0. Raadsinformatiebrief Afronding Mini-Burgerberaad.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 18 januari 2022 Duurzaamheid Marieke van Doorninck Ruimte & Duurzaamheid (bestuurszaken.rd@amsterdam.nl)

Onderwerp

Afronding mini-burgerberaad Duurzaamheid

Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s):

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de uitkomsten van het mini-burgerberaad Duurzaamheid dat heeft plaatsgevonden van 1 tot 15 november 2021. Ook is deze brief bedoeld om te laten weten hoe het college met de aanbevelingen van het mini-burgerberaad wil omgaan. Het college is trots op het verloop van het mini-burgerberaad en op de mooie en interessante ideeën die er uit voort zijn gekomen. Wij zijn de deelnemers zeer dankbaar voor alle tijd en energie die zij in het beantwoorden van de hulpvraag van dit college hebben gestoken. Ook wil het college graag de voorzitter, de heer Brenninkmeijer, zeer bedanken voor al zijn inzet. Daarnaast zijn wij erg verheugd te zien dat er met de inzet van dit vernieuwende instrument mensen bereikt zijn die de gemeente hiervoor nog niet eerder bereikt had. Inleiding Op 6 juli 2021 bent u via de raadsinformatiebrief Pilot Burgerberaad geïnformeerd over het voornemen van het college om de mogelijkheden van een burgerberaad Duurzaamheid te verkennen. Op 8 september en 27 oktober 2021 hebben we u middels raadsinformatiebrieven over de voortgang geïnformeerd. Middels deze brief willen we u op de hoogte stellen van de uitkomsten van het mini-burgerberaad duurzaamheid en het beoogde vervolgproces.

Een toelichting op het verloop van het miniburgerberaad waarbij zowel de voorbereiding als de uitvoering worden beschreven treft u in bijlage 5 van deze brief. Een uitgebreide procesbeschrijving kunt u lezen in het eindrapport van het mini-burgerberaad “Een miniburgerberaad over een maxi-vraagstuk”. Dit document is bijgevoegd als bijlage 1 aan deze brief. Het college heeft gekozen voor een mini-burgerberaad omdat een volledig burgerberaad, met een langere doorlooptijd en meer ruimte voor uitloop, niet mogelijk was, mede gezien de verkiezingen in maart 2022. Daarnaast is het van groot belang voor Amsterdam om te oefenen met een burgerberaad en te leren hoe een burgerberaad op een goede manier gefaciliteerd en toegepast kan worden in de stad. Dit mini-burgerberaad heeft ons die kans gegeven. Aanleiding voor dit mini-burgerberaad was de inschatting van CE Delft uit begin 2021, dat in 2030 met de huidige voorgenomen maatregelen naar verwachting de CO₂-reductie op 37% uit komt. We zoeken dus nog additionele wegen om alsnog richting de 55% reductie te gaan. Het college heeft u daarbij ook laten weten deze opgave met de stad te willen onderzoeken. Om de kracht en

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 januari 2022 Pagina 2 van 5

ideeën van de Amsterdammer ten volle te benutten heeft het college in november 2021 een miniburgerberaad Duurzaamheid georganiseerd waarin is gevraagd om maatregelen te bedenken om de CO₂-doelstellingen te halen. De Hogeschool van Amsterdam is gevraagd om het miniburgerberaad te volgen en er onderzoek naar te doen, zodat we beter inzicht krijgen in de toepassing en effecten van deze participatievorm. Als bijlage bij deze brief ontvangt u de voorlopige reflecties van de HvA. Opbrengst Het college is verheugd te kunnen delen dat het mini-burgerberaad een set van 26 maatregelen heeft opgeleverd waarvan 21 brede steun onder de deelnemers genieten. Berenschot heeft berekend dat, indien deze voorstellen allemaal doorgevoerd worden, dit in 2030 tot 279 kiloton reductie per jaar aan aanvullende CO₂-uitstoot voor Amsterdam kan leiden. In dat geval wordt geraamd dat Amsterdam haar CO₂-uitstoot in 2030 met 44% zal hebben verminderd ten opzichte van 1990. Dit is een verhoging van 7%-punt ten opzichte van de raming van CE Delft uit begin 2021. Hierin zijn alleen de maatregelen meegeteld die tot extra CO₂-reductie in Amsterdam leiden. De totale bijdrage van de overige maatregelen bedraagt 630 kiloton aan CO₂-reductie per jaar, al zitten die effecten al in de huidige berekening van CE Delft opgenomen of betreft het CO₂reductie buiten Amsterdam.

