Bijlage 3 bij raadsinformatiebrief 2026-047 Discriminatie.nl activiteiten-jaarverslag Amersfoort
Tekst van het document
AMERSFOORT
ACTIVITEITENVERSLAG 2025
AMERSFOORT
ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Afbeelding omslag Monnekendampoort, Amersfoort
AMERSFOORT
ACTIVITEITENVERSLAG 2025 Colofon Dit is een uitgave van: Stichting Art.1 Midden Nederland | Discriminatie.nl Provincie Utrecht Merelstraat 2a 3514 CN Utrecht Telefoon: 030 232 8666 Whatsapp: 06 27 35 85 01 Informatie info@art1mn.nl Vormgeving Strak Grafisch Ontwerp Fotografie Jan Cor van Manen, Team Discriminatie.nl Provincie Utrecht | Art.1 Midden Nederland Eindredactie Rosenbaum Select © Copyright Discriminatie.nl Provincie Utrecht | Stichting Art. 1 Midden Nederland 2026 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze opgave mag vermenigvuldigd of overgenomen worden zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
Voorwoord
Op 11 februari 2026 verscheen de voortgangsrapportage ’Tussen Kamer, krant en sociale media’ van de Staatscommissie tegen Discriminatie en Racisme, over de wisselwerking tussen de Tweede Kamer, landelijke kranten en sociale media in de verspreiding van discriminerende uitingen1. Hierin concluderen de onderzoekers ‘dat uitspraken van politici over bevolkingsgroepen, berichtgeving in nationale kranten en reacties van gebruikers op YouTube elkaar kunnen beïnvloeden en versterken. Vooral uitspraken van Tweede Kamerleden, zoals speeches en interrupties, hebben een aanjagende werking: wanneer zij vaker, negatiever of discriminerend over bevolkingsgroepen spreken, volgen in de periode daarna vergelijkbare uitingen op met name sociale media, en in mindere mate in kranten. Door deze wisselwerking ontstaat het risico dat discriminerende taal in het publieke debat als steeds normaler wordt gezien.’ De geregistreerde meldingen bij Discriminatie.nl Provincie Utrecht lijken het bovenstaande te bevestigen. Met 2.891 meldingen in 2025 ten opzichte van 1.461 in 2024 heeft de organisatie een pittig jaar achter de rug. Vooral rond de zomermaanden waren er momenten van een niet aflatende stroom van meldingen vanwege polariserende acties van landelijke politici. Deze
8
acties werkten door op lokaal niveau: de omgangsvormen, het gedrag en
Start Pride parade Amersfoort met onder andere burgemeester Bouwmeester (Leusden),
de wijze van bejegening tussen burgers met verschillende achtergronden,
wethouder Paffen (Amersfoort) en burgemeester Bolsius (Amersfoort)
9
genders of anderszins verslechterde, waardoor de leefomgeving door diverse communities als (sociaal) onveilig werd ervaren. Naast de uitvoering van de Wga-taken2 conform ons mandaat (registratie van meldingen en informatievoorziening) vindt onze organisatie dat wij juist
Bernice Calmes Directeur
in deze tijden de diverse dialoogvormen tussen gemeenten, ketenpartners en communities maximaal moeten stimuleren, teneinde het wederzijds begrip
#jijteltmee
en vertrouwen te bevorderen, en de instituties die burgers moeten bijstaan
#vooralnu
overeind te houden. Uiteindelijk moeten wij als bondgenoten die opkomen tegen discriminatie vooral zelf verantwoordelijkheid nemen voor de komst van de betere tijden waar iedereen naar uitkijkt. Daarom blijven wij ook in 2026 samen met onze ketenpartners bouwen aan een veerkrachtiger vangnet voor melders van discriminatie in onze provincie. 1.
https://www.staatscommissietegendiscriminatieenracisme.nl/documenten/2026/02/11/ voortgangsrapportage---tussen-kamer-krant-en-sociale-media, februari 2026
2.
Wga: Wet Gemeentelijke Antidiscriminatievoorzieningen (2009); https://wetten.overheid.nl/BWBR0026168/2009-07-28/, februari 2026
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Voorwoord
Eindejaarsgedicht 2025 Hoop als kompas Het jaar sluit zacht zijn deuren, met voetstappen in natte sneeuw. De dagen dragen verhalen, sommige zwaar, andere licht als adem. We tellen niet alleen de uren, maar ook de glimlachen, de handen die we vasthielden, de woorden die bleven hangen als sterren in een stille nacht. En terwijl de klok straks nieuw begint, laat ik het oude dankbaar los. Met hoop als kompas en liefde als bagage stap ik het onbekende tegemoet.
10
11
Schilderij van Lily Wang | Materiaal: olie op canvas. De afbeelding staat voor een Lophura Swinhoii, een inheemse fazantsoort uit Taiwan. In de Aziatische cultuur symboliseert de vogel edelheid, doorzettingsvermogen en serene schoonheid. Het teken in het Mandarijns heet ‘Yuè’ en betekent springen, vooruitgaan met energie en levenskracht. Het staat symbool voor groei, hoop en de moed om nieuwe hoogten te bereiken.
Auteur onbekend
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Eindejaarsgedicht 2025
Inhoudsopgave Voorwoord 7 WGA taken basispakket 15 Klachtbehandeling en meldpunt
16
Monitoring en rapportage 17 Informatievoorziening en voorlichting
17
Meldingsbereidheid 18 Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
21
1.1 Beleidsadvisering
23
2.1 Arbeidsmarkt 25 2.2 Horeca en veilig uitgaan 26 2.3 Onderwijs: Educatie
30
3.1 Buurt en (vreedzame) wijk
32
3.2 LHBTIQ+
34
3.3 Moslimdiscriminatie 37 3.4 Handicap en chronische ziekte
38
3.5 Netwerken overig
40
Ureninzet 51 Bijlagen 53 Toelichting cijfers Amersfoort 2025
54
Klanttevredenheidsonderzoek
63
Procesverslag Wijkboom Soesterkwartier
66
Inhoudsopgave
WGA taken basispakket
Klachtbehandeling en meldpunt
Monitoring en rapportage
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
•
Klachtbehandeling en registratie
• •
Bijeenkomsten RDO Afstemming politie Midden Nederland
• • • •
• •
• •
366 meldingen van een inwoner 126 meldingen van een voorval Gerealiseerd Gerealiseerd
Multi-agency rapportage WGA tabellen
Gerealiseerd Gerealiseerd
Voor het zesde achtereenvolgende jaar werd er een multi-agency rapportage geleverd waarin ook de cijfers zijn opgenomen van de politie en het College voor de Rechten van de Mens. Over 2025 beslaat dit rapport de gehele politieregio
2021
2021
2022
2022
2023
2023
2024
2024
2025
2025
Meldingen door inwoner gemeente
73
0,46%
71
0,45%
101
0,63%
180
1,11%
366
2,24%
Meldingen over voorval gemeente
51
0,32%
56
0,35%
101
0,63%
111
0,69%
126
0,77%
Midden Nederland, waaronder de gemeente Amersfoort. Deze rapportage sluit aan bij de landelijke rapportage van de sector die jaarlijks wordt aangeboden aan de minister van Binnenlandse Zaken. Daarnaast zijn er diverse factsheets geleverd, bijvoorbeeld over het Tweede VN-Decennium voor mensen van Afrikaanse afkomst, opvoedingsstrategieën om kinderen te beschermen tegen racisme, Cijfers in Kleur: Data voor gelijkheid en zichtbaarheid, Trendonderzoek PinkPanel 2019-2025, Stappenplan
In 2025 hebben 366 inwoners van Amersfoort melding van discriminatie gemaakt. Dat
Zelf ervaren, Stappenplan Zien gebeuren en Stappenplan Er wordt bij jou gemeld. Deze
zijn er 186 meer dan in 2024, een stijging van 103%. De geclusterde meldingen hebben
producten zijn te vinden op de website van Discriminatie.nl Provincie Utrecht.
een groot aandeel in de explosieve toename. Regionaal Discriminatie Overleg (RDO)
16
Het Regionaal Discriminatie Overleg is een zaaks- en strategisch overleg met de
Informatievoorziening en voorlichting
officier van justitie, de politie en de antidiscriminatievoorzieningen van de politieregio
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
Midden Nederland. De landelijke discriminatierechercheur politie is ook aangesloten
•
•
Informatievoorziening afhandelen
17
Gerealiseerd
bij dit overleg. Discriminatie.nl Provincie Utrecht bespreekt (geanonimiseerde) meldingen waarvan aangifte werd gedaan, en kijkt samen met de ketenpartners
Vanuit verschillende gemeentelijke afdelingen en maatschappelijke organisaties in de
waar verbeteringen nodig zijn of juist niet. Ook wordt tussen de RDO-bijeenkomsten
provincie ontvingen verschillende afdelingen van Discriminatie.nl Provincie Utrecht
regelmatig contact gelegd voor afstemming. Met name op operationeel niveau was er
informatieaanvragen. Er werden 164 informatieverzoeken geregistreerd.
