Collegevoorstel Tarievennota 2022
Tekst van het document
COLLEGEVOORSTEL
Voorstel nr 68
Portefeuillehouder
5 oktober 2021 Z21-066559 D21-280557
Afdeling
Voor de raadsvergadering van
H.W. Palm /V.Roodenburg 020-540 4644/4779 h.w.palm@amstelveen.nl / v.roodenburg@amstelveen.nl
Datum B&W-besluit
10 november 2021
Behandelen in de raadscommissie op
wethouder Herbert Raat
Financiën/Belastingen
Behandelend ambtenaar (voor technische vragen)
Algemeen bestuur en middelen (ABM)
26 oktober 2021
Onderwerp
Tarievennota 2022 Gevraagd besluit
I. In te stemmen met de volgende tariefvoorstellen met ingang van 1 januari 2022: 1. Onroerendezaakbelasting (voorlopige tarieven; verhoging gemiddeld aanslagbedrag met 2% inflatiecorrectie): a. eigenaar woningen: 0,05938%; b. eigenaar niet-woningen: 0,26555%; c. gebruiker niet-woningen: 0,21382%. 2. Riolering: het tarief rioolrecht 2022 ongewijzigd te handhaven op € 207,60 per onroerende zaak en € 5,26 per 10m³ boven de 500m³. 3. Afvalstoffen huishoudens: De tarieven afvalstoffenheffing met 3,5% te verhogen als gevolg van onbeïnvloedbare kostenstijgingen naar € 251,90 voor éénpersoonshuishoudens en € 306,15 voor meerpersoonshuishoudens. II. Vast te stellen de volgende (gewijzigde) verordeningen met ingangsdatum 1 januari 2022: 1. Verordening onroerende zaakbelasting 2022 2. Verordening afvalstoffenheffing 2022 3. Verordening reinigingsrechten 2022 4. Marktgeldverordening 2022 III. De volgen verordeningen vooralsnog ongewijzigd te laten doorlopen in 2022. 1. Verordening rioolheffing 2021 2. Verordening toeristenbelasting 2021 3. Verordening parkeerbelastingen Amstelveen 2021 IV. Voor de volgende verordeningen in de raadsvergadering van december een nader besluit te nemen. 1. Verordening grafrechten Zorgvlied 2021 2. Legesverordening 2021 WAT WILLEN WE BEREIKEN EN WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN Wat willen we bereiken (effectindicatoren)
Het in 2022 heffen van democratisch bepaalde belastingen en rechten op basis van juridisch juiste verordeningen en tarieven. Wat gaan we daarvoor doen (prestatie-indicatoren)
De vast te stellen verordeningen geven uitvoering aan de kaders voor de ontwikkeling van de lokale lasten, zoals vastgelegd in de Perspectiefnota 2022, Hoofdstuk 4 Tarievenbeleid. Rekening houdend met actuele ontwikkelingen geldt als vertrekpunt terughoudendheid in de verhoging van lokale lasten in lijn met het Coalitie akkoord “Een zekere en stabiele toekomst voor Amstelveen” en de verdere uitwerking daarvan in de College Uitvoeringprogramma 2019-2023.
