Programmabegroting 2024
Tekst van het document
6.400
6.400
8.3 Startkoop Amstelveen en Startersleningen
2.967
0
0
2.967
2.967
2.967
2.967
Ruimtelijke ontwikkeling
32.005
1.850
-2.425
31.430
30.404
29.716
28.959
2025
2026
2027
beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.3 Onderhoud overige gebouwen
3.163
2.589
-1.161
4.590
6.018
7.445
8.873
8.3 Dubieuze debiteuren bouwleges
660
0
0
660
660
660
660
493
129
-61
561
629
697
764
7.295
0
-79
7.216
7.216
7.009
7.009
Voorzieningenmutatie bedrag x € 1.000 omschrijving
0.3 (Huur) woonwagens en -lokaties 8.2 Facilitaire projecten
2024
8.2 Bouwgrondexploitatie en bouwgrond
1.475
0
-135
1.340
865
865
816
Ruimtelijke ontwikkeling
13.086
2.717
-1.436
14.367
15.387
16.676
18.122
Verbonden partijen Naast de eigen organisatie dragen verbonden partijen bij aan het realiseren van de beleidsdoelstellingen. Bij de realisering van de doelstellingen van het programma Ruimtelijke Ontwikkeling is de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied betrokken. Voor aanvullende informatie over deze partij wordt verwezen naar de paragraaf verbonden partijen. Subsidies Niet van toepassing.
Programmabegroting 2024
71
2.6 Bestuur, bevolking en veiligheid
Inleiding Een stad voor iedereen begint met veiligheid: inwoners moeten zich veilig voelen in hun woonomgeving. Daarom blijven wij investeren in veiligheid. Illegale activiteiten nemen toe, ook in Amstelveen. Wij bestrijden dat actief, in samenwerking met politie en justitie. De inzet van onze handhavers gaan we samen met de raad bepalen. Wij passen onze bestuursstijl aan om het vertrouwen in de lokale overheid te vergroten. We willen de kwaliteit van de dienstverlening verbeteren. Daartoe versterken wij een wijkgerichte aanpak in verschillende sectoren. We toetsen nieuwe visies op uitvoerbaarheid en stellen prioriteiten bij als een uitvoeringstoets daarom vraagt. De menselijke maat is leidend in de uitvoering, we fluiten in de geest van de ‘WETstrijd’. Participatie organiseren we tijdig en dichtbij en we stimuleren initiatieven van inwoners. Indicatoren Omschrijving
Bron
2020
2021
2022
Woninginbraken (voltooid)
6
266
185
228
Woonlasten éénpersoonshuishoudens in euro
10
708
731
826
Woonlasten meerpersoonshuishoudens in euro
10
756
784
881
Aantal crisismaatregel Wvggz/IBS (inbewaringstelling)
Registratie
34
45
34
Aantal opgelegde huisverboden
Registratie
18
12
14
Bestuursdwang OOV, incl. hennepteelt
Registratie
16
17
2
Klachten
Klachtenteam
315
407
409
Afgehandelde bezwaarschriften
Juridische Zaken
499
510
520
Telefonische bereikbaarheid
Publiekszaken
94%
92%
94%
Bezoekers Raadhuis (gemiddeld per week)
Publiekszaken
940
884
990
Abonnees elektronische nieuwsbrief gemeente
Communicatie
1.597
1.593
1.547
2023
2.6.1 Veiligheid, handhaving en crisisbeheersing Doelstellingen In april 2023 heeft de gemeenteraad het Integraal Veiligheidsplan Amstelveen 2023-2026 vastgesteld. Het IVP bevat het lokale meerjaren veiligheidsbeleid. Het IVP benoemt de volgende prioriteiten: Continueren structurele daling high impact en veelvoorkomende criminaliteit; Aanpak woonoverlast; Integrale aanpak overlastgevende personen met verward/onbegrepen gedrag; Een veilig en eerlijk ondernemersklimaat; Vergroten weerbaarheid kwetsbare jeugd en bieden alternatief voor criminele carrière; Kwetsbare groepen bewust en weerbaar maken om risico’s van gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime te beperken; Voorkomen, verstoren en waar mogelijk stoppen van ondermijning.
72
Programmabegroting 2024
Actuele beleidsontwikkelingen Integraal Veiligheidsplan Amstelveen 2023-2026 (IVP) Het meerjaren veiligheidsbeleid kent een landelijke, een regionale en een lokale uitwerking. Landelijk zijn de beleidsdoelstellingen voor de taakuitvoering van de politie vastgesteld in de Veiligheidsagenda. Deze doelstellingen zijn richtinggevend voor het Regionaal Veiligheidsplan 2023-2026 (RVP). Dit plan bevat de gezamenlijke ambities van de gemeenten in de politieeenheid Amsterdam, de politie en het Openbaar Ministerie. Conform de Politiewet 2012 stelt de gemeenteraad eens in de vier jaar de lokale kaders van het veiligheidsbeleid vast in een IVP. De prioriteiten uit het IVP werken we samen met onze partners uit in actieplannen. Naast de prioriteiten, die in deze periode extra aandacht krijgen, voeren we ook de reguliere "going concern"- taken uit en hebben we structurele aandacht voor het op orde hebben en houden van de structuur voor rampenbestrijding en crisisbeheersing. Trends en belangrijke ontwikkelingen We constateren nog steeds een afname van zichtbare criminaliteit zoals High Impact Crimes (HIC) en een toename van minder zichtbare criminaliteit zoals ondermijning, cybercriminaliteit en gedigitaliseerde criminaliteit (bijvoorbeeld phishing). Een exact beeld van de omvang blijkt lastig te maken onder meer omdat slachtoffers lang niet altijd aangifte doen.
Het verhogen van de aangiftebereidheid is een aandachtspunt. Extra aandacht voor de aanpak van gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime blijft daarom in 2024 noodzakelijk. We zetten daarom structureel in op voorlichting en bewustwording van inwoners en ondernemers, ook voor de meer traditionele vormen van babbeltrucs. We leven in een zeer dynamische tijd met een flinke mate van onvoorspelbaarheid waarin maatschappelijke vraagstukken en ontwikkelingen een grote impact (kunnen) hebben op de veiligheid en het veiligheidsgevoel van inwoners. Denk hierbij aan het klimaat, krapte op de woningmarkt of de opvang van (grote) groepen nieuwkomers. Ook zien we een toename van (de complexiteit van) veiligheidsvraagstukken rond personen met verward of onbegrepene gedrag. Dit kan leiden tot polarisatie in de samenleving waarbij inwoners tegenover elkaar en/of de overheid komen te staan. Ondermijning is een containerbegrip. Ondermijnende (drugs)criminaliteit heeft zijn weerslag in de hele samenleving en tast de rechtstaat aan via geweld, intimidatie en vergelding (bijvoorbeeld explosieven aan panden), mensenhandel, afpersing ondernemers, het ronselen van jongeren voor criminele doeleinden en dergelijke. Juist vanwege de complexiteit van de aanpak is het noodzakelijk om bestuurlijke middelen in te zetten naast het strafrecht.
Informatiedeling en samenwerking, via onder meer het RIEC, blijven hierin de belangrijke uitgangspunten om ondermijning te voorkomen, te verstoren of te beëindigen. Op lokaal niveau richten wij onze aanpak specifiek op het verbeteren van onze informatiepositie, analyseren en aanpakken van fenomenen zoals mensenhandel/illegale prostitutie en aanpak hennep. Veiligheidspartners Naast de directe partners als politie en het Openbaar Ministerie is er inmiddels een hechte jarenlange en onmisbare samenwerking met het Regionaal Expertise en Informatiecentrum (RIEC), het regionaal Actiecentrum Veiligheid en Zorg (AcVZ) en het regionale Platform Veilig Ondernemen (PVO). Aan het RIEC en het AcVZ verstrekken de gemeenten financiële bijdragen. Het PVO is sinds vanaf 2023 volledig Rijks gefinancierd. De Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland (VrAA) is belast met de coördinatie op de voorbereiding en inzet bij rampen en crises, waarbij de brandweer in financiële zin een groot onderdeel is. De VrAA kent een Gemeenschappelijke regeling die in 2024 wordt geactualiseerd. Voor de VrAA is in het kader van een toekomstbestendige financiering in verband met een veranderende taakstelling en toekomstige opgaven voor 2024 en verder een ten opzichte van voorgaande jaren verhoogde bijdrage opgenomen naast de jaarlijkse indexering, waarmee de gemeenteraad eerder al heeft ingestemd.