regelmatig contact met de politie. Tweewekelijks deelde de politie (geanonimiseerde) casusoverzichten.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
WGA taken basispakket
Meldingsbereidheid Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
• •
• •
Vraaggestuurde netwerkcontacten Communicatie en digitale publiciteit
Gerealiseerd Gerealiseerd
Vraaggestuurde netwerkcontacten Door het jaar heen organiseerde Discriminatie.nl Provincie Utrecht evenementen met verschillende communities, bijvoorbeeld de viering van Lunar New Year met Aziatische gemeenschappen en de lancering van het Tweede VN-Decennium voor mensen van Afrikaanse afkomst met de zwarte gemeenschap. Verder heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht een verkenning gedaan van de Aziatische gemeenschap in Amersfoort, ondersteuning geboden aan de gemeente tijdens de Diversiteitsweek in Amersfoort en ondersteuning geboden aan de Zwarte Agenda. Communicatie en digitale publiciteit in het kader van de campagne ‘Onzichtbaar, tot je het voelt…’ laat een video op indringende wijze zien dat discriminatie vele gezichten kent en dat bestrijding van
18
discriminatie nog immer noodzakelijk is. Deze campagne is op een andere manier
Keti Koti viering met burgemeester Jansen – van Harten (Woudenberg), gedeputeerde
gemaakt dan voorgaande jaren en werd innovatief ingestoken met een indringende call
van Muilekom (Provincie) en burgemeester Bolsius (Amersfoort).
to action voor het publiek. Het onderwerp discriminatie is gepresenteerd met snellere beelden. Met een groeiend aantal meldingen in een omgeving met veel pushback en
19
weerstand benadrukt de campagne dat elk getal een persoon is met een verhaal. De campagne draait actief op Facebook, Instagram en LinkedIn, en is door een half miljoen unieke bezoekers gezien. Nieuwsbrieven en social media Er werden diverse thematische nieuwsbrieven over verschillende activiteiten en over de prestatieafspraken van Discriminatie.nl Provincie Utrecht verspreid. De socialemediakanalen werden bediend ten behoeve van meer naamsbekendheid en meldingsbereidheid. Door middel van gerichte online communicatie werd extra aandacht besteed aan de toegankelijkheid van informatie en het stimuleren van bewoners om discriminatie te melden. De ontwikkeling van thematische factsheets, zoals hiervoor genoemd, is een effectieve manier om met andere communities in contact te komen.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
WGA taken basispakket
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
gegroepeerd in drie meerjarige programmalijnen.
Programmalijn 1: Beleidsadvisering in algemene zin
Programmalijn 1: Beleidsadvisering in algemene zin
1.1 Beleidsadvisering
Discriminatie.nl Provincie Utrecht kan de gemeente (op verzoek) adviseren over
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
specifieke thema’s die te maken hebben met de actualiteit, maar ook over vaste
1.
•
Gerealiseerd
• •
Gerealiseerd Gerealiseerd
Hieronder volgt de aanvullende dienstverlening, onderverdeeld per leefgebied en
onderwerpen waarbij een ontwikkeling in de tijd zichtbaar is. 1.1
22
Advies bij uitvoering en monitoring van de anti-discriminatieagenda
2. 3.
Advies inzake de Wet goed verhuurderschap Mbo stagemarktdiscriminatie Overige advisering op basis van nieuwe onderwerpen en de actualiteit
Programmalijn 2: Bewustwording en activering op specifieke maatschappelijke terreinen
Op verzoek van de gemeente heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht geadviseerd op
Discriminatie.nl Provincie Utrecht ondersteunt de gemeente en andere
Advies Wet goed verhuurderschap
maatschappelijke partijen bij de realisatie van de speerpunten uit de
In 2024 is het gemeentelijke meldpunt met betrekking tot goed verhuurderschap online
antidiscriminatieagenda. De toe te passen interventies worden in overleg met betrokken
gegaan bij de gemeente Amersfoort. Melders kunnen naar Discriminatie.nl Provincie
partners op maat ontworpen.
Utrecht worden doorgestuurd; medewerkers van het meldpunt kunnen daar advies
2.1
Arbeidsmarkt
vragen. De ketenaanpak is op dit onderdeel gerealiseerd en verloopt effectief.
2.2
Horeca en veilig uitgaan
2.3
Onderwijs: Educatie
verschillende terreinen.
23
Programmalijn 3: Het versterken van de communityweerbaarheid In overleg met organisaties die actief zijn voor specifieke communities met een verhoogd risico op uitsluiting werkt Discriminatie.nl Provincie Utrecht aan het versterken van weerbaarheidstools en/of zichtbaarheid. 3.1
Buurt & (vreedzame) wijk
3.2
LHBTIQ+
3.3
Moslimdiscriminatie
3.4
Handicap en chronische ziekte
3.5
Netwerk overig
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording meerjarige programmalijnen
Mbo stagemarktdiscriminatie In 2024 voerde Discriminatie.nl Provincie Utrecht samen met de gemeente Amersfoort, de werkgroep Inclusieve stagemarkt Utrecht, de Samenwerkingsorganisatie
Programmalijn 2: Bewustwording en activering op specifieke maatschappelijke terreinen
Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) en scholen een eerste verkenning uit over wat er gedaan kan worden tegen stagemarktdiscriminatie in Amersfoort. Deze groep heeft gedurende het jaar verschillende overleggen gehad, onder andere over het vaststellen van het Amersfoortse Stagepact en over een meldstructuur bij
2.1 Arbeidsmarkt
ervaren stagemarktdiscriminatie. Daarnaast heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
voorlichting gegeven over het juridisch kader, onder andere op 7 januari 2025 aan
1.
•
het Centrum voor Studieontwikkeling van ROC Midden Nederland in Amersfoort. Er werd stilgestaan bij wat discriminatie is, de discriminatiegronden werden uitgelegd
Algemene advisering en casuïstiek bespreken met relevante partners in de stad
Gerealiseerd
en er werden casussen behandeld. Op 8 november 2025 gaf Discriminatie.nl Provincie Utrecht twee workshops aan de medewerkers van mbo Amersfoort, tijdens de Leerdag.
Discriminatie.nl Provincie Utrecht heeft een gastles voor de les Wetten en Recht
Er werd stilgestaan bij het (h)erkennen van (juridische) discriminatie, met de focus op
verzorgd bij ROC Midden Nederland, over arbeidsmarktdiscriminatie.
stagemarktdiscriminatie. Overige advisering op basis van nieuwe onderwerpen en de actualiteit Discriminatie.nl Provincie Utrecht heeft de gemeente Amersfoort geadviseerd naar aanleiding van bevindingen van het rapport over discriminatie bij de gemeente zelf en na aankondiging van de komst van azc’s in Vathorst en Schothorst. In het kader
24
van Pride Amersfoort gaf Discriminatie.nl Provincie Utrecht aanvullend advies over het onderzoekstraject dat parallel liep aan het PinkPanel. Waar het gemeentelijke
25
onderzoek gericht was op de veiligheid van LHBTIQ+ personen in Amersfoort richtte het PinkPanel zich op de provincie. Het advies betrof onder meer de briefing en debriefing van betrokkenen, de inhoudelijke opzet van de vragenlijst en diverse logistieke aspecten, waaronder de inrichting van de uitvalsbasis die diende als centrale ontmoetingsplek voor het team.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording meerjarige programmalijnen
2.2 Horeca en veilig uitgaan Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
1.
•
Gerealiseerd
•
Gerealiseerd
•
Gerealiseerd
2. 3.
Deelname aan werkgroep Veilig Uitgaan Advisering op het gebied van Veilig Uitgaan Casussen, signalen en overige aspecten van het deurbeleid (traditioneel en actueel) bespreekbaar maken
Discriminatie.nl Provincie Utrecht nam deel aan de werkgroep Veilig Uitgaan en aan het bestuurlijk overleg. Samen met de convenantpartners organiseerde de gemeente op 12 september 2025 een proef-stapavond voor jongeren. Discriminatie.nl Provincie Utrecht organiseerde samen met horecabeveiligers een sessie over discriminatie tijdens het uitgaan. Momenteel is de gemeente samen met de convenantpartners bezig met het opzetten van een nieuw convenant, nu het vorige is afgelopen (augustus 2025). In het nieuwe convenant ligt de focus op de continuïteit van de samenwerking om blijvend te werken
26
aan het beoogde veilige uitgaansklimaat. Verder heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht in het eerste halfjaar van 2025 signalen van seksueel overschrijdend gedrag doorgegeven. Dit moet verder worden opgepakt door de convenantpartners.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Gesprekken met jongeren in het kader van preventie en veiligheid
Micheline Paffen, Wethouder Diversiteit Gemeente Amersfoort, Aiden Seijmonson, Kinderburgemeester
Werkbezoek van de Provincie Utrecht met de Commissaris van de Koning Hans Oosters en gedeputeerde Rob van Muilekom
2.3 Onderwijs: Educatie
Consortium – Instituut voor Inclusief Vakmanschap
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
1.