[] 101/F105/ICT
Pagina
2 van 7
De paragraaf lokale heffingen in het boekwerk Programmabegroting 2022 geeft per heffing, c.q. groep van heffingen aan op basis van welke uitgangspunten de tarieven worden bepaald. Voor retributies zoals de afvalstoffenheffing en de rioolheffing geeft de paragraaf inzicht in de lasten en baten waarop de tariefstelling is gebaseerd en de mate van kostendekkendheid van deze tarieven. Daarnaast bevat de paragraaf lokale heffingen een totaaloverzicht van de geraamde inkomsten uit lokale heffingen en vergelijkende informatie over de lokale lastendruk in Amstelveen ten opzichte van de regiogemeenten. De paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing vermeldt de zogeheten "onbenutte belastingcapaciteit", hetgeen de beeldvorming completeert. ACHTERGROND EN OVERWEGINGEN Programma (speerpunt)
De tariefvoorstellen hebben betrekking op meerdere programma’s inclusief Algemene Dekkingsmiddelen. Aanleiding
De Tarievennota 2022 wordt gelijktijdig aangeboden met de Programmabegroting 2022. De voorgestelde tarieven zijn namelijk het directe gevolg van in de begroting vastgestelde budgettaire kaders en de inkomstenramingen. Een overzicht van de in dit voorstel opgenomen wijzigingen treft u aan in de "was/wordt tabel tarieven 2021/2022", die als bijlage bij dit voorstel is gevoegd. Argumenten
Woonlasten 2021-2022 De meest gangbare indicator voor de lokale lastendruk is het gemiddelde woonlastenbedrag volgens de jaarlijkse benchmark van het instituut COELO. Dit betreft de onroerende zaakbelasting (OZB), de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Voor een gemiddelde koopwoning met een meerpersoonshuishoudens stijgen de woonlasten met 2%, dat is € 15,95 op jaarbasis. De OZB kent een inflatiecorrectie van 2%, de rioolheffing blijft gelijk en de afvalstoffenheffing stijgt met 3,5% iets meer dan de inflatie door extra kostenstijgingen. Omschrijving
COELO
voorstel
verschil
verschil
2021 € 442.500
2022 € 482.000
bedrag € 34.000
procent 9,0%
WOZ-waarde (gemiddeld) OZB eigenaar woning (*)
€
280,60
€
286,20
€
5,60
2,0%
Afvalstoffenheffing
€
295,80
€
306,15
€
10,35
3,5%
Rioolrecht
€ €
207,60 784,00
€ €
207,60 799,95
€ €
0,00 15,95
0,0%
Totaal
2,0%
(*): inclusief afronding
Indexering 2% Algemeen uitgangspunt bij de tariefvoorstellen is een indexering van 2% om de inkomstenkant van de begroting in de pas te laten lopen met de loon- en prijsontwikkeling aan de uitgavenkant. Dit is conform de besluitvorming bij de Perspectiefnota 2022. OZB Conform het algemene uitgangspunt is het tariefvoorstel voor de OZB een indexering van 2%. Inclusief de voorgestelde verhoging komt de geraamde ozb-opbrengst 2021 uit op € 23,7 miljoen.
Pagina
3 van 7
Voor de vaststelling van de OZB-tarieven wordt rekening gehouden met de jaarlijks WOZherwaardering van woningen en niet-woningen. Het tarief wordt zodanig aangepast aan de waardestijging dat de totale begrote OZB-opbrengst en het (gemiddelde) aanslagbedrag OZB toenemen met 2%. Een stijging van de WOZ-waarde woningen met 9% leidt dus niet tot 9% meer OZB. Het OZB-tarief voor woningen en niet-woningen wordt apart vastgesteld. Hiervoor wordt een inschatting gemaakt van de gemiddelde waarde daling of stijging. De waardeontwikkeling van nietwoningen is complex doordat deze zeer divers is: scholen, zorginstellingen, winkels, kantoren, bedrijven, etc. Verder is de waardeontwikkeling niet-woningen lastiger eenduidig vast te stellen doordat het aantal zuivere transacties beperkt is en belanghebbenden bij verhuur onderling aanvullende afspraken maken (allonges) die pas later bekend worden. De markt voor woningen is hierbij vergeleken transparanter met voldoende transacties om de WOZ-waarde te bepalen. Voor zowel woningen als niet-woningen geld dat bezwaarprocedures invloed hebben op de uiteindelijke opbrengst. Omdat het hertaxatieproces nog in volle gang is wordt, net als voorgaande jaren, het OZB-tarief in 2 fasen vastgesteld. Als eerste stap heeft voor dit raadsvoorstel een voorlopige schatting plaatsgevonden van de waardeontwikkeling van woningen en niet-woningen.
Voor wat betreft de niet-woningen is dit, gelet op de hiervoor genoemde complexiteit en diversiteit, een zeer indicatieve benadering. Het nu voorliggende tariefvoorstel gaan uit van de grondslagen in de Perspectiefnota in samenhang met de meicirculaire gemeentefonds. Concreet betekent dit een waardeontwikkeling woningen van 9% en een waardeontwikkeling niet-woningen van -/-0,5%. Deze waardeontwikkelingen leiden samen met een indexering van 2% tot de voorlopige tarieven zoals opgenomen in dit voorstel. Dit zijn ook de tarieven die corresponderen met de te realiseren OZB-opbrengst zoals geraamd in de begroting. Onderstaand rekenvoorbeeld illustreert dat de tarieven 2022 bij een waardeontwikkeling van +9% voor woningen en -/-0,5% voor niet-woningen resulteren in een aanslagbedrag dat stijgt met 2% conform de voorgestelde tariefverhoging.