Daarnaast subsidieert de gemeente voor specifieke taken, zoals woonoverlast en zorg voor slachtoffers een aantal partner waaronder BeterBuren en Slachtofferhulp. Handhaving openbare ruimte
Programmabegroting 2024
73
De vraag naar toezicht en handhaving in de openbare ruimte is onvermijdelijk groot, mede vanwege de hoge druk op de politiecapaciteit. Prioritering blijft daarom heel belangrijk terwijl handhaving op het water een belangrijke extra taak is geworden. In het HandhavingsUitvoeringsProgramma (HUP) wordt de basis voor deze prioritering vastgelegd waarbij flexibiliteit aanwezig is om in te springen op belangrijke plotselinge onderwerpen maar telkens een keuze blijft in de te stellen prioriteiten. Vanaf dit begrotingsjaar is extra budget beschikbaar voor de oprichting van een bestuurlijk interventieteam. Hiermee komt extra budget/capaciteit beschikbaar voor een meer efficiënte en effectieve (informatiegestuurde) handhaving. Ook zal in dit jaar de aanpak van de weesfietsenproblematiek worden geïntensiveerd mede door de extra financiële middelen die hiervoor zijn vrijgemaakt. Dit moet leiden tot minder weesfietsen op straat en daarmee een verbetering van de leefbaarheid.
Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Actualiseren Algemene Plaatselijke Verordening
Raad
4e kwartaal
Financiële jaarstukken Veiligheidsregio Amsterdam Amstelland
Raad
2e kwartaal
Verstrekken subsidies voor treffen veiligheidsmaatregelen
Uitvoering
Communicatie vergroten weerbaarheid doelgroepen tegen digicriminaliteit/cybercrime Versterken vroegsignalering en persoonsgerichte aanpak met partners Verbeteren informatiegestuurd ondermijningsbeeld
Uitvoering
Vaststellen HandhavingsUitvoeringsProgramma openbare ruimte 2024 Het oprichten van een bestuurlijk interventieteam
Uitvoering Uitvoering College
1e kwartaal
Uitvoering
4e kwartaal
2.6.2 Dienstverlening burger Doelstellingen Woo: Vergroten van de bestuurlijke transparantie door meer vanzelfsprekend informatie beschikbaar te stellen en sneller en efficiënter behandelen van Woo verzoeken en adequater inrichten van de informatiehuishouding; binnen gestelde termijnen voldoen aan de eisen van de Wet open overheid. Digitale dienstverlening: doorontwikkelen en uitbreiden digitale dienstverlening die voldoet aan wet- en regelgeving, toegankelijk voor iedereen is en toekomstbestendig; Hoogwaardig integraal handhaven identiteit; Procesoptimalisatie zodat de productaanvragen van alle doelgroepen effectief worden behandeld. Actuele beleidsontwikkelingen Wet open overheid (Woo) Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden. De Woo is een belangrijke stap in de ontwikkeling naar een open overheid en onderdeel van het continue verbeteren van onze dienstverlening en informatiehuishouding. In paragraaf 3.8 wordt nader ingegaan op de Woo en de uitvoering. In 2024 ligt de focus op het sneller en beter afhandelen van de Woo-verzoeken en het zetten van verdere stappen op het gebied van actieve openbaarmaking en archivering. Digitale dienstverlening Het doorontwikkelen en uitbreiden van onze digitale dienstverlening is een continu aandachtspunt. Nieuwe ontwikkelingen en wet- en regelgeving vergen extra tijd en aandacht. We werken aan een 74
Programmabegroting 2024
nieuwe gebruikersvriendelijke gemeentelijke website zodat we kunnen voldoen aan wettelijke vereisten op onder andere gebied van digi-toegankelijkheid en beter kunnen anticiperen op nieuwe ontwikkelingen. Dit project is onderdeel van de vervanging van het zaaksysteem. In 2014 werd de geldigheidsduur van reisdocumenten voor volwassenen verlengd van vijf naar tien jaar. Hierdoor ontstaat er in de jaren 2024 t/m 2028 een piekbelasting in het aantal aanvragen. Om deze piekjaren zo effectief mogelijk te verwerken werkt Amstelveen de komende periode aan het vergroten van de digitale dienstverlening. Hoogwaardig integraal handhaven Inwoners hebben er recht op dat er op een goede, betrouwbare manier met hun gegevens wordt omgegaan. Zij hebben er een zeer groot belang bij om goed geregistreerd te staan in de basisregistratie personen (BRP) en zo op een correcte manier toegang te hebben tot alle overheidsportalen waar hun gegevens staan geregistreerd. Ook hebben zij er recht op dat fraude met hun identiteit wordt voorkomen. Bij twijfels over rechtmatigheid wordt door Burgerzaken een adres in onderzoek gezet en vindt er, indien nodig, een huisbezoek plaats. De complexiteit van fraudevormen en criminaliteit is aan het toenemen.
Met name op het gebied van ondermijnende criminaliteit merken inwoners en ondernemers de negatieve effecten, zoals drugshandel, geweldsdelicten en aanslagen op personen, bedrijven en woningen. Dit vraagt om het intensiveren de aanpak van crimineel gebruik van woningen via de Huisvestingsverordening en de Leegstandsverordening waarbij toezichthouders en opsporingsambtenaren tezamen hun bevoegdheden inzetten om integraal bij te dragen aan het terugdringen van criminaliteit en het bevorderen van een veilig leefklimaat. Omni-channel benadering Amstelveen kent 140 nationaliteiten, heeft een ziekenhuis, een studentencampus en tal van expats. Dit maakt dat ons klantenaanbod, het werkaanbod en de vragen waarmee Publiekszaken wordt geconfronteerd, heel anders is dan de meeste andere gemeenten. Om de dagelijkse werkzaamheden zo effectief mogelijk te organiseren, worden de processen voortdurend geanalyseerd ten einde een zo’n optimaal mogelijk proces te creëren om aan de doelstelling van de inwoner en ondernemer te kunnen (blijven) voldoen. Het sturen op het gebruik van het juiste klantcontactkanaal is essentieel voor het behalen van een zo effectief mogelijke afhandeling van aanvragen. Inwoners kunnen voor tal van zaken in het dagelijks leven via verschillende kanalen hun interactie met bedrijven aangaan. Men ziet deze ‘omni-channel’ benadering steeds gebruikelijker worden.
Als gemeente willen we ook in deze behoefte voorzien. Om tot een omnichannel dienstverlening te komen moeten de processen en de bijbehorende kanalen worden geïnventariseerd en onderlinge samenhang op elkaar worden afgestemd zodat we zo effectief mogelijk blijven voldoen aan de behoefte van inwoner en ondernemer.
Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
Strategie ontwikkelen voor doorontwikkeling van de digitale dienstverlening.
Uitvoering
planning
2.6.3 Communicatie Doelstellingen Heldere, betrouwbare (digitale) communicatie met inwoners en andere doelgroepen, zodat zij tijdig en juist geïnformeerd worden en betrokken voelen bij zaken die in hun directe leefomgeving en in de stad spelen; Aansluiten bij de behoefte van inwoners en belanghebbenden rondom participatie trajecten in de fysieke en sociale leefomgeving door gerichte doelgroepbenadering. Met behulp van innovatieve middelen en door het organiseren van stadsgesprekken leggen we complexe vraagstukken/thema’s voor; Programmabegroting 2024
75
Extra aandacht in communicatie voor kwetsbare groepen en bij participatie specifieke doelgroepen zoals jongeren.
Actuele beleidsontwikkelingen Amstelveen staat voor grote opgaven op gebied van infrastructuur (A9), stedelijke ontwikkeling, zoals woningbouw en maatschappelijke opgaven zoals de energietransitie en de opvang van spoedzoekers/ontheemden. Vanwege de groei en toenemende complexiteit in het sociaal domein is er behoefte aan meer doelgroepgerichte communicatie en betrokkenheid vanuit die doelgroepen bij de ontwikkeling van nieuw beleid. Daarbij treedt in 2024 de Omgevingswet in werking die ingrijpende gevolgen heeft voor onze werkwijzen en dienstverlening. Bij deze ontwikkelingen hebben we draagvlak en betrokkenheid van de samenleving nodig. Een flinke uitdaging voor communicatie, participatie en digitale dienstverlening. In het kader van het doorontwikkelen en uitbreiden van onze digitale dienstverlening werken we aan een nieuwe gebruikersvriendelijke gemeentelijke website, digi-toegankelijk en toekomstbestendig. Zie verder thema 6.3 Dienstverlening. Door de huidige krappe arbeidsmarkt is het lastiger om vacatures op te vullen. Daarom investeren wij extra in arbeidsmarktcommunicatie.
Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Specifieke en toegankelijke communicatie voor met name kwetsbare Uitvoering doelgroepen in het sociaal domein. Gerichte communicatie en participatie campagnes op jongeren om ze Uitvoering te betrekken bij voor hun relevante thema's en plannen Uitbreiding digitale dienstverlening in het Engels Uitvoering Voortzetten communicatiecampagnes voor arbeidsmarktcommunicatie Uitvoering
2.6.4 Regionale samenwerking en internationalisering Doelstellingen Door regionale en landelijke netwerken: kunnen we samenwerken aan een toekomstbestendige metropool (MRA, AM); worden onze belangen behartigd en kunnen we kennis delen (G40, P31, VNG). Het internationaal beleid: draagt bij aan de balans tussen economische groei en welzijn door te werken vanuit de pijlers internationalisering, international business en internationale samenwerking. streeft ernaar dat Amstelveen een stad blijft waar alle Amstelveners (internationals en Nederlanders) zich thuis blijven voelen. Actuele beleidsontwikkelingen Metropoolregio Amsterdam (MRA) De MRA is een bestuurlijk netwerk van 30 gemeenten (7 deelregio's), twee provincies en de Vervoersregio Amsterdam. De overkoepelende ambitie van de MRA is werken aan een internationale topregio met hoge leefkwaliteit door te investeren in een toekomstbestendige en evenwichtige metropool. De MRA Agenda is de inhoudelijke basis van de bestuurlijke netwerk 76
Programmabegroting 2024
samenwerking. Wethouders van de deelregio's werken in drie inhoudelijke platforms samen; Economie, Ruimte en Mobiliteit. Er worden geen bevoegdheden overgedragen, alle bevoegdheden blijven bij de individuele raden. Er zijn vier bestuurlijke opdrachten geformuleerd. In de jaarlijkse werkplannen van de MRA worden deze uitgewerkt in concrete acties en resultaten. 1. Verdere versterking van de samenwerking tussen de deelnemers, met het Rijk en de EU 2. Werken aan een veerkrachtige , inclusieve en schone economie 3. Bouwen voor de woningbehoefte 4. Versterken mobiliteitssysteem De bijdrage aan de MRA is in 2024 €1,63 euro per inwoner. De hoogte van de bijdrage per inwoner wordt telkens voor vier jaar vastgesteld in een MRA meerjarenbegroting, gelijktijdig bij het vaststellen van de MRA Agenda. Nieuwe MRA agenda De Metropoolregio Amsterdam (MRA) is het proces gestart dat moet leiden tot een nieuwe MRA agenda voor de periode 2024-2028. In het positioneringsdocument Amstelland-Meerlanden (juni 2023) hebben de Amstelland-Meerlanden gemeenten aangegeven voor de thema's Ruimte, Economie en Mobiliteit en met aandacht voor wonen, landschap en duurzaamheid wat de bestuurlijke inzet is bij afspraken met het Rijk, de Provincie en in de Metropoolregio Amsterdam. Het betreft onderwerpen die gemeentegrensoverstijgend zijn en waarop de AM gemeenten hun krachten willen bundelen.
Gemeenteraden en staten worden op twee momenten betrokken bij de concept MRA agenda 20242028, in februari 2024 en in juni 2024 bij de definitieve vaststelling van de agenda. Gemeenschappelijke regeling Amstelland-Meerlanden overleg (AM) In AM verband vindt de voorbereiding plaats op de samenwerking in de MRA via de AM Regiegroep en het AM raadsledenplatform. Regiosecretarissen AM voor Algemeen bestuurlijke taken, Economie, Wonen en Vervoer zorgen voor een goede ambtelijke en bestuurlijke voorbereiding en het aanhaken op de MRA. De bijdrage aan de AM is €1.37 per inwoner. Stedennetwerk G40 en kennisplatform P31 Amstelveen is sinds 1 juli 2022 aangesloten bij het netwerk van middelgrote steden, de G40. Het belangrijkste doel van het G40-stedennetwerk is het behartigen van de gezamenlijke belangen van de G40-steden op diverse beleidsterreinen richting kabinet, Eerste en Tweede Kamer en ministeries. De verschillende beleidsterreinen zijn binnen het netwerk ondergebracht in drie pijlers; de Sociale Pijler, de Pijler Economie en Werk en de Fysieke Pijler. Elke pijler kent themagroepen. De leden van de G40 hebben allen een convenant afgesloten met het kennisplatform 31 (P31). De bijdrage voor de G40 is 0,21 per inwoner en voor P31 0,16 per inwoner. Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) Alle Nederlandse gemeenten zijn lid van de VNG.
De koers wordt bepaald door de leden, vertegenwoordigd in het bestuur en 15 commissies. De VNG is gericht op kennisdeling, belangenbehartiging en ondersteuning/dienstverlening bij de uitvoering. Alle Nederlandse gemeenten betalen contributie aan de VNG, Op initiatief van de VNG is in 2017 de Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) gestart. Voor het lidmaatschap VNG en de diensten van de GGU wordt een bijdrage per inwoner gevraagd, in 2024 € 1,52 per inwoner. De contributie VNG en bijdrage GGU stijgt met €58.000 (5,1% indexatie loon-en prijsontwikkeling en 1,0% groei dekking kosten VNG) met ingang van 2024. Internationaal beleid In mei 2023 heeft de raad het internationaal beleid 2023-2026 vastgesteld waarin vanuit de pijlers internationalisering, international business en internationale samenwerking wordt bijgedragen aan de balans tussen economische ontwikkeling en welzijn.
Programmabegroting 2024
77
Internationalisering Internationalisering is een relatief nieuwe ontwikkeling en heeft impact op de lokale samenleving en de dienstverlening van de gemeente. Het vraagt om gemeentelijk beleid en dienstverlening die aansluiten bij de behoeften van de verschillende inwoners aan de ene kant, en bij de uitdagingen die de toenemende diversiteit met zich meebrengt aan de andere kant. Deze ontwikkeling vraagt daarom ook om meer bewustwording binnen de eigen organisatie. De steeds internationalere en meer diverse samenstelling van de Amstelveense bevolking leidt tot een grotere druk op onze lokale voorzieningen zoals het internationale en reguliere onderwijs, de woningmarkt, zorg et cetera. Daarnaast vraagt de veranderende samenstelling van onze bevolking om meer aandacht voor de sociale samenhang in de wijken. Juist in een samenleving waar mensen niet vanzelfsprekend dezelfde culturele achtergrond hebben of dezelfde taal spreken, is extra inzet nodig om verbinding te creëren. Daartoe zoekt de gemeente de samenwerking met maatschappelijke organisaties, instellingen, gemeenschappen en verenigingen in de stad. Ook zien we een belangrijke rol voor het bedrijfsleven, met name die bedrijven waar veel internationals werken. International business De internationale bedrijven met hun internationale medewerkers zorgen voor economische welvaart in onze regio (zie programma 3).
