Bijlage 1 - Jaarstukken 2022 GR OGZ Amstelland
Tekst van het document
Overgewicht en obesitas •
•
•
•
In Amstelveen (locatie Zonnestein) is in 2022 Sunshine Kids gestart. Sunshine Kids is een programma van 10 weken waarbij 10-jarigen uit Amstelveen professioneel worden begeleid om met een positieve start naar een gezonde leefstijl te groeien. Binnen dit programma werken JGZ, een kinderfysio, diëtiste, mondhygiëniste, en AmstelveenSport samen. Er sporten gemiddeld zes kinderen per groep twee keer per week bij de fysio. Deze kinderen worden door Amstelveen Sport toegeleid naar reguliere sportvoorzieningen. Daarnaast krijgen kinderen en ouders voorlichting over gezonde voeding. Er ontstaan ook contacten tussen ouders, wat bijdraagt aan het vergroten van hun sociale netwerk. In Aalsmeer zijn 4 verpleegkundigen aan het werk als Centrale Zorgverlener. Er nemen op dit moment 20 gezinnen deel aan een CZV traject. Hierbij krijgen kinderen met overgewicht, obesitas graad 1 en multiproblematiek of obesitas graad 2 en 3 een centrale zorgverlener toegewezen vanuit de JGZ met een aantal uren per jaar voor maximaal 3 jaren. Deze begeleidt het kind en gezin bij het veranderen van de leefstijl en coördineert de ondersteuning en zorg die hiervoor nodig is domein overstijgend. De centrale zorgverlener werkt samen met ketenpartners in de gemeente en met het Team Sportservice Aalsmeer. De betrokken partners werken aan het versterken van de samenwerking.
Uithoorn is in 2022 gestart met het wegen en meten van alle 8 jarigen, omdat we door corona een toename zien van kinderen met overgewicht. Als er overgewicht gesignaleerd wordt, gaat de jeugdverpleegkundige in gesprek met de ouders en het kind. De jeugdverpleegkundige geeft advies over voeding, bewegen en schakelt aanvullende hulpverlening in als dat nodig is. In Diemen is deze interventie al enige jaren geleden ingezet. Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn hebben een Jeugdfonds Sport & Cultuur. Dit fonds creëert sport- en cultuurkansen voor kinderen van 0 tot 18 jaar die om financiële redenen geen lid kunnen worden van een sportvereniging of cultuurinstelling. De gemeente betaalt de contributie van de sportvereniging of cultuurinstelling en/of de benodigde attributen. JGZ professionals attenderen ouders en jongeren op deze mogelijkheid en stimuleren het gebruik hiervan.
26
Zorg voor nieuwkomers en vluchtelingen
In Amstelland zijn in 2022 relatief veel nieuwkomers en vluchtelingen komen wonen. Deze groepen hebben specifieke aandacht nodig. De JGZ biedt op dit moment jeugdgezondheidszorg aan ongeveer 350 Oekraïense kinderen. Ouders uit de Oekraïne zijn over het algemeen niet goed bekend met het Nederlandse zorgsysteem en de jeugdgezondheidszorg. Dit zorgt ervoor dat JGZ professionals veel tijd moet investeren in de uitleg hiervan, zodat ouders hun weg weten te vinden. De JGZ ziet een hoog percentage no show bij deze groep. Om ervoor te zorgen dat er meer kinderen verschijnen op een afspraak, ontwikkelen we communicatiematerialen in het Engels en Oekraïens. Verder verhuist deze groep meestal snel weer naar andere regio’s in Nederland, of terug naar de Oekraïne. De JGZ professionals zien over het algemeen veerkrachtige ouders en kinderen. Zij zijn over het algemeen dankbaar over de zorg die er vanuit de JGZ geboden wordt. Er zijn geen grote signalen van trauma gerelateerde klachten. Vooral in Amstelveen vestigen zich veel expats, vooral mensen uit India. In de Indiase cultuur wordt heel anders omgegaan met opvoeding. De ouders ( vooral moeders) voelen zich in Nederland geïsoleerd en zijn veel alleen thuis met hun kind. Ook voorscholen ervaren de verschillen in cultuur en opvoeding.
De JGZ investeert in voorlichting over hoe zaken geregeld zijn in Nederland en de Nederlandse gezondheidszorg. In Amstelveen (locatie Zonnestein) organiseert de JGZ groepsconsulten voor Indiërs om uitbreiding van sociale contacten te stimuleren.
Doelstellingen en indicatoren
Een opmerking bij dit hoofdstuk is dat de genoemde aantallen in de tabellen in sommige gemeenten relatief klein zijn. Dit kan zorgen voor een vertekend beeld. Aantal kinderen in zorg Aantal kinderen in zorg Aantal kinderen 0-4 Aantal kinderen PO Aantal kinderen SBO en SVO Aantal kinderen VO Totaal aantal kinderen onder zorg • •
•
2022 8.081 18.501 719 9.696 36.997
2021 8.004 18.232 699 9.379 36.314
2020 7.624 18.371 709 9.461 36.165
Het aantal kinderen in zorg is het aantal kinderen dat een actief kinddossier heeft, gekoppeld aan Amstelland. De cijfers in de tabel gaan over alle gemeenten. Het aantal kinderen 0-4 onder zorg is licht gestegen ten opzichte van 2021 en is ook hoger dan begroot. Het aantal 0-jarigen onder zorg is in 2022 gedaald ten opzichte van 2021, maar wel hoger dan de begroting 2022. Een verklaring hiervoor is dat de geboortegolf uit 2021 als gevolg van corona voorbij is. Het effect van de geboortegolf is terug te zien bij de 1-jarigen, binnen deze leeftijdscategorie is het aantal kinderen onder zorg in 2022 hoger ten opzichte van 2021. Het aantal leerlingen in zorg in het Primair Onderwijs (PO) is ten opzichte van het aantal in 2021 en de begroting 2022 licht gestegen. Dit geldt ook voor het aantal leerlingen in het Voortgezet Onderwijs (VO) en het Speciaal Onderwijs (SO). Een mogelijke verklaring hiervoor is dat gezinnen vanuit de stad Amsterdam verhuizen naar de Amstelland gemeenten. Een andere mogelijke verklaring is de toename in het aantal nieuwkomers die zich in 2022 in Amstelland hebben gevestigd. Er is dus overall een stijging in het aantal kinderen in zorg.
27
Bereik 0-3 jarigen
Locatie Aalsmeer Amstelveen Westwijk Amstelveen Bourgondische Laan Amstelveen Zonnestein Diemen Duivendrecht* Ouderkerk a/d Amstel* Uithoorn Totaal
2022 0 jr 98% 99%
2021 0 jr 100% 99%
3 jr 92% 95%
99% 100% 100% 100% 100% 99%
92% 87% 86% 93% 96% 92%
99% 99% 94% 100% 100% 100%
3 jr 93% 97%
93% 95% 94% 85% 96% 95%
2020 0 jr 100% 99%
3 jr 98% 96%
99%
94%
98% 98% 99% 100% 99%
88% 93% 93% 96% 94%
* Omdat Duivendrecht geen JGZ-locatie heeft, is op aanvraag van de gemeente Ouder-Amstel in het bereik van 0- en 3jarigen voor de plaatsen Duivendrecht en Ouderkerk a/d Amstel berekend op basis van de woonplaats (postcode) van het kind. Voor de andere gemeenten/plaatsen is het bereik berekend op basis van dossierlocatie.
Het totale bereik van de 0-3 jarigen is in 2022 stabiel gebleven ten opzichte van eerdere jaren. We zien in 2022 in Diemen en Duivendrecht een daling in het bereik van 3 jarigen t.o.v. 2021. In Diemen zijn er wijken en buurten met relatief veel inwoners met een lagere sociaal economische status. Ondanks inspanningen van JGZ, blijkt het lastig om deze groepen te bereiken. Het gebeurt relatief vaak dat ouders op het laatste moment de afspraak willen verzetten, waardoor er sprake is van een hogere ‘no show’. JGZ probeert deze ouders alsnog te bereiken door bijvoorbeeld na te bellen of langs te gaan. Bereik 5- en 10-jarigen
Locatie Aalsmeer Amstelveen Westwijk Amstelveen Zonnestein Diemen Ouderkerk a/d Amstel Uithoorn Totaal
2022 5 jr 94% 90% 97%
10 jr 96% 88% 67%
2021 5 jr 97% 87% 97%
10 jr 99% 81% 42%
94% 100% 96% 94%
62% 94% 90% 83%
97% 99% 99% 95%
72% 99% 95% 80%
2020 5 jr 85% 73%
10 jr 86% 83%
67% 49% 87% 75%
68% 76% 66% 78%
Bereik van 5-en 10-jarigen is berekend op basis van de begeleidende JGZ-locatie horende bij de schoollocatie van een leerling, het bereik van 2022 is berekend over het schooljaar 2021-2022.