Dit college draagt al deze 21 voorgestelde maatregelen dan ook een warm hart toe en wenst het volgende college veel wijsheid bij het maken van nadere keuzes en verdere uitwerking. U treft een beschrijving van elk van deze 21 maatregelen, de impact-analyse van Berenschot en de reactie van het college in bijlage 4 van deze brief. Voor nu wil het college er alvast enkele uitlichten. Het eerste voorstel dat het college in het bijzonder aanspreekt is P1 - Een bos voor iedereen. Een prachtig idee dat de stad en haar bewoners naast c02 reductie nog vele voordelen biedt. Het college deelt de overtuiging van het mini-burgerberaad dat de inzet van crowd funding zowel de haalbaarheid (op termijn) als de betrokkenheid van de Amsterdammers bij dit mooie initiatief vergroot. Een tweede voorstel wat het college in het bijzonder een warm hart toedraagt is maatregel p5 Ga Groen! Onderdeel van dit voorstel is het instellen klimaatraad die de gemeente adviseert op het gebied van (aanvullende) CO₂- emissiereductieplannen en de randvoorwaarden en/of zorgen van bewoners hierover. Het college denkt bij een mogelijke invulling van dit voorstel bijvoorbeeld een permanent adviesorgaan gericht op duurzaamheid waarvan de deelnemers jaarlijks geloot worden.

Een klimaatburgemeester of -ambassadeur zien wij als een zeer relevante rol om de verduurzaming in de stad een persoonlijk en herkenbaar gezicht te geven. Daarnaast is het college blij met de steun die uit de voorstellen van het mini-burgerberaad spreekt voor inzet van ingrijpende en innovatieve technieken als geothermie en Carbon Storage. Niet alleen worden deze technieken omarmd, het mini-burgerberaad dringt hierbij aan op versnelling. Ook valt op dat het mini-burgerberaad maatregelen die maatschappelijk soms op weerstand stuiten, zoals de versnelling van de warmtenetten, niet uit de weg gaat. Dit zijn maatregelen die ook dit college nodig acht voor het halen van de doelen aardgasvrij 2040 en klimaatneutraal 2050. Eveneens een opvallende uitkomst acht het college de voorstellen van het mini-burgerberaad gericht op de inzet van diverse lokale financiële en fiscale instrumenten.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 januari 2022 Pagina 3 van 5

Vervolgproces De 21 gedragen maatregelen die voortkomen uit het mini-burgerberaad zijn onder te verdelen in drie categorieën. Voor elk van de drie categorieën stelt het college een separaat vervolg voor. Bij nadere uitwerking dan wel uitvoering zullen ook de randvoorwaarden voor implementatie zoals geformuleerd door de deelnemers aan het mini-burgerberaad in acht worden genomen. Dit zijn: • Er dient sprake te zijn van draagvlak (en het genereren van ‘sociale energie’) • Plannen leiden tot een eerlijke verdeling van eventuele lasten • Plannen dragen bij aan CO₂-reductie • Aandacht voor proportionaliteit en het risico van spill-over effecten 1. Maatregelen die bijdragen aan de reductie van de directe CO₂-emissie van Amsterdam Van de 21 maatregelen zijn er 10 die een bijdrage kunnen leveren aan de reductie van CO₂uitstoot in Amsterdam, en 4 die een invulling zijn van reeds gemaakte plannen in de Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050. Het college wil deze maatregelen, die bijdragen aan het antwoord op de gestelde vraag voor dit mini-burgerberaad, dan ook met een overwegend positief advies meegeven richting de volgende collegeperiode. Dit doet zij door ze op te nemen als nieuwe potentiële maatregelen in de Klimaatrapportage 2022, die in april 2022 wordt gepubliceerd. De maatregelen worden hierbij gemarkeerd zodat ze zowel te volgen zijn voor onze inwoners alsook voor uw raad.