Daarnaast zien we een groeiende noodzaak om samen te werken met bedrijven en andere stakeholders aan oplossingen voor de maatschappelijke uitdagingen die internationalisering met zich mee brengt. Internationale samenwerking De toenemende internationalisering van Amstelveen en de opgaven die dit met zich meebrengt vereisen een nieuw perspectief op internationale samenwerking. Internationale samenwerking en uitwisseling door het maatschappelijk middenveld met herkomstlanden kan wederzijds begrip tussen de verschillende culturen in Amstelveen vergroten. Samenwerking en kennisuitwisseling over lokale uitdagingen (zoals diversiteit) kunnen bijdragen aan het verbeteren van onze dienstverlening. Beide aspecten zijn van meerwaarde voor de Amstelveense bevolking. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
MRA Agenda 2024-2028
Uitvoering
Monitoring impact internationalisering op gemeentelijke Uitvoering dienstverlening en samenleving (sociale cohesie). Nadere uitwerking en uitvoering van maatschappelijke samenwerking Uitvoering met het internationale bedrijfsleven. Kennisuitwisseling Tempelhof-Schöneberg stedelijke ontwikkeling. Uitvoering
78
Programmabegroting 2024
planning
Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Begroting 2024
Programma
2022
2023
0.1 Bestuur
-2.865
-3.755
4.356
0
0.2 Burgerzaken
-1.589
-1.354
4.349
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
-6.385
-5.844
1.2 Openbare orde en veiligheid
-4.425
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutatie Resultaat
Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting
Saldo
2025
2026
2027
-4.356
-4.371
-4.531
-4.306
2.718
-1.631
-1.631
-1.631
-1.615
6.911
0
-6.911
-6.946
-6.993
-6.710
-4.127
5.877
233
-5.644
-5.292
-5.292
-5.247
-15.265
-15.079
21.493
2.952
-18.541
-18.239
-18.447
-17.877
782
4
0
105
105
74
33
33
-14.482
-15.075
21.493
3.057
-18.436
-18.165
-18.414
-17.844
Toelichting ontwikkeling begrotingssaldo bedrag x € 1.000 2026 2027
2024
2025
Saldo begrotingsboek 2023
15.059
14.870
14.870
14.854
Raadsbrief Motie Bestuurlijk Interventie Team Hogere Acountantskosten Perspectiefnota 2024 Nominaal, kapitaallasten & kostentoerekening Divers
450 50 1.465 1.407 5
450 50 1.529 1.224 43
450 50 1.777 1.224 43
450 50 1.223 1.224 43
Saldo begrotingsboek 2024
18.436
18.165
18.414
17.844
2025
2026
2027
Reservemutatie bedrag x € 1.000 omschrijving
2024 beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.4 Bedrijfsvoeringsfondsen
6
0
0
6
6
6
6
1.1 FLO kosten Brandweer
1.383
0
-105
1.278
1.204
1.171
1.138
Bestuur, bevolking en veiligheid
1.389
0
-105
1.284
1.210
1.177
1.144
Verbonden partijen Naast de eigen organisatie dragen verbonden partijen bij aan het realiseren van de beleidsdoelstellingen. Bij de realisering van de doelstellingen van programma Bestuur, bevolking en veiligheid zijn betrokken: Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland, Vervoerregio Amsterdam, Amstelland- en Meerlandenoverleg, Ombudsman Metropool Amsterdam en Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied. Voor aanvullende informatie per partij wordt verwezen naar de paragraaf verbonden partijen. Subsidies Voor de van toepassing zijnde subsidies op dit programma wordt verwezen naar de bijlage "Subsidies en gemeentelijke jaarhuren voor gesubsidieerde instellingen".
Programmabegroting 2024
79
2.7 Overhead BBV schrijft voor dat overhead op een apart programma wordt begroot/verantwoord. De programma’s bevatten de baten en lasten van het primaire proces. Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Programma
Begroting 2024 Lasten
Begroting Begroting Begroting
2022
2023
Baten
Saldo
2025
2026
2027
0.4 Ondersteuning organisatie
-38.373
-38.362
83.226
36.382
-46.844
-42.344
-41.490
-38.701
Totaal saldo van baten en lasten
-38.373
-38.362
83.226
36.382
-46.844
-42.344
-41.490
-38.701
Reservemutatie
-1.759
2.121
11.943
15.057
3.114
1.059
517
-704
Resultaat
-40.133
-36.241
95.169
51.440
-43.729
-41.285
-40.973
-39.406
Toelichting ontwikkeling begrotingssaldo bedrag x € 1.000 2026 2027
2024
2025
Saldo begrotingsboek 2023
35.456
35.286
35.192
35.192
Uitvoeringsprogramma 2023 Perspectiefnota 2024 Notitie Meicirculaire 2023 Eenmalige dotatie reserve wagenpark van 2025 naar 2024 Herziening bedrijfsvoering Nominaal, kapitaallasten & kostentoerekening Divers
3.234 2.397 0 562 196 1.546 339
3.173 1.449 0 -562 196 1.688 54
2.913 915 0
1.477 788 0
196 1.671 86
196 1.671 81
Saldo begrotingsboek 2024
43.729
41.284
40.973
39.406
Het BBV schrijft voor, dat een apart overzicht wordt opgenomen met de baten en lasten van de overhead. De programma’s bevatten alleen de baten en lasten van het primaire proces. Dit betreft de onderdelen van de bedrijfsvoering die alleen/direct voor de uitvoering van de desbetreffende taken en activiteiten worden ingezet. Ter wille van een uniforme verantwoording in alle gemeenten is een eenduidige afbakening van belang van enerzijds de kosten die verband houden met het primaire proces en anderzijds de kosten die gerekend worden tot de overhead. Daartoe geeft de regelgeving een uitvoerige en gedetailleerde omschrijving van wat er valt onder het taakveld “0.4 Ondersteuning”. Samengevat gaat het bij overhead om de volgende zaken: a) leidinggevenden en managementondersteuning in het primair proces, b) de financiële functie, c) P&O/HRM, d) de inkoopfunctie, e) de communicatiefunctie, f) juridische zaken, g) ICT, h) bestuurszaken en bestuursondersteuning en i) facilitaire zaken en huisvesting (incl. post en archief). Voor het bepalen van kostendekkendheid van lokale heffingen moet extracomptabel overhead worden toegerekend. Daartoe worden de structurele netto-overheadkosten (€ 39,4 miljoen) uitgedrukt in een percentage van de totale directe ambtelijke capaciteitsinzet (€ 58,6 miljoen). Dit leidt tot het volgende overheadpercentage: (a) (b) (c=b/a * 100%)
80
totale kosten directe ambtelijke capaciteitsinzet totale (netto toe te rekenen) overheadkosten overheadpercentage
Programmabegroting 2024
€ 58.584.600 € 39.405.500 67%
Als generieke sleutel komt de ambtelijke capaciteit het meest in aanmerking, aangezien er een significante correlatie is tussen de omvang van de directie ambtelijke capaciteit en de omvang van de (ondersteunende) overhead. Deze keuze sluit tevens het meeste aan bij de techniek die het CBS op macroniveau hanteert.
Reservemutatie bedrag x € 1.000
2024
omschrijving
2025
2026
2027
beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.4 Bedrijfsvoeringsfondsen
5.479
0
-1.468
4.011
3.423
3.318
3.318
0.4 Dekking kapitaallasten bedrijfsmiddelen
1.951
6.050
-406
7.596
6.526
5.844
8.476
0.4 Dekking kapitaallasten ICT
3.646
0
-1.368
2.277
909
0
0
0.4 Dekking kapitaallasten Services
10.151
150
-1.276
9.025
7.740
6.454
5.168
0.4 Egalisatie hardware IT
1.006
1.438
-2.807
-364
28
418
792
0.4 Egalisatie samenwerking AA
1.510
61
-723
848
909
970
970
0
0
0
0
0
0
0
2.984
4.262
-7.008
238
3.056
5.088
4.089
0.4 Investering hardware IT
0
0
0
0
0
0
0
0.4 Raadhuis aanpassing huisvesting
0
0
0
0
0
0
0
26.728
11.961
-15.057
23.631
22.590
22.091
22.813
2025
2026
2027
beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.4 Voorziening spaarverlof
656
0
0
656
656
656
656
Overhead
656
0
0
656
656
656
656
0.4 Frictiekosten vorming kernorganisatie Aalsmeer 0.4 Ideaalcomplex bedrijfsmiddelen
Overhead
Voorzieningenmutatie bedrag x € 1.000 omschrijving
2024
Subsidies Voor de van toepassing zijnde subsidies op dit programma wordt verwezen naar de bijlage "Subsidies en gemeentelijke jaarhuren voor gesubsidieerde instellingen".