(b)
(c)
omschrijving
(a)
WOZ-waarde
Tarief OZB
(d=bxc)
2021
2021
2021
+2%
2022
stijging
2022
2022
Eig woning
€ 442.500
0,06341%
€ 280,59
€ 5,61
€ 286,20
9,00%
482.000
0,05938%
Gebr. Niet woning
€ 1.000.000
0,20858%
€ 2.085,80
€ 41,72
€ 2.127,52
-0,50%
995.000
0,21382%
Eig. niet woning
€ 1.000.000
0,25904%
€ 2.590,40
€ 51,81
€ 2.642,21
-0,50%
995.000
0,26555%
Aanslag
(e)
(f=d+e)
Inflatie
Aanslag
(g)
(h=b+g)
waarde- WOZ-waarde
(i=f/h) Tarief OZB
De WOZ-waarde woningen is de gemiddelde woningwaarde in Amstelveen conform COELO 2021. De WOZwaarde niet-woningen is een fictief, afgerond bedrag als rekenvoorbeeld.
Als tweede stap ontvangt u voor de raad van december een nader voorstel als de definitieve uitkomsten van de hertaxatie bekend zijn. Als de waardeontwikkeling afwijkt van de nu gehanteerde prognose, dan worden de definitieve tarieven zodanig gewijzigd, dat de geraamde opbrengst € 23,7 miljoen blijft bedragen. Op basis van het zich nu aftekenende beeld zou bij woningen de uiteindelijke waarde-ontwikkeling lager kunnen uitkomen. Bij niet-woningen verwachten we op dit moment geen afwijking. In de afgelopen jaren is in de raad van december steeds het definitieve OZB- tarief vastgesteld.
WOZ – OZB - Gemeentefondsuitkering De jaarlijkse WOZ-hertaxatie is niet alleen van belang voor de ozb-tarieven, maar ook voor de hoogte van de algemene uitkering gemeentefonds. De WOZ-waarde is een verdeelmaatstaf bij de verdeling van het gemeentefonds. Gemeenten met een lage WOZ-waarde krijgen meer geld uit het
Pagina
4 van 7
gemeentefonds dan gemeenten met een hogere WOZ-waarde. De bovengemiddelde waardestijgingen op de Amstelveense woningmarkt in de afgelopen jaren brachten nadelige herverdeeleffecten op de algemene uitkering gemeentefonds met zich mee. Dit nadeel is tot dusver binnen de algemene middelen opgevangen en heeft niet geleid tot een extra lastenverzwaring voor de burger. Verder loopt er op dit moment een traject op te komen tot een grootschalige herziening van de verdeelsystematiek voor het gemeentefonds. Het Rijk heeft inmiddels een voorstel voor een nieuwe verdeling naar buiten gebracht, dat onder meer een voor Amstelveen nadelige verdere uitbreiding van de verevening van de belastingcapaciteit bevat. Door tal van andere wijzigingen in het verdeelstelsel komt Amstelveen volgens de nu bekende, voorlopige cijfers uiteindelijk, per saldo uit “aan de goede kant van de streep”. Dat laat onverlet dat jaarlijkse hertaxaties nadelig blijven uitpakken.
