluitbreidingen zoals het Gaasperdammertunnelpark en de Volgermeerpolder. Klimaatverandering, technologische ontwikkelingen en veranderingen in gebruikerswensen en daarmee de eisen die aan de assets worden gesteld, stellen ons voor nieuwe beheertaken (bijvoorbeeld het klimaatadaptief maken van de openbare ruimte en crowdmonitoring). Ook van areaal dat we nieuw in beheer hebben gekregen willen we de functionaliteit waarborgen. Zo hebben we in 2021 bijvoorbeeld de brandkranen in de openbare ruimte in beheer gekregen. Ook andere zaken zoals wadisystemen, faunavoorzieningen, kleine geluidschermen, openbare toiletten nemen we in beheer om ervoor te zorgen dat ook deze worden geïnspecteerd, gemonitord en in stand gehouden. Uitdagingen Om achterstalligheid in de toekomst te voorkomen, zijn voldoende structurele financiële middelen nodig.

Een deel daarvan ontbreekt nog steeds op de langere termijn, met name op het gebied van de vervangingsinvesteringen. Om kostenefficiënt te kunnen opereren en meters te kunnen maken, is het juist nodig om lange termijn relaties met marktpartijen aan te gaan en meerjarige contracten af te sluiten. Ook om die reden is continuïteit in de financiering van belang. Daarnaast zou een gebrek aan middelen voor beheer en onderhoud kunnen leiden tot méér kosten in de toekomst, omdat door uitstel van noodzakelijk onderhoud assets dan eerder moeten worden vervangen. Hierdoor stijgen de kosten van dagelijks onderhoud, maar ook de veiligheidsrisico’s en daarmee mogelijk de kosten van verzekeringen en aansprakelijkheidsclaims. Dit zou geen recht

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 28 september 2021 Pagina 3 van 3

doen aan de inspanningen van de afgelopen jaren en aan de urgentie die door u is uitgesproken. Bij de behandeling van het nieuwe investeringsstelsel bij de Begroting 2022, besteden we aandacht aan deze uitdagingen op het gebied van financiering. In het voorjaar van 2022 zullen we dit onderwerp bovendien meenemen in diverse handelingsperspectieven die aan u zullen worden voorgelegd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer en waarnemend wethouder Openbare Ruimte, Groen en Reiniging

Bijlagen 1. Najaarsrapportage 2021 Programma Stadsbehoud 2. Factsheets Stadsbehoud 2021

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl