Bijlage 4 - Actieplan circulair textiel
Tekst van het document
Actieplan Circulair Textiel Amstelveen 2025-2026 Bijlage bij PLECK 7.0
1. Waarom circulair textiel in Amstelveen De urgentie is helder Textiel is wereldwijd een van de meest vervuilende industrieën. In Amstelveen zamelen we jaarlijks 347.000 kilo textiel gescheiden in, waarmee we 3,6 miljoen kilo CO₂ en 231 miljoen liter water besparen. Het ingezamelde textiel draagt bij aan de gemeentelijke recycledoelstelling van 60% in 2030 en 65% in 2035. We bouwen voort op wat er al is Amstelveen heeft al een goede basis: textielcontainers door de hele gemeente, een actieve kringloop, repair cafés in verschillende wijken, en de succesvolle textielrace op basisscholen. Deze initiatieven werken nu vooral los van elkaar. Door ze te verbinden en uit te bouwen kunnen we veel meer impact maken. Aansluiting bij bredere ambities Dit actieplan past binnen de duurzaamheidsambities van PLECK 7.0 en sluit aan bij regionale ontwikkelingen. De MRA streeft naar een 70% circulaire textielsector in 2030 - een ambitie waar we als gemeente aan bijdragen door lokale inzameling te verbeteren en aan te sluiten bij regionale verwerkingscapaciteit. Ook de landelijke Uitgebreide Producenten Verantwoordelijkheid (UPV) voor textiel biedt nieuwe kansen voor samenwerking en financiering. 2. Onze aanpak 2025-2026 Klein beginnen, verbinden, leren We kiezen bewust voor een pragmatische start. In plaats van grote plannen en investeringen, beginnen we met het verbinden van wat er al is.
Een Community Coördinator (0,2 fte) gaat als spin in het web fungeren tussen bewoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en de gemeente. Vier samenhangende actielijnen Onze aanpak richt zich op vier sporen die elkaar versterken: 1. Betere inzameling en verwerking We optimaliseren de bestaande textielcontainers en onderzoeken mogelijkheden voor inzamelpunten in wijkcentra. Voor de verwerking sluiten we aan bij de MRA-verwerkingsketen - we hoeven niet zelf het wiel uit te vinden. Doel: Minder textiel in restafval 2. Reparatie en hergebruik stimuleren Kleding langer gebruiken is de meest effectieve vorm van duurzaamheid. We faciliteren repairstations in wijkcentra, ondersteunen kleding-swappoints en versterken de samenwerking met bestaande repair cafés. Doel: Repair- en swapfaciliteiten uitbreiden 3. Bewustwording en educatie Gedragsverandering begint bij bewustwording. We breiden de textielrace uit naar alle basisscholen, werven buurtambassadeurs en ontwikkelen een praktische communicatiecampagne over textielonderhoud en -recycling.
Doel: Inwoners actief betrekken, alle 22 basisscholen doen mee aan textielrace 4. Sociale impact centraal Circulair textiel biedt kansen voor ontmoeting, vaardigheden en werkgelegenheid. We versterken de kledingbank, onderzoeken re-integratietrajecten via textielwerk en zorgen dat alle voorzieningen laagdrempelig toegankelijk zijn. Doel: Toegankelijke voorzieningen voor alle doelgroepen Budget: bewust bescheiden Voor 2025-2026 is €25.000 beschikbaar uit de reserve duurzaamheid (€15.000 voor de coördinator, €10.000 voor activiteiten). Dit dwingt ons creatief te zijn en maximaal gebruik te maken van bestaande middelen en faciliteiten. Op basis van de resultaten bepalen we medio 2026 of en hoe we verder willen investeren. 3. Hoe gaan we dit doen Maximaal benutten wat er al is We maken slim gebruik van bestaande faciliteiten en budgetten: • • • • •
Textielinzameling loopt via het bestaande afvalcontract Wijkcentra bieden ruimte voor repair-stations en swappoints De textielrace op scholen heeft al een eigen budget (€10.000/jaar) MRA-samenwerking voor regionale verwerking is al georganiseerd Partners zoals kringloop, repair cafés en Participe hebben eigen faciliteiten
Concrete planning Najaar 2025 - Opstarten • • •
Werving en aanstelling Community Coördinator Eerste gesprekken met sleutelpartners (kringloop, repair cafés, Participe, scholen) Communicatie naar inwoners via gemeentekanalen
Q4 2025 - Verbinden • • •
Netwerkbijeenkomst met alle potentiële partners Inventarisatie kansen en knelpunten per wijk Start pilot textielinzameling in eerste wijkcentrum
Q1 2026 - Activeren • • •
Eerste repair-stations en swappoints operationeel Uitrol textielrace naar meer scholen Werving en training buurtambassadeurs
Q2 2026 - Evalueren en vervolg • • •
Tussentijdse evaluatie resultaten en geleerde lessen Voorstel voor vervolg 2026-2027 Besluitvorming over eventuele opschaling
Risico's en kansen Als individuele gemeente hebben we beperkte invloed op de textielketen - de grote veranderingen
gebeuren regionaal en landelijk. Daarom sluiten we aan bij de MRA voor verwerking en recycling, terwijl we lokaal focussen op waar we wél verschil maken: inzameling, bewustwording en sociale impact. Deze opstartfase gebruiken we om te ontdekken welke rol de gemeente het beste past: verbinder, facilitator of aanjager? We starten laagdrempelig in wijken waar al energie zit en bouwen meerdere samenwerkingen tegelijk op. De kansen zijn groot: groeiende aandacht voor duurzaamheid, nieuwe financiering via UPV-textiel, schaalvoordelen door regionale samenwerking, en inwoners die graag willen bijdragen. We hoeven hen alleen de handvatten te bieden. Meetbare resultaten We monitoren onze voortgang op: • • • • •
Aantal kilogram textiel in restafval en bijdrage aan gemeentelijk recyclepercentage (doelstelling 60% in 2030, 65% in 2035) Aantal actieve inzamelpunten en repair-stations Deelname aan activiteiten en textielrace Aantal actieve partners in het netwerk Tevredenheid deelnemers
Toekomstperspectief Dit actieplan richt zich bewust op 2025-2026. We leggen nu de basis voor een beweging die kan groeien. Afhankelijk van de resultaten en beschikbare middelen kunnen we na 2026 opschalen met meer wijkcentra, een textielwerkplaats voor re-integratie, of aansluiting bij een regionaal circulair textielcentrum. Maar eerst: klein beginnen, leren wat werkt, en de beweging laten groeien.