Programmabegroting 2024
81
2.8 Algemene dekkingsmiddelen Onder algemene dekkingsmiddelen vallen de inkomsten waarvan de besteding niet gebonden is aan een bepaald programma. Dit bestaat voor het grootste deel uit de uitkering gemeentefonds en uit de algemene belastingen. Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Begroting 2024
Programma
2022
2023 Lasten
2025
2026
2027
0.5 Treasury
-1.007
-444
1.665
651
-1.014
-175
335
518
0.61 OZB Woningen
11.202
11.826
1.317
15.029
13.712
14.358
14.396
14.436
0.62 OZB Niet woningen
11.481
12.189
439
14.813
14.374
15.003
15.040
15.075
0.64 Belastingen overig
-60
-62
69
0
-69
-69
-69
-69
0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten
149.792
141.457
0
162.940
162.940
172.926
164.761
168.777
17.537
-11.311
-170
0
170
-8.070
-13.904
-18.056
0.9 Vennootschapsbelasting (VPB)
-29
-2.121
3.007
0
-3.007
-658
-1.628
-618
Totaal saldo van baten en lasten
188.917
151.535
6.327
193.433
187.106
193.315
178.931
180.063
-2.133
5.537
1.000
0
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
186.784
157.072
7.327
193.433
186.106
192.315
177.931
179.063
Reservemutatie Resultaat
Baten
Begroting Begroting Begroting
Saldo
Toelichting ontwikkeling begrotingssaldo bedrag x € 1.000 2026 2027
2024
2025
Saldo begrotingsboek 2023
-148.133
-152.810
-146.033
-147.094
Uitvoeringsprogramma 2023 Perspectiefnota 2024 Notitie Meicirculaire 2023 1e tijdvak 2023 Herziening bedrijfsvoering Nominaal, kapitaallasten & kostentoerekening Beheerkst verblijfsvoorziening ontheemden Oekraïne Hogere Acountantskosten Divers
-11.872 -12.483 -971 -95 -207 -11.966 -289 -50 -40
-12.898 -12.225 -1.468 -95 -207 -12.149 -372 -50 -40
-10.748 -6.765 -508 -95 -207 -13.389 -95 -50 -40
-10.748 -8.473 288 -90 -207 -12.649 0 -50 -40
Saldo begrotingsboek 2024
-186.106
-192.315
-177.931
-179.063
Dit programma bevat de structurele algemene inkomsten van de gemeente. De tegenhanger hiervan is de inzet van deze middelen via de programma’s. De algemene inkomsten betreffen met name de algemene uitkering gemeentefonds, de OZB en rentebaten/dividend (treasury). Algemene dekkingsmiddelen bevat de volgende structurele algemene inkomsten:
82
Programmabegroting 2024
0.5. Treasury Aandelen BNG Amstelveen heeft 143.520 aandelen BNG. In de begroting wordt rekening gehouden met een structurele dividenduitkering van € 201.000 Aandelen Stedin In 2021 heeft Amstelveen 11.713 preferente aandelen Stedin gekocht tegen een aanschafprijs van € 5.630.322. De investering levert gemeenten een vast dividendrendement van 3% per jaar over het gestorte kapitaal op (afgerond € 170.000). Over vijf jaar is een herijkmoment van dit percentage, waarbij het afhankelijk van marktrentes hoger of lager kan worden met een ondergrens van 1%. Het bestaande begrotingskader kent daarnaast een structurele dividenduitkering Stedin van € 280.000. Rente-exploitatie De begroting bevat een gedetailleerde herberekening en verwerking van de kapitaallasten rekening houdend met de laatst afgesloten jaarrekening en de besluitvorming over nieuwe investeringen tot en met de Perspectiefnota 2024 (investeringsplan maatschappelijk vastgoed). 0.61/0.62/0.64 Belastingen (OZB Woningen, OZB Niet woningen en Belastingen overig) De onroerende zaakbelastingen zijn de belangrijkste gemeentelijke belastingen. De onroerende zaakbelastingen bestaan uit een belasting voor het gebruik (alleen niet-woningen) en een belasting voor het eigendom (woningen en niet-woningen). De geraamde OZB-opbrengst voor het aanslagjaar 2024 bedraagt € 29,7 miljoen.
Daarnaast bevat de raming op het taakveld OZBwoningen een opbrengst van € 120.000 geraamd voor dwanginvordering. Tarieven Met betrekking tot de tariefbepaling OZB zijn drie verschillende zaken van belang: In de eerste plaats is sprake van een indexering van het tarief op basis van de loon- en prijsontwikkeling. Voor 2024 betekent deze inflatiecorrectie een verhoging van de tarieven met 8,0%. In de tweede plaats is via besluitvorming besloten de OZB in 2024 met € 2,0 miljoen te verhogen en vanaf 2025 structureel met € 3,2 miljoen; Programmabegroting 2024
83
In de derde plaats vindt jaarlijks een waardetaxatie van het onroerend goed plaats ("hertaxatie WOZ"). Op basis van de hieruit voortvloeiende waardeverhoging of –verlaging, wordt het tarief respectievelijk naar beneden of naar boven bijgesteld om de OZB-opbrengst gelijk te houden. Voor de gemeente als geheel leidt de hertaxatie dus niet tot een andere OZB-opbrengst. Op individueel niveau treden wel verschillen op als de uitkomst van de hertaxatie afwijkt van de gemiddelde waarde ontwikkeling in de gemeente.
Voor 2024 is vooralsnog rekening gehouden met een gemiddelde waarde stijging door hertaxatie van 3% voor woningen en 2% voor niet-woningen. Dit is een eerste inschatting ten tijde van de uitwerking van de meicirculaire gemeentefonds als basis voor de opstelling van deze begroting. In de raadsvergadering van december 2023 volgt een definitief tariefvoorstel als de hertaxatie grotendeels is afgerond. 0.7 Algemene uitkering De geraamde algemene uitkering in de primitieve begroting is gebaseerd op de actuele stand na uitwerking van de meicirculaire 2023. De uitkomsten van deze circulaire zijn via een aparte notitie samengevat en aan de gemeenteraad toegezonden en meegenomen in de behandeling en besluitvorming aangaande de Perspectiefnota 2024. De uitkomst van de septembercirculaire, na Prinsjesdag, wordt op de gebruikelijke wijze via een aanvullende notitie toegevoegd aan de begrotingsbehandeling. 0.8 Overige baten en lasten Onder het onderdeel overige baten en lasten staan stelposten opgenomen voor nog nader te bestemmen middelen en/of nog nader in te vullen, generieke taakstellingen. De laatstgenoemde categorie komt in deze begroting niet voor. Belangrijkste stelposten in deze begroting zijn de stelpost nominaal en de stelpost nieuw beleid. Hieronder volgt een overzicht van de opgenomen stelposten voor nog nader te bestemmen middelen.
Aan de hand van dit overzicht worden de afzonderlijke onderdelen toegelicht. bedrag x € 1 miljoen omschrijving/jaar
2024
2025
2026
2027
# Premies voormalig personeel # Algemene baten/lasten subtotaal
0,2 0,2 0,4
0,2 0,2 0,4
0,2 0,2 0,4
0,2 0,2 0,4
stelposten # areaal # onvoorzien # nominaal # taakmutaties GF # Nieuw beleid # Overig subtotaal
0,1 0,2 -1,1 0,0 0,4 -0,3 -0,5
0,1 0,3 7,3 0,1 0,3 -0,4 7,7
0,1 0,4 11,2 -0,8 2,8 -0,1 13,5
0,4 0,5 15,0 -0,9 2,8 0,0 17,7
totaal 0.8 overige baten en lasten
-0,2
8,1
13,9
18,1
Areaal De stelpost areaal heeft een tweeledig doel: In de eerste plaats worden via deze stelpost schommelingen in volumemutaties op de maatstafgegevens van verdeelmaatstaven verevend. Enerzijds plussen en minnen tussen verschillende maatstaven, anderzijds verschillen in de tijd tussen de verwerking in het gemeentefonds van mutaties op macroniveau en op gemeenteniveau; 84
Programmabegroting 2024
In de tweede plaats is er geen directe 1-op-1-relatie in tijd en omvang tussen areaaleffecten c.q. autonome ontwikkelingen aan de uitgavenkant en aan de inkomstenkant. Deze stelpost biedt de mogelijkheid hier flexibel mee om te gaan. Een positief areaaleffect aan de inkomstenkant wordt via deze stelpost gereserveerd en de inzet verloopt als regel via integrale afweging bij de Perspectiefnota.