•
Gerealiseerd
•
Gerealiseerd
•
Gerealiseerd
2. 3.
Informatiebijeenkomsten met netwerkpartners in het onderwijs Route van Verzoening (onderhoud en uitbreiding) en dialoogsessies langs de route met Amersfoortse inwoners Onderhoud educatiewebsite, coördinatie en samenwerking trainerspool
In 2024 nam de polarisatie en uitsluiting sterk toe, mede door de opkomst van rechtse ideologieën en verharding van het publieke debat. Dit leidde tot een verdubbeling van discriminatiemeldingen en een groeiende vraag naar handelingsperspectieven bij overheden en maatschappelijke organisaties. Daarom namen Discriminatie.nl Provincie Utrecht, De Hofnar Present, Verbeterforum en SDGHUB Nederland samen met Tamme de Leur en Jurriaan Omlo het initiatief tot oprichting van het Instituut voor Inclusief Vakmanschap (IvIV) dat in 2025 werd gelanceerd. Het IvIV is een nieuw platform, opgericht als antwoord op de groeiende uitdagingen in het sociaal domein. In een tijd waarin polarisatie, uitsluiting en discriminatie toenemen, is samenwerking essentieel. Het instituut bundelt expertise en trainingsaanbod van verschillende maatschappelijke
Informatiebijeenkomst met netwerkpartners
partners, om zo een breed en effectief leerplatform te bieden. Meer informatie:
Discriminatie.nl Provincie Utrecht heeft in het najaar van 2025 een bijeenkomst voor
https://inclusiefvakmanschap.nl
onderwijsprofessionals bijgewoond bij ROC Midden Nederland, en verzorgde twee workshops over stagemarktdiscriminatie en discriminatie in het onderwijs. Route van Verzoening De Route van Verzoening blijft een belangrijk instrument om historische bewustwording en hedendaagse
30
verbinding te bevorderen. Gedurende het
31
jaar werd de informatie op de website actueel en toegankelijk gehouden. Er werd een nieuwe flyer ontwikkeld om Amersfoorters attent te maken op de route en om hen te stimuleren om de route te lopen. De informatie werd verspreid door middel van flyers en het plaatsen van meerdere advertenties in lokale kranten. Daarnaast heeft het team van Discriminatie.nl Provincie Utrecht samen met enkele Amersfoortse sleutelpersonen de route gelopen en dit gedeeld op de sociale media, om zo nog meer mensen te inspireren om zelf ook de route te lopen. Hiermee is in samenspraak met de gemeente Amersfoort voldaan aan de prestatieafspraak. Lancering Instituut voor Inclusief Vakmanschap Onderhoud educatiewebsites Discriminatie.nl Provincie Utrecht beschikt over drie websites met een digitaal trainingsaanbod.
Trainingen gemeente Amersfoort intern
•
https://art1middennederland.nl/
In 2025 heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht de training Interculturele communicatie
•
https://educatieart1mn.nl/
en verborgen dynamieken gegeven aan de afdeling Samen Leven.
•
https://inclusiefvakmanschap.nl/
Deze sites worden doorlopend geëvalueerd en doorontwikkeld.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
Programmalijn 3: Het versterken van de communityweerbaarheid 3.1 Buurt en (vreedzame) wijk Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
1a. Train-de-trainer i-Coaching 1b. De betrokken i-coaches de gelegenheid bieden om in eigen buurt en wijk kleinschalige inclusieprojecten uit te rollen
•
Gerealiseerd
•
Gerealiseerd
Train-de-trainer i-Coaching In 2025 had het i-Coaching programma een centrale rol in de gekozen buurten en wijken in Amersfoort. In april werden twintig professionals uit het sociaal domein opgeleid tot inclusiecoach tijdens een intensieve train-de-trainer sessie van het programma
32
Inclusiecoaching. De intensieve vijfdaagse training, gebaseerd op de methodiek van
Uitrollen van een kleinschalig inclusieproject door train-de-trainer i-Coaches
Inclusiecoaching.nl, biedt deelnemers niet alleen theoretische kaders en reflectie-
In juni 2025 is in het Soesterkwartier een kleinschalig inclusieproject gestart, uitgevoerd
instrumenten, maar ook concrete werkvormen en oefensituaties. Er was veel aandacht
door de laatste lichting getrainde i-Coachtrainers van Discriminatie.nl Provincie
voor het ontwikkelen van coachvaardigheden rondom gevoelige thema’s zoals
Utrecht. De Zomerparade is hierbij aangegrepen als plek om inclusiecoaching in de
uitsluiting, diversiteit, macht en normdenken. Wat deze editie bijzonder maakte, was
praktijk te brengen door het concreet in de wijk toe te passen. Een belangrijk onderdeel
de diversiteit aan deelnemers: beleidsadviseurs, jongerenwerkers, wijkcoördinatoren,
van dit project was de introductie van de Wijkboom: een symbolisch participatie-
vertrouwenspersonen en HR-professionals brachten elk hun eigen praktijkervaringen
instrument dat bewoners uitnodigt om hun verhalen, waarden en toekomstwensen
mee.
voor de wijk te delen. Dit werd afgetrapt met een creatief en interactief proces waarbij
33
bewoners samenwerkten aan het vormgeven van een gedeeld wijkverhaal. Voor de Wijkboomsessies zijn wijkbewoners uitgenodigd voor open gesprekken, waarbij de levensboom als gespreksstarter diende. Om zoveel mogelijk mensen te bereiken, werden er 1.000 flyers huis-aan-huis verspreid en posters op diverse locaties in de wijk opgehangen. De opgehaalde inzichten zijn verder verrijkt met bijdragen van bewoners uit andere buurten en doelgroepen. Het resultaat is in een wijkverhaal verwerkt waarin zoveel mogelijk bewoners zich kunnen herkennen. In de bijlage is een procesverslag van de Wijkboomsessies toegevoegd. Tijdens de Zomerparade op 5 juli 2025 werden de Wijkbomen gepresenteerd. De i Coachtrainers hadden een actieve rol in het leggen van verbindingen in de wijk: ze bemensten de kramen, gaven informatie over Discriminatie.nl Provincie Utrecht, begeleidden activiteiten zoals het zeer populaire levend antidiscriminatieganzenbord en gingen in gesprek met bezoekers over discriminatie. Hiermee is voldaan aan de prestatieafspraak. Afronding vijfdaagse train-the-trainer training inclusiecoaching (i-Coaching)
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
3.2 LHBTIQ+ Prestatieafspraken 2025 1.
2.
PinkPanel PinkPanel 2025 werd ontworpen in samenwerking met COC
Stand van zaken
In 2025 opereert het Amersfoorts • Regenboogplatform als een onafhankelijk orgaan dat de gemeente gevraagd of omgevraagd van advies voorziet Deelname aan meldplatform • #weblijvenonszelf met bijbehorende casuïstiekbespreking
Midden Nederland en de gemeenten Utrecht, Nieuwegein en Amersfoort. PinkPanel is een jaarlijks onderzoek naar
Gerealiseerd
(on)veiligheid, intolerantie en discriminatie die leden van de LHBTIQ+ gemeenschap in de provincie Utrecht ervaren. Na diverse bijeenkomsten met stakeholders werd ervoor
Gerealiseerd
gekozen om de achtste editie van het PinkPanel te richten op huisartsenzorg voor LHBTIQ+ personen. Discriminatie. nl Provincie Utrecht leverde onderzoeker Ewoud Butter, gaf advies over de enquêtevragen, ontwikkelde flyers en
Discriminatie.nl Provincie Utrecht ondersteunt de gemeente Amersfoort als
promotiematerialen en verspreidde deze. Discriminatie.nl
Regenboogstad op het gebied van preventie en voorkomen van geweld tegen de
Provincie Utrecht zette dit jaar extra in op het promoten
LHBTIQ+ gemeenschappen. Indien nodig biedt Discriminatie.nl Provincie Utrecht extra
van PinkPanel bij grote LHBTIQ+ events om meer
ondersteuning aan de gemeente en aan de voorzitter.
deelnemers te werven. Tijdens Pride Utrecht (7 juni 2025)
PINKPANEL RAPPORTAGE, NOVEMB
ER 2025
werd PinkPanel 2025 gelanceerd. Amersfoorts Regenboogplatform
34
Discriminatie.nl Provincie Utrecht neemt deel aan het Amersfoorts Regenboogplatform.
Voor het eerst deed ook de gemeente Amersfoort mee aan PinkPanel. De lokale
Het Regenboogplatform heeft sinds het tweede halfjaar van 2024 een adviserende in
promotiecampagne begon op 11 juli 2025 tijdens Pride Amersfoort. Dit jaar telde
plaats van een uitvoerende rol genomen.
PinkPanel maar liefst 277 deelnemers. De uitkomsten van PinkPanel 2025 werden op 12 december 2025, Paarse Vrijdag, gepresenteerd in het bijzijn van de wethouders Linda
In 2025 heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht samen met COC Midden Nederland
Voortman (Utrecht) en Marieke Schouten (Nieuwegein) en een beleidsmedewerker
het thema veiligheid voorbereid. Daarbij zijn de resultaten gedeeld van het PinkPanel
van de provincie Utrecht. Het rapport PinkPanel 2025 is te vinden op de website van
en relevante meldingen die via het de meldpunten DPU en #weblijvenonszelf en de
PinkPanel.
35
politie binnenkwamen. Er werd een themasessie georganiseerd waaraan onder meer de nachtburgemeester, een medewerker van het Kweer Café en de afdeling veiligheid
Op verzoek van de gemeente Utrecht is een trendonderzoek uitgevoerd naar de
van de gemeente deelnamen. In het najaar van 2025 was er een vervolgsessie, waaraan
resultaten van PinkPanel over de afgelopen vijf jaar (2019–2025). Deze inzichten zijn
onder andere vertegenwoordigers van Roze in Blauw en de politie hebben deelgenomen.
gedeeld in het Regionaal Veiligheidsoverleg en beschikbaar gesteld aan de gemeente Amersfoort en het Regenboogplatform.
Deelname meldplatform #weblijvenonszelf In 2025 zijn er vier meldingen van inwoners van Amersfoort en drie meldingen over voorvallen in Amersfoort ontvangen via het meldplatform #weblijvenonszelf. Dit platform wordt door Discriminatie.nl Provincie Utrecht en vrijwilligers bemenst. De
Percentage deelnemers dat zich niet veilig genoeg voelde om hand in hand over straat te lopen met hun partner.
website werd opnieuw gepromoot met nieuwe merchandising die beter aansluit bij deze tijd. Deze werd verspreid tijdens Pride Utrecht. Ook is er een nieuwe vrijwilliger toegetreden tot het meldplatform.
meldpunt voor de LHBTIQ+ community
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
57%
52%
44% 35%
35%
36%
2019
2020/2021
2022
2023
2024
2025
Figuur 1 - Factsheet trendonderzoek PinkPanel 2019-2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
LHBTIQ+ Veiligheidsoverleg Discriminatie.nl Provincie Utrecht is voorzitter van het LHBTIQ+ Veiligheidsoverleg dat
3.3 Moslimdiscriminatie
zes keer per jaar plaatsvindt. Deelnemende partners zijn de gemeenten Amersfoort,
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
Utrecht en Nieuwegein, het Openbaar Ministerie en Roze in Blauw. Hier worden
1.
•
ontwikkelingen en signalen, casuïstiek en de daarop gebaseerde beleidsvorming gedeeld en besproken. In 2025 is er specifiek gekeken naar hoe de samenwerking middels de ketenaanpak kan worden versterkt met extra aandacht voor incidenten die op meerdere manieren begeleid moeten worden. Dit traject wordt in 2026 voortgezet.
In het kader van meldingsbereidheid onderhoudt Discriminatie.nl Provincie Utrecht contact met moskeeën, islamitische organisaties en islamitische burgers in Amersfoort, onder andere via het platform voor levensbeschouwing.
Gerealiseerd
Intergenerationele dialoog Discriminatie.nl Provincie Utrecht heeft in 2024 de eerste editie van de
Door toegenomen gevoeligheden bij het uitbreken van de oorlog in Gaza is het een
intergenerationele dialoog georganiseerd op Paarse Vrijdag - jongeren en ouderen uit
extra uitdaging om toegang te krijgen tot projecten bij de moslimgemeenschap.
de gemeenschap gingen met elkaar in gesprek. Op verzoek van de gemeenschap zelf
Discriminatie.nl Provincie Utrecht nam deel aan een netwerkbijeenkomst in Amersfoort,
heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht in 2025 nog twee vervolgsessies georganiseerd.
georganiseerd door een burgerinitiatief. In reactie op maatschappelijke spanningen
De methodiek zal worden uitgeschreven om de community handvatten te bieden om
rond Gaza gingen joodse en islamitische Amersfoorters en jongeren met elkaar in
door te gaan met deze waardevolle dialogen.
gesprek over elkaars perspectieven, wat deze betekenen voor samenleven in de wijk en wat zij zelf of samen kunnen doen voor meer verbinding. Er was ruimte om wensen voor een mogelijk vervolg te delen, zoals een vervolgbijeenkomst of contact met organisaties zoals de gemeente of Discriminatie.nl Provincie Utrecht. Ook waren er gastdocenten aanwezig met kennis over zowel het jodendom als de islam, die context boden en bijdroegen aan respectvolle en constructieve gespreksvoering.
36
37
Intergenerationele dialoog
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
3.4 Handicap en chronische ziekte
Tijdens werkbezoeken wordt het Utrechtse model van mensenrechtensteden
Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
1.
•
2.
3.
Regionaal Overleg Handicap en Chronische Ziekte – afstemming, stroomlijnen Amersfoortse prioriteiten met regionale uitgangspunten, eventuele vervolgstappen Afstemming met en vraagbaak zijn voor ambtenaren Toegankelijkheid in samenhang met eventueel hieruit voortvloeiende acties Naamsbekendheid onder inwoners met een beperking
Gerealiseerd
gepromoot, inclusief de erkenning van Utrecht als meest inclusieve stad van Europa. Dit model dient als inspiratie voor andere gemeenten, die steeds meer interesse tonen om zich ook als mensenrechtenstad te positioneren. Samen met Amersfoort, Utrecht, Zeist en Nieuwegein wordt er gewerkt aan een
•
Gerealiseerd
regionaal actieplan voor het VN-verdrag Handicap. Dit traject wordt ondersteund door de OHCHR, het Bureau van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten. In vervolg op de tweedaagse masterclass in 2024 vond in 2025 een verdiepende driedaagse
•
Gerealiseerd
masterclass plaats voor ambtenaren en stakeholders. In 2026 wordt deze masterclass verder ontwikkeld.
In 2025 stond het Regionaal Overleg Handicap en Chronische Ziekte onder voorzitterschap van Discriminatie.nl Provincie Utrecht. Het Regionaal Overleg is een belangrijk instrument voor kennisdeling, afstemming en onderlinge ondersteuning tussen gemeenten en provincie. Thema’s als toegankelijkheid in de openbare ruimte, verankering van verantwoordelijkheden en de inzet van ervaringsdeskundigheid kwamen regelmatig aan bod.
38
Het Regionaal Overleg VN-verdrag Handicap is in 2025 ingezet als laagdrempelig
39
advies- en uitwisselingsplatform voor gemeentelijke stakeholders. Door gemeenten expliciet ruimte te geven om vragen en knelpunten te delen, wordt voorkomen dat zij afzonderlijk zoeken naar oplossingen voor vergelijkbare uitdagingen. Aanvullend hierop heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht op 7 oktober 2025, tijdens het Utrechtse Toegankelijkheidsfestival, een workshop over validisme gegeven. Deze workshop richtte zich op het vergroten van bewustwording bij gemeentelijke partners en het bedrijfsleven over structurele uitsluiting van mensen met een beperking en bood concrete handvatten voor toepassing in beleid en uitvoering. Tijdens werkbezoeken is actief uitleg gegeven over het raamwerk van het VN-verdrag inzake handicap en chronische ziekten. Dit raamwerk vormt de structurele basis van het verdrag en biedt handvatten voor beleid op lokaal niveau. Veel gemeenten zijn nog onvoldoende bekend met hun verplichtingen onder dit verdrag. In gesprekken met een verdragsorganisatie met zetel in Brussel is gekeken naar de mogelijkheid om meetbare variabelen te definiëren in het verdrag. Het doel is om deze kennis op te nemen in een masterclass voor provincieambtenaren.
Werkbezoek Mila Paspalanova van de OHCHR en Julia Johnson van het Human Rights Cities Network in het kader van de promotie van mensenrechten-steden in de provincie Utrecht en de doorontwikkeling van een bijbehorend mensen-rechtenraamwerk. Hier met Cathy Al Bazi - Mooren van de gemeente Amersfoort.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
3.5 Netwerken overig Prestatieafspraken 2025
Stand van zaken
1.