Het totale bereik van de 5- en 10-jarigen is in 2022 stabiel gebleven ten opzichte van 2021 en toegenomen ten opzichte van 2020. Een verklaring hiervoor is de lockdown in 2020, waardoor de scholen dicht waren en er minder kinderen bereikt werden. In Diemen is het percentage bereik 10 jarigen gedaald. Het aantal klassen met 10 jarigen is in 2022 minder. Daarnaast ervaart de JGZ dat er een groep ouders is die niet wil dat hun kind een gezondheidsonderzoek krijgt en er is soms minder betrokkenheid bij ouders. Kinderen komen bijvoorbeeld ook wel zonder ouder en afspraken worden vaak verzet en weer afgezegd. De JGZ blijft ouders benaderen en nabellen in deze gevallen.
28
Bereik 13-, 14-, 15- en 16-jarigen 2022 2021 2020 Locatie 13 jr 14 jr 15 jr 16 jr 13 jr 14 jr 15 jr 16 jr 13 jr 14 jr 15 jr 16 jr Aalsmeer 69% 94% 31% 92% 61% 72% 35% 39% 50% 95% 24% 94% Amstel. 75% 80% 49% 65% 55% 87% 13% 26% 48% 91% 10% 91% Westw. Amstel. 65% 55% 40% 76% Zonnes. Uithoorn 80% 81% 54% 73% 53% 100% 18% 38% 48% 96% 12% 95% Totaal 73% 77% 46% 72% 56% 88% 18% 30% 48% 93% 12% 93% Bereik van 13-, 14-, 15,- en 16-jarigen is berekend op basis van de begeleidende JGZ-locatie horende bij de schoollocatie van een leerling, het bereik van 2022 is berekend over het schooljaar 2021-2022. Het totale bereik van de 13- tot en met 16-jarigen is gestegen ten opzichte van 2021, met uitzondering van de 14-jarigen. In het kader van zorg op maat ziet de JGZ niet meer standaard alle kinderen in de 2e en 4e klas, maar wordt gekeken op basis van een vragenlijst, signalen van school, ouders en de leerling zelf of een contactmoment nodig is. Vaccinatiegraden 2021 Op 4 juli 2022 heeft het RIVM de vaccinatiegraden over 2021 bekend gemaakt. De vaccinatiegraad van bijna alle RVP-vaccinaties zijn in 2021 in Nederland iets lager dan in 2020. Dit geldt ook voor de vaccinatiegraden in de gemeenten Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn, zie de tabellen in de bijlage. Dit komt doordat vaccineren voor mensen minder vanzelfsprekend is geworden.
Daarnaast hebben corona en het afnemend vertrouwen in de overheid impact gehad en ervoor gezorgd dat het percentage gevaccineerde kinderen en jongeren in 2021 gedaald is. De volgende punten vallen op: • Een aantal kinderen en jongeren heeft de vaccinaties later gekregen dan gepland. Deze groep heeft de vaccinaties alsnog gekregen, soms op iets latere leeftijd. Als deze vaccinaties worden meegeteld, vallen de vaccinatiegraden hoger uit. Vaccinaties zijn vaak na de peildatum van het RIVM gegeven, omdat gezinnen bijvoorbeeld door corona in isolatie moesten en afspraken verzet moesten worden. De vaccinatiegraden van de meeste vaccinaties blijven ondanks deze correctie over het algemeen nog steeds iets lager dan in 2021. • De vaccinatiegraad onder zwangeren is gedaald. Het gaat hier om een schatting, omdat er nog geen actuele cijfers beschikbaar zijn over hoeveel vrouwen zwanger zijn en in aanmerking komen voor de vaccinatie. Uit een gesprek van de JGZ met het RIVM in december 2022 bleek dat er sprake is geweest van administratieve onvolkomenheden bij het inladen de digitale registratieformulieren door het RIVM. Hierdoor is een groot aantal vaccinaties van zwangeren niet meegenomen in de landelijke rapportage Vaccinatiegraad en jaarverslag Rijksvaccinatieprogramma Nederland 2021. Dit betekent dat de deze percentages voor Amstelland niet juist zijn.
Het RIVM informeert JGZ nog over het aantal niet ingeladen registraties. • In alle gemeenten, met uitzondering van Aalsmeer, ligt de vaccinatiegraad van BMR onder zowel zuigelingen als tien- en elfjarigen onder de streefwaarde van 95%.
29
• •
•
In Amstelveen, Diemen en Ouder-Amstel komt de vaccinatiegraad DTP bij tienjarigen (inclusief na de peildatum van het RIVM gevaccineerd) boven de streefwaarde van 90% uit. In 2020 lag die eronder. De vaccinatiegraad voor HPV onder veertienjarige meisjes daalt in alle gemeenten, behalve Diemen. Als we kijken naar het aantal meisjes dat na de peildatum van het RIVM alsnog HPV vaccinaties hebben gehad, dan zien we juist een toename in alle gemeenten. Hieruit blijkt dat een flink aantal meisjes zich na hun veertiende alsnog laat vaccineren. De vaccinatiegraad van de meningokokken ACWY vaccinatie onder vijftienjarigen stijgt licht in Aalsmeer en Ouder-Amstel. In Diemen zien we een sterke stijging van 12,7%. In Amstelveen en Uithoorn zien we een lichte daling.
Maatregelen om de vaccinatiegraden te verhogen: • De JGZ gaat vaker in gesprek met ouders over (het belang van) vaccineren (zoals met ouders die vinden dat de HPV op te een jonge leeftijd wordt gegeven) en om te checken of er sprake is van desinformatie of groepsdruk; • Een extra vaccinatieronde voor de vaccinaties DTP, BMR voor 9 jarigen op locatie in oktober 2022; • JGZ is zoveel mogelijk flexibel in het maken van afspraken voor de vaccinaties en sluiten waar mogelijk aan op de wensen van ouders en jongeren. Aantal onderzoeken op indicatie overgewicht per gemeente
Aantal onderzoek op indicatie overgewicht Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouderkerk a/d Amstel Uithoorn Totaal
2022
2021
2020
108 195 160 23 172 658
98 191 102 15 158 564
77 127 84 11 80 379
Overgewicht en obesitas zijn belangrijke gezondheidsproblemen. JGZ besteedt in extra consulten aandacht aan leefstijl, opvoeding en omstandigheden binnen een gezin. Het totaal aantal consulten is fors gestegen t.o.v. 2021 en 2020. In alle gemeenten is sprake van een stijging in het aantal onderzoeken op indicatie overgewicht. Door corona hebben kinderen minder bewogen en minder structuur en ritme in hun leven gedurende de coronaperiode en de lockdowns, dit heeft geleid tot een toename van het aantal kinderen met overgewicht. Stevig Ouderschap 2022 2021 Stevig In zorg eind In zorg eind Ouderschap Nieuw in zorg kalenderjaar Nieuw in zorg kalenderjaar 1 4 12 10 Aalsmeer Amstelveen 20 16 18 18 Diemen 5 5 4 4 Ouder1 2 3 2 Amstel Uithoorn 0 0 13 12 27 27 50 46 Totaal
2020 Nieuw in In zorg eind zorg kalenderjaar 5 5 11 18 4 6 3 4 13 36
11 44
30
Stevig Ouderschap geeft gezinnen met een minder makkelijke start een steuntje in de rug. Met huisbezoeken van een speciaal opgeleide jeugdverpleegkundige helpt deze interventie ouders hun zelfvertrouwen en zelfredzaamheid te vergroten en hun sociale netwerk te versterken en zo grote(re) problemen te voorkomen. Uit bovenstaande tabel blijkt dat in 2022 het totaal aantal trajecten Stevig Ouderschap is gedaald t.o.v. 2021. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat er in 2022 minder kinderen zijn geboren dan in 2021. In de meeste gemeenten is het aantal trajecten stabiel t.o.v. 2021. Het aantal trajecten voor Uithoorn is te verklaren door zwangerschapsverlof van een jeugdverpleegkundige. JGZ heeft dit opgelost door bij ouders die voor Stevig Ouderschap in aanmerking komen extra op huisbezoek te gaan. De Stevig Ouderschap verpleegkundige uit Aalsmeer is een periode uitgevallen. Waar zorg en ondersteuning urgent was, zijn gezinnen extra ondersteund met huisbezoeken door een jeugdverpleegkundige. De Stevig Ouderschap verpleegkundige is inmiddels weer aan het werk. Nieuwkomersonderzoeken 2022 Nieuwkomers onderzoeken Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel Uithoorn Totaal
0-4 jaar 18 393 70 20 41 542
2021 4+ 35 219 11 11 57 333
2020
0-4 jaar 5 300 27 9 38 379
4+ 15 326 13 2 34 390
0-4 jaar 9 265 24 3 20 321
4+ 26 217 13 5 33 294
Jaarlijks verhuizen gezinnen met kinderen naar de regio Amstelland. In 2022 zien we een toename door de komst van Oekraïense vluchtelingen en nieuwkomers. In de leeftijdscategorie 0-4 is de het aantal nieuwkomersonderzoeken in alle gemeenten gestegen, in de leeftijdscategorie 4+ verschilt dit per gemeente. Ziekteverzuimbegeleiding Voortgezet Onderwijs Aantal ziekteverzuim begeleiding Aalsmeer Amstelveen Uithoorn Totaal
2022
2021
2020
13 114 91 218
17 104 67 188
17 126 30 173
Om schooluitval te voorkomen vindt ziekteverzuimbegeleiding plaats. Bij twee weken aaneengesloten verzuim, of driemaal binnen zes weken, worden de leerling en ouder uitgenodigd voor een consult bij de jeugdarts. Samen wordt de belastbaarheid van de leerling vastgesteld en er worden afspraken gemaakt. Met toestemming van leerling en ouders worden de afspraken gedeeld met school. Wanneer het ongeoorloofd verzuim betreft dan wordt er nauw samengewerkt met de Leerplichtambtenaar en school om de leerling weer op gang te helpen. In totaal is het aantal ziekteverzuimbegeleidingen in 2022 gestegen t.o.v. 2021. In Amstelveen en Uithoorn zien we een stijging.