Onvoorzien De begroting bevat een vast bedrag voor onvoorziene uitgaven. Meerjarig loopt dit bedrag op met afgerond € 0,1 miljoen. Nominaal In de Perspectiefnota 2024 is de beschikbare stelpost van € 16 miljoen volledig ingezet. De gedetailleerde uitwerking van de loon- en prijscompensatie, inclusief de doorwerking in kostendekkende exploitaties en andere samenhangende posten, leidt tot een tekort op de inzet van de stelpost 2024 van afgerond € 1,1 miljoen. Dat de uiteindelijke nominale uitwerking hoger uitkomt dan de beschikbare stelpost houdt verband met mutaties in de onderliggende grondslagen (omvang loon- en prijsgevoelige budgetten) na het opstellen van de technische grondslag aan het begin van het begrotingstraject (begin 2023). Door de relatief hoge indexpercentages leidt dit sneller tot significantere afwijkingen. Dit zal worden betrokken bij de uitwerking van de septembercirculaire 2023 uitkering gemeentefonds (actualisering nominaal/areaal). Dat geldt ook voor de meerjarige reserveringen in 2025 en verder in relatie tot de nog steeds hoge inflatiecijfers. Taakmutaties GF In de meicirculaire 2023 staat een taakstelling opgenomen voor Wmo-brede eigen bijdrageregeling met ingang van 2026. Nieuw beleid In de meicirculaire 2023 is € 2,8 miljoen vanaf 2026 gereserveerd voor de nog openstaande structurele opgave bij onder andere jeugd, dat nu incidenteel is ingevuld.
Daarnaast resteert nog een gering bedrag vanuit de circulaires 2022 voor deze structurele opgave. Reservemutatie bedrag x € 1.000
2024
omschrijving
2025
2026
2027
beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.8 Afdekking risico Invest-MRA
2.500
0
0
2.500
2.500
2.500
2.500
0.8 investeringen in energietransitie en duurzaamheid
6.019
130
-1.900
4.249
3.029
1.456
1.486
0.8 Stedelijke vernieuwing
8.159
1.000
0
9.159
10.159
11.159
12.159
Algemene dekkingsmiddelen
16.678
1.130
-1.900
15.908
15.688
15.115
16.145
Het saldo van de kolommen dotatie en onttrekking sluit niet aan op de reservemutatie zoals staat vermeld in het financieel overzicht. Dit verschil betreft de mutatie van de reserve " investeringen in energietransitie en duurzaamheid", waarvan de reservemutatie op het financieel overzicht bij programma 5 Ruimtelijke ontwikkeling staat verantwoord. Afdekking risico invest-MRA/investeringen in energietransitie en duurzaamheid Vanuit de verkoopopbrengst Eneco is € 15 miljoen gereserveerd voor investeringen in energietransitie en duurzaamheid. Daarna heeft op verschillende momenten besluitvorming plaatsgevonden over de inzet van deze reserve. Een specificatie van de stand en ontwikkeling van deze reserve is opgenomen in bijlage K. In de raadsvergadering van 11 november 2020 is ingestemd met participatie in Invest-MRA. De investering bedraagt ongeveer 1% van de Amstelveense begroting oftewel € 2,5 miljoen.
Programmabegroting 2024
85
Ter afdekking van het risico dat de middelen niet terugvloeien naar Amstelveen is € 2,5 miljoen gereserveerd in een afzonderlijke bestemmingsreserve. Dit bedrag kan (deels) weer terugvloeien ten gunste van de reserve "investeringen in energietransitie en duurzaamheid" als het risicoprofiel in de komende jaren lager dan 100% blijkt te zijn. Stedelijke vernieuwing In de begrotingsraad van 11 november 2020 is aan de hand van de Nota Aanvullende Voorstellen bij de Programmabegroting 2021 besloten tot de instelling van de reserve “stedelijke vernieuwing”. Voorzieningenmutatie bedrag x € 1.000 omschrijving
2024
2025
2026
2027
beginsaldo
dotatie
onttrekking
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
eindsaldo
0.8 Dubieuze debiteuren
1.372
0
0
1.372
1.372
1.372
1.372
0.8 Alg. pensioenwet politiek ambtsdragers + wachtgeld
3.535
71
-96
3.510
3.484
3.457
3.429
0
0
0
0
0
0
0
4.908
71
-96
4.883
4.857
4.830
4.801
0.8 Dubieuze vorderingen op openbare lichamen Algemene dekkingsmiddelen
Dubieuze debiteuren De handelsdebiteuren worden jaarlijks bij opmaak van de rekening beoordeeld waarbij vooraf vastgestelde criteria worden gehanteerd (als de vordering “ouder” is, wordt een hoger percentage als dubieus aangemerkt). Over de jaren heen leidt dit tot een saldo dubieuze debiteuren van wisselende samenstelling dat op een redelijk constant niveau ligt. Voor de begroting wordt daarom een meerjarig gelijkblijvend saldo gepresenteerd. Wachtgeld en wethouders De wachtgeldvoorziening wordt bij het opstellen van de programmarekening geactualiseerd. Verbonden partijen Naast de eigen organisatie dragen verbonden partijen bij aan het realiseren van de beleidsdoelstellingen. Bij de realisering van de doelstellingen van het programma Algemene dekkingsmiddelen zijn betrokken: Samenwerking belastingen Amstelland-Meerlanden, Centrumregeling ambtelijke samenwerking Aalsmeer en Amstelveen, Eneco Groep (energiebedrijf), Stedin Groep (netwerkbedrijf) en NV Bank Nederlandse Gemeenten. Voor aanvullende informatie per partij wordt verwezen naar de paragraaf verbonden partijen.
86
Programmabegroting 2024
3 Paragrafen
Programmabegroting 2024
87
3.1 Lokale heffingen Inleiding De paragraaf lokale heffingen bevat, conform het BBV, een overzicht van de inkomsten, het beleid ten aanzien van de lokale heffingen en een overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen, de lokale lastendruk en een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid. In de Gemeentewet en een aantal bijzondere wetten is geregeld welke heffingen (belastingen en retributies) een gemeente mag opleggen. De gemeenteraad bepaalt de hoogte van het tarief en welke van die heffingen ook daadwerkelijk worden geheven. Belastingen Belastingen zijn heffingen waarvan de opbrengst vrij besteedbaar is. Parkeergeld betreft formeel een belasting. Gelet op het betalen van een vergoeding voor deze dienst zijn de inkomsten in deze paragraaf onder retributies verantwoord. Retributies Retributies zijn heffingen waarbij een bepaalde vergoeding wordt betaald voor een specifieke dienst. Inkomsten lokale heffingen Gemeten naar financiële omvang bepalen de onroerende zaakbelastingen, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing met afgerond 75 procent de opbrengst lokale heffingen. Bij toeristenbelasting is in de begroting 2022 sprake van incidenteel lagere opbrengsten door de coronapandemie (de opbrengst 2022 komt uit de overnachtingen in 2021). Vanaf de begroting 2023 is de begroting niet neerwaarts aangepast en wordt een normale bezetting van de bedden verwacht.
In de Perspectiefnota 2024 is besloten de toeristenbelasting vanaf 2024 structureel te verhogen met € 0,8 miljoen. Daarnaast is via de tariefindex van 8% het volume met € 0,2 miljoen verhoogd. In de Perspectiefnota is tevens besloten de OZB te verhogen met € 2,0 miljoen in 2024 en voor 2025 en verder met € 3,2 miljoen. De tariefindex van 8% betekent daarnaast een structurele verhoging van € 2 miljoen. bedrag x € 1.000 omschrijving Ozb niet-woning gebruik Ozb-niet-woning eigendom Ozb woning eigendom Toeristenbelasting Subtotaal belastingen Afvalstoffenheffing Rioolheffing Marktgelden Begraafrecht Grafrecht (onderhoud) Bouwleges Parkeerinkomsten Bevolking APV vergunningen Subtotaal retributies Totaal
88
primitief 2022 4.513 6.882 12.326 1.062 24.783 11.030 9.267 152 2.599 1.855 1.897 3.775 1.481 132 32.188 56.971
Programmabegroting 2024
primitief 2023 5.282 7.300 12.883 2.162 27.627 11.130 9.467 158 2.679 2.067 1.983 3.993 1.548 138 33.163 60.790
primitief 2024 6.221 8.592 14.908 3.199 32.920 11.846 9.467 171 3.230 1.723 2.142 4.047 2.718 111 35.726 68.646
In onderstaande grafiek is de gerealiseerde inkomst weergegeven, waarbij alle inkomsten kleiner dan € 500.000 zijn getotaliseerd (bedrag x € 1.000).