•
Gesprekken en netwerkbijeenkomsten
Gerealiseerd
Discriminatie.nl Provincie Utrecht investeert actief in het versterken van haar netwerk van belanghebbenden in het antidiscriminatiedomein. Het onderhouden van netwerkcontacten is essentieel om signalen uit de samenleving op te vangen en de meldingsbereidheid te stimuleren. Daarom is er regelmatig zowel formeel als informeel overleg met partners en sleutelpersonen op lokaal, regionaal, landelijk en internationaal niveau. Discriminatie wordt op verschillende manieren ervaren in de diverse gemeenschappen. Het contact met sleutelpersonen heeft meerdere doelen; allereerst is het opbouwen van vertrouwen van groot belang. Wij willen voorkomen dat wij pas contact zoeken met communityleaders op het moment dat zich een incident voordoet. Dit vormt het fundament van de grassroots-benadering die wij al jaren hanteren via projecten
40
zoals On The Road. Daarnaast stelt het vroegtijdig oppikken van signalen, trends en
Symposium “overheid aan zet” – soft launch tweede VN decennium voor personen van
tendensen ons in staat om onze dienstverlening en omgang met melders continu te
Afrikaanse herkomst
verbeteren.
41
Ten slotte fungeren sleutelfiguren als belangrijke schakels in het verkrijgen van meldingen. Zij verwijzen melders vaak door naar onze organisatie voor advies of een luisterend oor. Dit resulteert regelmatig in een formele melding. Op deze manier staan wij midden in de samenleving en blijven we verbonden met de realiteit van onze doelgroep. Zo heeft Discriminatie.nl Provincie Utrecht in 2025 een breed scala van netwerkbijeenkomsten, expertmeetings en kennisbijeenkomsten georganiseerd, zoals een Lunar New Year viering voor Aziatische gemeenschappen, intergenerationele dialogen voor de LHBTIQ+ gemeenschap, symposium over het Tweede UN-Decennium voor Mensen van Afrikaanse Afkomst voor de zwarte gemeenschap, Week Tegen Racisme, afscheid van Linda Nooitmeer als voorzitter van NiNsee, een iftar voor Internationale Vrouwendag en de filmvertoning State Organs. Ook nam Discriminatie. nl Provincie Utrecht deel aan diverse bijeenkomsten en evenementen van NNID, COC Midden Nederland, Keiroze, Pride Amersfoort, Black Achievement Month 2025 en NCDR Congres 2025, en werd er een werkbezoek aan Discriminatie.nl Fryslân georganiseerd. Daarnaast brengen andere instanties regelmatig werkbezoeken aan Discriminatie.nl Provincie Utrecht. VN Vrouwendagviering
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
Black Achievement Month
Zwarte Agenda
Op dinsdag 1 oktober 2025 vond de feestelijke opening plaats van de eerste editie van
Zuwena Hurtak en Sher Ewo presenteerden tijdens de opening van Black Achievement
Black Achievement Month in Amersfoort. Dankzij de inspanningen van de Amersfoortse
Month de plannen voor de Zwarte Agenda, een nieuw initiatief om de Afrikaanse
zwarte community stond Black Achievement Month dit jaar voor het eerst officieel op
diasporische gemeenschap in Amersfoort actief te betrekken bij de toekomst van
de stedelijke agenda, een mijlpaal die het belang van representatie en zichtbaarheid
de stad. De Zwarte Agenda Amersfoort 2025 is een belangrijk document dat de
van zwarte gemeenschappen in de stad steevast benadrukt. Tijdens het diner
ervaringen, behoeften en aanbevelingen bundelt van de Afrikaanse diaspora in
spraken verschillende gasten over het belang van Black Achievement Month en de
Amersfoort. Dit rapport kwam tot stand na een serie van zeven bijeenkomsten in
rol van de lokale gemeenschap. Jarrel Beets, bestuursvoorzitter van Discriminatie.nl
2025, waarin bewoners met Afrikaanse en Caribische roots hun verhalen deelden over
Provincie Utrecht, stond stil bij de betekenis van de maand als moment van erkenning,
discriminatie, uitsluiting en het ontbreken van structurele representatie in de stad.
bewustwording en inspiratie. De belangrijkste bevindingen tonen structurele ongelijkheid op vijf kerngebieden: onderwijs, zorg & welzijn, kunst & cultuur, gemeenschapsvorming en politieke representatie. Het rapport presenteert concrete beleidsaanbevelingen om deze ongelijkheden aan te pakken en de positie van de Afrodiasporische gemeenschap in Amersfoort te verbeteren. DeCIDE to Celebrate Diversity – Cities taking action against discrimination Op 23 september 2025 nam Discriminatie.nl Provincie Utrecht deel aan een internationaal webinar, georganiseerd in het kader van het DeCiDE-project, een initiatief dat steden ondersteunt bij het ontwikkelen van lokale monitoringssystemen om mensenrechten te bevorderen, met bijzondere aandacht voor het recht op
42
non-discriminatie. Tijdens het webinar werd het belang benadrukt van lokale
43
monitoringsystemen als instrument om diversiteit te bevorderen en inclusieve steden te bouwen. Het programma bood inzichten in hoe steden data over discriminatie verzamelen, deze vertalen naar beleidsmaatregelen, en hoe participatie van lokale gemeenschappen cruciaal is voor duurzame verandering. Discriminatie.nl Provincie Utrecht werd, naast vertegenwoordigers uit Barcelona, Leuven en Graz, uitgenodigd om de Utrechtse aanpak op het gebied van discriminatiemonitoring en samenwerking met lokale partners te presenteren. In haar bijdrage lichtte Bernice Calmes, directeur van Discriminatie.nl Provincie Utrecht, toe hoe in onze provincie wordt gewerkt aan het verzamelen en analyseren van meldingen van discriminatie in samenwerking met gemeenten en maatschappelijke organisaties, het omzetten van monitoringsgegevens in beleidsadvies voor lokale overheden en het stimuleren van inclusieve participatie in lokale gemeenschappen. Black Achievement Month Opening door wethouder Micheline Paffen
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
Black Achievement Month Groepsfoto genodigden community diner
Inspiratielunch Zicht op Discriminatie
On the Road
In samenwerking met de provincie Utrecht organiseerde Discriminatie.nl Provincie
Het project On the Road van Discriminatie.nl Provincie Utrecht brengt bewustwording
Utrecht op 10 december 2025 een Inspiratielunch om informatie te verstrekken aan
en ondersteuning rondom discriminatie direct naar burgers in de provincie Utrecht.
beleidsmedewerkers en bestuurders van de provincie, over de regionale toepassing van
Medewerkers van Discriminatie.nl Provincie Utrecht staan op markten en bezoeken
de Analysetool met bijna real-time dashboard ‘Zicht op Discriminatie’. Discriminatie.
buurten en andere publieke plekken in verschillende gemeenten om het gesprek
nl Provincie Utrecht heeft gedemonstreerd hoe de applicatie werkt en wat de mogelijke
aan te gaan over inclusie en de mogelijkheden om discriminatie te melden. Deze
lokale toepassingen zijn.
laagdrempelige aanpak vergroot niet alleen de zichtbaarheid van de organisatie, maar versterkt ook het vertrouwen van inwoners om hun ervaringen te delen. De
College voor de Rechten van de Mens
aanwezigheid van burgemeesters, wethouders en gemeenteambtenaren tijdens deze
Discriminatie.nl Provincie Utrecht onderhoudt structureel contact met het College voor
bezoeken wordt door de inwoners als waardevol ervaren.
de Rechten van de Mens om te kijken hoe de samenwerking tussen beide organisaties kan worden versterkt in de aanpak van discriminatie en het bevorderen van inclusie.
Werkbezoeken In 2025 hebben gemeenten en samenwerkingspartners werkbezoeken gebracht aan
Contact met boa’s, politie en wijkagenten
Discriminatie.nl Provincie Utrecht. Tijdens deze bezoeken werden de gasten rondgeleid
Door actief in contact te blijven met boa’s en wijkagenten wordt de samenwerking
en kregen zij een uitgebreide presentatie over de werkwijze van de organisatie. Hierbij
tussen handhavingsinstanties en Discriminatie.nl Provincie Utrecht versterkt. Dit draagt
werd ingegaan op de kernaspecten van het werk, zoals de aanpak van discriminatie,
bij aan een integrale aanpak waarin signalering, preventie en handhaving gezamenlijk
gehanteerde protocollen, de ketenaanpak waarin Discriminatie.nl Provincie Utrecht
worden ingezet om discriminatie in de samenleving tegen te gaan.
samenwerkt met overheidsinstanties en maatschappelijke organisaties. Daarnaast werd er stilgestaan bij hoe Discriminatie.nl Provincie Utrecht, naast de wettelijk vastgelegde WGA-taken, bijdraagt aan preventie, bewustwording en beleidsadvies rondom discriminatie en inclusie.