Na behandeling van de Klimaatrapportage 2022 in de raad kunnen de maatregelen worden opgenomen in de uitvoering van de Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050, zoals we dat doen met alle nieuwe potentiële maatregelen. Het gaat hierbij om de volgende maatregelen uit het eindrapport van het mini-burgerberaad:  P2 – Amsterdam kleurt diepgroen. (Diepe geothermie in Amsterdam), potentieel 22 kton CO₂-reductie.  P3 – AETF-fonds voor huurwoningen. (Verduurzamingsfonds huurwoningen), potentieel 69 kton CO₂-reductie.  P4 – Versneld verduurzamen gebouwde omgeving. (Warmtenet versnellen, hybride warmtepompen uitrollen), potentieel 56 kton CO₂-reductie.  P7 – Duurzame bedrijven coalitie. (Warmteplan en zonnepanelen op carports), potentieel 47 kton CO₂-reductie.  P8 – Duurzame opwek met zonnepanelen. (Gemeentelijke zonnepanelen-coöperatie), potentieel 2,5 kton CO₂-reductie.  V1 – Airco van de stad. (25% meer bomen, vermindering gebruik airco’s), potentieel 5 kton CO₂-reductie door bomen + de potentiele reductie van verminderd airco gebruik  V2 – OV aantrekkelijker maken dan bezit auto. (Maatregelenpakket om autogebruik met 15% te verminderen in Amsterdam), potentieel 19 kton CO₂-reductie  V4 – Afvangen CO₂-uitstoot Afval- en Energie Bedrijf (AEB), potentieel 450 kton CO₂ reductie, reeds onderdeel van de Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050.  V6 – OZB-korting.

(Versnelling verduurzaming bedrijven door OZB-korting als zij duurzamer zijn dan gemiddeld), potentieel 47 kton CO₂-reductie.  V8- Goede OV-verbinding Nieuw-West. (Beter OV, waardoor inwoners vaker OV nemen – benchmark gemiddeld OV-gebruik Amsterdammer), potentieel 5 kton CO₂reductie.  V9 – Duurzame Coöperaties (collectief samenwerken en investeren in zonnepalen en wind), potentieel 52 kton CO₂-reductie, waarvan 2,5 op balans Amsterdam, concrete invulling van bestaande plannen Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief



 

Datum 18 januari 2022 Pagina 4 van 5

V11 – Alle cruiseschepen op groene walstroom. (Vanaf 2025 enkel schepen die gebruik maken van groene walstroom welkom in Amsterdam), potentieel 6 kton CO₂reductie, concrete invulling van bestaande plannen Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050. V13 – Maximaal oppervlakte daken (stimuleringsregeling om woningeigenaren maximaal dakoppervlak met zonnepanelen vol te leggen), potentieel 7 kton CO₂reductie. V15 – Versnellen en stimuleren van elektrisch rijden (pakket maatregelen om versneld elektrisch rijden in Amsterdam te realiseren), concrete invulling van bestaande plannen Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal 2050.