Beleid en overzicht op hoofdlijnen van de lokale heffingen Belangrijkste uitgangspunten voor het gemeentelijk tarievenbeleid zijn: Het toepassen van een jaarlijkse indexering voor loon- en prijsontwikkeling; Het hanteren van maximaal kostendekkende tarieven; Terughoudendheid ten aanzien van lokale lastendruk burgers en bedrijfsleven. Indexering Bij de Perspectiefnota 2023 is de tariefindex (gemiddelde van loon- en prijsontwikkeling) voor 2023 vastgesteld op 8,0%. Toerekening van overhead. Voor het bepalen van kostendekkendheid van lokale heffingen moet extracomptabel overhead worden toegerekend. Conform de geldende financiële verordening vindt toerekening van overhead plaats op basis van directe ambtelijke capaciteitsinzet. Als generieke sleutel komt de ambtelijke capaciteit het meest in aanmerking, aangezien er een significante correlatie is tussen de omvang van de directe ambtelijke capaciteit en de omvang van de (ondersteunende) overhead. Ten slotte sluit deze keuze het meeste aan bij de techniek die het CBS op macroniveau hanteert. Dit betekent concreet, dat de structurele netto-overheadkosten (€ 39,4 miljoen) worden uitgedrukt in een percentage van de totale directe ambtelijke capaciteitsinzet (€ 58,6 miljoen). Dit leidt tot een overheadpercentage van afgerond 67% conform de volgende berekening: (a) (b) (c=b/a * 100%)
totale kosten directe ambtelijke capaciteitsinzet totale (netto toe te rekenen) overheadkosten overheadpercentage Programmabegroting 2024
€ 58.584.600 € 39.405.500 67% 89
Dit overheadpercentage wordt in alle kostenopstellingen voor tariefberekeningen gehanteerd, waarmee sprake is van een consistente en onderbouwde werkwijze. Als de overhead wordt uitgedrukt als percentage van de totale begrote lasten exclusief reservemutaties dan levert dat een overheadpercentage op van 11% (€ 39,4 miljoen / € 352,0 miljoen). Uitwerking financiële kaders per heffing c.q. groep van heffingen Hieronder maken wij per heffing c.q. groep van heffingen de relevante kosten en mate van kostendekkendheid inzichtelijk. Via "overige toe te rekenen kosten" worden kosten betrokken bij de kostendekkendheid die niet op het taakveld staan van de heffing. Op onderdelen kan sprake zijn van enigszins afgeronde bedragen die beperkt afwijken van de exacte bedragen op de programma’s en in de administratie. De toerekening van overhead is hiervoor onderbouwd. BTW is expliciet geregeld in de gemeentewet. Voor wat betreft de kosten van straatvegen en baggeren is op basis van activiteiten en doelstellingen een matrix gemaakt ter onderbouwing van het deel van de kosten dat relevant is in relatie tot het rioolrecht en de afvalstoffenheffing. Matrix toerekening kosten straatvegen en baggeren Deze matrix is een handreiking van de VNG waarbij een beredeneerde inschatting is gemaakt van de toe te rekenen kosten in de Amstelveense situatie. Onderstaande inschatting is geactualiseerd.
De doorwerking van de parameters heeft geen consequenties voor de te hanteren tarieven. Straatvegen:
Baggeren:
Kostendekkendheid in begroting en rekening Bij het bepalen van de kostendekkendheid in begroting en rekening inclusief de verwerking van verschillen tussen begroting en rekening gelden de volgende uitgangspunten: Directe lasten en baten op het taakveld van de heffing de directe lasten en baten op het taakveld van de heffing maken integraal onderdeel uit van de verantwoording van de kostendekkendheid (rekent af met de voorziening). In de begroting zijn dit de geraamde directe lasten/baten, in de rekening zijn dit de werkelijke directe lasten/baten; 90
Programmabegroting 2024
Overige toe te rekenen kosten als algemene regel geldt dat de primitief bepaalde bedragen voor de overige toe te rekenen kosten het gehele jaar van kracht zijn (begroting = rekening; voorcalculatie = nacalculatie); hierop geldt één uitzondering: het bedrag voor overhead kan door specifieke besluitvorming (bijvoorbeeld krimp/groei) en/of gehanteerde systematiek van kostentoerekening afwijken in de begroting na wijziging en op rekeningbasis; het gehanteerde overheadpercentage in de rekening is gelijk aan het berekende percentage in de begroting; de op te nemen bedragen voor straatvegen en baggeren worden periodiek bij de begroting getoetst en indien nodig geactualiseerd aan de hand van de VNG-matrix; voor de overige onderdelen worden de gehanteerde begrotingsramingen getoetst aan de werkelijke cijfers. Dit kan leiden tot aanpassing in de eerstvolgende op te stellen begroting. Verrekeningen met de egalisatievoorzieningen riolering, huishoudelijk afval en Zorgvlied begrotingswijzigingen sluiten via een verrekening met de voorziening; de afwijking op de regel "saldo kosten -/- heffing" tussen de rekening en de begroting na wijziging wordt verrekend met de egalisatievoorziening (dekkingspercentage blijft dan gelijk); het dekkingspercentage bedraagt in de rekening maximaal 100%;.
Als het percentage hoger uitkomt in de rekening wordt een bedrag gestort in de egalisatievoorziening waarna het dekkingspercentage 100 bedraagt. Rioolheffing Financieel overzicht De concrete toepassing van de hiervoor omschreven uitgangspunten leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000). RIOOLHEFFING
2024
1. Taakveld riolen 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. Verrekening met voorziening
6.779 -27 279
1d. netto kosten taakveld riolen
7.031
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. straatvegen 2b. baggerkosten 2c. overhead 2d. BTW
439 62 963 971
2e. overige toe te rekenen kosten
2.435
3. Totaal voor riolering relevante kosten
9.467 N
4. Opbrengst rioolheffing 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel 4b. evt. tariefvoorstel 2024 4c. totale opbrengst rioolheffing
-9.467 0 -9.467 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
0 N 100,0%
Programmabegroting 2024
91
Toelichting bij financieel overzicht Bovenstaand overzicht komt uit op een kostendekking van afgerond 100% (2023: 100%). Daarmee is de rioolheffing kostendekkend met afgerond € 10,6 miljoen aan kosten en opbrengsten. Inhoudelijk kader voor de rioolinvesteringen is het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 20212026, vastgesteld in de raadsvergadering van 16 december 2020. Beleidsmatig is naar de toekomst toe van belang rekening te houden met extra opgaven in het kader van klimaatadaptatie en grondwaterzorg. Verder is sprake van een kostenstijging door loon- en prijsontwikkelingen, alsmede van een meeropbrengst rioolheffing door indexatie van de tarieven met 8%.. Dat leidt al met al tot het bovenstaande financiële resultaat. Bij de Perspectiefnota 2021 is besloten tot de instelling van een spaarvoorziening riolen. De spaarvoorziening valt in dezelfde categorie als de reeds veel langer bestaande egalisatievoorziening. Het BBV kent beide instrumenten, die allebei zijn bedoeld om bij te dragen aan een verantwoorde en gelijkmatige ontwikkeling van de lastendruk op langere termijn. De egalisatievoorziening verevent incidentele fluctuaties tussen de jaren op het binnenkomende rioolrecht en de hieruit te dekken kosten.
Bij een oplopende stand van egalisatievoorziening kunnen middelen hieruit via de spaarvoorziening worden ingezet ter dekking ineens van een deel van de jaarlijkse vervangingsinvesteringen zoals opgenomen in het MPP Buitenruimte. Op deze manier wordt een eventuele restruimte binnen een trendmatige, behoedzame tariefontwikkeling aangemerkt en ingezet als spaarcomponent. In de Perspectiefnota 2024 is besloten om € 0,8 mln. over te hevelen vanuit de egalisatievoorziening riolering naar de spaarvoorziening riolering. Met het oog op een gematigde ontwikkeling van het rioolrecht op langere termijn vanuit de spaarvoorziening riolen is in de jaren 2024 tot en met 2026 per jaar €0,25 miljoen ingezet ter dekking ineens van een deel van de vervangingsinvesteringen riolering zoals opgenomen in het MPP Buitenruimte. Afvalstoffenheffing Financieel overzicht De concrete toepassing van de hierboven omschreven uitgangspunten leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000).