46
47
Een belangrijk doel van de werkbezoeken was om inzicht te geven in de procedure rondom discriminatiemeldingen, de trainingen en voorlichtingen die worden aangeboden en de projecten die Discriminatie.nl Provincie Utrecht uitvoert. Dit bood ambtenaren de gelegenheid om te zien waar de middelen aan worden besteed en hoe deze effectief worden ingezet voor de samenleving. Gezien de toegenomen maatschappelijke spanningen werd er tijdens de werkbezoeken ook uitgebreid gesproken over mogelijke nieuwe samenwerkingen en de rol van verschillende instanties in het signaleren en bestrijden van discriminatie. Door zichtbaar en toegankelijk te zijn voor gemeenten en partners wordt de samenwerking versterkt en kunnen er gerichte acties ondernomen worden om discriminatie structureel aan te pakken.
Contactambtenaren Amersfoort en boa’s in gesprek voor de Pride parade
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Verantwoording aanvullende prestatieafspraken
Lancering provinciale omstanderscampagne kleinmaargroot.nl (gecoördineerd door Amersfoort)
Stand DPU bij informatiemarkt stadhuis Amersfoort tijdens Diversiteitsfestival
Ureninzet Uren inzet (ingekocht) Beleidsadvisering in algemene zin 1.1
Beleidsadvies
80
Bewustwording en activering op specifieke maatschappelijke terreinen 2.1
Arbeidsmarkt
10
2.2 Horeca en veilig uitgaan
50
2.3 Onderwijs: educatie
100
Het versterken van de communityweerbaarheid 3.1
Buurt & (vreedzame) Wijk
230
3.2 LHBTIQ+
30
3.3 Moslimdiscriminatie
20
3.4 Handicap en chronische ziekte
30
3.5 Netwerk overig
30
51
meldpunt voor de LHBTIQ+ community
Ureninzet
Bijlagen
Toelichting cijfers Amersfoort 2025
Vrouwendiscriminatie bij SGP In mei 2025 werd een interne motie bij de SGP verworpen; de afdeling van de SGP in
Aantal meldingen
Vlissingen wilde uit het beginselprogramma de tekst schrappen dat vrouwen geen politieke of bestuurlijke functies mogen vervullen, maar de afdeling kon geen meerderheid vinden. 2020
2020
2021
2021
2022
2022
2023
2023
2024
2024
Meldingen door inwoner gemeente
73
0,46%
71
0,45%
101
0,63%
180
1,11%
366
2,24%
te stellen tot de kern van de democratie hoort. Daarom weegt in dit geval het
Meldingen over voorval gemeente
51
0,32%
56
0,35%
101
0,63%
111
0,69%
126
0,77%
formeel haar statuten aangepast, maar uit het ongewijzigde beginselprogramma blijkt dat
Al in 2010 oordeelde de Hoge Raad dat het recht van vrouwen om zich verkiesbaar discriminatieverbod zwaarder dan de vrijheid van godsdienst. De SGP heeft daarop vrouwen nog steeds structureel worden ontmoedigd om zich verkiesbaar te stellen. Deze
Inwoners van Amersfoort
uitsluiting wordt door velen als discriminerend ervaren en heeft ertoe geleid dat 13 inwoners van Amersfoort een melding deden nadat de motie werd verworpen.
In 2025 hebben 366 inwoners van Amersfoort melding van discriminatie gedaan. Dat zijn er 186 meer dan in 2024, een stijging van 103%. De geclusterde meldingen hebben een groot
Registratiewijze
aandeel in de explosieve toename. In 2025 ontvingen wij 215 geclusterde meldingen van Discriminatiegrond:
inwoners van Amersfoort.
geslacht
Terrein: publieke/politieke opinie Geclusterde meldingen
Aard: omstreden behandeling
In 2025 kwamen er twee soorten geclusterde meldingen binnen die van invloed zijn op de
Afhandeling:
advies/informatie of (bij anonieme meldingen) registratie
totalen. Een geclusterde melding betekent dat meerdere mensen afzonderlijk hetzelfde
54
incident melden. Dit gebeurt vaak wanneer een bepaalde uitlating of handeling sterke
Voornemen komst azc in Amersfoort
verontwaardiging of bezorgdheid oproept. Hieronder volgt een korte toelichting op deze
Begin november 2025 was het onrustig in Amersfoort vanwege het voornemen om één
geclusterde meldingen.
of meer asielzoekerscentra te openen. De gemeente presenteerde een plan om in de
55
wijken Schothorst en Vathorst samen ongeveer 550 mensen op te vangen. Het plan leidde Socialmediabericht Wilders met afbeelding van vrouwengezichten
ertoe dat men zich negatief en stigmatiserend uitliet, onder andere op de social media.
Geert Wilders had begin augustus, in aanloop naar de landelijke verkiezingen, op social
Er werden 27 meldingen over dergelijke beledigingen gedaan; één melding kan meerdere
media een afbeelding geplaatst van twee vrouwengezichten. Links stond een jonge, blonde
discriminatiegronden bevatten. 26 keer op de discriminatiegrond herkomst/huidskleur
vrouw met make-up en blauwe ogen, met daaronder ‘PVV’. Rechts stond een norse, oudere
(ras), 2 keer op moslimdiscriminatie en één keer op seksuele gerichtheid.
vrouw met rimpels en een hoofddoek, met daaronder ‘PvdA’. Daarbij stond de tekst: ‘Aan u de keuze op 29/10’. 202 inwoners van Amersfoort deelden hun zorgen over de post.
Voorvallen in Amersfoort Er werden 126 voorvallen geregistreerd in Amersfoort, een lichte stijging ten opzichte van
Registratiewijze
het aantal meldingen in de twee voorgaande jaren.
Discriminatiegrond:
godsdienst/moslimdiscriminatie
Terrein:
publieke/politieke opinie
Aard:
vijandige bejegening
Afhandeling:
advies/informatie of (bij anonieme meldingen) registratie
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
Discriminatiegrond
Antisemitisme
Maatschappelijke terrein 2022
2022
2023
2023
2024
2024
2025
2025
2022
2022
2023
2023
2024
2024
2025
2025
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
1
0
2
2
6
6
7
4
15
11
18
23
41
24
24
21
Arbeidsmarkt
Arbeidscontract
0
0
0
0
0
0
1
1
Buurt/wijk
5
5
9
9
9
9
5
5
Arbeidsduur
0
0
0
0
0
0
0
0
Collectieve voorzieningen
19
14
12
10
48
16
12
14
Burgerlijke staat
0
0
0
0
1
0
1
1
Commerciële dienstverlening
5
3
9
9
14
9
10
12
Geslacht
13
11
5
7
21
9
27
10
Horeca/amusement
4
3
2
2
5
8
8
5
4 (3)
Huisvesting
3
2
1
1
7
8
4
3
Media en reclame
4
2
4
2
11
2
10
1
Onderwijs
3
5
15
17
10
12
2
2
Godsdienst (waarvan tegen moslims)
4 (3)
6 (5)
5 (4)
3 (3)
23 (12)
6 (5)
215 (213)
Handicap/chronische ziekte
10
9
8
4
20
17
12
12
Herkomst, huidskleur
36
25
63
63
93
53
83
71
1
0
3
2
2
3
1
3
Leeftijd Levensovertuiging
0
0
0
1
1
1
0
0
Nationaliteit
1
1
2
1
3
2
5
5
Politieke gezindheid
1
1
3
3
0
1
0
1
8
3
5
5
4
6
20
19
Seksuele gerichtheid Niet-wettelijke gronden
3
5
11
12
19
10
6
8
Onbekend
0
1
0
1
1
1
0
0
Openbare ruimte
8
7
12
12
18
18
26
27
Politie/OM
1
1
7
7
2
2
4
3
Privésfeer
0
0
2
3
1
1
3
3
Publieke/politieke opinie
1
0
3
1
10
0
258
28
Sport en recreatie
3
3
7
5
4
2
0
1
Overig
0
0
0
0
0
0
0
1
Onbekend
0
0
0
0
0
0
0
0
In 2025 werd het meest gemeld op de discriminatiegrond godsdienst (215 meldingen) en meer
Er zijn 28 voorvallen geregistreerd die zich hebben afgespeeld op het terrein publieke/politieke opinie.