31
Er is geïnvesteerd in de samenwerking met VO scholen, waardoor de JGZ meer aanmeldingen krijgt. Daarnaast zien we meer (psychische ) problemen en verzuim bij een groep leerlingen (zie ook JGZ na Corona). In Aalsmeer merkt de JGZ nu ook dat het aantal aanmeldingen stijgt. Samen Starten
Consulten Samen Starten Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel Uithoorn Totaal
2022 aantal
%
2021
253 682 344 103 294 1.676
94,4 90,9 89,8 95,4 89,9 91,3
aantal 296 804 378 95 344 1.917
2020 % 96,1 95,9 92,2 93,1 93,2 94,6
aantal 244 757 383 71 267 1.722
% 95,3 94,9 90,3 95,9 90,5 93,2
Samen Starten is een programma dat de psychosociale ontwikkeling van kinderen vanaf de geboorte ondersteunt. Kenmerkend is de samenwerking tussen partners in het brede jeugddomein, een specifieke gespreksmethodiek en het stapsgewijs volgsysteem. In het kader van Samen Starten voert een jeugdverpleegkundige een gesprek (consult) met ouders van nieuwgeboren kinderen. In dit gesprek komen onderwerpen als jeugd, relatie, financiën en huisvesting aan de orde. Het gesprek is ter ondersteuning van de ouders en geeft de verpleegkundige de mogelijkheid om de gezinssituatie in kaart te brengen. Het totaal aantal consulten is in 2022 gedaald t.o.v. 2021. Dit komt doordat er in 2021 sprake was van een geboortegolf, we zien in 2022 weer een afname van het aantal geboortes. VVE indicaties
Indicering VVE Aalsmeer Amstelveen Diemen
aantal 40 134 62
2022 kinderen in zorg 869 2.958 1.231
Ouder/Amstel
8
315
2,5%
13
290
4,5%
6
262
2,3%
Uithoorn Totaal
99 343
1.117 6.490
8,9% 5,3%
92 335
1.005 6.233
9,2% 5,4%
59 278
919 6.053
6,4% 4,6%
% 4,6% 4,5% 5,0%
aantal 37 106 87
2021 kinderen in zorg 838 2.911 1.189
% 4,4% 3,6% 7,3%
2020 kinderen aantal in zorg 38 811 90 2.901 85 1.160
% 4,7% 3,1% 7,3%
JGZ geeft kinderen van 1 tot 4 jaar, die (een risico op) een onderwijsachterstand hebben, een zogenaamde VVE-indicatie. Dit geeft toegang tot (meer dagdelen) de voorschoolse of vroegschoolse educatie. Daar leren kinderen al spelend de Nederlandse taal. Zo kan een kind een achterstand inhalen en een goede start maken op de basisschool. In iedere gemeente gelden andere voorwaarden voor de VVE-indicatie. We zien in 2022 in totaal een lichte afname in het aantal VVE-indicaties vergeleken met 2021. In Amstelveen zien we een toename van het aantal VVE indicaties.
32
Aantal chat contacten Aantal chats Ouder-chat
2022 1.858
2021 2.359
2020 2.173
2019 1.971
Voor ouders is er de mogelijkheid om te chatten met een jeugdverpleegkundige voor informatie en advies rondom opgroeien en opvoeden. In 2022 is het aantal chats met ouders is gedaald ten opzichte van 2021 en 2020. In de coronaperiode was ‘live’ contact soms niet mogelijk, daardoor werden er andere vormen van contact ingezet, bijvoorbeeld via de chat. Daarnaast hadden ouders meer vragen, omdat de lockdowns voor veel gezinnen impact hebben gehad. Door de wijze van registratie is er bij de ouder-chat geen onderscheid te maken tussen de verschillende gemeenten.
aantal chats jongeren Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel Uithoorn Totaal
januari 2022 tot en met december 2022 60 184 39 33 35 351
januari 2021 tot en met december 2021 87 187 44 35 54 407
Bij het aantal jongeren-chats, zien we net als bij de ouder-chats, een afname in 2022, met dezelfde verklaring als bij de ouder-chats. Bij de jongeren-chat is er wel informatie beschikbaar per gemeente. De cijfers zijn echter pas beschikbaar gekomen vanaf medio 2021 en geven de aantallen weer van de afgelopen 12 maanden. Daarnaast worden de cijfers dagelijks ververst en is er geen historie beschikbaar. Daarom is er geen vergelijking met afgelopen jaren mogelijk.
Wat heeft het gekost? Om diverse redenen zijn de totale lasten gemaakt voor de uitvoer van de Jeugdgezondheid GR Amstelland € 102.828 hoger dan begroot. De GR Amstelland heeft hier ook een aandeel in. De lasten van de GR Amstelland overschrijden de begroting met € 30.000. Het bedrag wordt volledig veroorzaakt door de eenmalige uitkering aan personeel in december 2022 ad € 22.595. Deze door bij CAO afgesproken uitbetaling werd pas eind november bekend, waardoor het voor JGZ niet mogelijk was om het bedrag op te vangen. Daarnaast is er een overschrijding bij de hielprikken ad € 7.405. In onderstaande tabel staan de overige redenen van de hogere lasten.
33
Wat heeft het gekost? GR OGZ Amstelland 2022 Jeugdgezondheidszorg Waarvan: GR OGZ Amstelland 2022 Steunpakket VWS Corona Hielprikken - RIVM Oekraïnse kinderen
Realisatie 2021 4.912.150
Begroting 2022 4.993.000
Realisatie 2022 5.095.828
Afwijking 2022 -102.828
4.828.364 39.753 44.033 4.912.150
4.958.000 35.000 4.993.000
4.980.595 33.144 42.405 39.684 5.095.828
-22.595 -33.144 -7.405 -39.684 -102.828
Toelichting financiering: GR OGZ Amstelland: De reden voor de overschrijding is geheel veroorzaakt door de eenmalige uitkering die in december is uitgekeerd. Hielprikken: Het RIVM vergoed per gegeven hielprik een bedrag. Er zijn meer Hielprikken gegeven dan begroot. Steunpakket VWS Corona De voorwaarden van het Steunpakket schrijven voor dat alléén extra gemaakte kosten gedeclareerd mogen worden en dat hiervoor de mindere productie op andere onderdelen tegen moet worden weggestreept, omdat deze wel nog ten laste komen van de reguliere GR. In de tabel zijn alleen deze kosten opgenomen. De totale inzet aan de bestrijding vanuit de medewerkers die werken voor het basispakket was: Inzet aan de bestrijding vanuit de medewerkers die werken voor het basispakket Niet via steunpakket te declareren: Declaratie VWS
€ 50.070 € 16.926 € 33.144
Oekraïense kinderen: JGZ heeft zorg verleent aan Oekraïense kinderen. We bieden deze kinderen hetzelfde basispakket als alle andere kinderen. Vermeld bedrag is geactiveerd in de ‘Amsterdam’ realisatie. Ook de gemeenten betrokken bij de GR Amstelland hebben via de decembercirculaire 2022 gelden ontvangen voor “Meerkosten Oekraïne sociaal domein”. De middelen zijn met name bedoeld voor de uitvoering van taken die GGD-JGZ uitvoert. Hierover zal worden overlegd in 2023. Realisatiecijfers: Het onderstaande overzicht geeft de realisatiecijfers voor 2022 weer. Vanaf 2021 geldt een nieuwe indeling van de begroting. Een vergelijking met de realisatiecijfers van 2020 en eerder is daardoor helaas niet mogelijk.
34
2022 Begroting 2.283.668 € 988.121 € 653.358 € 136.427 € 32.274 €
2022 Realisatie 2.946.825 850.581 419.662 93.884 5.599
0-4 Baby/Peuter 4-12 Schoolkind 12-18 Adolescent 0-18 jaar Speciaal onderwijs 0-18 Jeugdigen
€ € € € €
MBO Stevig Ouderschap Ziekteverzuim begeleiding Overige materiele lasten Meer kosten Corona-inzet Kosten hoger ziekteverzuim dan begroot Inzet Vaccinatiecampagne
€ € € €
54.497 € 89.769 € 97.473 € 657.500 € € € €
37.575 50.367 70.402 353.360 33.144 69.651 164.777
€
4.993.087 €
5.095.828
De tekst hieronder geeft een toelichting op de afwijkingen in de realisatie van de verschillende producten van het Basispakket. 0-4 jaar Baby/Peuter In de 0-4 hebben we meer gedaan dan begroot. Dit is het gevolg van het feit dat het aantal kinderen fors hoger is dan begroot. We hebben meer Zorg op Maat geleverd en de focus gehouden op de allerjongste kinderen (Kansrijke Start). 4-12 jaar Op het Primair onderwijs zien we een onderschrijding ten opzichte van de begroting. 12-18 jaar Hier is de realisatie wat lager dan de begroting. Dit heeft deels te maken met het feit dat we niet meer alle leerlingen op alle scholen 2 individuele contactmomenten aanbieden. We hebben veel inzet gepleegd voor de Rijksvaccinatiecampagne, zowel in het PO als in het VO. Ook is er in het VO veel ingezet op ziekteverzuimbegeleiding. Stevig Ouderschap De realisatie voor Stevig Ouderschap is lager dan in 2021. Enerzijds zijn er in 2022 minder kinderen geboren dan in 2021. Anderzijds hebben we ook te maken met zwangerschapsverlof en uitval door ziekte van enkele jeugdverpleegkundigen die Stevig Ouderschap onder hun hoede hebben. Ziekteverzuimbegeleiding De realisatie op ziekteverzuimbegeleiding in 2022 is gestegen t.o.v. 2021 maar blijft nog iets achter bij de begroting. We hebben geïnvesteerd in de samenwerking met VO scholen, waardoor we meer aanmeldingen krijgen.
Daarnaast zien we meer (psychische ) problemen en verzuim bij een groep leerlingen (zie ook JGZ na Corona).
35
Covid-19 JGZ-personeel uit het team Amstelland is breed ingezet voor de bestrijding van de Coivd-19 in de regio Amsterdam-Amstelland. Hoog ziekteverzuim Het ziekteverzuim in de zorg is hoog, Dit geldt ook voor JGZ. In de begroting is rekening gehouden met een ziekteverzuimpercentage van 5,5%. Als het verschil tussen dit percentage en het daadwerkelijk gerealiseerde percentage uitgedrukt wordt in een bedrag, dan blijkt dat de lasten van extra inzet in verband met ziekteverzuim € 69.651 hoger zijn dan begroot. Rijksvaccinatieprogramma Hiervoor is aangegeven dat de inspanningen die geleverd worden voor uitvoer van programma en verhoging van de vaccinatiegraad steeds meer inspanning vraagt. Ook als de in 2022 uitgevoerde inhaalcampagne HPV buiten beschouwing wordt gelaten. De inzet voor de vaccinaties van de leeftijdsgroep 0-4 jaar is hier niet in meegenomen, maar zijn in de lasten van die groep verwerkt. De totale lasten van de uitvoer van het programma overstijgen in 2022 de baten met ca € 100.000, wat deels veroorzaakt is door de inhaalcampagne. Verwacht wordt dat ook in 2023 de baten met een zelfde bedrag zullen worden overschreden, mede omdat in 2023 de inhaalcampagne wordt voortgezet. Landelijk lobbyt JGZ voor verhoging van de baten. Plustaken De geleverde taken zijn met uitzondering van opvoedkundig adviseur Diemen conform begroting.
De reden van het verschil bij opvoedkundig adviseur Diemen is hieronder toegelicht. In 2022 is er € 31.321,- gerealiseerd aan Opvoedondersteuning voor de gemeente Diemen. Daarvoor hebben er niet alleen Pedagogische Consulten plaatsgevonden met gezinnen, maar is er ook veel tijd besteed aan oudercursussen, koffie-uurtjes op scholen, netwerkoverleg en ouderavond ‘pesten’ op een school. Hiernaast vindt nog wekelijks overleg plaats met het Sociaalteam en om de week OK- overleggen. De offerte voor Opvoedondersteuning blijkt te hoog, omdat deze is berekend voor het gehele jaar zonder rekening te houden met vakanties. Voor 2024 wordt deze naar beneden bijgesteld in de begroting.
Plustaken Wat heeft het gekost? GR OGZ Amstelland 2022 Opvoedondersteuning Diemen Extra weegmoment 8-jarigen Diemen Gezond gewicht Aalsmeer Extra weegmoment 8-jarigen Uithoorn
Realisatie 2021 1.524 31.033 1.890 -
Begroting 2022 44.270
-
Realisatie 2022 31.321 1.333 9.451 1.333
Afwijking 2022 12.949 -1.333 -9.451 -1.333
36
1.6 Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (Vangnet) De afdeling Vangnet MGGZ (Vangnet) houdt zich vooral bezig met personen die zich in een sociaal maatschappelijke crisis bevinden. Het gaat om mensen met allerlei problemen die hulp nodig hebben doordat zij overlast veroorzaken en/of hulpbehoevend zijn. De problematiek kan acuut zijn maar ook al lang bestaan. Deze OGGZ-cliënten mijden vaak zorg of hebben geen (adequate) hulpvraag. De reguliere hulpverlening kent de cliënt vaak niet, is de cliënt uit het oog verloren of is nog niet in staat een adequate behandeling te bieden. Kenmerkend voor de werkzaamheden van Vangnet is dat de interventies een hoog “crisis” gehalte hebben, ook al is de aard van de problematiek meestal chronisch en komen cliënten vaak meerdere malen in beeld. Bij Vangnet komen meldingen op verschillende manieren binnen. De belangrijkste ingangen zijn de gemeentelijke meldpunten Zorg en Overlast en het Advies- en Meldpunt OGGZ. Belangrijke melders zijn de politie, andere professionals en burgers. De afdeling Vangnet voert al jaren taken uit in Amstelland die via de Gemeenschappelijke Regeling (GR) worden gefinancierd. Het takenpakket verschilt voor de vijf deelnemende gemeenten; de DUOgemeenten (Diemen, Uithoorn, Ouder-Amstel) hebben meer belegd bij de GGD dan de AA-gemeenten (Amstelveen, Aalsmeer).
Sinds 2020 zijn daar taken vanuit de Wet verplicht GGZ (wvggz) bij gekomen. Ook voor de wvggz geldt dat door de DUO gemeenten meer bij de GGD belegd dan door de AAgemeenten. De financiering van wvggz taken loopt nog niet via de GR; afzonderlijke gemeenten hebben hierover met de GGD afspraken over gemaakt. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de taken die nu door Vangnet voor de Amstellandgemeenten uitgevoerd: Taken in de GR (Wmo)
Diemen, OuderAmstel en Uithoorn
Amstelveen en Aalsmeer
24/7 Crisisdienst (beschikbaarheid)
Ja
Ja
Wijk-GGD/ondersteuning zorg en signalen overleg
Ja
Nee
Hygiënisch Woningtoezicht (HWT)
Ja
Ja
24/7 Crisisdienst (beschikbaarheid)
Wanneer de politie wordt geconfronteerd met personen die in een crisis verkeren of die plotseling hulpbehoevend zijn (bijv. dakloos geworden) kunnen zij 24 uur per dag een beroep doen op de Crisisdienst van Vangnet. Deze dienst kijkt ter plaatse wat er aan de hand is en verwijst door naar de juiste hulpverlening. Zo nodig wordt casuïstiek doorgezet naar een zorg en signalen overleg (DUO gemeenten) of het Sociaal team (Amstelveen en Aalsmeer).
37
Wijk-GGD/ondersteuning zorg en signalen overleg
Een Wijk-GGD van Vangnet is beschikbaar om de gemeentelijke meldpunten van Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn tijdens kantooruren te ondersteunen. In eerste instantie neemt het meldpunt de melding in behandeling en waar nodig wordt een Wijk-GGD ingezet. De Wijk-GGD komt bijvoorbeeld in beeld als er zorgen zijn om iemand in de buurt die zelf geen hulp vraagt of bij ernstige overlast voor buren (zoals agressie, lawaai, stank, vervuiling).