Deze maatregelen tellen op naar een potentiële 279 kton extra CO₂-reductie in 2030. 2. Maatregelen die randvoorwaardelijk zijn in de duurzame transities volgens het mini-burgerberaad Van de 21 maatregelen vallen er 5 in de categorie randvoorwaardelijk voor de duurzame transities volgens het mini-burgerberaad. Het college is blij met de suggesties en maatregelen die het mini-burgerberaad voorstelt om de duurzame transities sneller, beter en met meer betrokkenheid en eigenaarschap van de stad plaats te laten vinden. Deze maatregelen behoeven, zoals het mini-burgerberaad zelf ook aan geeft, verdere uitwerking. Het college stelt voor dat deze maatregelen, daar waar nodig samen met deelnemers aan het mini-burgerberaad, in de loop van 2022 verder worden uitgewerkt binnen de vastgestelde beleidskaders en gegeven mandaat en wil deze met een overwegend positief advies meegeven richting de volgende collegeperiode. Het gaat hierbij om de volgende maatregelen uit het eindrapport van het mini-burgerberaad:  P5 - Ga Groen! (Het instellen van een klimaatburgemeester, klimaatraad, klimaatcoaches en kli-maatjes).  V3 - Klimaatkamers (15 klimaatkamers om verspilling tegen te gaan).  V5 - Verhogen toeristenbelasting (toeristenbelasting op basis van het vervoersmiddel waarmee toeristen naar Amsterdam komen).  V10 - Amsterdam Groen (I bike Amsterdam marketing).

 V12 - Groen Vestigingsbeleid (bedrijven die naar Amsterdam willen komen moeten een plan voor verduurzaming aanleveren). 3. Maatregelen die bijdragen aan de reductie van de CO₂-emissies elders Naast de maatregelen die het mini-burgerberaad voorstelt die een directe CO₂-impact hebben in Amsterdam, zijn er ook twee maatregelen voorgesteld die we in Amsterdam kunnen uitvoeren om algehele CO₂-emissies te reduceren. Deze voorstellen vallen buiten de scope van de CO₂-balans van Amsterdam, maar dragen wel bij aan de reductie van de CO₂-uitstoot. Deze maatregelen zal verder worden uitgewerkt en het college wil deze maatregelen met een positief advies meegegeven richting de volgende collegeperiode.  P1 - Een bos voor iedereen (een nieuw Amsterdams Bos, gebaseerd op crowdfunding), potentieel 11 kton CO₂reductie  V16 -Lobby duurzaam reizen De gemeente neemt veel meer een activistische houding aan bij haar lobbyactiviteiten en zet daarbij in op welzijn in plaats van groei van de economie

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 januari 2022 Pagina 5 van 5

Voorbehoud Voor de berekeningen door Berenschot is ervanuit gegaan dat de maatregelen op hoofdlijnen geïmplementeerd kunnen worden, zoals ze voorgesteld zijn. En dat ze ook tot de beoogde resultaten leiden. De maatregelen zijn nog niet uitgebreid getoetst op praktische uitvoerbaarheid. Het staat niet vast dat de benodigde financiering daadwerkelijk beschikbaar komt. Ook wet- en regelgeving kan een belemmering vormen. Het kan daarom zijn dat de maatregelen in de praktijk niet werken zoals deze beoogd zijn. De bovenstaande cijfers over potentiële CO₂-reductie gelden dan ook niet als een verwachte CO₂-reductie, maar als mogelijke reductie, in het geval dat de maatregelen met succes en volledig worden ingevoerd. Het college wil graag nogmaals de deelnemers aan het mini-burgerberaad hartelijk bedanken voor de al hun inzet en ideeën. Wij kijken uit naar de gedachtewisseling hierover met de raad. Ik vertrouw er op u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marieke van Doorninck Wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid

Bijlagen: 1. Rapport “Een mini-burgerberaad over een maxi-vraagstuk” 2. Voorlopige reflectie mini-burgerberaad HvA d.d. 02-12-2021 3. Visueel stroommodel mini-burgerberaad door HvA d.d. 02-12-2021 4. Eerste duiding van de maatregelen door het college 5. Procesbeschrijving mini-burgerberaad