specifiek op moslimdiscriminatie (213 meldingen). De post van Wilders op social media heeft daar
27 daarvan hadden betrekking op de onrust m.b.t. de azc’s. 27 meldingen hadden betrekking op het
in grote mate aan bijgedragen (202 meldingen). Ook op de discriminatiegrond herkomst/huidskleur
terrein openbare ruimte. Het aantal meldingen van inwoners uit Amersfoort op de arbeidsmarkt lijkt
is relatief vaak gemeld (83 meldingen). 26 meldingen op de laatstgenoemde discriminatiegrond
af te nemen, echter, 12 van de 41 meldingen in 2024 waren gericht op de geclusterde meldingen over
hadden betrekking op de onrust rondom de mogelijke komst van azc’s. Het aantal meldingen op grond
Ongehoord Nederland. Deze omroepvereniging plaatste een vacature waarin zij zochten naar een
van seksuele gerichtheid is gestegen ten opzichte van eerdere jaren; bij de meldingen afkomstig van
man of vrouw, geen X. Halen we deze geclusterde meldingen ervan af, dan komen de aantallen weer
inwoners van Amersfoort is het aantal vijf keer zo groot en bij de voorvallen in Amersfoort ruim drie
dichter bij elkaar te liggen. De stijging van het aantal meldingen van inwoners van Amersfoort op het
keer. Het aantal meldingen op niet-wettelijke gronden is afgenomen, wat te verklaren is, want er werd
terrein publieke/politieke opinie is voornamelijk te wijten aan de geclusterde meldingen over de post
in 2024 nog 15 keer melding gedaan over de uitsluitende werking van de coronamaatregelen, nadat
van Wilders (202 meldingen), de onrust rondom de azc’s (27 meldingen) en de verworpen motie van
de toenmalige minister Hugo de Jonge het landelijke meldpunt Discriminatie.nl opende. De Jonge werd
de SGP (13 meldingen).
geassocieerd met de corornamaatregelen.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
Ras
Seksuele gerichtheid
Totaal
1
Politieke gezindheid
3
Niet-wettelijke gronden
2
Nationaliteit
5
Leeftijd
Godsdienst
1
Handicap/chronische ziekte
Geslacht
Arbeidsmarkt
Burgerlijke staat
Wijze van discriminatie
Arbeidscontract
Terrein/grond (voorval Amersfoort)
1
12
2
27
Buurt/Wijk Collectieve voorzieningen
4 1
Commerciële dienstverlening
6
2
3
1
Horeca/amusement Huisvesting
1
5
17
8
12
1
4
5
1
3
1
1
Media/Reclame 1
Openbare ruimte/publiek domein
4
2
2
1
1
9
Overig
13
29 1
1
Politie/OM/Vreemdelingenpolitie
1
Privésfeer
1
1
1
1
3
28
1
29
1
1
2
75
19
139
Sport/recreatie 1
1
10
4
12
3
5
3
1
Publieke/politieke opinie
TOTAAL
5
1
3
1
Onderwijs
Bedreiging
8
1
20212
2022
2023
2023
2024
2024
2025
2025
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
inwoner
voorval
2
1
6
5
4
5
3
5
Geweld
3
3
3
3
5
5
10
9
Omstreden behandeling
42
34
50
53
110
61
59
42
Vijandige bejegening
34
26
43
40
66
45
300
79
Overig
0
0
0
0
0
0
0
0
Onbekend/ niet van toepassing
0
0
0
1
1
1
0
0
Elk jaar wordt bijgehouden op welke wijze de discriminatie wordt ervaren. Veruit de meeste meldingen werden gecategoriseerd als een vijandige bejegening (300 meldingen). Daarbij spelen de 202 geclusterde meldingen rondom de post van Wilders een grote rol, maar ook als daarvoor wordt gecorrigeerd zien we dat er vaker op vijandige bejegening wordt geregistreerd (98 keer) dan op omstreden behandeling (59 keer); dat is een trendbreuk met eerdere jaren. Voorheen werd er vaker op een omstreden behandeling geregistreerd. In veel gevallen betekent een omstreden behandeling ongelijke behandeling ten opzichte van een andere groep, bijvoorbeeld in de uitwerking van regels of het geweigerd of uitgesloten worden om van een bepaalde dienst gebruik te maken. Bij vijandige bejegening kan gedacht worden aan beledigingen. Het aantal meldingen over bedreigingen is nagenoeg hetzelfde gebleven als in 2024. Zorgwekkend is het aantal geweldsincidenten: dat is verdubbeld ten opzichte van 2024. De geweldsincidenten zien we voornamelijk terug bij de grond seksuele gerichtheid (7 keer).
Een opvallende waarneming is het toegenomen aantal meldingen op grond van seksuele gerichtheid in de openbare ruimte (13 meldingen, 3 meldingen in 2024). Een nadere analyse van de vier meldingen op grond geslacht op het terrein openbare ruimte laat zien dat alle vier de meldingen te maken hebben met de genderidentiteit van de melder. Ook op de grond herkomst/huidskleur (ras) wordt relatief vaak gemeld in de openbare ruimte (9 meldingen). Dit aantal is hetzelfde als in 2024. Ook op het terrein arbeidsmarkt wordt relatief vaak melding gemaakt op grond van herkomst/huidskleur (ras) (12 meldingen).
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
Grond/aard
Burgerlijke staat Geslacht
1
1 1
1 1
1
Godsdienst Handicap/chronische ziekte
1
Leeftijd
60
Totaal
Arbeidscontract
Vijandige bejegening
Omstreden behandeling
Geweld
Bedreiging
Klachtbehandeling 2022
2023
2024
2025
inwoner
inwoner
inwoner
inwoner
Alleen registratie
14
60
90
207
Advies/informatie
29
31
77
150
Beïnvloeding beleid
1
1
1
1
Bemiddeling
11
3
8
9
Bijstaan in procedures
1
2
7
1
Doorverwijzing
11
3
4
2
20
5
27
1
214
215
Eigen onderzoek Meldpunt
0
0
0
0
8
4
13
Overig
0
0
0
0
1
1
Nationaliteit
2
3
5
Van elk dossier wordt bijgehouden hoe de melding is afgehandeld. Bij het behandelen van
Niet-wettelijke gronden
5
1
6
een melding wordt samen met de melder gekeken naar welke acties wenselijk én haalbaar
24
68
95
zijn. Dit hangt sterk af van het type klacht en de wensen en verwachtingen van de melder.
13
21
309
385
Ras
2
1
Seksuele gerichtheid
1
7
TOTAAL
4
10
62
In de meeste gevallen is de melding enkel geregistreerd (207 keer). Dat gebeurt als er geen ondersteuning geboden kan worden omdat de melding niet onder de
61
gelijkebehandelingswetgeving valt, de melding anoniem is gedaan (veel van de geclusterde meldingen) of men geen behoefte heeft aan verdere behandeling van de klacht. Door het discriminatievoorval op te nemen in de registraties komt er echter wel zicht op de problematiek die door burgers als discriminerend wordt ervaren. Aan 150 melders is advies of informatie gegeven, bijvoorbeeld over de vraag of ervaren discriminatie onder de gelijkebehandelingswetgeving valt. Er wordt ook wel om advies voor eigen handelen gevraagd. Een andere afhandelingsmogelijkheid is bemiddeling (9 keer). Bij bemiddeling wordt geprobeerd om antwoord te krijgen van de andere partij op de discriminatie-ervaring van de melder, met als doel om partijen weer op één lijn te krijgen. Als dat niet lukt, en er is nog voldoende aanleiding om een procedure voort te zetten, kunnen wij de melder ondersteunen in procedures (1 keer), bijvoorbeeld bij het College voor de Rechten van de Mens of de Nationale Ombudsman. Hoort een melding niet bij ons thuis, dan wordt de melder ‘warm overgedragen’. In 2025 is dit 2 keer gebeurd.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
Klanttevredenheidsonderzoek Na het doen van een melding bij Discriminatie.nl Provincie Utrecht ontvangt de melder een link naar een korte enquête. Hierin worden vragen gesteld over de tevredenheid over de dienstverlening van Discriminatie.nl Provincie Utrecht. In 2025 is de gemiddelde klanttevredenheid van 7,3 (2024) naar 8,25 gestegen. Melders zijn over het algemeen zeer tevreden over de dienstverlening; het goede en onderbouwde juridisch advies en informatie worden zeer gewaardeerd. Een mooie ontwikkeling, al vraagt de interpretatie van deze cijfers om nuance. Discriminatie Provincie Utrecht heeft namelijk geen invloed op wie de enquête invult. Hierdoor is de respons variabel en niet altijd representatief. Daarnaast is klanttevredenheid vaak gekoppeld aan de vraag of Discriminatie.nl Provincie Utrecht een probleem daadwerkelijk kan oplossen. Dit is ingewikkeld, omdat de oorzaak soms buiten de invloedssfeer van de organisatie ligt. Wanneer het wettelijk kader tekortschiet of ketenpartners hun verantwoordelijkheid niet nemen, kan Discriminatie.nl Provincie Utrecht het probleem niet oplossen – en wordt de organisatie daar dan toch op aangesproken. De beoordeling van de dienstverlening is dus niet altijd een directe reflectie van het handelen, maar soms van het bredere systeem waarin Discriminatie.nl Provincie Utrecht
63
opereert. Om klanttevredenheid duurzaam te verbeteren, is het belangrijk dat alle ketenpartners hun verantwoordelijkheid nemen. Alleen dan kunnen we als geheel sterker staan en samen zorgen voor betere dienstverlening.