Hygiënisch Woning Toezicht
De inspecteur Hygiënisch Woningtoezicht (HWT) is belast met het opsporen, opruimen en ontruimen van vervuilde woningen. Hij of zij kan in een uiterste geval bestuursdwang uitvoeren voor verplicht opruimen. De huisbezoeken vinden regelmatig plaats samen met een WijkGGD van de afdeling omdat vervuiling vaak gerelateerd is aan psychiatrische en/of verslavingsproblemen dan wel aan een sociaal maatschappelijk probleem, waar voor hulpverlening nodig is.
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Vangnet Amstelland Crisisdienst (24/7 beschikbaar) Wijk-GGD/Zorg & Overlast Hygiënisch Woningtoezicht Advies- en Meldpunt OGGZ Totaal
2022 22 128 10 45 205
Uitgesplitst naar de Amstelland-gemeenten ziet de verdeling in 2022 er als volgt uit:
Crisisdienst (24/7 beschikbaar) Wijk-GGD/ Zorg & Overlast HWT Advies- en Meldpunt OGGZ Totaal
Amstelveen
Aalsmeer
Diemen
OuderAmstel
Uithoorn
Totaal
10 4 7 18 39
1 1 1 1 4
6 26 2 11 45
1 33 0 3 37
4 61 0 12 77
22 128 10 45 205
In enkele gevallen is Vangnet tijdens kantooruren (i.e. buiten de crisisdienst) toch ingezet op meldingen uit Aalsmeer en Amstelveen, wat verklaart waarom daar toch een aantal meldingen WijkGGD worden gerapporteerd.
Wat heeft het gekost? GR OGZ Amstelland 2022 Crisisdienst Hygiënisch woontoezicht
Realisatie 2021 74.241 17.922
Begroting 2022 120.623 38.815
Realisatie 2022 120.623 38.815
Afwijking 2022 -
38
Door de afdeling Openbare Geestelijke Gezondheidszorg worden sinds 2020 ook de taken in verband met de Wet Verplichte GGZ uitgevoerd. De taken op basis van de opdrachten vanuit de GR en die van de Wet Verplicht GGZ lopen door elkaar heen waardoor afgerekend is op basis van het begrotingsbedrag.
Plustaken GR OGZ Amstelland 2022 Ondersteuning Zorg & Overlast
Realisatie 2021 47.319
Begroting 2022 40.098
Realisatie 2022 40.098
Afwijking 2022 -
39
1.7 Beschikbaarheid lijkschouwing De afdeling FGMA (Forensische Geneeskunde en Medisch Advisering) verricht 24 uur per dag specifiek forensische taken zoals lijkschouwingen en medische zorg onder andere door het voorschrijven en verstrekken van methadon aan arrestanten. De lijkschouwers staan geregistreerd als forensisch arts en zijn benoemd als gemeentelijk lijkschouwer.
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? De gemeentelijke lijkschouwer (forensisch arts) wordt opgeroepen als iemand een niet-natuurlijk dood is gestorven, bij vermoeden van een niet natuurlijke dood, als de behandeld arts ontbreekt of in geval van een lijk-vinding. Samen met de politie en recherche onderzoekt de forensisch arts de situatie en probeert vervolgens de doodsoorzaak vast te stellen. Ook euthanasie is een situatie waar de forensisch arts een rol speelt. De forensisch arts gaat hier (uiteraard zonder politie) naar toe en zorgt ervoor dat de vereiste verslagen en formulieren bij de toetsingscommissie en/of officier van justitie terecht komen. Buiten de gemeentelijke taak verricht de afdeling medisch onderzoek van slachtoffers en daders van geweld, bloed afnamen in het kader van de Wegenverkeerswet en urine afnamen voor Reclassering Nederland. Daarnaast verzorgen de forensisch verpleegkundigen nazorg bij slachtoffers van zedendelicten. Op inhoud zijn er geen wijzigingen in de dienstverlening en uitvoering van de taken van Forensische Geneeskunde. Wel is er een groei zichtbaar van het aantal zorgmeldingen voor arrestanten en gedetineerden. Ook neemt het aantal meldingen van zedendelicten toe. Voor de lijkschouw en euthanasie is er over de hele linie een groei zichtbaar.
In 2022 zijn de volgende activiteiten uitgevoerd; deze worden apart gefactureerd: Aalsmeer Lijkschouwen Euthanasie
14 13
Amstelveen 79 46
Ouder-Amstel 2 14
Uithoorn 14 25
Diemen Totaal 22 131 8 106
Realisatie Begroting 2021 2022 64.540 65.831
Realisatie 2022 65.831
Afwijking 2022 -
Wat heeft het gekost? GR OGZ Amstelland 2022 Beschikbaarheid lijkschouwing
Vanuit de GR wordt enkel de ureninzet beschikbaarstelling forensische artsen begroot. Deze zijn conform begroting ingeroosterd, derhalve wijkt de realisatie niet af van de begroting. De activiteiten worden buiten de GR om gefactureerd.
40
1.8 Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering wordt uitgevoerd door de GGD Amsterdam. De primaire taken van de GGD worden ondersteund door de teams personeel & organisatie, facilitaire zaken & huisvesting, ICT & DIV en financiën (PIJOFACH functies).
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Er is in deze begroting meer aandacht voor de eindredactie van de programmaverantwoording, in plaats van losse bijdragen van verschillende afdelingen. Binnen de bedrijfsvoering gaat Informatievoorziening (IV) een steeds grotere rol spelen, en de GGD gaat daar de komende jaren op inzetten. In Amstelveen is in 2021 de JGZ locatie van de Bourgondische laan naar een nieuwe locatie in gezondheidscentrum Zonnestein verhuist.
Wat heeft het gekost? GR OGZ Amstelland 2022 Bedrijfsvoering Huisvesting Bankkosten
Realisatie 2021 647.893 543.512 4.806
Begroting 2022 660.850 547.396 250
Realisatie 2022 660.850 551.744 1.684
Afwijking 2022 -4.348 -1.434
De overschrijding heeft voornamelijk betrekking op de nagekomen huisvestingskosten. De bankkosten zijn met een marginaal bedrag opgenomen in de begroting 2022 wat resulteert in een afwijking in 2022.
41
1.9 Algemene dekkingsmiddelen Er is geen sprake van algemene dekkingsmiddelen binnen de Gemeenschappelijke Regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland. De kosten die worden gemaakt in verband met de uitvoering van het gezamenlijke takenpakket en voor de instandhouding van de bedrijfsvoering, ofwel overheadkosten, worden naar evenredigheid van het aantal inwoners verdeeld over de gemeenten die hiervoor een bijdrage uit het gemeentefonds ontvangen. Voor de uitvoering van alle activiteiten wordt er in de begroting een totaal bedrag vastgesteld per gemeente, waarin zowel de basistaken (wettelijke taken), de bedrijfsvoering en plustaken zijn opgenomen. Aan het einde van het jaar wordt het resultaat afgerekend op basis van daadwerkelijke kosten. Het totaal bedrag wordt over de deelnemende gemeenten verdeeld volgens de inwoneraantallen per 01-01-2022 van het CBS. Bij plustaken worden de kosten van die taken verdeeld over de gemeenten waar de taken zijn uitgevoerd. Ook dat gebeurt op basis van de inwoneraantallen per 01-01-2022. Financiering geschiedt volledig via de vijf deelnemende gemeenten Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn. Dit heeft als gevolg dat er door de GR geen zelfstandige financieringstransacties worden aangegaan. Betaling geschiedt via een bankrekening van de Bank Nederlandse Gemeenten.
42
1.10 Onvoorzien In de begroting 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland is geen post onvoorzien opgenomen. Onvoorziene uitgaven kunnen gedekt worden uit de Algemene Reserve.
Gebruik onvoorzien
Begroting 2022
Realisatie 2022
Afwijking 2022
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
43
2 Verplichte paragrafen
In principe dient het jaarverslag identiek te zijn aan de begroting, maar het voorliggende jaarverslag wijkt daar van lichtelijk af. Bij het samenstellen van het jaarverslag is de geactualiseerde checklist Externe verslaggeving 2021 regels en richtlijnen gehanteerd. Dit heeft voor de volgende lichte afwijkingen gezorgd: Begroting 2022 1. Hierin worden de kengetallen gepresenteerd in aparte sub-paragraven. Elk kengetal kent zijn eigen sub-paragraaf. (2.1.2 t/m 2.1.5) 2. De kengetallen die in de begroting voorkomen zijn: Solvabiliteitsratio, Netto-schuldquote, Structurele exploitatiesaldo en EMU-saldo
Jaarverslag 2022 1. Alle vereiste kengetallen worden in een subparagraaf weergegeven (2.1.1. Kengetallen) 2. EMU-saldo wordt niet meer gepresenteerd in dit jaarverslag.