HUISHOUDELIJK AFVAL
2024
1. Taakveld huishoudelijk afval 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. Verrekening met voorziening
11.331 -2.198 -520
1d. netto kosten taakveld huishoudelijk afval
8.612
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. straatvegen 2b. kwijtschelding 2c. handhaving 2d. overhead 2e. BTW 2f. Storting reserve kapitaallasten ivm krediet inzamelvoertuigen
610 414 193 2.507 1.109 0
2g. overige toe te rekenen kosten
4.833
3. Totaal voor huish. afval relevante kosten
13.446 N
4. Opbrengst afvalstoffenheffing 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel
-11.140
92
Programmabegroting 2024
4b. evt. tariefvoorstel 2024 4c. totale opbrengst afvalstoffenheffing
-711 -11.846 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
1.600 N 88,1%
Toelichting bij financieel overzicht Bovenstaand overzicht komt uit op een kostendekking van afgerond 88% (was 2023: 88%). In totaal mag afgerond € 13,4 miljoen aan kosten in de tariefstelling worden betrokken. Tot dusver is dit in het Amstelveense beleid niet maximaal ingevuld. Het budgettaire kader gaat uit van een opbrengst afvalstoffenheffing van € 11,8 miljoen. In het verleden is vanwege de “boekhoudregels” (BBV) sprake geweest van verschuivingen binnen de begroting in de toerekening van kosten. Deze administratieve verschuivingen bieden weliswaar de ruimte om meer kosten door te berekenen in de tarieven, maar er is geen verplichting om dat te doen. Leidend is het budgettaire kader, c.q. het verwerken van reële kostenstijgingen in de tarieven. In de lasten (1a) is een toename ten opzichte van 2023 door gestegen prijzen en lonen. Daarnaast vind conform de perspectiefnota 2024 de omzetting plaats van kaartlezers van ondergrondse containers, de aanvullende lasten voor 2024 worden gedekt door een onttrekking aan de egalisatievoorziening (1c). Zorgvlied Financieel overzicht De concrete uitwerking leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000). ZORGVLIED
2024
1. Taakveld Zorgvlied 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. Verrekening met voorziening
4.753 -404 -10
1d. netto kosten taakveld Zorgvlied
4.339
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. Reservemutaties/overig 2b. overhead
73 1.499
2c. overige toe te rekenen kosten
1.572
3. Totaal voor Zorgvlied relevante kosten
5.911 N
4. Opbrengst heffing rechten Zorgvlied 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel 4b. evt. tariefvoorstel 2024 4c. totale opbrengst Zorgvlied
-4.586 -367 -4.953 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
958 N 83,8%
Toelichting bij financieel overzicht Bovenstaand overzicht komt uit op een kostendekking van afgerond 84% (was 2023: 92%). In totaal mag afgerond € 5,9 miljoen aan kosten in de tariefstelling worden betrokken. Daar staat een opbrengst van € 5,0 miljoen tegenover. Naast de toegenomen kosten als gevolg van gestegen prijzen en lonen is conform de perspectiefnota 2024 extra formatie opgenomen om de dienstverlening van Zorgvlied op het
Programmabegroting 2024
93
gewenste niveau te kunnen uitvoeren. Deze extra kosten zorgen ervoor dat de kostendekkendheid van de tarieven is teruggelopen naar 84% in 2024. De uitwerking in de verschillende tarieven die gelden voor Zorgvlied wordt in de voorgelegd via de Tarievennota 2024.
Bouwleges Financieel overzicht De concrete uitwerking leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000).
BOUWLEGES
2024
1. Taakveld Bouwen en Wonen; omgevingsvergunningen 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. netto kosten taakveld bouwvergunningen
1.634 0 1.634
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. overhead 2b. BTW 2c. vergoedingen welstandscommissie
1.071 85 50
2d. overige toe te rekenen kosten
1.206
3. Totaal voor bouwleges relevante kosten
2.840 N
4. Opbrengst bouwleges 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel 4b. evt. tariefvoorstel 2024 4c. totale opbrengst bouwleges
-2.013 -129 -2.142 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
698 N 75,4%
Toelichting bij financieel overzicht In het taakveld 8.3 Wonen en bouwen zijn de kosten en baten van de leges omgevingsvergunningen verwerkt.: In de Perspectiefnota 2024 zijn voor 2024 incidenteel implementatiekosten toegekend en structureel extra kosten voor formatie uitbreiding als gevolg van de invoering van de omgevingswet. Deze extra kosten zijn verwerkt in de begroting 2024 en de meerjarenraming. Een voorstel voor de bouwleges 2024, met een onderbouwing van de kosten en opbrengsten voor 2024 op basis van een actuele prognose van de bouwvolumes, en een eerste inschatting van de financiële gevolgen van de veranderde wetgeving, is in voorbereiding voor de raadsvergadering van december 2023, waarin bij het voorstel voor de tarieven voor 2024 een toelichting zal worden verstrekt over de aannames en onderbouwing van de data.
94
Programmabegroting 2024
Burgerzaken Financieel overzicht De concrete toepassing van de hierboven omschreven uitgangspunten leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000). BURGERZAKEN
2024
1. Taakveld Burgerzaken 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. netto kosten taakveld Burgerzaken
2.796 0 2.796
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. overhead 2b. BTW 2c.Afdracht rijksleges en overige kosten
1.873 131 1.405
2d. overige toe te rekenen kosten
3.409
3. Totaal voor Burgerzaken relevante kosten
6.205 N
4. Opbrengst Burgerzaken 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel 4b. evt. tariefvoorstel 2024 4c. totale opbrengst Burgerzaken
-2.554 -164 -2.718 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
3.487 N 43,8%
Toelichting bij financieel overzicht Het taakveld Burgerzaken omvat zowel legesgerelateerde taken als werkzaamheden die niet onder de legesheffing vallen. Dit laatste omvat verkiezingen, de zorg voor de Basisregistratie Personen, de bestrijding van adres- en identiteitsfraude. Dat verklaart een kostendekkingspercentage ver onder de 100%. Vermeldt dient te worden dat de presentatie van de cijfers in de tabel in deze begroting anders is dan de gepresenteerde cijfers in de tabel burgerzaken in de begroting 2023. De afdrachten rijksleges zijn in de tabel in de begroting 2023 verrekend met de opbrengsten (lagere opbrengsten in 2023) en in de tabel in de begroting 2024 zijn de kosten afdrachten rijksleges niet verrekend met de opbrengsten, maar apart als kosten onder de overige toe te rekenen kosten opgenomen. Het dekkingspercentage voor 2024 bedraagt 43,8% (2023: 35,4%). Vanaf 2024 neemt het aantal te verstrekken reisdocumenten toe. Dit wordt veroorzaakt doordat de maximale geldigheidsduur van reisdocumenten met ingang van 2014 van vijf naar tien jaar is gegaan. Hierdoor was in de periode van 2019 t/m 2023 sprake van de zogenoemde ‘reisdocumentendip’. Vanaf 2024 wordt er weer een toename van het aantal te verstrekken reisdocumenten verwacht. Dit brengt hogere lasten met zich mee maar geeft ook hogere opbrengsten.
Programmabegroting 2024
95
APV-vergunningen Financieel overzicht De concrete toepassing van de hierboven omschreven uitgangspunten leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000).
APV
2024
1. Taakveld Openbare orde en Veiligheid 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. netto kosten taakveld Burgerzaken
671 0 671
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. overhead 2b. BTW 2c. overig
349 24 40
2d. overige toe te rekenen kosten
413
3. Totaal voor APV relevante kosten
1.084 N
4. Opbrengst APV 4a. geraamde opbrengst excl. evt. tariefvoorstel 4b. evt. tariefvoorstel 2023 4c. totale opbrengst APV
-104 -7 -111 V
5. Saldo kosten -/- heffing 6. Dekkingspercentage
973 N 10,2%
Toelichting bij financieel overzicht In het taakveld 1.2 Openbare orde en Veiligheid zijn de kosten en baten van de leges APV. Een deel van de APV-vergunningen betreft kleinschaliger en/of niet-commerciële activiteiten waarbij het van belang is, dat de gemeente op de hoogte is en regulering kan plaatsvinden. Kostendekkende tarieven zijn bij deze vergunningen niet reëel. Dit verklaart het lage dekkingspercentage
96
Programmabegroting 2024
Markttarieven Financieel overzicht De concrete toepassing van de hierboven omschreven uitgangspunten leidt tot onderstaand financieel overzicht (bedrag x € 1.000). MARKTLEGES
2024
1. Taakveld bedrijfsloket en -ontwikkelingen 1a. lasten 1b. baten, exclusief heffingen 1c. netto kosten taakveld Burgerzaken
124 0 124
2. Overige toe te rekenen kosten 2a. overhead 2b. BTW