Definitieve besluitvorming over een nieuw verdeelstelsel zou zijn beslag moeten krijgen via het nieuwe Regeerakkoord, om dan vanaf 1 januari 2023 gefaseerd in te gaan; Afvalstoffenheffing De afgelopen twee begrotingen en ook deze begroting is sprake van extra kostenstijgingen op afvalbeheer, waardoor de tarieven afvalstoffenheffing met meer dan de inflatiecorrectie stijgen (invoering nieuwe Rijksbelasting, nieuwe afvalcontracten met hoger kosten transport en verwerking, lagere opbrengsten, investeringen in ondergrondse papiercontainers, uitbreiding openstelling afvalbrengstation). Deze begroting bevat een tariefstijging van 3,5% (meeropbrengst afgerond € 0,4 miljoen) conform de besluitvorming bij de Perspectiefnota. Dit betekent een stijging van het tarief meerpersoonshuishoudens met € 10,35 van € 295,80 naar € 306,15. Het tarief éénpersoonshuishoudens stijgt met € 8,50 van € 243,40 naar € 251,90. Wij zien op dit moment geen mogelijkheden om voorstellen te doen voor een aanpassing van de bestaande tariefdifferentiatie. De totale opbrengst afvalstoffenheffing bedraagt € 11,0 miljoen. Het totaalbedrag van de kosten die in de tariefstelling mogen worden betrokken komt uit op € 12,4 miljoen. Dit betekent een kostendekkendheid van 89%. Met de invoering van nieuwe “boekhoudregels” (BBV) is er binnen de begroting door gewijzigde kostentoerekening, c.a.
weliswaar de ruimte ontstaan om meer kosten door te berekenen in de tarieven, maar er is geen verplichting om dat te doen. Tot dusver is het budgettaire kader leidend en zijn de jaarlijkse reële kostenstijgingen in de tarieven verwerkt. Riolering Inhoudelijk kader voor de rioolinvesteringen is het nieuwe Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2021-2026, vastgesteld in de raadsvergadering van 16 december 2020. De rioolexploitatie is vrijwel kostendekkend (99%). Binnen deze rioolexploitatie is sprake van verschillende mutaties, die er per sado toe leiden dat de kostendekkendheid gehandhaafd blijft zonder dat een tariefverhoging nodig is. Dit was ook de prognose in de Perspectiefnota. De paragraaf lokale heffingen in de Programmabegroting bevat een uitvoeriger specificatie met toelichting. Naar de toekomst tot speelt de ontwikkeling om de bestaande verordening met bestaande maatstaf voor de rioolheffing (één uniform aansluitbedrag voor percelen die zijn aangesloten op de riolering met een beperkte aanvulling voor “grootverbruik”) te vervangen door een vorm die beter recht doet aan de bredere invulling van de gemeentelijke watertaken. Wateroverlast en verdroging vragen steeds meer maatregelen in de publieke ruimte. Van de maatregelen in de publieke ruimte heeft iedereen profijt, daarom worden in de nieuwe situatie zoveel mogelijk percelen in de heffing betrokken.
Bijvoorbeeld cultuurgronden en natuurterreinen, alsmede percelen die niet zijn aangesloten op de riolering, dragen nu veelal nog niet bij in de kosten van de gemeentelijke watertaken.
Pagina
5 van 7
De VNG heeft september jl. een nieuwe modelverordening opgeleverd met verschillende varianten om de gedachtenvorming hierover te faciliteren. De verbreding komt ook terug in de citeertitel van de modelverordening: ‘Modelverordening Riool- en Waterzorgheffing’. De VNG heeft ook aan, zich te kunnen voorstellen dat besluitvorming over de invoering van een nieuwe, verbrede rioolheffing plaatsvindt door de nieuwe gemeenteraad na de verkiezingen. Daar sluiten wij ons graag bij aan, dat biedt ook ruimte voor ambtelijke en bestuurlijke voorbereiding en afstemming in het kader van de gemeenschappelijke regeling voor de belastingheffing. Legesverordening Een voorstel voor de bouwleges 2022, gebaseerd op een actuele prognose van bouwvolumes en relevante kosten en opbrengsten, is in voorbereiding voor de raadsvergadering van december. De bouwleges maken onderdeel uit van de legesverordening. Uit praktische overwegingen leggen wij de gehele legesverordening in december aan u voor. Grafrechten Zorgvlied De tarieven, c.q opbrengsten uit heffingen voor Zorgvlied worden conform het begin 2020 opgestelde bedrijfsplan extra verhoogd (inclusief inflatiecorrectie een gemiddelde stijging van 4%). Dit is onderdeel van een driejarig traject van extra tariefverhoging als bijdrage aan het komen tot een sluitende exploitatie.