De gemeenschappelijke regeling moet een basis set van financiële kengetallen opnemen in de begroting en de jaarrekening. Het betreft hier netto schuldquote, solvabiliteitsratio en structurele exploitatieruimte. Naast de door het BBV voorgeschreven kengetallen, is tevens de weerstandsratio toegevoegd.
2.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing In de paragraaf weerstandsvermogen dient een inventarisatie te worden gegeven van de risico’s en van de weerstandscapaciteit, evenals een inventarisatie van het beleid ter zake. Voor de GR OGZ Amstelland is een aantal risico’s geïdentificeerd. Een deel van deze risico’s wordt afgedekt door het treffen van maatregelen. De paragraaf risicomanagement en weerstandsvermogen gaat in op de vraag in welke mate de financiële positie van de GR OGZ Amstelland toereikend is om de financiële gevolgen van de risico’s die de GR OGZ Amstelland loopt op te kunnen vangen. Anders gezegd: hoe is de relatie tussen de risico’s waar geen maatregelen voor zijn getroffen en de capaciteit van middelen en mogelijkheden die de organisatie heeft om de niet begrote kosten op te vangen. De GR OGZ Amstelland stelt dat het weerstandsvermogen wordt vastgesteld op maximaal 10% van de totale bijdrage van de deelnemende gemeenten. De bijdrage in de realisatie 2022 bedraagt € 7.761.816. Het weerstandsvermogen bedraagt op 31-12-2022 € 680.680, wat 8,77% van de bijdrage is.
44
Risicoprofiel
(Strategisch) Risico
Waarde
Kans klasse
Mate van beïnvloeding
Beheersing
1
Bij staken overeenkomst met Amsterdam dient de GR de boekwaarde van de investeringen aan Amsterdam te betalen.
Boekwaarde investeringen 31-12- 2022 = € 135.458
1
Hoog
2
Krap zijn en blijven van de arbeidsmarkt voor artsen en verpleegkundigen maakt dat vacatures moeilijk vervuld worden.
Risico is dat JGZ een lager bereik haalt en onvoldoende kan voldoen aan de maatschappelijke opdracht. Risico is niet financieel
2
Laag
- Blijven investeren in werving en opleiding voor jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen. - Innovatieve wervingsacties uitzetten in samenwerking met vacatureloket en andere partners. - Mogelijkheden om secundaire arbeidsvoorwaarden aan te passen om medewerkers wonend buiten Amsterdam aan te kunnen nemen.
3
BTW kwestie: loopt vanaf 2008. De GGD heeft, samen met PWC, aan het ministerie gevraagd of de GGD BTW in rekening moet brengen over de geleverde diensten aan de GR Amstelland.
21% van de kosten bedrijfsvoering ad € 660.850 = € 138.779.
3
Laag
Er is geen antwoord van het Ministerie ontvangen. In overleg met Fiscaal Advies & Control (FAC) is afgesproken een reactie van de Belastingdienst af te wachten.
Bij staken overeenkomst met Amsterdam kan er nog sprake zijn van lopende huurcontracten m.b.t. de panden die als JGZ locatie gebruikt worden.
Bij beëindiging per 31-12-2022 zal er nog € 1.640.238 aan huur betaald moeten worden.
1
Hoog
Dit is financieel het grootste risico, maar de kans dat dit zich voordoet is zeer klein. Beheersing zit vooral in het in goed overleg blijven met elkaar.
4
Gedurende 5 jaar = € 693.893
45
Kwantiteit
Referentiebeelden
Kans klasse
Toelichting kans klasse
10%
0 of 1 keer per 10 jaar
1
30%
1 keer per 5-10 jaar
2
50%
1 keer per 2-5 jaar
3
70%
1 keer per 1-2 jaar
4
90%
1 keer per jaar of vaker
5
Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het onwaarschijnlijk is dat deze zich in de komende jaren voordoen. Deze klasse hanteren we voor risico’s waarvan het niet waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar voordoen. Deze klasse hanteren we voor risico’s die zich in het komende jaar wel maar ook niet kunnen voordoen. Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar zullen voordoen. Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het zeer waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar gaan voordoen.
De totale gevolgen van de risico’s bedragen € 2.469.589. Met bovenstaand classificering wordt de kans klasse toegepast op de risico’s. In de berekening waarbij de kans klasse wordt toegepast vallen de financiële gevolgen van de aangegeven risico’s op een waarde van € 524.516. Aangezien de weerstandscapaciteit per 31-12-2022 aangevuld wordt tot € 680.680, leidt het tot een ratio weerstandsvermogen van 1.29 wat voldoende is.
Ratio weerstandsvermogen =
Waarderingscijfer A B C D E F
Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit
Ratio >2.0 1.4-2.0 1.0-1.4 0.8-1.0 0.6-0.8 <0.6
€ 680.680 =
= 1.29 € 524.516
Betekenis uitstekend ruim voldoende voldoende matig onvoldoende ruim onvoldoende
46
2.1.1 Kengetallen Solvabiliteitsratio Het eigen vermogen van GR OGZ Amstelland exclusief gerealiseerd resultaat per 31-12-2022 bedraagt €1.071.588. De verhouding tussen het eigen vermogen en vreemd vermogen vertaalt zich in een solvabiliteitsratio van 691%. Deze ratio is als volgt berekend: Het hoge percentage wordt veroorzaakt doordat het totaal vermogen hoofdelijk bestaat uit het eigen vermogen. Voor een GR is een solvabiliteitsratio tussen de 20% - 50% ruimschoots voldoende. Daarmee kan gezegd worden dat de GR, met een solvabiliteitsratio van 691%, zeer in staat is om de financiële verplichtingen te voldoen. Netto schuldquote De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. De netto schuldquote van GR OGZ Amstelland is -15,74%. Omdat de Netto schuldquote formule activum posten van de schulden aftrekt, valt het kengetal in de min. De GR heeft immers lage schulden ten opzichte van de eigen middelen. Het is zeer gewenst om de netto schuldquote onder de 90% te houden. Met de berekende netto schuldquote van de GR kan gesteld worden dat schuldenlast zeer gering is. Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van de financiële positie is het ook van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten.
De baten voor de GR OGZ Amstelland komen voornamelijk voort uit bijdragen van de participerende gemeenten en zijn structureel van aard. De onderlinge verhouding tussen bovenstaande kengetallen toont aan dat GR OGZ Amstelland zich in een zeer gezonde financiële positie verkeert en financieel weerbaar is. Dit komt mede doordat de zowel de kosten structureel van aard zijn en tevens structureel gedekt worden. Bovendien heeft de GR een ruim eigen vermogen ten opzichte van vreemd vermogen waarmee gesteld kan worden dat de GR financieel weerbaar is.
47
2.2 Onderhoud kapitaalgoederen De GR OGZ Amstelland heeft zelf geen kapitaalgoederen, maar de GGD namens de GR wel. Deze hebben allen betrekking op vernieuwing en onderhoud van de JGZ locaties. Investering Camerasysteem Meubilair Verbouwing Eindtotaal
Boekwaarde 1-1-2022 7.690 3.759 138.824 150.273
Afschrijving 2022 601 180 14.033 14.815
Boekwaarde 31-12-2022 7.089 3.579 124.791 135.458
De aan de GGD Amsterdam betaalde afschrijvingslasten zijn hierboven gespecificeerd. De boekwaarde van de activa, aangeschaft ten behoeve van de JGZ locaties Amstelland, per einde boekjaar 2022 bedraagt € 135.458. Op investeringen in jaar T wordt afgeschreven vanaf jaar T+1. Afschrijvingen vinden plaats totdat de restwaarde nul is. Bij beëindiging van de samenwerking dienen de resterende kapitaallasten versneld afgeschreven te worden. Dit is ook opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing.
2.3 Financiering Financiering van de GR OGZ Amstelland geschiedt volledig door de vijf deelnemende gemeenten Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn. Dit heeft als gevolg dat er door de GR geen zelfstandige financieringstransacties worden aangegaan. Hiermee wordt bedoeld dat de Gemeenschappelijke Regeling zelf geen extra financiering treft buiten de jaarbijdragen vanuit de deelnemende gemeenten. Zoals aangegeven in 2.1.1. kengetallen is hierdoor de schuldenlast van de GR zeer gering. Betaling geschiedt via een bankrekening van de Bank Nederlandse Gemeenten. Vanaf begrotingsjaar 2017 is het verplicht om rente toe te rekenen aan programma’s op basis van de omvang van de activa binnen de programma’s. Vanaf begrotingsjaar 2018 moet de rekenrente volgens een vaste formule worden berekend en kan de gemeenteraad deze niet meer vrij bepalen. De invloed van de gemeenteraad op het renteresultaat is vanaf dat moment beperkt tot de keuze om wel of geen rente over het eigen vermogen te berekenen. De omvang van de rente die over het eigen vermogen mag worden berekend, is met ingang van de begroting 2017 gemaximeerd op het gemiddelde rentepercentage dat de gemeente over haar extern aangetrokken leningen betaalt. De GR heeft tot op heden bepaald om geen rente over haar eigen vermogen te berekenen.