Bijlagen
Vragenlijst Onderzoek Klanttevredenheid
Klantgerichtheid en professionaliteit
Waarvan kent u Discriminatie.nl Provincie Utrecht? (Vereist)
Begrip Melding (Vereist) Denkt u dat de consulent uw melding begreep?
Via internet Ja, Goed
Ja, Voldoende
Nee, Onvoldoende
Ik kende Discriminatie.nl Provincie Utrecht al eerder Deskundigheid & Professionaliteit (Vereist)
Ik heb melding gedaan via de landelijke site Discriminatie.nl
Maakte de consulent een deskundige en professionele indruk? Ik ben doorverwezen door een andere organisatie Ja, Goed
Ja, Voldoende
Nee, Onvoldoende
ik ben via via in contact gekomen met Discriminatie.nl Provincie Utrecht
Tevredenheid over de aanpak en resultaat van de melding
Anders
Communicatie & Informatie (Vereist)
Bereikbaarheid
Heeft de consulent u op de hoogte gehouden van de stappen die zijn ondernomen?
Telefonische bereikbaarheid (Vereist)
64
Ja, goed
Ja, voldoende
Nee, onvoldoende
Niet van toepassing
Wat vond u van de telefonische bereikbaarheid? Goed
Redelijk
Slecht
65 Niet van toepassing
Aanpak (Vereist) Bent u tevreden over de aanpak van uw melding?
Bereikbaarheid Locatie (Vereist)
Ja, goed
Ja, voldoende
Nee, onvoldoende
Niet van toepassing
Wat vond u van de bereikbaarheid van de locatie? Goed
Redelijk
Slecht
Niet van toepassing
Resultaat (Vereist) Bent u tevreden over het resultaat van uw melding?
Bereikbaarheid per email (Vereist)
Ja, goed
Ja, voldoende
Nee, onvoldoende
Niet van toepassing
Wat vond u van de bereikbaarheid per email? Goed
Redelijk
Slecht
Niet van toepassing
Rapportcijfer (Vereist) Op een schaal van 1 tot 10, hoe waardeert u onze dienstverlening?
Tips & Suggesties
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
Procesverslag Wijkboom Soesterkwartier 1. Inleiding In het kader van I-coaching Train-de-trainer 2025 is de wijkparade van het Soesterkwartier geadopteerd als plek om inclusiecoaching in de praktijk te brengen. Dit jaar werden er extra activiteiten georganiseerd zoals de Wijkboom. Dit proces startte in juni 2025 met een creatief en participatief proces waarin bewoners hun verhalen, waarden en toekomstwensen voor de wijk deelden. Dit verslag beschrijft kort de opzet, uitvoering en opbrengst van dit traject. Het project werd uitgevoerd door Discriminatie.nl Provincie Utrecht in samenwerking met Bruggesprek.nu. 2. Aanpak Voor de bijeenkomsten van 25 en 26 juni 2025 werden wijkbewoners uitgenodigd voor een open gesprek over de wijk, met als gespreksstarter een symbolische levensboom. De bijeenkomst vond plaats in het Projectenhuis aan de Noordewierweg. De uitnodigingen zijn verspreid door 1000 flyers huis-aan-huis te verspreiden, op diverse plekken in de wijk zijn er posters opgehangen en op de in de wijk actieve Facebookpagina’s zijn er, in samenwerking met een van de ontmoetingsplekken, publicaties gemaakt.
66
Deze zijn gedeeld op de pagina’s van Soesterkwartier, hulpdiensten in het Soesterkwartier, wethouder Micheline Paffen-Zeenni, Emmaüskerk Amersfoort Soesterkwartier en mijn
67
persoonlijke Facebookpagina. Aan de hand van drie onderdelen van de boom – de wortels, de stam en de takken/ bladeren – hebben deelnemers hun ervaringen en dromen gedeeld. •
De wortels: normen, waarden en oorsprong van de wijk
•
De stam: hoe bewoners de wijk nu ervaren
•
De takken en bladeren: dromen, ideeën en ambities voor de toekomst
3. Creatieve invulling Tijdens de sessies zijn in samenwerking met aanwezige bewoners geschilderde wijkbomen gemaakt. Op het doek zijn woorden, beelden en symbolen verwerkt die door de deelnemers zijn ingebracht. De boom werd vervolgens gedigitaliseerd en aangevuld met illustraties, zodat deze ook visueel toegankelijk is voor laaggeletterden en kinderen.
AMERSFOORT ACTIVITEITENVERSLAG 2025
Bijlagen
4.1 Opbrengst eerste sessie De eerste bijeenkomst leverde veel waardevolle input op over de beleving van saamhorigheid, erfgoed, armoede, betrokkenheid en de wens voor verbinding en ontmoeting. Deze input vormt de basis voor het vervolg: het verder vormgeven van de wijkboom en het vertalen van de opbrengsten naar concrete acties en verhalen voor en door de wijk.
Wortels:
De Boom:
Bloemen en Bladeren:
•
Saamhorigheid
(Met twee stammen
•
Jaarlijkse Braderie
•
Zorgzaam
Rivierenbuurt/Bloemen-
•
4 mei herdenking
•
en Bomenbuurt)
•
Kerst lampjes route
•
Opkomen voor elkaar
•
Veel kleurig
•
Oranje slingers
•
Arbeiderswijk
•
Bling Bling
•
Zon op school
•
NS Spoorwoningen
•
Sociale controle
•
Wijkberaad
•
Kampers (Sinti/Roma)
•
Voetbal
•
Wijk perspectief
•
Zelf doen
•
Kerken
•
Noordewierweg verbindt
•
Behulpzaam
•
Wijkkerk
•
Kinderwijkraad
•
Elkaar groeten
•
Buurtkerk
•
Soesterhof
•
Eerlijk (hart op de tong)
•
Emmaüskerk
•
Buurthuizen
•
Huur (kleine woning)
•
Protestante kerk
•
Ontmoetingcentra
•
Koop (grote woning)
•
Joods begraafplaats
•
Consultatiebureau
•
Sasje
•
Generatie bewoning
•
Huisarts
•
Wagenwerkplaats
•
Vele Netwerk(en)
•
Walking diner
•
Vereniging leven
•
Kunst aandacht
•
Armoede
•
Citroen en Peper
•
Speeltuinen
•
Markante personen
•
Sportverenigingen
•
Albert Heijn
Omzien naar elkaar
69
De barsten in de boom:
Bijzondere opmerkingen:
(worden veroorzaakt door)
•
De boom staat in een boomspiegel omgeven door stoeptegels.
•
Armoede
•
De tegels beperken de groei van de boom
•
Begeleid wonen
•
Verborgen leed
•
Kwetsbaren
•
Een op zichzelf staande wijk.
•
Eenzaamheid
•
Psychische problemen
•
Verslavingszorg
Bijlagen
4.2 Opbrengst tweede sessie De tweede bijeenkomst leverde ook waardevolle input op over de beleving van saamhorigheid, erfgoed, armoede, betrokkenheid en de wens voor verbinding en ontmoeting. Deze input vormt de basis voor het vervolg: het verder vormgeven van de wijkboom en het vertalen van de opbrengsten naar concrete acties en verhalen voor en door de wijk.
Wortels:
De Boom:
Bloemen en Bladeren:
•
Ons-kent-Ons
•
Robuust
•
Excursies
•
Lange wortels
•
Meerdere bomen
•
Rondleidingen
•
Niet over de vloer
•
Spoor
•
Openstaan voor elkaar
•
We kennen elkaar
•
Treinen
•
Ruimte
•
De langste weg
•
Wagenwerkplaats
•
Struikelstenen
•
De Noordewierweg
•
Speeltuin
•
Soesterweg
•
Citroen & Peper
•
Dollardstraat
•
Emmaüskerk
•
Puntenburg
•
Begraafplaats(en)
•
NOAC
•
Apolitiek
•
Se Slechte
•
Ruimte opzet
•
Wagenwerkplaats
•
Individuele kracht
•
Speeltuin(en)
•
Met de handen doen
•
Loop niet te koop met je
71
levensgewoonten •
Roma/Sinti
•
Rituelen