In dat kader wordt ook een verdere vereenvoudiging van de tarieventabel voorbereid. Om zo een zo volledig en actueel mogelijk voorstel te kunnen voorstellen leggen wij u deze voor in de december raad. Overige tariefvoorstellen Hieronder noemen wij kort de voorgestelde tariefontwikkeling voor de overige lokale heffingen: 1. Parkeerbelastingen en toeristenbelasting: Geen aanpassingen; 2. Overige tarieven: het reinigingsrecht en het marktgeld zijn geïndexeerd met 2%. Kanttekeningen
De legesverordening maakt geen onderdeel uit van deze voorstellen, maar wordt in de raad van december aangeboden, zodat voor de bepaling van deze tarieven de laatste actuele prognoses en relevante kosten en opbrengsten kunnen worden meegenomen. Dit is met name van belang voor de bouwleges, een belangrijk onderdeel van de legesverordening. Financiën
De totale opbrengst uit lokale belastingen, leges en heffingen bedraagt afgerond € 57 miljoen en maakt daarmee zo’n 20% uit van de totale gemeentelijke baten. De paragraaf lokale heffingen in de programmabegroting geeft meer informatie over de samenstelling van dit bedrag. Communicatie
Maakt onderdeel uit van de communicatie over de begrotingsstukken. Procedure
De Tarievennota 2022 is opgesteld om samen met de Programmabegroting 2022 te behandelen in de begrotingsraad op 10 november 2020. Net als voorgaande jaren worden de OZB-tarieven in twee fasen vastgesteld. Het onderhavige voorstel is gebaseerd op een eerste inschatting van de uitkomsten van de WOZ-hertaxatie. In de raadsvergadering van december zal het definitieve OZBtarief kunnen worden vastgesteld, zodat de begrote OZB-opbrengst zo nauwkeurig mogelijk kan worden gerealiseerd. Bijlagen
1. Verordening onroerendezaakbelasting Amstelveen 2022 2. Verordening afvalstoffenheffing Amstelveen 2022 3. Verordening reinigingsrechten Amstelveen 2022 4. Marktgeldverordening Amstelveen 2022 5. Was Wordt 2021 2022
Pagina
6 van 7
De secretaris,
De voorzitter,
Bert Winthorst
Tjapko Poppens
BEHANDELING RAADSCOMMISSIE Wijziging/aanvullingen na behandeling raadscommissie
Het voorstel aan de raad is
Aanvaarde amendementen / moties
Ongewijzigd aanvaard Gewijzigd aanvaard Verworpen
RAADSBESLUIT Besluit
I. In te stemmen met de volgende tariefvoorstellen met ingang van 1 januari 2022: 1. Onroerendezaakbelasting (voorlopige tarieven; verhoging gemiddeld aanslagbedrag met 2% inflatiecorrectie): a. eigenaar woningen: 0,05938%; b. eigenaar niet-woningen: 0,26555%; c. gebruiker niet-woningen: 0,21382%. 2. Riolering: het tarief rioolrecht 2022 ongewijzigd te handhaven op € 207,60 per onroerende zaak en € 5,26 per 10m³ boven de 500m³. 3. Afvalstoffen huishoudens: De tarieven afvalstoffenheffing met 3,5% te verhogen als gevolg van onbeïnvloedbare kostenstijgingen naar € 251,90 voor éénpersoonshuishoudens en € 306,15 voor meerpersoonshuishoudens. II. Vast te stellen de volgende (gewijzigde) verordeningen met ingangsdatum 1 januari 2022: 1. Verordening onroerende zaakbelasting 2022 2. Verordening afvalstoffenheffing 2022 3. Verordening reinigingsrechten 2022 4. Marktgeldverordening 2022 III. De volgen verordeningen vooralsnog ongewijzigd te laten doorlopen in 2022. 1. Verordening rioolheffing 2021 2. Verordening toeristenbelasting 2021 3. Verordening parkeerbelastingen Amstelveen 2021 IV. Voor de volgende verordeningen in de raadsvergadering van december een nader besluit te nemen. 1. Verordening grafrechten Zorgvlied 2021 2. Legesverordening 2021 Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 10 november 2021.
Pagina
7 van 7
De griffier,
De voorzitter,
Debby de Heus
Tjapko Poppens