48
2.4 Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering wordt uitgevoerd door de GGD Amsterdam. De primaire taken van de GGD worden ondersteund door de teams personeel & organisatie, facilitaire zaken & huisvesting, ICT & DIV en financiën (PIJOFACH functies). De budgetten t.b.v. GR OGZ Amstelland worden in de begroting vastgesteld door het bestaande budget te verhogen met de nominale ontwikkeling, indien van toepassing. Binnen de bedrijfsvoering gaat Informatievoorziening (IV) een steeds grotere rol spelen, en de GGD gaat daar de komende jaren op inzetten.
2.4.1 Wet normering topinkomens (WNT) De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector, kortweg WNT, die op 1 januari 2013 in werking is getreden, stelt een maximum aan de bezoldiging van (gewezen) topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector. De bezoldiging van topfunctionarissen dient, ongeacht de hoogte, openbaar gemaakt te worden in de jaarstukken. De voorwaarde is dat zij binnen een periode van 18 maanden meer dan 6 maanden werkzaam zijn geweest voor de (semi-)publieke instelling. De maximale bezoldigingsnorm is €216.000, inclusief onkostenvergoedingen en overige beloningen. De WNT kent een verbod op het verstrekken van variabele beloning aan topfunctionarissen. Tevens mag het salaris niet meer worden doorbetaald gedurende een periode waarin de (gewezen) topfunctionaris geen arbeid meer levert. De wet normering topinkomens is van toepassing op de GR GGD AmsterdamAmstelland. Het gehele bestuur van GR OGZ Amstelland is onbezoldigd, er is dus geen sprake van overschrijdingen.
49
3 Jaarrekening
3.1 Balans per 31 december 2022 Activa Balans GR OGZ Amstelland per 31 december 2022 (bedragen x € 1,00)
ACTIVA VASTE ACTIVA
2022
2021
Immateriele vaste activa
0
0
Materiële vaste activa
0
0
Financiele vaste activa
0
0
TOTAAL VASTE ACTIVA VLOTTENDE ACTIVA
0
0
Voorraden
0
0
91.388
0
Uitzettingen met een rente typische looptijd < 1 jaar Vorderingen op de GGD Amsterdam Vorderingen op Amstelveen Vorderingen op gemeenten Liquide middelen Bank Nederlandse Gemeenten Rekening Courant GGD Overlopende activa
91.388 0 0 1.184.082 1.184.082
1.189.766 1.189.766 0
0
0
TOTAAL VLOTTENDE ACTIVA
1.275.470
1.189.766
TOTAAL ACTIVA
1.275.470
1.189.766
50
Passiva
Balans GR OGZ Amstelland per 31 december 2022 (bedragen x € 1,00)
PASSIVA VASTE PASSIVA Eigen Vermogen Algemene reserve Bestemmingsreserves Gezondheidsmonitor Huisvesting Gerealiseerd resultaat
2022
2021
1.120.387
1.030.683
680.680
680.680
70.756 320.152 48.799
30.756 320.152 -905
Voorzieningen
0
0
Vaste schulden met een rente typische looptijd > 1 jaar
0
0
1.120.387
1.030.683
TOTAAL VASTE PASSIVA VLOTTENDE PASSIVA Netto vlottende schulden met een rente typische looptijd < 1 jaar Schulden aan de GGD Schulden aan gemeenten Overlopende passiva TOTAAL VLOTTENDE PASSIVA TOTAAL PASSIVA
155.084 155.084 0
159.084 155.084 4.000
0
0
155.084
159.084
1.275.470
1.189.766
51
3.2 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording (BBV) provincies en gemeenten daarvoor geeft. De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden. De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Vaste activa (Im)materiële vaste activa De (im)materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen de verkrijgings- c.q. vervaardigingsprijs verminderd met de afschrijvingen en waardeverminderingen die naar verwachting duurzaam zijn. De gehanteerde afschrijvingstermijnen bedragen in jaren: Activa
Afschrijvingstermijn
Verbouwingen Machines, apparaten en installaties Meubilair
15 – 25 jaar* 10 – 15 jaar* 10 jaar
*De wisselende afschrijvingstermijnen hebben te maken met de aard van de verbouwing of de technische aanpassing. Vlottende activa Vorderingen en overlopende activa De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Liquide middelen Deze activa worden tegen nominale waarde opgenomen. Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de nominale waarde. Omgang met overschotten en/of tekorten Een overschot of tekort t.o.v. de begroting komt bij ongewijzigd beleid ten gunste c.q. ten laste van de GR OGZ Amstelland.
52
3.3 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over 2022 Realisatie 2021
Begroting 2022
Realisatie 2022
Omschrijving programma
Baten
Lasten Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten Saldo
Gezondheidsbevordering, epidemiologie en beleidsadvisering
373.527
371.905
1.622
279.162
279.162
0
279.162
272.162
7.000
70.382
70.382
0
71.790
71.790
0
71.790
72.061
-271
368.882
368.882
0
377.367
377.367
0
377.367
381.335
-3.968
531.163
450.175 80.988
Milieu en Gezondheid Algemene infectieziekten, soa-aids en tuberculosebestrijding Hygiëne en Inspectie
520.468
488.980 31.488
531.163
531.163
0
Jeugdgezondheidszorg Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (Vangnet)
4.886.135
4.909.544 -23.409
5.037.270
5.037.270
0
5.037.270 5.066.438 -29.168
27
199.536
199.536
0
199.536
0
65.831
65.831
0
65.831
Beschikbaarheid lijkschouwing Gerealiseerde kosten overhead Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
139.509
139.482
64.540
64.540
1.187.199
1.196.211
-9.012 1.208.496 1.208.496
7.610.642 7.609.926
717 7.770.615 7.770.615
0 1.208.496
25.118
23.496
1.622
65.831
0
1.214.278 -5.782
0 40.000
40.000
0
0 Gerealiseerd resultaat voor bestemming 7.585.524 7.586.430
0
0 7.770.615 7.721.816 48.799
0 Mutatie reserves
199.536
-905 7.810.615 7.810.615
0 -
0 40.000
40.000
0 0
7.810.615 7.761.816 48.799
53
3.4 Overzicht van het exploitatiesaldo naar taken / activiteiten GR OGZ Amstelland 2022 Epidimiologie en gezondheidsbevordering Gezondheidsmonitor Leefomgeving Milieu & Gezondheid Algemene Infectieziekten TBC SOA Poli Technische Hygiënezorg Inspectie Kinderopvang Legionella preventie Jeugdgezondheidszorg Crisisdienst Hygiënisch woningtoezicht Beschikbaarheid lijkschouwing Totaal Basistaken
Realisatie Begroting Realisatie Afwijking 2021 2022 2022 2022 293.296 279.162 272.162 7.000 78.609 70.382 71.790 72.061 -271 200.038 204.639 204.639 120.344 123.112 127.080 -3.968 48.500 49.616 49.616 20.772 21.437 21.437 437.263 478.125 397.081 81.044 12.252 12.534 12.534 4.828.364 4.993.000 5.023.000 -30.000 74.241 120.623 120.623 17.922 38.815 38.815 64.540 65.831 65.831 6.266.523 6.458.684 6.404.879 53.805
Ondersteuning Zorg & Overlast Opvoedondersteuning & extra weegmoment
47.319 32.557
40.098 44.270
40.098 43.438
832
Thematisch onderzoek Technische Hygiënezorg Gezond gewicht Alsmeer
18.693 1.890
19.067 -
19.123 -
-56 -
100.459
103.435
102.659
776
Bedrijfsvoering Huisvesting Bankkosten Totaal Bedrijfsvoering
647.893 543.512 4.806 1.196.211
660.850 547.396 250 1.208.496
660.850 551.744 1.684 1.214.278
-4.348 -1.434 -5.782
Totaal GR OGZ Amstelland voor reserves
7.563.193
7.770.615
7.721.816
48.799
Onttrekking reserve gezondheidsmonitor Dotatie reserve gezondheidsmonitor Dotatie weerstandsvermogen via Diemen Mutatie reserves
-78.609 40.000 15.113 -23.496
40.000 40.000
Totaal GR OGZ Amstelland na reserves
7.539.697
7.810.615
Totaal Plustaken
40.000 40.000 7.761.816
48.799
54
3.5 Toelichtingen De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft.
3.5.1 Toelichting op de balans per 31 december 2022 Activa
Vlottende activa Uitzettingen met een looptijd < 1 jaar De vordering op de GGD Amsterdam bedroeg € 133.793 per 31-12-2022. De specificatie wordt in onderstaand tabel weergegeven. Vorderingen met een looptijd van < 1 jaar Resultaat 2021 Bankkosten 2022 Dortatie reserve Gezondheidsmonitor Resultaat 2022 Eindstand
Vorderingen € 905 1.684 40.000 48.799 91.388
Liquide middelen
Bank Nederlandse Gemeenten De liquide middelen bestaat enkel uit het saldo op de rekening Bank Nederlandse gemeenten (BNG). Het saldo van de BNG is in 2022 met € 5.683,99 gedaald tot € 1.184.082,43. Dit komt door onderstaande mutaties: Saldo BNG Beginsaldo Bijdragen gemeenten 2022 Overboeking naar GGD Bankkosten Terugbetaling gemeenten Eindsaldo
€
1.189.766,42 7.810.616,00 -7.810.616,00 -1.683,99 -4.000,00
€
1.184.082,43
55
Passiva
Eigen vermogen Algemene reserve De algemene reserve heeft een bufferfunctie voor het kunnen opvangen van externe risico’s. De algemene reserve komt daarmee volledig ten goede aan de weerstandscapaciteit. Het weerstandsvermogen van de GR OGZ Amstelland is vastgesteld op maximaal 10% van de totale omzet van de GR OGZ Amstelland gemeenten conform artikel 27 van de gemeenschappelijke regeling. Verandering van de maximale hoogte van het weerstandsvermogen kan alleen na goedkeuring door het algemeen bestuur. Het weerstandsvermogen van de GR OGZ Amstelland is 8,77% van de bijdrage van de GR OGZ Amstelland. De algemene reserve bedraagt per 31-12-2022 € 680.680. Bestemmingsreserve Gezondheidsmonitor De reserve gezondheidsmonitor heeft als doel het tweejaarlijks project ‘Gezondheidsmonitor’ te financieren. Vanaf 2021 zal er gedurende drie jaar € 40.000 worden gedoteerd aan deze reserve om per 2024 weer de gezondheidsmonitor uit te kunnen voeren. Bestemmingsreserve Huisvesting De reserve huisvesting is ingesteld in 2018 ter vervanging van de voorziening groot onderhoud. Het overzicht van de mutaties in de reserves is in onderstaand tabel te zien: Mutatie reserves Algemene reserve Gezondheidsmonitor Huisvesting Totaal
Stand 31-12-2021 670.605 30.756 320.152 1.031.588
Dotatie 2022 0 40.000 0 40.000
Onttrekking 2022 0 0
Stand 31-12-2022 680.680 70.756 320.152 1.071.588
56
Gerealiseerd resultaat Het resultaat 2022 voor bestemming bedraagt € 48.799. Het positieve resultaat zal overeenkomstig de afspraken omtrent resultaatbestemming worden afgerekend met de deelnemende gemeenten naar rato van de inwoneraantallen. De verdeling van het negatieve resultaat wordt weergegeven in paragraaf 3.7. Te bestemmen resultaat 2022
Bedrag
Onverdeeld resultaat
€
48.799
Het resultaat is als volgt opgebouwd: Taken Basistaken: Epidimiologie en gezondheidsbevordering Milieu en Gezondheid Inspectie Kinderopvang Tuberculosebestrijding Jeugdgezondheidszorg Plustaken: Thematische onderzoek THZ Opvoedondersteuning en Extra weegmoment 8-jarigen Diemen Gezond gewicht Aalsmeer Extra weegmoment 8-jarigen Uithoorn Bedrijfsvoering: Huisvesting Bankkosten Mutaties reserves: Onttrekking reserve gezondheidsmonitor Totaal
Realisatie € € € € €
7.000 -271 81.044 -3.968 -30.000
€
-56
€
11.616 -9.451 -1.333
€ €
-4.348 -1.434
€ €
48.799
Vlottende passiva Netto vlottende schulden met een rente typische looptijd < 1 jaar Deze post betreft nog niet verrekende posten over 2020 ad € -135.488 en 2021 ad € -19.595. Opbouw schuld aan de GGD -135.488 -19.595 - 155.084
Toelichting Nog over te boeken naar de GGFD cf. balans 31-12-2020 Saldo nog over te boeken cf. balans 31-12-2021 Totaal netto vlottende schulden met een rente typische looptijd < 1 jaar
57
Schulden Schulden aan de GGD Amsterdam
Stand 31-122021 159.084
Bijboekingen
Afboekingen
0
4.000
Stand 31-122022 155.084
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen Huurovereenkomsten Er zijn huurcontracten afgesloten voor 6 panden die als JGZ locaties gebruikt worden in de Amstelland gemeenten. De resterende huurverplichtingen exclusief service kosten bedragen € 1.640.238 . Gemeente
Adres
Contractduur
Contracteinde
Huurkosten p.j.2
Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel
Drie kolommenplein Kamillelaan D.J. den Hartoglaan Koningin Julianalaan
10 jaar 15 jaar 5 jaar Jaarlijks opzegbaar
29-2-2024 30-11-2030 31-12-2023
62.396 147.964 95.162 20.686
Uithoorn Amstelveen Totaal
Koningin Maximalaan Van Heuven Goedhartlaan
5 jaar 15 jaar
31-12-2024 31-12-2035
76.901 66.382 469.491
2 De huurkosten per jaar zijn gebaseerd op de realisatie 2022, en bevatten zowel de huurkosten als de servicekosten.
58
3.5.2 Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2022 Begroting 2022
Resultaat 2022
Afwijking 2022
Baten 1. Bijdragen gemeenten 2. Externe bijdragen Totaal baten
7.810.616 7.810.616
7.810.616 115.233 7.925.849
-115.233 -115.233
Lasten 3. Personeelskosten 4. Overige goederen en diensten 5. Kapitaallasten 6. Bankkosten Totaal directe kosten
3.347.011 1.470.401 14.815 250 4.832.477
3.531.126 1.500.662 14.815 1.684 5.048.287
-184.115 -30.261 0 -1.434 -215.809
7. Interne leveranties Totaal indirecte kosten
2.938.138 2.938.138
2.788.762 2.788.762
149.376 149.376
40.000
88.799
-48.799
40.000
40.000
-
40.000
40.000
-
-
48.799
-48.799
Resultaat exclusief reserves Mutatie reserves 8. Ten gunste van reserves 9. Ten laste van reserves Totaal mutatie reserves Resultaat inclusief mutatie reserves
59
1. Bijdragen gemeenten De bijdragen van gemeenten zijn de opbrengsten vanuit de periodieke facturatie aan de vijf gemeenten. Deze periode factureringen geschieden op basis van de vastgestelde begroting 2022. De jaarbijdragen zijn conform de vastgestelde begroting in rekening gebracht en voldaan. 2. Externe bijdragen De externe bijdragen hebben betrekking op de bijdragen vanuit het Rijk. De afwijking tussen de begroting en de realisatie wordt veroorzaakt doordat werkzaamheden door corona noodgedwongen stil komen te liggen. Hierdoor zijn er minder externe baten gerealiseerd. Ten behoeve van hielprikken, welke uitgevoerd wordt door Jeugdgezondheidszorg, is er een bijdrage geleverd vanuit het RIVM. 3. Personeelskosten Onder deze post vallen de directe personeelslasten van de formatie die uitsluitend voor GR OGZ Amstelland werkzaamheden uitvoert. Deze formatie heeft enkel betrekking op het GR OGZ Amstelland team binnen de afdeling Jeugdgezondheidszorg. De overschrijding van het begrootte bedrag wordt veroorzaakt door de nieuwe CAO voor gemeenteambtenaren. 4. Overige goederen en diensten Dit is een verzamelpost van goederen en diensten om de activiteiten uit het ‘Productenboek OGZ Amstelland’ ten uitvoer te brengen. Daarnaast bevat deze post de doorbelasting van zowel bedrijfsvoering als huisvesting. Het laatste omvat voornamelijk huur- en servicekosten. 5.
Kapitaallasten Aan deze lasten liggen de afschrijvingen en toegerekende omslagrente van kapitaalgoederen ten grondslag. Een kapitaalgoed is dit boekjaar volledig afgeschreven waarbij in de begroting per abuis de rentelast van het desbetreffende kapitaalgoed niet is meegenomen. Hierdoor ontstaat er een klein verschil. 6. Bankkosten Onder deze post vallen kosten van het betalingsverkeer en de servicekosten. De bankkosten worden niet begroot waardoor de afwijking overeenkomstig het totaal van de bankkosten is. 7. Interne leveranties Onder interne leveranties vallen personeelskosten die doorbelast worden aan GR OGZ Amstelland op basis van uur x tarief. Deze lasten vloeien voort uit personeel die ingezet worden ten dienste van GR OGZ Amstelland taken. 8. Mutatie ten gunste van reserves Conform begroting 2022 en GR afspraken wordt er ten bate van het weerstandsvermogen c.q. bestemmingsreserve Gezondheidsmonitor ad. € 40.000 gedoteerd.